Litera R

RABACJA CHŁOPSKA, powstanie chłopskie w Galicji w lutym 1846 r., spowodowane m.in. trudnym położeniem chłopów i klęskami żywiołowymi (powodzie, susza), a także celowym inspirowaniem chłopów przez władze austriackie do rozprawy ze szlachtą, w celu sparaliżowania przygotowań do powstania ogólnonarodowego. Na ziemi mieleckiej rabacja trwała od 18 do 25 II 1846 r. i objęła zasięgiem 34 wsie, głównie położone po lewej stronie rzeki Wisłoki. Spalono lub zniszczono 27 dworów, zamordowano kilkadziesiąt osób: właścicieli ziemskich i ich krewnych, duchownych i szereg innych osób stających w ich obronie. Wielu ziemian wraz z najbliższymi schroniło się w Mielcu. 20 i 21 II pierwsze grupy chłopów pojawiły się w okolicy Mielca na lewym brzegu Wisłoki, która jednak była poważną i groźną przeszkodą dla nawet najbardziej agresywnych chłopów. 22 II przedstawiciele miasta i gminy żydowskiej wysłali do Kancelarii Nadwornej w Wiedniu petycję, w której prosili o szybkie nadesłanie zbrojnej pomocy. W nocy z 22 na 23 II, po nadejściu kolejnych chłopskich grup, próbowano przedostać się przez rzekę do miasta. Zdecydowana postawa mieszczan, dowodzonych przez jednego z właścicieli Mielca, udaremniła jednak wszelkie próby ataku. Strzelano z broni, raniąc napastników. Złapanych wywiadowców chłopskich wiązano i zamykano w więzieniu. Udawano przy tym, że nadeszło wojsko, maszerując po zaroślach i hałasując trąbami i bębnami. W kolejnym dniu chłopi zażądali, aby wydano im przebywających w mieście ziemian. Groza sytuacji spowodowała, że niektórzy mieszczanie skłaniali się do spełnienia tych żądań, ale właściciel miasta pozostał nieugięty. Rozwścieczony tym tłum napadł na dwór w Podleszanach i zniszczył go. Niedługo potem dotarł do Mielca oddział kirasjerów z komisarzem Walentym Bartmańskim. Ostatecznie chłopi odstąpili od wtargnięcia do miasta i wkrótce potem rozeszli się do domów, ale jeszcze tu i ówdzie zdarzały się groźne incydenty. Do Mielca przybyła kompania piechoty dowodzona przez kapitana Maurera i to ostatecznie rozładowało atmosferę napięcia i niepewności w mieście. Chłopi zaś 24 III powrócili do pracy, o czym władze we Lwowie zostały poinformowane przez komisarza Bernda z Tarnowa. Krwawe wydarzenia galicyjskie wstrząsnęły społeczeństwem, ale równocześnie pokazały, jak wielka może być determinacja uciskanego chłopa. 22 IV 1848 r. w czasie Wiosny Ludów z polecenia cesarza austriackiego 22 IV gubernator lwowski hr. Franz von Stadion ogłosił zakończenie pańszczyzny, zniesienie poddaństwa i uwłaszczenie chłopów na terenie Galicji od dnia 15 V 1848 r.

 

  • Leon Rachwał

    Leon Rachwał

RACHWAŁ LEON JAN, urodzony 23 X 1910 r. w Mielcu, syn Franciszka i Heleny z Krzemińskich. Absolwent Państwowego Gimnazjum im. S. Konarskiego w Mielcu, maturę zdał w 1929 r. W latach szkolnych należał do harcerstwa. Studia medyczne odbył na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie i w 1934 r. uzyskał absolutorium, a w 1937 r. dyplom lekarza medycyny. W latach 1935-1936 odbył służbę wojskową w Centrum Wyszkolenia Wojskowego w Warszawie i jako młodszy lekarz w 75 pułku piechoty w Chorzowie. Od 9 X 1937 r. odbywał staż i następnie pracował jako lekarz w Szpitalu św. Łazarza w Krakowie. Uczestniczył w wojnie obronnej 1939 r. jako lekarz 38 pułku piechoty w Przemyślu i przeszedł z nim szlak bojowy od pozycji obronnych nad Dunajcem w okolicach Tuchowa do obrony Lwowa w dniach 17-22 IX 1939 r. Po powierzeniu rannych żołnierzy lekarzom lwowskim powrócił do Szpitala św. Łazarza w Krakowie, a następnie do rodzinnego Mielca (1 I 1940 r.). Początkowo pracował w gabinecie dr. L. Gawendy, a następnie został zatrudniony na stanowiskach lekarza miejskiego przy Zarządzie Miejskim i lekarza sądowego przy Sądzie Grodzkim. Głównym problemem ówczesnych czasów były wybuchające epidemie chorób zakaźnych, których opanowanie przy skromnych możliwościach (mało lekarstw, brak specjalistycznego szpitala) wymagało olbrzymiego zaangażowania skromnej służby medycznej. Poza tym udzielał potajemnie pomocy lekarskiej partyzantom i ukrywającym się Żydom. Po wyzwoleniu Mielca spod okupacji hitlerowskiej (6 VIII 1944 r.) uczestniczył w zorganizowaniu szpitala w ośrodku zdrowia przy ul. H. Sienkiewicza i był jego pierwszym lekarzem. 6 I 1945 r. został powołany do służby wojskowej i pracował w różnych jednostkach wojskowych. Ostatnią był 104 Szpital Garnizonowy w Przemyślu, gdzie pełnił funkcję ordynatora Oddziału Skórno-Wenerologicznego. 23 X 1957 r. przeniesiono go w stopniu podpułkownika do rezerwy. Od 15 V 1957 r. pracował w Przychodni Lekarskiej przy Zakładach Automatyki „Mera-Polna” w Przemyślu. Na emeryturę przeszedł 28 II 1982 r. Wyróżniony m.in. Krzyżem Kawalerskim OOP. Zmarł 28 XII 1992 r. Spoczywa na cmentarzu w Przemyślu.

 

RACHWAŁ RYSZARD, urodzony 1 I 1939 r. w Rzeszowie, syn Józefa i Anny z domu Jackiw. Absolwent Technikum Mechanicznego w Rzeszowie. Treningi piłkarskie rozpoczął w 1956 r. w Resovii i grał w niej do 1961 r. W 1962 r. zasilił Stal Mielec i występował w jej barwach do 1972 r. Przyczynił się do powstania silnego zespołu Stali, który awansował z III ligi do II ligi (1968/1969), a następnie do ekstraklasy (1969/1970). Przyczynił się do uplasowania się Stali w czołówce ekstraklasy (5. miejsce) w sezonie 1971/1972. Był wówczas ostatnim zawodnikiem, który grał w drużynie Stali jeszcze w pierwszym pobycie w I lidze. Zagrał m.in. w 53 meczach w I lidze i około 130 w II lidze. W 1972 r. zakończył karierę zawodniczą. Studia na AWF w Warszawie ukończył w 1978 r., uzyskując tytuły magistra sportu i trenera II klasy piłki nożnej. Przez kilka lat trenował drużyny niższych klas rozgrywkowych z okolic Mielca, a następnie wyjechał do Kanady.

 

  • Tadeusz Rachwał s. Franciszka

    Tadeusz Rachwał s. Franciszka

RACHWAŁ TADEUSZ, urodzony 24 VIII 1935 r. w Zmysłówce koło Łańcuta, syn Franciszka i Wiktorii z domu Kurek. Pracę zawodową rozpoczął w 1953 r. w Zakładach „Polska Wełna” w Zielonej Górze, a po roku przeniósł się do Mielca, gdzie został zatrudniony w Wytwórni Sprzętu Komunikacyjnego na stanowisku grawera. Ukończył Technikum Mechaniczne (budowa płatowców) w Mielcu. Wykonał szereg prac grawerskich, m.in. medali okolicznościowych i odznak. W 1979 r. przeniósł się do Spółdzielni Rzemieślniczej „Wielobranżowej” w Mielcu i prowadził zakład mechaniki pojazdowej. Specjalizował się w produkcji złącza kątowego napędu tachografu, a następnie wytwarzał lusterka samochodowe. Pełnił funkcje społeczne, m.in. był zastępcą przewodniczącego Rady Spółdzielni i przewodniczącym Komisji Rewizyjnej (VI 1979 r. – V 1982 r.), przewodniczącym Rady Spółdzielni (V 1982 r. – VI 1985 r.) i członkiem Zarządu Spółdzielni (VI 1985 r. – VI 1989 r.). Wyróżniony m.in. Srebrnym Krzyżem Zasługi i Złotym Medalem im. Jana Kilińskiego. Zmarł 13 V 2017 r. Pochowany na cmentarzu komunalnym w Mielcu przy ul. Królowej Jadwigi.

 

  • Tadeusz Rachwał s. Władysława

    Tadeusz Rachwał s. Władysława

RACHWAŁ TADEUSZ, urodzony 4 II 1946 r. w Dębicy, syn Władysława i Heleny z domu Urbanek. Absolwent Technikum Elektrycznego w Krakowie, maturę zdał w 1964 r. Studiował na Wydziale Elektrycznym Wyższej Szkoły Inżynierskiej w Rzeszowie i w 1968 r. uzyskał tytuł inżyniera. W tym samym roku został zatrudniony w Technikum Elektrycznym w Mielcu jako pierwszy etatowy nauczyciel przedmiotów elektrycznych. W latach 1974-1981 pełnił funkcję wicedyrektora Zespołu Szkół Zawodowych nr 1 w Mielcu. W 1983 r. ukończył studia magisterskie w zakresie elektrotechniki na Wydziale Matematyczno-Fizycznym Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Rzeszowie. Przygotowywał (z powodzeniem) młodzież do ogólnopolskich konkursów przedmiotowych. Opracowywał projekty użytkowe dla zakładów przemysłowych. Jeden z jego projektów – urządzenie do automatycznej kontroli wymiarów liniowych – otrzymał świadectwo autorskie i został opatentowany jako wynalazek. W latach 70. śpiewał w chórze męskim „Melodia”. Wyróżniony m.in.: Złotym Krzyżem Zasługi, Złotą Odznaką ZNP oraz Nagrodą Ministra Oświaty i Wychowania. Zmarł 11 IV 2004 r. Spoczywa na cmentarzu komunalnym w Mielcu przy ul. Królowej Jadwigi.

 

RACIBORSKIEGO MARIANA (ULICA), ulica o długości 200 m na osiedlu W. Szafera. Łączy ulicę W. Szafera z ul. Metalowców i jest drogą dojazdową do budynków wielorodzinnych w  północnej części osiedla Mieleckiej Spółdzielni Mieszkaniowej. Powstała w połowie lat 80., patrona otrzymała 26 IX1984 r. Miała asfaltową nawierzchnię i chodniki. W 2006 r. została przebudowana, otrzymała nową nawierzchnię asfaltową i chodniki z kostki betonowej.

Patron ulicy: MARIAN RACIBORSKI (1863-1917) to jeden z wybitnych polskich botaników przełomu XIX i XX w. Był założycielem Instytutu Biologiczno-Botanicznego na Uniwersytecie Lwowskim i Instytutu Botanicznego na Uniwersytecie Jagiellońskim. Opublikował około 180 prac z zakresu paleobotaniki, morfologii, cytologii, anatomii i fizjologii roślin. Pracował nad usystematyzowaniem całokształtu wiadomości o florze kopalnej Polski i rezultaty tej pracy pozostawił w rękopisie. Zainicjował wydanie monumentalnego dzieła Flora Polski, które ukazało się później pod redakcją W. Szafera. Był jednym z prekursorów ruchu ochrony przyrody.

 

RACŁAWICKA (ULICA), ulica na osiedlu T. Kościuszki, ma 546 m długości. Biegnie od ul. Wojsławskiej w kierunku północno-wschodnim do torów kolejowych, ale do nich nie dochodzi i skręcając w prawo pod katem prostym biegnie w kierunku południowym, niemal równolegle do torów. Miała nawierzchnię asfaltową i w niewielkiej części betonową oraz chodnik po jednej stronie. W 2009 r. przeprowadzono remont, położono nową nawierzchnię asfaltową i chodniki z kostki betonowej.

Patronujące ulicy RACŁAWICE (miejscowość w powiecie miechowskim) wpisane zostały do historii Polski jako miejsce zwycięskiej bitwy wojsk polskich pod dowództwem T. Kościuszki z wojskami rosyjskimi 4 IV 1794 r. Decydującą rolę w końcówce bitwy odegrali chłopi – kosynierzy, którzy brawurowo uderzyli w stanowiska artylerii rosyjskiej, a następnie rozgromili piechotę. Bitwa pod Racławicami stała się jednym z symboli bohaterstwa ludu polskiego.

 

RADA MIEJSKA (RADA GMINNA MIELCA, RADA AUTONOMICZNA, MIEJSKA RADA NARODOWA), Lata 1470-1867 Rada Miejska funkcjonowała zapewne od początku założenia miasta, zgodnie z prawem magdeburskim obowiązującym w Mielcu. Początkowo stanowili ją prawdopodobnie czterej burmistrzowie, a później burmistrz i rajcy. Była drugim, po wójcie sądowym i ławnikach, organem samorządu miejskiego. Wybierano ją najczęściej na początku roku, uroczyście i drogą elekcji, większością głosów. Wybory poprzedzano rozliczeniem finansowym czyli kalkulacją. Zdarzało się, że niektórych burmistrzów powoływali właściciele miasta. Siedzibą samorządu miejskiego był ratusz, który stał na rynku. Głównymi zadaniami rady były: administrowanie miastem, dbałość o zabudowę i ulice, organizowanie obrony przed wrogami, ochrona przeciwpożarowa, egzekwowanie obowiązków mieszkańców wobec właściciela i miasta, utrzymywanie porządku i ładu, czuwanie nad stanem sanitarnym oraz opieka nad najbiedniejszymi. Realizując te zadania, wydawano m.in. zarządzenia, respektując jednakże postanowienia aktu lokacyjnego i inne decyzje właściciela dotyczące ważnych spraw miasta. Wiele zadań i kompetencji, mimo rozdziału rady od sądu, oba organy samorządu miasta nierzadko wykonywały razem. Świadczą o tym liczne zapisy w księdze wójtowsko-ławniczej. W bardziej skomplikowanych przypadkach decydowali właściciele lub ich pełnomocnicy zwani starostami lub faktorami. Sytuacji trudnych było wiele, gdyż od 1548 r. miasto było podzielone na trzy części, których właściciele mieli nierzadko różne koncepcje w sprawach rozwoju miasta i jego funkcjonowania. Było to szczególnie odczuwalne w czasie wojen i klęsk żywiołowych, a następnie przy usuwaniu skutków tych nieszczęść. Nie odnotowano jednak poważniejszych zatargów samorządu miasta z właścicielami. Po I rozbiorze Polski (1772), kiedy Mielec znalazł się pod zaborem austriackim, sytuacja ta początkowo niewiele się zmieniała, ale potem stopniowo ulegała pogorszeniu. Na miasto nakładano bowiem dodatkowe obciążenia podatkowe i liczne obowiązki na rzecz wojska austriackiego. Po 1795 r. niedobrze układały się także stosunki z właścicielem miasta, którym był Jan Odrowąż Pieniążek, permanentnie nadużywający swoich praw i ograniczający uprawnienia samorządu miejskiego. Szczególnym aktem bezprawia było zatrzymanie siłą wójta Brożynowicza i zabranie z jego domu do dworu ksiąg miejskich, a następnie pobieranie opłat za korzystanie z nich. Wiele lat trwał spór miasta z dworem o korzystanie z pastwisk i ostatecznie zakończył się w 1839 r. przyznaniem większości pastwisk miastu, ale okupiono to zapłaceniem zalegającego od wielu lat podatku.

*Burmistrze w okresie od XV w. do powstania samorządu miejskiego w 1867 r.: Mikołaj Wolski (wzmiankowany w 1607 r.), Wojciech Rojek (1619), Kilian Piechowicz (1663), Kazimierz Polak vel Rynnowic (1705-1711), Łukasz Brożonowicz (1717-1743), Antoni Wiśniewski (1785), Paweł Rynnowic vel Polak (1791-1794), Jan Kozana (1793).

Lata 1867-1914 Znacznie większą niezależność i kompetencje otrzymała Rada Gminna Mielca po uchwaleniu przez Sejm Galicyjski ustawy o samorządzie gminnym (12 VIII 1866 r.). Jej podstawowym zadaniem było sprawowanie władzy uchwałodawczej i nadzorczej na terenie gminy. Ustawa określała to w następujący sposób: „...Rada Gminna zastępuje gminę w wykonywaniu jej praw i obowiązków, wydaje w granicach ustawami oznaczonych imieniem gminy postanowienia obowiązujące i uchwala sposób ich wykonania. Ona jest władzą zwierzchnią gminy we wszystkich sprawach gminy, obowiązana strzec dobra gminy i starać się o zaspokojenie jej potrzeb...”  Działalność rozpoczęto 11 II 1867 r., upamiętniając to zapisem w księdze protokołów: „W imię Boże rozpoczęliśmy na dniu 11 i 12 Lutego 1867 r. na zasadzie przez Najjaśniejszego Pana Franciszka Józefa I Cesarza Austriackiego a króla naszego najmiłościwiej nam panującego, udzielonej dla swych krajów koronnych autonomiji, a w skutek niej przez Wys. Sejm uchwalonej Ustawy gminnej i ordynacji wyborczej z dnia 12 sierpnia 1866 wydanej i rozesłanej 1 listopada 1866 r. pierwsze urzędowanie w miasteczku naszem, w obecności licznie zgromadzonych członków gminnych...” W tym dniu została wybrana Rada, złożona z 24 radnych i 12 zastępców radnych. Z kolei Rada wybrała naczelnika gminy (burmistrza) i jego zastępcę oraz 5 asesorów. Stanowili oni Zwierzchność Gminną zajmującą się bieżącym zarządzaniem miastem. Kadencja Rady trwała 6 lat, ale po 3 latach następowała wymiana części radnych drogą wyborów uzupełniających. W skład Rady wchodzili katolicy i przedstawiciele ludności żydowskiej. Ponadto obie grupy radnych tworzyły odrębne Rady: Radę Gminną Chrześcijańską i Radę Gminną Izraelicką, których zadaniami były m.in.: załatwianie spraw właściwych tylko dla swojej społeczności oraz uzgadnianie jednolitego stanowiska na forum Rady Gminnej. Uwolnienie się od feudalnej zależności od właścicieli miasta i powstanie nowoczesnego samorządu miejskiego powitano  uroczystością 21 III 1867 r., na której program złożyły się: przyrzeczenie Zwierzchności Gminnej, nabożeństwo w kościele św. Mateusza i festyn z iluminacją. Rada spotykała się na posiedzeniach przeciętnie raz w miesiącu. Przewodniczył jej burmistrz, a w przypadku jego nieobecności zastępca burmistrza. Posiedzenia odbywały się wieczorami. W pierwszych latach funkcjonowania nowe władze Mielca podejmowały energiczne starania o zmianę wizerunku drewnianego i błotnistego miasteczka, zaniedbanego przez właścicieli i władze zaborcze. Niewielkie dochody miasteczka (administracja austriacka wprowadziła podział na miasta i miasteczka) nie pozwalały jednak na większe inwestycje, a zrealizowanie nawet podstawowych wydatków powodowało corocznie niedobór w budżecie miejskim. Pokrywano go z zaciąganych pożyczek, co tworzyło narastające zadłużenie miasta. Starano się też o uzyskanie pomocy finansowej od władz powiatowych. Na posiedzenia zapraszano starostę powiatowego i zapoznawano go z aktualnymi problemami środowiska. Wizyty starostów, zwłaszcza Jana Rudolfa Kasparka i Eugeniusza Beneszka, wydatnie pomogły wybudować w 1872 r. murowany budynek szkolny obok kościoła św. Mateusza. Wtedy też Rada przyznała staroście Beneszkowi pierwszy tytuł „Honorowego Obywatela Miasta Mielca”. Poza realizacją zadań własnych starano się o zapewnienie miastu lepszych warunków dla dalszego rozwoju, m.in. w październiku 1882 r. wysłano do Lwowa delegację w składzie: ks. J. Knutelski, burmistrz J. Kłos i dr H. Brandt w sprawie poparcia budowy kolei z Tarnowa do Tarnobrzega, a od 1898 r. starano się o założenie gimnazjum. W tych sprawach współpracowano z samorządowymi władzami powiatu. Niemal regułą był wówczas udział starosty lub marszałka powiatu w posiedzeniach Rady. Nie zapominano o dobrze wówczas widzianych poddańczych gestach wobec dworu austriackiego, np. 14 VIII 1900 r. odbyło się nadzwyczajne posiedzenie Rady pod przewodnictwem zastępcy burmistrza M. Horowitza z okazji 70-lecia urodzin cesarza Franciszka Józefa I. Rok 1900 zapisał się też w historii działalności Rady uchwaleniem budżetu bez niedoboru, a nawet niewielką nadwyżką 535 złr (dochody – 11 816 złr, rozchody – 11 281 złr) i odtąd uchwalano budżet zrównoważony. Aby to zrealizować, zaciągano kolejne pożyczki. Niestety, wielki pożar centralnej części drewnianego Mielca w 1900 r. strawił około trzy czwarte zabudowy i spowodował dodatkowe poważne wydatki. Z wielkiego nieszczęścia miasta wyciągnięto jednak pozytywne wnioski. W 1901 r. Rada Gminna postanowiła, że „...rynek, śródmieście, przyległe place  i ulice mają być zbudowane z twardego materiału, tj. murowane i ogniotrwale kryte...”, a decyzję tę zatwierdził uchwałą Wydział Powiatowy w Mielcu w czerwcu 1901 r. Starano się też u Namiestnika Galicji o bezzwrotną zapomogę i ostatecznie otrzymano ją w wysokości 12 000 koron. Wkrótce spalone centrum miasta zaczęło się odbudowywać. Dla czynności kontrolnych Rady i wykonywania określonych zadań powoływano komisje. Równocześnie jednak ożywiona działalność inwestycyjna wywoływała żywe dyskusje na posiedzeniach Rady , a nawet wzajemne oskarżanie się. Zarzuty dotyczące złego nadzoru oraz podejrzenia o nadużycia i korupcję skłoniły marszałka powiatu mieleckiego Stefana Sękowskiego do sporządzenia wniosku do Namiestnictwa we Lwowie o rozwiązanie Rady Gminnej w Mielcu. Nie czując się winną, Rada protestowała, ale bez skutku. Po rozwiązaniu Rady od 21 VI 1901 r. administrowanie miastem przejął komisarz rządowy Adam Wagner, któremu pomagała Rada Doradcza. Od 28 VIII 1902 r. temu szczególnemu zarządowi miasta przewodniczył zastępca komisarza rządowego Roman Dębicki, a od 12 II 1903 r. komisarz rządowy Kazimierz Spalke. Na początku czerwca 1903 r. przywrócono gminie autonomię i od 9 VI rozpoczęła działalność nowa Rada Gminna. „...burmistrz otwarł posiedzenie o godz. 5,30 stosowną przemową i w duchu wdzięczności za przywróconą gminie autonomię wzniósł na cześć Najjaśniejszego Pana Cesarza Franciszka Józefa I okrzyk „Niech żyje”, który to okrzyk Rada z miejsc swoich powstawszy trzykrotnie  powtórzyła”. Lata 1903-1914 charakteryzowały się dużą aktywnością Rady, zwłaszcza w zakresie inwestycji oświatowych i estetyzacji miasta. Wybudowano wówczas okazały gmach gimnazjum, bursę gimnazjalną i salę gimnastyczną, kanał oczyszczający na polach przy Górze Cyranowskiej. Brukowano ulice, szutrowano place, układano chodniki, sadzono drzewka. Dla realizacji tych zadań zaciągano kolejne pożyczki, powiększając i tak już olbrzymie zadłużenie miasta (w 1912 r. – około 300 000 koron). Sporo czasu na posiedzeniach Rady przeznaczano także na sprawy budownictwa indywidualnego, pomocy społecznej i zezwoleń na działalność lokali gastronomicznych, a zwłaszcza prowadzących sprzedaż alkoholu. Wybuch wojny światowej spowodował, że reskryptem Prezydium c.k. Namiestnictwa w Białej (ewakuowanego ze Lwowa) rozwiązano rady miejskie, w tym także Radę Gminną w Mielcu i 28 X 1914 r. przekazano obowiązki zarządcy miasta delegatowi rządowemu Władysławowi Zaczykowi.

*Naczelnicy gminy (burmistrze) w latach 1867-1914: Władysław Satkowski (1867-1870), Józef Kłos (1870-1873), Michał Dębicki (1873-1876), Józef Brożonowicz (1876-1879), Józef Kłos (1879-1886), Tomasz Ryniewicz (1886-1901), komisarz rządowy Adam Wagner (1901-1902, komisarz rządowy Roman Dębicki (1902-1903), komisarz rządowy Kazimierz Spalke (1903), Feliks Leyko (1903-1908), Feliks Brożonowicz (1908-1910), p.o. wiceburmistrz Andrzej Pawlikowski (1910-1913), Andrzej Pawlikowski (1913-1914).

*Zastępcy naczelników (wiceburmistrzowie): Józef Kłos (1867-1870), Józef Brożonowicz (1870-1873), Maciej Maziarski (1873-1876), Michał Dębicki (1876-1882), Tomasz Ryniewicz (1882-1886), Feliks Leyko (1886-1990), Markus Horowitz (1900-1901), Andrzej Pawlikowski (1905-1913), Józef Kolasiński (1913-1914).

*Radni Rady Gminnej (Miejskiej) w latach 1867 – 1914: Roman Andrusikiewicz, Abraham Anisfeld, Mozes Aschheim, Antoni Bartosiński, Bronisław Bigo, Alter Blatberg, Jakub Blattberg, Leib Blattberg, Leisor Blatberg, Henryk Brandt, Ascher Braudman, Szymon Braudman, Andrzej Brożonowicz, Józef Brożonowicz, Feliks Brożonowicz, Wojciech Buś, Jan Demkow, Antoni Dębicki, Michał Dębicki, Roman Dębicki, Józef Droba, Antoni Fibich, Aureliusz Fiutowski, Alter Forfgang, Apolinary Frank, Józef Fuchs, Adolf Galicauer, Kalikst Gasparski, Naftali Goldberg, Lejzor Gross, Mechel Gros, Nathan Gross, Franciszek Gwoździowski, Jędrzej Gwoździowski, Abraham Haber, Jan Haładej, Beniamin Hermele, Izrael Hermele, Bodner Hirsch, Markus Horowitz, Oskar Isenberg, Franciszek Jaglarz, Jan Jeż, Szulim Jochnowicz, Henryk Kaczorowski, N. Kalman, Aron Kanner, Oser (Ozer) Kanner, Mendel Kanner, Piotr Kazana, Błażej Kijas, Chaim Klein, Izaak Klein, Abraham Kleinman, Akiwa Kleinmann, Fiszel Kleinmann, Markus Kleinmann, Samuel Kleinmann, Jan Kłos, Józef Kłos, ks. Józef Knutelski, Juda Kohn, Andrzej Kolasiński, Józef Kolasiński, Walenty Kolasiński, Markus Koller, Kazimierz Korpanty, Michał Korpanty, Walenty Korpanty, Ignacy Kosiński, Franciszek Kradyna, Ferdynand Kriegseisen, Kazimierz Kropaczek, Jan Feliks Krymski, Maurycy Landes, Feliks Leyko, Bronisław Leszczycki, Jan Paweł Leyko, Kazimierz Lubaska, Stanisław Łojasiewicz, Józef Łojczyk, Karol Madejski, Szymon Massinger, Chiel Mechlowicz, ks. Franciszek Miklasiński,  ks. Andrzej Niemiec, Jan Nowak, Stanisław Nowaczyński, Dawid Nusbaum, Henoch Nusbaum, Izaak Ostrau, Jan Ostrowski, Józef Padawer, Tomasz Pancerz, Andrzej Pawlikowski, Kazimierz Piątkowski, Józef Piechociński, Szymon Radomyśler, Antoni Rataj, Chaim Józef Rebhun, Ascher Reich, Izrael Reicher, Antoni Rink, Tomasz Ruczka, Józef Rymanowski, Jędrzej Ryniewicz, Mateusz Ryniewicz, Tomasz Ryniewicz, Leizor Salpeter, Władysław Satkowski, Emanuel Schabus, Stanisław Schabbus, Rudolf Schrom, Wandie Silber, ks. Józef Smetana, Markus Storch, Mateusz Szczerbicki, Jan Ślósarek, Juda Tugenthaft, Leisor Verstandig, Szymon Wanderer, Paweł Weryński, Józef Wioch, Julian Wronka, Marcin Wyczałek, Paweł Wydro. 

*Zastępcy radnych w latach 1867-1914: Izrael Berger, Michał Borzęcki, Józef Cytryn, Samuel Dienstag, Alter Fortgang, Kallmann Galicer, Jakób Geldzahler, Naftali Goldberg, Franciszek Gwoździowski, Jędrzej Gwoździowski, Leizor Herz, Jan Jeż, Mendel Kanner, Jochene Keller, Rafael Klein, Samuel Kleinmann, Alter Kmito, Walenty Kolasiński, Leyko, Maksymilian Listkiewicz, Kazimierz Lubaska, Jakób Margulieš, Miel Mechlowicz, Tomasz Pancerz, Schewach Pomerang, Józef Rebhuhn, Tomasz Ruczka, Karol Schreyer, Józef Solarski, Jakób Spalter, Schyja Steuer, Mojżesz Dawid Strobing, Mateusz Szczebicki, Feiwel Szönwald, Jan Ślósarek,Wojciech Świtkowski, Szymon Wanderer, ks. Walenty Wcisło, Łukasz Weryński, Tomasz Woźniak, Marcin Wyczałek.

*Pracownicy Urzędu Miejskiego w latach 1867-1914: Bronisław Bigo (budowniczy), Alter Blatberg (kasjer), Andrzej Brożonowicz (sekretarz), Michał Dębicki (kasjer), Michał Galiński (sekretarz i rewizor policji miejskiej), Bazyli Goroń (inspektor policji miejskiej), Nusbaum Henach (kontroler), J. Hingler (kontroler), Błażej Kijas (lekarz miejski), Józef Knutelski (kasjer), Józef Kozicki (sekretarz i rewizor policji miejskiej), Benjamin Landes (lekarz miejski), Maurycy Landes (kontroler), Feliks Lejko (kasjer), Andrzej Pawlikowski (kasjer), Stefan Przybyłkiewicz (weterynarz miejski), Marcin Sadowski (budowniczy), Emmanuel Schabbus (lekarz miejski), Rudolf Schrom (kontroler), Jan Sieroń (kancelista), Józef Sternberg (lekarz miejski), Markus Storch (kontroler), Władysław Szafer (lekarz miejski), Leon Teitelbaum (weterynarz m.) Aleksander Warczewski (weterynarz m.). Ponadto zatrudniano: akuszerki (3-4), policjantów miejskich (4-6), lampiarzy (3-4), drożnika, polowego i leśnego.

Lata 1914 – 1918  Wojna światowa, która wybuchła 1 VIII 1914 r., szybko wpłynęła na życie Mielca. Rada i Zwierzchność Gminna z najwyższym trudem utrzymywały ład i porządek, ale nie były w stanie zapewnić miastu zaopatrzenia w najpotrzebniejsze artykuły oraz powstrzymać spekulacji handlarzy i rosnącej drożyzny. Już 21 IX, po wycofaniu się wojsk austriackich za Wisłokę, do Mielca wkroczyły wojska rosyjskie i dopuszczały się do rozbojów i rozbijania sklepów. Po kilku dniach rosyjski komendant wojenny opanował sytuację i wyraził wolę współpracy z dotychczasowymi władzami miasta. Względny porządek trwał do 6 X, ale wtedy kontrofensywa niemiecko-austriacka wyparła Rosjan z Mielca. Znów powtórzyły się akty agresji wojska, wobec których Rada Gminna była bezsilna. Na posiedzeniu 28 X 1914 r. odczytano reskrypt c.k. Starostwa w Mielcu z dn. 28 X 1914r. o rozwiązaniu Rady na podstawie reskryptu Prezydium c.k. Namiestnictwa w Białej z dn. 24 X 1914 r. w związku z działaniami wojenymi na terenie Galicji. Władzę w mieście przejął Władysław Zaczek – c.k. komisarz powiatowy i przedstawiciel rządu, a do pomocy powołano Radę Przyboczną w składzie: Roman Dębicki, Leizor Salpeter, ks. Franciszek Pawlikowski, Jan Haładej i Stanisław Łojasiewicz. Trwało to krótko, bowiem kilka dni potem przez Mielec po raz trzeci przetoczył się front i od 7 XI rozpoczęła się druga okupacja rosyjska, a miastem ponownie rządził rosyjski komendant wojenny. Druga kontrofensywa niemiecko-austriacka wyrzuciła Rosjan z Mielca 11 V 1915 r., tym razem już definitywnie. Nowym komisarzem rządowym mianowano Ludwika Freindla, zaś skład Rady Przybocznej Gminnej pozostał bez zmian. Po staraniach uzyskano od rządu bezprocentową pożyczkę w wysokości 5 000 koron na najpilniejsze wydatki związane ze zniszczeniami i stratami wojennymi. Mimo biedy wojennej, restrykcyjnej działalności wojska austriackiego i wielu ograniczeń - władze miasta starały się nie dopuścić do jego degradacji, a nawet zwiększały dochody i wydatki budżetowe (równoważące się), głównie z podatków i opłat targowych. W 1916 r. wynosiły one 398 140 koron 25 halerzy, a w 1917 r. – 469 145 kor. 75 hal. Znacząco przyczynił się do tego kolejny (od 1916 r.) komisarz rządowy Stanisław Łojasiewicz. Rozporządzeniem Prezydium c.k. Namiestnictwa w Białej z dn. 9 V 1917 r. i reskryptem c.k. Starostwa w Mielcu z 22 V 1917 r. rozszerzono skład  Rady Przybocznej do 13 osób. Wraz z komisarzem stanowiła Tymczasowy Zarząd Gminy. Ponadto dla rozwiązywania kluczowych problemów miasta powołano komisje: finansowo-rachunkową, budowlaną i sanitarną. Taką właśnie gradację spraw wymusiły: konieczność zabezpieczenia finansów na najpilniejsze potrzeby miasta, wzmożony ruch budowlany związany z likwidacją zniszczeń wojennych oraz natłok problemów z inwalidami wojennymi i dążenia do poprawienia stanu sanitarnego miasta.

*Komisarze rządowi w latach 1914-1918: Władysław Zaczek (1914-1915), Ludwik Freindl (1915-1916), Stanisław Łojasiewicz (1916-1918).

*Radni Rady Przybocznej w latach 1914-1918: Roman Dębicki, Piotr Gardulski, Jan Haładej, Franciszek Jaglarz, Piotr Kazana, Jan Paweł Leyko, Stanisław Łojasiewicz, Karol Madejski, Henryk Matuziński, ks. Franciszek Pawlikowski, Tomasz Ryniewicz, Leizor Salpeter, Jakób Wanatowicz .

Lata 1918-1939 Od początku listopada 1918 r. władzę w Galicji Zachodniej przejęła PKL w Krakowie. Po otrzymaniu tej wiadomości 2 XI komisarz S. Łojasiewicz zebrał Radę Przyboczną i po uzyskaniu jej akceptacji jeszcze tego samego dnia przekazał władzę w mieście ostatniemu przedwojennemu burmistrzowi Andrzejowi Pawlikowskiemu i Radzie Autonomicznej w składzie Rady Gminnej z 1914 r. Zwolennicy innego rozwiązania wybrali natomiast tzw. Radę Ludową. Ostatecznie 5 radnych z Rady Ludowej włączono do Rady Autonomicznej (Gminnej). Tak tymczasowo skonstruowany samorząd miejski podjął się trudu zarządzania miastem po odzyskaniu przez Polskę niepodległości. Najpoważniejszym zadaniem Rady było zapewnienie bezpieczeństwa mieszkańcom miasta, bowiem zdarzały się napady na sklepy żydowskie i inne incydenty, głównie z udziałem ludności wiejskiej i powracających do domów byłych żołnierzy armii austriackiej. Równie poważnymi sprawami były pomoc społeczna dla najbiedniejszych i opieka nad sierotami. Olbrzymim problemem było także duże zniszczenie miasta po działaniach wojennych 1914-1915. Znaczącą, ale dalece niewystarczającą pomocą było otrzymanie 94 tys. koron odszkodowań wojennych (z należnych 470 tys. koron). Z kolei olbrzymie długi Mielca, po zaciągnięciu kredytów m.in. w banku w Wiedniu przed wojną, zostały niemal w całości skasowane po rozpadzie monarchii habsburskiej. 9 XI 1918 r. na posiedzeniu Rady zrezygnował burmistrz A. Pawlikowski zrezygnował z funkcji, a przewodniczenie Radzie powierzono wiceburmistrzowi Józefowi Kolasińskiemu. Problem bezpieczeństwa udało się załatwić poprzez doprowadzenie do zwiększenia garnizonu wojskowego w Mielcu i zorganizowanie komisariatu policji państwowej, a ponadto wielu młodych mężczyzn powołano do wojska. Po interwencjach organizacji politycznych, upominających się o większą reprezentację w Radzie, 23 XII 1919 r. doszło do wyborów uzupełniających, w rezultacie czego skład Rady powiększył się do 48 osób. Po posiedzeniach 27 XII i 29 XII 1919 r. ukonstytuował się nowy skład Zwierzchności Gminnej. Burmistrzem wybrano Romana Dębickiego, wiceburmistrzem – Józefa Kolasińskiego, a asesorami - 3 radnych. Żywot Rady potrwał ledwie niecały miesiąc, bowiem na skutek wojny polsko-bolszewickiej została rozwiązana reskryptem Namiestnictwa z 20 I 1920 r. Władzę w mieście powierzono komisarzowi Romanowi Dębickiemu i Radzie Gminnej Przybocznej. W jej skład wchodzili: zastępca komisarza Jan Paweł Leyko, asesorzy Stanisław Łojasiewicz i Jan Haładej oraz 13 radnych, których skład w następnych latach zmieniał się. Problematyka podejmowana przez Radę Przyboczną, formy i styl pracy nie zmieniły się. Posiedzenia odbywały się przeciętnie raz w miesiącu, a do załatwienia większych spraw, zgodnie z dotychczasową praktyką, powoływano specjalne komisje. Mimo piętrzących się kłopotów z zapewnieniem miastu normalnego funkcjonowania, z reguły pozytywnie odpowiadano na apele o składki ogólnokrajowe, m.in. na flotę polską, obronę Kresów i dar narodowy Naczelnika Piłsudskiego. Po rezygnacji  R. Dębickiego ze względów zdrowotnych (21 XII 1921 r.) komisarzem rządowym mianowano Jana Pawła Leykę. Mimo ograniczenia samorządności i trudnej sytuacji państwa (m.in. walki polityczne, kryzys gospodarczy, galopująca inflacja) – starano się unowocześnić funkcjonowanie miasta. Budowano nowe ulice i kanalizację, wspierano budowę sieci elektrycznej. Przywrócenie funkcjonowania kompletnej Rady Gminnej nastąpiło 18 II 1927. Wtedy to bowiem miało odbyć się pierwsze posiedzenie nowo wybranej 48-osobowej Rady, ale ze względu na brak quorum nie odbyło się. Udało się natomiast zgromadzić radnych 24 III i wybrano wówczas burmistrza – Franciszka Jaglarza oraz wiceburmistrza – Franciszka Kazanę, a także 6 asesorów. Starosta, korzystając ze swych kompetencji, nie zatwierdził wyboru burmistrza, ale po ponownym wyborze F. Jaglarza zatwierdził ten wybór. 16 VII 1929 r. wojewoda krakowski rozwiązał Radę i Zwierzchność Gminną, a powołał komisarza Jana Haładeja i Tymczasowy Zarząd Miejski. Sytuacja ta trwała do grudnia 1930 r. 13 XII zebrała się nowo wybrana 48-osobowa Rada Gminna, która dokonała wyboru Zwierzchności Miejskiej. Funkcję burmistrza powierzono Janowi Pawłowi Leyce, wiceburmistrza – Franciszkowi Kazanie, a asesorami zostało 5 radnych. Po uchwaleniu przez sejm ustawy o częściowej zmianie ustroju samorządu terytorialnego i wzmocnieniu nadzoru administracji państwowej (23 III 1933 r.) oraz ukazaniu się rozporządzeń wykonawczych – 18 VI 1934 r. odbyła pierwsze posiedzenie nowa 16-osobowa Rada Miejska, a 23 VI wybrano Zarząd Miejski: burmistrza - Franciszka Kazanę i zastępcę burmistrza Jana Pawła Leykę oraz 3 ławników. Kolejne lata samorządu miejskiego to intensywne starania o unowocześnienie centrum Mielca, choć część radnych nie popierała tych dążeń. Mimo to w m.in. wyprowadzono uciążliwą sprzedaż z wozów z Rynku. W 1938 r. zbudowano chodniki i nową nawierzchnię rynku oraz zasadzono drzewa. Rozbudowano sieci kanalizacyjną i elektryczną. Po podjęciu samodzielnej decyzji o uporządkowaniu rynku przez burmistrza F. Kazanę, radni w 1938 r. nie przychodzili na kilka kolejnych sesji i poskutkowało dopiero ostrzeżenie wojewody o rozwiązaniu Rady. Zobowiązano jednak burmistrza do informowania Rady o zamierzeniach inwestycyjnych, a zwłaszcza o rozwiązaniach dotyczących handlu i rzemiosła, bowiem wielu radnych wywodziło się z tych środowisk. Po rozpoczęciu budowy Wytwórni Płatowców w pobliskiej Cyrance i podjęciu przezeń produkcji lotniczej pojawiły się problemy towarzyszące gwałtownemu rozwojowi Mielca (przybyło około 3 tysiące nowych mieszkańców), m.in. brak mieszkań, konieczność poprawy zaopatrzenie i rozbudowy infrastruktury komunalnej. Niemal w tym samym składzie (w 1937 r. wiceburmistrzem został Piotr Żelasko) Rada funkcjonowała do napaści Niemiec hitlerowskich na Polskę. 7 IX 1939 r., tuż przed wejściem wojsk niemieckich do Mielca burmistrz Franciszek Kazana przekazał obowiązki radnemu Józefowi Boryńskiemu, a ten na zebraniu Rady Przybocznej 16 IX doprowadził do wyboru burmistrza Apolinarego Franka, który dobrze znał język niemiecki. Także niemiecki komendant wojenny Mielca zatwierdził ten wybór.

*Burmistrze w latach 1918-1939: Andrzej Pawlikowski (1918), Józef Kolasiński (1918-1919), Roman Dębicki (1919-1920), komisarze (1920-1927), Franciszek Jaglarz (1927-1929), Jan Paweł Leyko (1930-1934), Franciszek Kazana (1934-1939), Józef Boryński (p.o. 1939), Apolinary Frank (p.o. 1939).

*Wiceburmistrze w latach 1918-1939: Józef Kolasiński (1918-1920), Franciszek Kazana (1927-1929 i 1930-1934), Jan Paweł Leyko (1934-1937), Piotr Żelasko (1937-1939).

*Komisarze rządowi – kierownicy Zarządu Gminnego w latach 1920 – 1927: Roman Dębicki (1920-1921), Jan Paweł Leyko (1921-1927), Jan Haładej (1929-1930).

*Radni Rady Miejskiej w latach 1918-1939: Mozes Aschheim, Aleksander Atlas, Benjamin Berger, Izrael Berger, Stanisław Biernacki, Leib Blatberg, Schulim Blattberg, Józef Boryński, Mateusz Borzęcki, Michał Borzęcki, Abraham Brodh, Stefan Chciuk, Jan Chruściel, Eugeniusz Dębicki, Roman Dębicki, Andrzej Dziadyk, Tobjas Ehrenreich, Abraham Feit, Maksymilian Fiałkowski, Józef Fink, Alter Fortgang, Apolinary Frank, Chaim Friedman, Piotr Gardulski, Abraham Gettinger, Karol Gotowicki, Jan Haładej, Benjamin Hermele, Chaim Hermele starszy, Chaim Hermele młodszy, Eisik Hermele, Izrael Hermele, Albin Hochhaus, Psachie Honig, Markus Horowitz, Józef Indyk, Oskar Isenberg, Franciszek Jaglarz, Maria Jaworowa, Ludwik Jeż, Władysław Kania, Leisor Kartagener, Tomasz Kawa, Władysław Kawa, Franciszek Kazana, Piotr Kazana, Lejzor Keitelman, Chaim Keller, Mejer Keller, Jan Kłos, Mozes Knobel, Juda Kohn, Józef Kolasiński, Władysław Kopa, Jan Korpanty,  Ludwik Korpanty, Ignacy Kosiński, Józef Kradyna, Franciszek Krymski, Jan Krymski, Stanisław Kutrzeba, Leon Lachnit, Andrzej Leyko, Tomasz Lejko, Jan Paweł Leyko, Getzel Lindenblüth, Stanisław Łojasiewicz, Klemens Marcinek, Chaim Mermele, ks. Leon Mucha, Izaak Nussen, ks. Michał Nawalny, Markus Neuman,  Zygmunt Neustein, Józef Niemiec, Stanisław Nowaczyński, Stanisław Nowak, Hersch Obstfeld, Franciszek Olszewski, Karol Olszewski, Józef Padawer, Andrzej Pawlikowski, ks. Franciszek Pawlikowski, Bolesław Prinz, Eliasz Reich, Franciszek Rink, Andrzej Ryniewicz, Tomasz Ryniewicz,  Marcin Sadowski, Lejzor Salpeter, Sissel Schmidt, Leib Schreier, Herman Seiden (Sender?), Efraim Semmel, ks. Roman Sitko, Aleksander Stempler, Leon Straus, Hersch Szpirn, Jan Ślósarek, Stanisław Światowiec, Hirsch Tannenbaum, Joachim Taffler, Wincenty Tyran, Adam Ungeheuer, Lejzor Verstandig, Boruch Vorschirm, Antoni Wanatowicz, Stanisław Wanatowicz, Tadeusz Wanatowicz, Samuel Weksler, Mateusz Weryński, Jan Wolny, Tadeusz Woźniak, Julian Wronka, Stefan Zapała, Piotr Żelasko.

*Zastępcy radnych Rady Miejskiej w latach 1928-1939: Liber Brenner, Juda Leib Gastwirth, Józef Korzennik, Marcin Pacyna, Salamon Maurer, Tadeusz Wanatowicz, Izaak Zukerbroot.

*Radni Rady Gminnej Przybocznej w latach 1920-1927: Stefan Bogusz, Stefan Chciuk, Maksymilian Fiałkowski, Karol Gostwicki, Jan Haładej, Izrael Hermele, Oskar Isenberg, Franciszek Jaglarz, Tomasz Kawa, Piotr Kazana, Jan Kłos, Józef Kolasiński, Stanisław Łojasiewicz, Wanda Madejska, Henryk Matuziński, Lejzor Salpeter, Stanisław Stankiewicz, Lejzor Verstandig, Piotr Żelasko.

*Radni Rady Gminnej Przybocznej w latach 1929-1930: Mozes Aschheim, Jan Chruściel, Apolinary Frank, Walerian Gajewski, 

Albin Hochhaus, Oskar Isenberg, Władysław Kania, Tomasz Kawa, Franciszek Kazana (zastępca kierownika), Józef Kolasiński, 

M. Korpanty, Józef Kradyna, Klemens Marcinek,  Franciszek Olszewski, ks. Franciszek Pawlikowski, Lejzor Salpeter, Aleksander Stempler, Lejzor Verstandig, Stanisław Wanatowicz.

Okres od IX 1939 do 5 VIII 1944 r. W czasie okupacji hitlerowskiej Rada Miejska nie funkcjonowała.

*Burmistrz: Apolinary Frank (1939-1941).

*Der Bürgermaister: Johann Zimmermann (1941-1944).

Lata 1944 – 1990 Na podstawie dekretu PKWN z 21 VIII 1944 r. o powołaniu władz administracyjnych w wyzwalanych spod okupacji hitlerowskiej miastach rolę przedwojennych Rad Gminnych podejmowały Miejskie Rady Narodowe. Były one równocześnie terenowymi organami władzy państwowej oraz podstawowymi organami samorządu społecznego w zakresie planowania i kontroli społecznej, a także organami uchwałodawczymi. MRN w Mielcu została skompletowana 14 IX 1944 r., a 15 IX odbyła pierwsze posiedzenie. Radnych desygnowały partie polityczne: PPS, PPR i SL, a ponadto wybrano bezpartyjnych – z reguły osoby powszechnie znane i szanowane. Pierwszym przewodniczącym Prezydium MRN został burmistrz Antoni Droba (PPS), zastępcami - wiceburmistrze Jan Chruściel (PPS) i Michał Głuch (PPS), a sekretarzem – Józef Umiński (bezpartyjny). Nowa władza stanęła przed ogromem zadań związanych z tragicznymi skutkami wojny i okupacji niemieckiej, a do tego w klimacie bezwzględnej walki politycznej. Początkowo zajęto się aprowizacją miasta, naprawą dróg i zagospodarowaniem przejętych prywatnych zakładów przemysłowych, a następnie odbudową i rozbudową infrastruktury miejskiej. Do planowania zadań w poszczególnych dziedzinach życia miasta i kontroli ich realizacji powoływano specjalne komisje. W latach 1944-1950 powstały następujące komisje: 1) Kontrolna przydziałów środków żywnościowych, 2) Budowlana, 3) Administracyjna, 4) Przedsiębiorstw, 5) Samorządowa, 6) Szacunkowa, 7) Oświatowa, 8) Przesiedleńczo-osiedleńcza, 9) Kontroli, 10) Biblioteczna, 11) Kontroli społecznej akcji przemysłu dla wsi, 12) Szacunkowo – mieszkaniowa, 13) Oszczędnościowa, 14) Dyscyplinarna, 15) Upiększania miasta, 16) Zdrowia, 17) Nadzwyczajna ds. polepszania warunków komunalnych bytu klasy robotniczej. Komisje działały z różną aktywnością i na posiedzeniach Rady wielokrotnie oceniano ich zaangażowanie, a bywało, że negatywnie. Podejmowano też uchwały w sprawach nietypowych, ale ważnych dla miasta, m.in.: 28 XI 1947 r. o wprowadzeniu z dniem 1 X 1948 r. płatnego pogotowia Straży Pożarnej, 28 II 1948 r. - o odstąpieniu połowy hektara błonia miejskiego przy drodze do Kolbuszowej na cmentarz wojenny, 11 VI 1948 r. - o poparciu starań o przekazanie byłego kasyna powiatowego na cele RTPD (w efekcie powstało pierwsze świeckie przedszkole – dziś nr 1), 7 VIII 1948 r. - o wydatkach na budowę łaźni i chłodni, dokończenie remontu spalonej szkoły „pod zegarem” i kapitalny remont „szkoły im. Kingi”, 30 IX 1949 - o przeniesieniu z Rynku Zbożowego na ul. Szeroką i przyległy plac kupna i sprzedaży nabiału oraz jarzyn w drobnej sprzedaży. W cieniu problemów miejskich toczono ostrą walkę o polityczne oblicze Rady. Na posiedzeniu 18 VIII 1947 r. unieważniono dwa mandaty opozycyjnego PSL, uzasadniając decyzję zawieszeniem działalności tej partii w Mielcu. Stopniowo usuwano ze składu Rady osoby bezpartyjne i członków PPS przeciwnych połączeniu się z PPR, a wprowadzano kolejnych działaczy PPR i po zjednoczeniu - PZPR. Wymownym znakiem czasu było wprowadzenie nowych patronów i nazw ulic, m.in. I. Daszyńskiego za J. Piłsudskiego, B. Limanowskiego za Oborskiego, K. Marksa za Piusa XI, 1 Maja za Legionów i 15 Grudnia za 3 Maja. 20 XII 1949 r. zorganizowano specjalne posiedzenie dla uczczenia 70. rocznicy urodzin Generalissimusa Stalina. Uchwalono wysłać „adres hołdowniczy” i odśpiewano „Międzynarodówkę”. (Pieśń tę śpiewano także na zakończenie innych posiedzeń Rady.) Do dziś nie wyjaśniono nagłej rezygnacji Zdzisława Grabowskiego (PPS) z funkcji przewodniczącego MRN (16 X 1948 r.) oraz przyczyn jego aresztowania w 1950 r., kiedy pełnił funkcję prezesa PSS w Mielcu, a następnie nagłego zgonu. W 1950 r. na mocy ustawy MRN została przekształcona w terenowy organ jednolitej władzy państwowej. Była nadal organem uchwałodawczym i kontrolnym, a jej organem wykonawczym i zarządzającym było Prezydium MRN. Rada liczyła 32 radnych, a Prezydium składało się z czterech osób wybranych przez Radę. Na czele obu organów stał przewodniczący PMRN. Zlikwidowano natomiast urząd burmistrza i Zarząd Miejski. Pierwsze posiedzenie nowo wybranej MRN odbyło się 16 VI 1950 r. Rozpoczęto je polskim „Hymnem państwowym”, a w dalszej części śpiewano „Hymn ZSRR” („na cześć J. Stalina”) i „Międzynarodówkę”. Zadania Rady pozostały niemal bez zmian i skupiały się na kierowaniu działalnością gospodarczą, komunalną, społeczną i kulturalną na terenie miasta. Uchwalano plany i budżety, nadzorowano ich wykonanie oraz sprawowano kontrolę nad Prezydium MRN i jego aparatem urzędniczym, a także nad przedsiębiorstwami komunalnymi. Do bieżącej realizacji tych zadań powołano komisje: 1) Zdrowia, Pracy i Pomocy Społecznej, 2) Finansowo-Budżetową, 3) Gospodarki Drogowej, 4) Oświaty i Kultury, 5) Urządzenia Osiedli, 6) Mieszkaniową. W sprawach wykraczających poza kompetencje MRN odbywano wspólne posiedzenia z Powiatową Radą Narodową. Ponadto regułą był udział przedstawicieli PPRN w posiedzeniach MRN, które odbywały się przeciętnie raz na miesiąc. Nieustającymi problemami lat 50. i 60. było dostosowywanie funkcjonowania miasta, a zwłaszcza jego infrastruktury komunalnej, do dynamicznego rozwoju WSK i innych przedsiębiorstw oraz rosnącego napływu ludności z różnych stron kraju. Mnożyły się uwagi radnych o kłopotach mieszkaniowych, złej jakości wody, skromnej ofercie sieci handlowej i niskim poziomie usług. Pozyskanie z budżetu centralnego specjalnych środków finansowych pozwoliło na przyśpieszenie wielu prac i działań na terenie Mielca. M.in.: w 1951 r. doprowadzono do opracowania „Ogólnego planu zagospodarowania miasta” i powołano przedsiębiorstwo handlowe „Miejski Handel Detaliczny”, w 1954 r. oddano nowe wodociągi miejskie (odtąd systematycznie rozbudowywano sieć wodociągową) i powołano Miejskie Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej, w 1956 r. postanowiono zacieśnić kontakty Rady z mieszkańcami poprzez przydzielenie Komitetom Blokowym grup radnych do pomocy, w 1957 r. przejęto od WSK administrację Osiedla Fabrycznego i przekazano je Miejskiemu Zarządowi Budynków Mieszkalnych oraz nadano nazwy ulicom osiedlowym, w 1959 r. rozpoczęto gazyfikację miasta, a w 1961 r. uruchomiono Miejską Komunikację Samochodową i utworzono Zakład Zieleni Miejskiej. Ponadto inicjowano budowę szkół i przedszkoli, współdziałano przy zatwierdzaniu planów zagospodarowania nowych osiedli oraz powoływaniu terenowych placówek różnych instytucji państwowych i spółdzielni o różnych profilach działalności, głównie w zakresie lokalizacji i towarzyszącej im infrastruktury. Częstym i budzącym emocje punktem posiedzeń było nadawanie nazw ulicom. Na początku lat 50. miały one polityczny charakter – m.in. wprowadzono w 1952 r. aleję J. Stalina za ul. I. Daszyńskiego (od 1956 r. – ul. A. Mickiewicza), ul. F. Dzierżyńskiego za S. Sękowskiego, ul. 22 Lipca za A. Kędziora, a w 1953 r. ul. L. Waryńskiego za Sandomierską i ul. H. Sawickiej za Kolejową. Zdecydowany zwrot w nadawaniu nazw ulic nastąpił po wydarzeniach w 1956 r. i odtąd patronami stawali się słynni dowódcy, ludzie nauki lub kultury. Zaprzestano też śpiewania „Międzynarodówki”. Kolejna reforma, przeprowadzona w Polsce w latach 1972-1975, rozdzieliła terenowe organy uchwałodawcze i kontrolne (MRN) od organów wykonawczych i zarządzających (naczelnik miasta z urzędem miejskim). W wyniku kolejnego etapu reformy administracyjnej kraju z dniem 30 VI 1975 r. zniesiono powiaty, w tym mielecki, a miasto Mielec zostało oddzielną jednostką administracyjną w ramach województwa rzeszowskiego. Przez lata 70. i 80., kiedy nadal ilość mieszkańców szybko rosła, głównymi problemami MRN były: budżet miasta (dalece niewystarczający, czyniono wiele starań o jego powiększenie), gospodarka komunalna oraz budownictwo mieszkaniowe (nawet oddanie 600 mieszkań w roku zaspokajało ledwie częścć potrzeb) i infrastruktury towarzyszącej. Nowi mieszkańcy Mielca domagali się placówek handlowych i usługowych, szkół, przedszkoli, żłobków, przychodni zdrowia, placówek kultury, placów zabaw i gier sportowych. Zdecydowaną większość tych postulatów realizowano, ale nierzadko z opóźnieniami. W celu polepszenia współpracy Rady z mieszkańcami poszczególnych części miasta – na sesji 14 IV 1978 r. podzielono Mielec na 12 osiedli, a wkrótce potem w każdym osiedlu wybrano samorząd mieszkańców – Komitet Osiedlowy. Z roku na rok coraz bardziej uciążliwym problemem stawał się rosnący ruch kołowy, a zwłaszcza tworzenie się olbrzymich kolejek przed przejazdami kolejowymi. Intensywne starania władz miejskich, wsparte interwencjami partyjnymi i naciskami wpływowych mielczan pracujących w kilku ministerstwach, doprowadziły do wybudowania wiaduktu nad torami kolejowymi. Połączył on Stary Mielec i Osiedle oraz zdecydowanie poprawił płynność ruchu w centrum miasta. Innymi usprawnieniami dla ruchu pojazdów były: wykonanie przedłużenia ul. Wojsławskiej do ul. H. Sienkiewicza i zamontowanie tam sygnalizacji świetlnej oraz wybudowanie ul. Kazimierza Jagiellończyka. Kolejne zmiany w funkcjonowaniu rad narodowych nastąpiły po odwołaniu stanu wojennego. Ustawa z 20 VII 1983 r. nadała radom charakter przedstawicielskich organów władzy państwowej i podstawowych organów samorządu społecznego oraz równocześnie organów samorządu terytorialnego ludności. Podtrzymała także rozdział terenowych organów uchwałodawczych i kontrolnych (MRN) od wykonawczych i zarządzających (naczelnik i od 1985 r. prezydent miasta oraz urząd miejski). Organem inicjującym i organizującym pracę MRN było prezydium, w którego skład wchodzili: przewodniczący, zastępcy przewodniczącego i przewodniczący stałych komisji. Nadal głównymi formami pracy były: sesje, posiedzenia prezydium i komisji oraz spotkania radnych z mieszkańcami. Kadencja rad narodowych trwała 4 lata, z wyjątkiem kadencji 6-letniej 1978-1984, przedłużonej z powodu stanu wojennego (1981-1983) i 2-letniej kadencji 1988-1990, skróconej w związku z przebudową ustroju państwa i nową ustawą o samorządzie terytorialnym (8 III 1990 r.). W nadal dynamicznie rozwijającym się Mielcu obok dotychczasowych spraw i problemów (plany zagospodarowania przestrzennego, mieszkania, infrastruktura) pojawiły się nowe, związane z narastającym kryzysem gospodarczo-społecznym państwa, m.in. olbrzymie kłopoty z zaopatrzeniem miasta w artykuły żywnościowe i przemysłowe. Powiększał się także niedobór wody w sieci wodociągowej, a ponadto często wyłączano sieć z powodu zatruć chemicznych rzeki Wisłoki. Po jednym z kolejnych zatruć 18 XI 1988 r. odbyła się nadzwyczajna sesja z udziałem wojewody rzeszowskiego H. Ficka i przedstawicieli innych instytucji wojewódzkich. Wystosowano wówczas protesty do przewodniczącego Rady Państwa gen. W. Jaruzelskiego i premiera M. Rakowskiego. Problem ilościowego zaopatrzenia miasta w wodę załatwiono ostatecznie w marcu 1990 r. poprzez oddanie do użytku nowego Zakładu Uzdatniania Wody. Mieszkańcy  zgłaszali też wiele pilnych wniosków dotyczących poprawienia infrastruktury na terenach przyłączonych do Mielca w 1985 r.: Smoczki, Mościsk, Wojsławia i Rzochowa. Ponadto wiele czasu poświęcano oświacie, a osiągnięciem lat 80. było wybudowanie dużych obiektów dla szkół podstawowych nr 8 i 9. Ostatnia sesja MRN odbyła się 25 IV 1990 r.

*Przewodniczący Miejskiej Rady Narodowej w latach 1944-1990: Antoni Droba (1944), Jan Chruściel (1945-1948), Zdzisław Grabowski (1948), Jan Tadeusz Sobusiak (1948-1950), Mieczysław Gebel (1950-1951), Władysław Majewski (1951-1953), Stanisław Ciach (1953-1955), Jan Wirth (1955-1957), Jan Sieprawski (1957-1960), Antoni Wróbel (1960-1971), Stanisław Ciach (1971-1972), Jerzy Korzępa (1972-1973), Jan Szwakop (1973-1975), Stefan Kucharski (1975-1990).

*Radni Miejskiej Rady Narodowej w latach 1944 – 1990: Jan Achtyl, Piotr Achtyl, Piotr Adamski, Stefan Antczak, Antoni Anuszewski, Zygmunt Anyszewski, Edward Banasik, Adela Baran, Jan Baran, Józef Barański, Kazimierz Barchólski, Czesław Barczyński, Augustyn Barleski, Andrzej Barszcz, Wawrzyniec Bartlewicz, Zofia Bartuzi, Janina Bąk, Marian Bąk, Stanisław Belczyk, Eugeniusz Berger, Grażyna Będkowska, Józef Białas, Stanisław Białek, Marek Bieganowski, Bogdan Bieniek, Stanisław Biernacki, Józef Bik, Tomasz Błaszczyk, Tadeusz Bogdanowski, Henryk Böhmer, Jan Bończak, Kazimierz Borchólski, Wincenty Boryczko, Maria Bożek, Piotr Bożek, Anna Bratek, Oskar Brudys, Jolanta Brzeska, Józef Buczek, Stanisław Bury, Tomasz Buś, Anna Chmara, Józef Chmara, Zofia Chmielowska, Adam Chmura, Władysław Chochołowski, Jan Chruściel, Janusz Cichocki, Wojciech Cisło, Anna Cyran, Michał Czachor, Stanisław Czachor, Janusz Czajowski,Wiktor Czekaj, Jan Czyhin, Teofil Czyż, Stanisław Damse, Michalina Dąbal, Danuta Dobosz, Stanisław Dolina, Jerzy Domański, Antoni Droba, Józef Duszkiewicz, Franciszek Duszlak, Maria Dworak, Bronisława Dybska, Janina Dziadzio, Jan Dziedzic, Jan Dziewit, Fryderyk Ferenc, Maria Flis, Józefa Fornal, Apolinary Frank, Stanisław Frask, Adfolf Furman, Zbigniew Gajda, Bogusław Gajek, Stanisław Gajewski, Władysław Gajowiec, Józef Gałaś, Stefan Gałka, Mieczysław Gebel, Józef Giera, Aleksandra Głogowska, Aleksander Głowala, Michał Głuch, Tadeusz Głuszak, Jan Goc, Stanisław Gomoła, Stefan Gordon, Roman Górnisiewicz, Zdzisław Grabowski, Maria Graniczka, Roman Grudnik, Władysław Gryndzia, Barbara Grzelak, Jan Halik, Mieczysław Hańderek, Halina Harla, Stanisław Herchel, Leon Homentowski, Władysław Hubicki, Jan Hudy, Maciej Hyjek, Janina Indyk, Konstanty Jabłoński, Józef Jachym, Jan Jachyra, Józef Jachyra, Urszula Jadach, Władysław Jagiełko, Maria Janicka, Stefan Jaroch, Mieczysław Jarosz, Stefan Jarosz, Józef Jaworski, Bogusław Jemioło, Helena Jędrzejowska, Adolf Kaczmarczyk,  Eugeniusz Kahl, Witold Kalicki, Helena Kania, Franciszka Karaszewska, Stanisław Kardyś, Kazimierz Karłowicz, Władysław Karwowski, Tadeusz Kasprów, Jan Kasprzak, Kazimierz Kasprzak,  Hieronim Kaysiewicz, Janusz Kaysiewicz, Edward Kazimierski, Maria Kciuk, Zenon Klar, Helena Klich, Edward Kliś, Roman Kobos, Adam Kochman, Anna Kolisz, Stefan Konaszewski, Alina Kopeć, Józef Koper, Roman Koper, Czesław Korpanty, Jan Korpanty, Mateusz Korpanty, Władysław Korpanty, Zdzisław Korpanty, Danuta Kotkowicz, Stanisław Kowal, Henryk Kowalik, Stanisław Kozdęba, Jan Kozłowski, Henryk Kozyra, Jan Krempa, Józef Krempa, Stanisław Krempa, Franciszek Krężel, Julian Krężel, Piotr Krężel, Józef Król, Zdzisław Krużel, Kazimierz Krzewiński, Stefan Krzyżewski, Stanisław Kucharski, Stefan Kucharski, Stanisław Kuciapa, Jerzy Kuczewski, Bronisław Kukliński, Alojzy Kula, Urszula Kulaś, Tadeusz Kulczyński, Eugeniusz Kuligowski, Jan Kurgan, Julian Kurgan, Władysława Kuroń, Marian Kuryłowicz, Antonina Kusak, Jan Kusak, Mieczysław Kusak, Zbigniew Kusibab, Bolesław Kwaśniewski, Józef Kwaśniewski, Tadeusz Laska, Franciszek Leś, Władysława Leś, Józef Leśniak, Zofia Lewandowska, Eugeniusz Lewandowski, Kamil Leyko, Małgorzata Leyko, Stanisław Lubaska, Piotr Łagudza, Emilia Łata, Antoni Łaz, Marian Łączak, Lucjan Łoch, Karol Łojczyk, Władysław Łuc, Mieczysław Łuszczyn, Tadeusz Madera, Władysław Majewski, Stanisław Makuch, Bronisław Malec, Stanisława Małaszewicz, Czesław Małek, Stanisław Małek, Józef Maroń, Stanisława Martyka, Adam Masłowiec, Stanisław Mazgaj, Feliks Maziarski, Jerzy Maziarz, Czesław Mazur, Jan Mazur, Józef Mazur, Andrzej Mazurek, Roman Mazurek, Władysław Micek, Irena Michońska, Jan Midura, Aleksandra Miela,  Zbigniew Mierzwiński, Helena Misiak, Władysław Misiak, Stanisław Młyńczak, Józef Mojek, Stanisław Moralski, Bronisław Mordarski, Krzysztof Moskal, Jan Mroczek, Ryszard Muniak, Teresa Mykietiuk, Zofia Mysłek, Józef Nagaś, Zofia Nagaś, Józef Napieracz, ks. Michał Nawalny, Eugenia Niedbała,  Helena Niedbała, Ryszard Niedziałkowski, Wiesław Niziołek, Zygmunt Nosal, Andrzej Nosek, Józef Nowak, Irena Nowakowska, Józef Olszewski, Tomasz Olszewski, Kazimierz Orłowski, Maria Ortyl, Mieczysław Osmola, Władysław Osmola, Tadeusz Ostrowski, Tadeusz Pakuła, Kazimierz Paluch, Paulina Papaj, Roman Partyka, Stefan Partykowski, Alfred Pasternak, Franciszek Pawlak, Grażyna Perłowska, Marian Perzyński, Romuald Pezacki, Wojciech Piekarz, Andrzej Pieńczewski, Marian Pietralik, Zofia Piotrowska, Kazimierz Plaskota, Maria Podolska, Janusz Podolski,  Edmund Podziemski, Zbigniew Pogoda, Edward Połczyński, Czesław Połczyński, Józef Przygoda, Antoni Ptak, Władysław Ptak, Wojciech Pyzikiewicz, Irena Rachwał,  Józef Rajpold, Bolesław Rarus, Władysław Rarus, Antoni Ratusiński, Stanisława Ratusznik, Zbigniew Rączka, Henryk Reinhold, Maria Remiszewska, Franciszek Rink, Leonard Rjatin, Michał Rogalski, Teresa Rogóż, Stanisław Rogucki, Ryszard Roguz, Ferdynand Rokoszak, Janusz Rosiewicz, Jan Rusek, Jan Rymanowski, Anna Ryniewicz, Władysław Rządzki, Michalina Rzegocka, Józef Rzegocki, Władysław Rzeszutek, Stanisław Sadowski, Jan Sanecki, Julian Sarama, Edmund Sarnecki, Maciej Sarnowski, Zenon Salwierz, Maria Sekuła, Jan Sieprawski, Zygmunt Sierosławski, Julia Siewierska, Mieczysław Sikora, Edward Siodłak, Grażyna Sitko, Wawrzyniec Skałacki, Józef Skopek, Grzegorz Skowron, Jerzy Skrzypek, Józef Słąba, Wojciech Słonina, Edward Smagacz, Marianna Sobczak, Eugeniusz Sobol, Janina Sobusiak, Jan Tadeusz Sobusiak, Roman Sobuś, Edward Soja, Maria Sokół, Stanisław Sokół, Adam Stach, Tadeusz Stachowicz, Franciszek Stachura, Tadeusz Stafiej, Franciszek Stala, Alina Stanisławska, Jan Stankiewicz, Władysław Starzyk, Elżbieta Stawicka, Stanisław Stąpor, Józef Stec, Urszula Stefańska, Eugeniusz Stefański, Jan Strojek, Franciszek Stryczek, Stefan Strzelczyk, Krystyna Surowiec, Genowefa Szczepanik, Stanisław Szelest, Kazimierz Sztorc, Jan Szwakop, Stanisław Szwakop, Zofia Szymoniak, Andrzej Szyszka, Franciszek Śliwa, Adam Śmist, Krystyna Światowiec, Stanisław Światowiec,  Władysław Światowiec, Stanisław Tabor, Aleksander Tenerowicz, Franciszek Tobiasz, Edmund Toczek, Edward Tomczyk,  Zygmunt Toporowski, Stanisław Trelski, Józef Turbak, Józef Umiński, Ignacy Urbaniak, Henryk Walczak, Zuzanna Watracz, Leon Weryński, Stanisław Weryński, Zbigniew Weryński, Maria Wesołowska, Stefan Węgrzynek, Jan Wielgus, Tadeusz Wilk, Paulina Wilkowicz, Jan Winiarz, Jan Wirth, Jan Włoszczyna, Michalina Wnuk, Jan Wojciechowski, Tadeusz Wojnarowski, Piotr Wolak, Ryszard Wolak, Marian Wolicki, Jan Wolski, Stanisław Worek, Anna Woźniak, Stanisław Woźniak, Stefan Woźniak, Tadeusz Woźniak,  Danuta Wójtowicz, Michał Wrażeń, Krystyna Wróblewska, Zygmunt Zabrzejewski, Józef Zadaj, Alfons Zajączkowski, Józef Zamojski, Krzysztof Załucki, Edward Zaskalski, Halina Zendalska, Michał Ziemba, Piotr Zwoźny, Jan Żala, Stanisław Żołądź.

Lata 1990-2006 Jednym z pierwszych aktów prawnych w okresie transformacji ustrojowej była „Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym”. W rozumieniu tej ustawy  gminy w porównaniu z gminami istniejącymi do 27 V 1990 r. stały się nowymi instytucjami polityczno-prawnymi. Mielec otrzymał status gminy miejskiej. Rada Miejska stała się organem stanowiącym i kontrolnym. Jej głównymi zadaniami były m.in.: uchwalanie statutu gminy, wybieranie i odwoływanie zarządu, uchwalanie budżetu i przyjmowanie sprawozdań z jego realizacji, uchwalanie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego i programów gospodarczych, podejmowanie uchwał w sprawach podatków i opłat (w granicach określonych w ustawach) oraz w sprawach majątkowych gminy określonych przez ustawę, podejmowanie uchwał w sprawie przyjęcia zadań z zakresu administracji rządowej oraz kontrolowanie działalności zarządu i podległych mu jednostek. 27 V 1990 r. w wyborach do 36-osobowej Rady Miejskiej Komitet Obywatelski „Solidarność” zdobył  23 mandaty, Obywatelskie Porozumienie Wyborcze – 5, Chrześcijańsko-Demokratyczne Stronnictwo pracy – 4, Stronnictwo Demokratyczne – 2 i Konfederacja Polski Niepodległej – 2. Powołano 7 komisji: 1) Gospodarki i Finansów, 2) Budownictwa, Zaopatrzenia i Rolnictwa, 3) Porządku Prawnego, 4) Oświaty, Kultury, Sportu i Turystyki, 5) Ochrony Środowiska, Zdrowia i Spraw Socjalnych, 6) Mandatowo-Regulaminową, 7) Rewizyjną. Pierwsze sesje odbyły się 12 i 13 VI, a ich rezultatem był wybór przewodniczącego Rady i 2 wiceprzewodniczących oraz prezydenta miasta. Pierwszy okres funkcjonowania Rady zbiegł się z korzystnie przebiegającą reorganizacją handlu i usług (m.in. na podstawie ustaw o sprawach gospodarczych z 23 XII 1988 r.), w rezultacie czego zaopatrzenie w artykuły spożywcze i przemysłowe stopniowo się poprawiało, a w kolejnych latach 90. osiągnęło zadowalający poziom. Pojawiły się jednak inne problemy – zwłaszcza gwałtownie narastające bezrobocie i kłopoty z gospodarką komunalną, m.in. brak odpowiedniego wysypiska odpadów komunalnych i niedowład organizacyjny miejskich zakładów komunalnych. O grozie sytuacji na rynku pracy świadczyło zaliczenie Mielca do regionów zagrożonych strukturalnym bezrobociem. Działając na rzecz zahamowania rosnącego bezrobocia i jego społecznych skutków Rada wspierała wszelkie inicjatywy gospodarcze, m.in. wyraziła zgodę na  utworzenie w Mielcu pierwszej w Polsce specjalnej strefy ekonomicznej, co było wówczas aktem dużej odwagi, bowiem świadomie rezygnowano z części dochodów miasta. W wyborach na kadencję 1994-1998 poszczególne partie i ugrupowania uzyskały następującą ilość mandatów: Forum Wyborcze Lewicy – 9, Koalicja Samorządowa Prawicy – 7, Nasz Mielec – 5, Liga Miejska – 5, Komitet Wyborczy Mieszkańców MSM – 5, OSP Smoczka – 1, Ugrupowanie Wyborców Osiedla Lotników – 1, Ugrupowanie Wyborców Osiedli Niepodległości, Wolności i Kazimierza Wielkiego – 1, SD – 1 i PSL – 1. Odbyło się 47 sesji – pierwsza 6 VII 1994 r., a ostatnia 19 VI 1998 r. Dominującymi tematami tego okresu były: restrukturyzacja przedsiębiorstw i placówek komunalnych, porządkowanie gospodarki komunalnej (m.in. załatwienie problemu jakości wody i wysypiska komunalnego), przejęcie szkół i rozpoczęcie budowy Szkoły Podstawowej nr 11 oraz rozwój SSE. Na kadencję 1998-2002 Akcja Wyborcza Solidarność (AWS) wprowadziła do Rady 14 członków, Sojusz Lewicy Demokratycznej – 9, Nasz Mielec – 6, Forum Wyborcze Mieszkańców MSM – 5, a Przymierze Mieszkańców Mielca - 2. W kadencji zorganizowano 42 sesje. Pierwsza odbyła się 3 XI 1998 r., zaś ostatnia 3 X 2002 r. Uchwalono „Strategię rozwoju Gminy Miejskiej Mielec na lata 2000-2006” i szereg programów rozwiązywania problemów społecznych, planów zagospodarowania związanych z przebudową i modernizacją układu drogowego w mieście oraz budownictwem (głównie indywidualnym), a także rozpoczęto na dużą skalę estetyzację miasta w celu zdecydowanego zmienienia jego wizerunku. W kadencji 2002-2006 skład Rady został zmniejszony do 23 radnych. Koalicyjny Komitet Wyborczy Sojusz Lewicy Demokratycznej – Unia Pracy uzyskał 7 mandatów, Forum Wyborcze MSM – 4, Komitet Wyborczy Wyborców Nasz Mielec-Nasz Powiat – 4, Komitet Wyborczy Liga Polskich Rodzin – 4, Prawo Rodzina Samorządność - 3, a Twoje Miasto - 1. Utworzono 6 Komisji: 1) Gospodarki i Finansów, 2) Budownictwa i Gospodarki Komunalnej, 3) Oświaty, Kultury i Sportu, 4) Ochrony Środowiska, Zdrowia i Spraw Socjalnych, 5) Porządku Publicznego i Regulaminowa, 6) Rewizyjna. Pierwsza sesja odbyła się 19 XI 2002 r. Problemami tej kadencji były nadal sprawy związane z przebudową i unowocześnieniem wewnętrznego układu komunikacyjnego miasta, dalszymi pracami nad estetyzacją miasta, podniesieniem standardu miejskich instytucji kulturalnych i sportowo-rekreacyjnych oraz rozpoczęciem budowy oczyszczalni ścieków (największej inwestycji po 1990 r.). Wiele czasu poświęcono też programowi inwestycji na lata 2007–2013, a zwłaszcza budowie Mieleckiego Parku Przemysłowego oraz przygotowaniu terenów pod nowe osiedla budownictwa indywidualnego. Na kadencję 2006-2010 do Rady wybrano: 7 osób z listy KWW Prawo i Sprawiedliwość, 4 z listy KWW Nasz Mielec-Nasz Powiat, 4 z KWW Razem dla Ziemi Mieleckiej, 2 z KWW Forum Wyborcze MSM, 2 z KWW Liga Prawica Razem, 2 z KWW Mielczanie – Leszek Deptuła, 2 z KW Platforma Obywatelska RP. Spore zróżnicowanie sympatii politycznych mielczan ujawniły wybory w 2010 r. Do rady weszli przedstawiciele partii, ugrupowań i komitetów wyborczych: Prawo i Sprawiedliwość – 7, Razem dla Ziemi Mieleckiej – 5, Nasz Mielec – 5, Platforma Obywatelska – 4, Forum Wyborcze MSM – 2. W składzie Rady w kadencji 2014-2018 znalazło się kilku nowych radnych, głównie z Prawa i Sprawiedliwości. Partia ta uzyskała 13 mandatów, Nasz Mielec – 7, a Razem dla Ziemi Mieleckiej – 3.

*Przewodniczący Rady Miejskiej w latach 1990–2015: Andrzej Osnowski (1990-1998), Zdzisław Nowakowski (1998-2006 i 2006-2010), Jan Myśliwiec (2010-2014), Marian Kokoszka (2014-nadal).

*Wiceprzewodniczący Rady Miejskiej w latach 1990-2006: Jan Rusin (1990-1994), Jan Wróblewski (1990-1994), Leszek Boraczyński (1994-1998), Aleksander Kopeć (1994-1998), Kazimierz Paluch (1998-1999), Lucjan Surowiec (1998-2006), Zbigniew Buczek (1999-2003), Waldemar Pacholec (2003-2006), Barbara Tutro (2006-2010), Aleksander Kopeć (2006-2010), Barbara Tutro (2006-2010), Aleksander Kopeć (2006-2014), Dorota Kotula (2010-2014), Zbigniew Szypuła (2010-2014), Barbara Tutro (2014-nadal), Jakub Cena (2014-nadal), Bogdan Bieniek (2015-nadal).

 *Radni Rady Miejskiej w latach 1990-2005: Edward Banasik, Józef Bąk, Marian Bąk, Bogdan Bieniek, Władysław Bieniek, Andrzej Bińkowski, Leszek Boraczyński, Zbigniew Buczek, Franciszek Chmara, Zofia Chmielowska, Janusz Chodorowski, Ryszard Ciesielski, Krzysztof Cisło, Czesław Czyrny, Stanisław Dec, Paweł Dębicki, Janina Dudzik, Henryk Duszkiewicz, Bogusław Gajek, Janusz Gardulski, Waldemar Gągała, Józef Gąska, Jerzy Gromny, Józef Grzesik, Adam Jacak, Mieczysław Jakubas, Henryk Jałocha, Jan Kapinos, Zygmunt Kołodziej, Aleksander Kopacz, Aleksander Kopeć, Krzysztof Kosiba, Stanisław Kowal, Stanisław Kozdęba, Grażyna Krzemińska, Jerzy Kumaniecki, Józef Leśniak, Małgorzata Leyko, Teresa Lorek, Małgorzata Lubieniecka, Grzegorz Lubieniecki, Kazimierz Łączak, Anna Łuka, Mieczysław Łuszczyn, Anna Maciejak, Jacek Matuszkiewicz, Irena Michońska, Józef Misiarz, Janusz Mojek, Wojciech Mościcki, Hieronim Mykietiuk, Jan Myśliwiec, Zdzisław Nowakowski, Andrzej Osnowski, Kazimierz Paluch, Anna Paprocka, Krystyna Pastuszenko-Zatońska, Ryszard Perłowski, Marian Piechota, Krzysztof Podolski, Krzysztof Podpłomyk, Krystyna Polańska-Szkutnicka, Krzysztof Popiołek, Piotr Przybyło, Wojciech Pyzikiewicz, Zdzisław Rączka, Michał Rokosz, Jan Rusin, Edward Sawicki, Ryszard Sieroń, Marek Skalski, Andrzej Skowron, Ryszard Skóra, Jan Sojka, Stanisław Sokalski, Marian Stala, Wiesław Stawicki, Kazimierz Strugała, Marian Strycharz, Dominik Surowiec, Lucjan Surowiec, Anna Szklarska, Józef Szkółka, Janusz Sznajder, Leszek Szot, Edward  Świątek, Izabella Świerczyńska, Barbara Tutro, Wiesław Wałek, Mieczysław Wdowiarz, Antoni Weryński, Tadeusz Weryński, Bronisław Wilisowski, Jan Winiarz, Jerzy Winiarz, Jan Wróblewski, Mieczysław Wszołek, Tadeusz Zawada, Zygmunt Zuch, Witold Żurawski.

*Radni wybrani na kadencję 2006-2010: Bogdan Bieniek, Józef Piotr Bryl, Janusz Chodorowski, Barbara Gadomska, Krystyna Grzech, Aleksander Kopeć, Jerzy Kopeć, Dorota Anna Kotula, Zofia Kubiak, Anna Maciejak, Stanisław Marek Mieszkowski, Zdzisław Nowakowski, Krzysztof Podpłomyk, Krzysztof Popiołek, Ryszard Sieroń, Andrzej Jan Skowron, Ryszard Antoni Skóra, Józef Stala, Dominik Lucjan Surowiec, Lucjan Dominik Surowiec, Barbara Małgorzata Tutro, Mieczysław Józef Wdowiarz, Jerzy Józef Winiarz. W związku z powierzeniem funkcji zastępców prezydenta Bogdanowi Bieńkowi i Krzysztofowi Popiołkowi – mandaty radnych otrzymali Krzysztof Leś i Henryk Sowa. 

*Radni wybrani na kadencję 2010-2014: Bogdan Bieniek, Wojciech Broda, Janusz Chodorowski, Barbara Gadomska, Krystyna Grzech, Jacek Kopacz, Aleksander Kopeć, Jerzy Kopeć, Dorota Kotula, Zofia Kubiak, Edward Małek, Jan Misiaszek, Elżbieta Moskal, Jan Myśliwiec, Waldemar Pacholec, Mariusz Ryniewicz, Józef Stala, Dominik Surowiec, Krzysztof Szostak, Zbigniew Szypuła, Andrzej Szyszka, Barbara Wdowiarz, Mieczysław Wdowiarz. W związku z wyborem Janusza Chodorowskiego na prezydenta miasta i powierzeniem funkcji zastępców Bogdanowi Bieńkowi i Mieczysławowi Wdowiarzowi, wymienieni oddali mandaty, a ich miejsca zajęli: Krzysztof Aleksander Leś, Jolanta Szadkowska i Jacek Michał Mleczko. W czasie kadencji (2012 r.) Jolanta Szadkowska zrezygnowała z mandatu, a jej miejsce zajął Wiesław Wałek. 

*Radni wybrani na kadencję 2014-2018: Bogdan Bieniek, Jakub Blicharczyk, Jakub Cena, Janusz Chodorowski, Krystyna Grzech, Marian Kokoszka, Stanisław Marek Mieszkowski, Danuta Pazdro, Mariusz Ryniewicz, Romuald Rzeszutek, Zbigniew Rzeźnik, Andrzej Skowron, Józef Stala, Dominik Surowiec, Krzysztof Szostak, Kazimierz Totoń, Barbara Tutro, Barbara Wdowiarz, Mieczysław Wdowiarz, Józef Witek, Marek Zalotyński, Józef Zaskalski, Andrzej Zemmel. 

 

RADA POWIATOWA, samorząd powiatowy, wybierany spośród mieszkańców powiatu według określonej ordynacji wyborczej. Pierwsza w historii powiatu mieleckiego Rada Powiatowa została wybrana w październiku 1867 r. na podstawie Ustawy z 12 VIII 1866 r. Składała się z 26 radnych, wybieranych w trzech kuriach: większych posiadłości ziemskich, gmin miejskich i gmin wiejskich. Czwarta kuria (najwyżej opodatkowani przemysłowcy i handlowcy) nie funkcjonowała w powiecie mieleckim. Prawo wybierania posiadali właściciele ziemscy oraz delegaci rad gminnych miejskich i wiejskich. Spośród członków Rady wybierano organ wykonawczy – Wydział Powiatowy z prezesem (marszałkiem) na czele. Początkowo kadencja trwała 3 lata, a później 6 lat. Zakres zadań Rady dotyczył w zasadzie wszystkich spraw wewnętrznych powiatu. Były to: „... wszystkie sprawy wewnętrzne, odnoszące się do wspólnych interesów powiatu i jemu przynależnych, tudzież prawo nadzoru nad gminami i obszarami dworskimi w myśl ustawy gminnej i ustawy o obszarach dworskich z dnia 12 sierpnia 1866 r.”, a najczęściej sprawy rolnictwa, szkolnictwa, opieki społecznej i dróg powiatowych. Szczególnie wiele wysiłku i środków włożono w realizację programu robót melioracyjnych na terenie powiatu na przełomie XIX i XX w.

*Członkowie Rady (radni) w latach 1867-1914: Mieczysław Artwiński, Antoni Bartosiński, Michał Berski, Albert Blatberg, Zdzisław Bogusz, Henryk Brandt, Henryk Breza, Antoni Broniewski, Tomasz Buczek, Wojciech Buś, Franciszek Bühn, Józef Czerwiński, Adam Duszkiewicz, Antoni Fibich, Józef Gardulski, Wacław Gardulski, Władysław Geppert, Jan Glaser, Jan Gołąb, ks. Józef Grabowski, ks. Adam Grębosz, Teofil Gumiński, Izrael Hermele, Kazimierz Hyjek, Maciej Indyk, Mateusz Indyk, Walenty Indyk, Jan Jamrozy, Wawrzyniec Jarosz, Jan Kahl, Eisig Kaufman, Tomasz Kielian (Kilian?), Józef Kierwiński, Abraham Kleinmann, Paweł Kłoda, Tomasz Kłoda, Józef Kłos, Wojciech Knap, ks. Józef Knutelski, Stanisław Komalski, ks. Adam Kopyciński, Jan Kozłowski, Józef Krawczyk, Piotr Krawiec, Franciszek Krempa, Mateusz Krępa, Ferdynand Kriegseisen, Kazimierz Kropaczek, Józef Kurgan, Piotr Kuroń, Andrzej Kuzara, Aleksander Kwiatkowski, Feliks Kwiatkowski, Józef Lis, Stanisław Lis, Kazimierz Łaz, Tomasz Łazarz, Stanisław Łojasiewicz, Stanisław Madej, Nikodem Marcinkiewicz, Aleksander Meszyński, Józef Michoński, Paweł Miłoś, Jan Midura, Tomasz Miodunka, ks. Jan Mleczko, Ludwik Muniak, Gabriel Mühlard, Stanisław Nowak, Wojciech Nowak,  Wacław Oborski, Stanisław Ochalik, Wincenty Ozajstowicz, Marcin Pastuszak, ks. Aleksander Pers, Adam Piątek, Stanisław Piechota, Maciej Piekara, Feliks Pietrzycki, Józef Pokusiński, Michał Rado, Mieczysław Rey, Mateusz Rogalski, Michał Rokoszak, Konstanty Romer, Zygmunt Romer, Jan Rusin, Jędrzej Rusinowski, Józef Rydel, Roman Rydel, Władysław Rydel, Jan Rządzki, Jan Rzeźnik, Władysław Satkowski, Andrzej Sehn, Karol Sehn, Stefan Sękowski, Naftali Siegel, Jan Sierosławski, Wojciech Sikora, Marcin Stachura, Maciej Stolarz, Jan Szafer, Gustaw Szaszkiewicz, ks. Józef Szklarski, Antoni Szmatka, Mieczysław Szymborski, Jan Tarnowski (starszy), Jan Tarnowski (młodszy) Wacław Toczyski, Jakób Tomecki, Jakób Torba, Aleksander Trzecieski, Wojciech Warzecha, Kazimierz Wąż, Kasper Wendeker, Jakób Wiącek, Józef Wilk, ks. Ernest Wodziński, Józef Wolak, Wawrzyniec Wolak, Eugeniusz Wolski, Jan Załucki, Jan Żola, Władysław Żurowski, Seweryn Żywicki.

*Wydział Powiatowy, 1867: prezes (marszałek) – Jan Tarnowski (st.), zastępca – Aleksander Trzecieski, członkowie – A. Bartosiński, A. Meszyński, M. Stolarz, J. Szafer, E. Wodziński; 1871: prezes – M. Rey, z-ca – A. Trzecieski, członkowie – A. Broniewski, W. Buś, F. Kriegseisen, W. Żurowski; 1874: prezes – M. Rey, z-ca – W. Żurowski, członkowie – ks. J. Knutelski, Konstanty Lipowski, T. Miodunka, ks. A. Pers; 1877: prezes – A. Trzecieski, z-ca – M. Brzeski, członkowie – A. Fibich, J. Kierwiński, J. Tarnowski (mł.), W. Żurowski; 1882: prezes – M. Rey, z-ca – M. Artwiński, członkowie: Z. Bogusz, G. Mühlrad, J. Rusinowski, J. Tarnowski (mł.), A. Trzecieski; 1885: prezes – M. Rey, z-ca – M. Artwiński, członkowie – A. Fibich, G. Mühlrad, J. Tarnowski (mł.), S. Sękowski; 1889: prezes – M. Rey, z-ca – S. Sękowski, członkowie: A. Fibich, F. Kwiatkowski, Mieczysław Szymberski, J. Tarnowski;  1892: prezes – S. Sękowski, z-ca – A. Fibich, członkowie: W. Indyk, ks. A. Kopyciński, St. Ochalik, M. Rey, J. Tarnowski; 1897: prezes – S. Sękowski, z-ca – J. Tarnowski, członkowie: A. Fibich, F. Krempa, M. Rey, A. Sehn, W. Trzecieski; 1901: prezes – S. Sękowski, z-ca – J. Tarnowski, członkowie: A. Fibich, F. Krempa, M. Rey, A. Sehn, W. Trzecieski; 1908: prezes – S. Sękowski, z-ca – J. Tarnowski, członkowie: F. Krempa, M. Rey, A. Sehn, W. Trzecieski; 1912: prezes – J. Tarnowski, z-ca – J. Rydel, członkowie: J. Glaser, F. Krempa, ks. J. Mleczko, J. Rządzki, W. Trzecieski.

Lata 1918-1939 Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości i uchwaleniu konstytucji 21 marca 1921 r. unormowano sprawy nowego podziału administracyjnego państwa. Powiat mielecki utrzymano w poprzednich granicach i włączono w granice województwa krakowskiego. Powrócono też do samorządu powiatowego, składającego się z Rady Powiatowej (nie funkcjonowała w czasie wojny) i jej organu wykonawczego – Wydziału Powiatowego. Spośród radnych wybierano prezesa i wiceprezesów oraz członków wydziału. Do kompetencji Rady należały m.in.: ustalanie wysokości podatków oraz prowadzenie spraw geodezyjnych, drogowych i rolniczych. Ze środków powiatowych utrzymywano m.in. placówki służby zdrowia i opieki społecznej. Wspierano także szkolnictwo, którym zarządzał autonomiczny organ Rady – Rada Szkolna Powiatowa. Głównym problemem pierwszych  lat niepodległości była likwidacja szkód wojennych, m.in. odbudowa wielu domów mieszkalnych i zabudowań gospodarczych (ok. 60 %), obiektów przemysłowych i dróg. Bardzo absorbowały Radę także m.in. parcelacja majątków, opieka nad sierotami i biedotą, rosnące bezrobocie oraz rozwój szkolnictwa zawodowego. Nieszczęściem była wielka powódź w 1934 r., ale przy likwidowaniu jej skutków pracę znalazło wielu bezrobotnych.

Lata 1939 – 1944: w czasie okupacji hitlerowskiej samorząd powiatowy nie funkcjonował w żadnej postaci.

Lata 1944-1975: Do organizacji samorządu powiatowego – Powiatowej Rady Narodowej w Mielcu - przystąpiono we wrześniu 1944 r., kiedy jeszcze zachodnia część powiatu pozostawała w rękach niemieckich. Po trudnych negocjacjach i uzgodnieniach międzypartyjnych do 48-osobowej Rady wybrano: 20 delegatów Stronnictwa Ludowego, 10 - Polskiej Partii Robotniczej, 10 – Polskiej Partii Socjalistycznej i 8 – inteligencji demokratycznej. Pierwsze posiedzenie odbyło się 7 X 1944 r., a jego efektem był wybór prezydium. Nowy samorząd, choć złożony z przedstawicieli zwalczających się partii, został zmuszony do natychmiastowego rozwiązywania wielu palących spraw, m.in. zaopatrzenia ludności w żywność, zorganizowania opieki nad ofiarami wojny, wprowadzenia w życie reformy rolnej (parcelacja dużych majątków) oraz przywracania funkcjonowania instytucji powiatowych. Pierwsze miesiące działalności Rady zostały ocenione źle przez władze wojewódzkie. 1 XII 1944 r. dokonano zmian w jej składzie – PPR, PPS, SL i związki zawodowe otrzymały po 10 miejsc, a gminy – 8 miejsc. Nadal jednak ostre tarcia polityczne nie pozwalały na podejmowanie wspólnych działań. Sytuację pogorszyło votum nieufności dla starosty – członka PPR, uchwalone na posiedzeniu 28 IX 1945 r. głosami PPS, PSL (zostało wzmocnione przez niektórych członków SL) i SD. W listopadzie 1946 r., po intensywnych konsultacjach PPR i PPS, przeprowadzono następną reorganizację składu Rady, a nowym przewodniczącym został członek PPR. Po wyeliminowaniu PSL i powstaniu PZPR – na posiedzeniu 17 XII 1948 r. 60 – osobową Radę utworzyli przedstawiciele: PZPR – 20, Gmin – 11, SL – 10, Związki Zawodowe – 10, ZHP – 3, SD – 2, Ligi Kobiet - 1, ZSCh – 1, Związku Walki o Niepodległość i Demokrację – 1 i Związku Więźniów Politycznych – 1. Wobec krytyki dotyczącej słabej skuteczności działania w styczniu 1950 r. kolejny raz zmieniono proporcje delegatów w Radzie. PZPR otrzymała 15 mandatów, Rady Gminne i Wiejskie – 11, Związki Zawodowe – 10, ZSL – 8, Związek „Samopomoc Chłopska” – 5, ZMP – 3, SD – 2, Liga Kobiet – 2, ZBoWiD – 2, starosta – 1 i kobieta – robotnik – 1. Postępująca centralizacja władzy w kraju, wyrażająca się m.in. wprowadzeniem zasady jednolitości organów władzy państwowej, była sednem kolejnej ustawy z 20 III 1950 r. o terenowych organach administracyjnych i samorządach. Zniesiono urzędy starostów, burmistrzów i wójtów oraz zarządy miejskie i gminne. Ich uprawnienia przekazano radom narodowym i ich prezydiom. Powiatowa Rada Narodowa otrzymała zadanie kierowania na terenie powiatu działalnością gospodarczą i społeczną, m.in. oświatą, kulturą, kulturą fizyczną, turystyką, ochroną zdrowia i opieką społeczną, a także czuwać nad praworządnością i współdziałać w zakresie obronności kraju. Dla realizowania tych zadań 9 VII 1950 r. PRN w Mielcu powołała 10 Komisji: 1) Finansów, Budżetu i Planu, 2) Oświaty i Kultury, 3) Rolnictwa i Leśnictwa, 4) Budownictwa, 5) Komunikacji, 6) Zdrowia, 7) Pracy i Pomocy Społecznej, 8) Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej, 9) Handlu, 10) Kontroli Społecznej. Funkcję zarządzającą i wykonawczą pełniło Prezydium PRN, wybierane i odwoływane przez Radę. Po 1956 r. w 60-osobowej PRN coraz większą rolę odgrywali pracownicy umysłowi, a zwłaszcza nauczyciele i urzędnicy, którzy np. w kadencji 1958-1962 uzyskali 41 mandatów. Ponadto wybrano 12 rolników i 7 robotników. Ustalono też ilość mandatów dla poszczególnych partii i stronnictw politycznych, np. w 1969 r. w Radzie zasiadało 31 członków PZPR, 15 – ZSL, 2 – SD oraz 12 bezpartyjnych. Głównym tematem niemal wszystkich sesji był rozwój społeczno – gospodarczy powiatu w kontekście realizacji programów partyjnych oraz planów ogólnopolskich, wojewódzkich i lokalnych. Na skutek dynamicznego rozwoju WSK Mielec i Mielca jako ośrodka przemysłowo-kulturalnego także powiat mielecki w latach 50., 60. i 70. rozwijał się bardzo szybko i to we wszystkich niemal dziedzinach życia. Aspiracje i potrzeby mieszkańców (m.in. materiały budowlane, maszyny rolnicze, sprzęt gospodarstwa domowego) przerastały możliwości ich zaspokojenia przez lokalny rynek, co było źródłem wielu interwencji, wniosków i interpelacji. To zjawisko wymuszało także większą aktywność Rady i jej członków. Powszechnie stosowaną formą kontaktu radnych z tzw. terenem był częsty udział w zebraniach wiejskich i gminnych oraz zebraniach partyjnych (PZPR, ZSL, SD), organizacji młodzieżowych (ZMS, ZMW) i organizacji społecznych, m.in. Ligi Kobiet, Kół Gospodyń Wiejskich i Ochotniczych Straży Pożarnych. Tylko w latach 1969-1973 radni brali udział w 1 462 spotkaniach. Z tak pozyskaną wiedzą radni aktywnie uczestniczyli w posiedzeniach komisji i na sesjach Rady, omawiając realizację cząstkowych programów rozwoju poszczególnych dziedzin, m.in. rolnictwa i leśnictwa, budownictwa, gospodarki komunalnej, ochrony zdrowia, oświaty, kultury i kultury fizycznej. W ramach nadzoru oceniano pracę miejskich i gromadzkich rad narodowych w celu podniesienia jej poziomu i polepszenia sprawności działania. Rezultatem tych ocen (często krytycznych) było m.in. kierowanie wielu osób na różne formy kształcenia, a zwłaszcza na studia zaoczne. Reforma podziału administracyjnego państwa w latach 1972-1975 na pierwszym etapie wprowadziła 8 Gminnych Rad Narodowych i Urzędów Gmin na terenie powiatu, a w drugim etapie – Urząd Powiatowy w Mielcu jako organ wykonawczy Powiatowej Rady Narodowej. Dostosowując pracę Rady do nowych uwarunkowań powołano 5 komisji: 1) Rozwoju Gospodarczego, Komunikacji i Łączności, 2) Produkcji Rolnej i Zaopatrzenia Ludności, 3) Gospodarki Komunalnej, Zdrowia i Ochrony Środowiska, 4) Wychowania, Oświaty i Kultury, 5) Przestrzegania Prawa i Porządku Publicznego, które rozpoczęły pracę od stycznia 1974 r. Wśród nowych zadań, których potrzebę podjęcia wymusiła sytuacja społeczno-gospodarcza kraju i regionu oraz rozwój wiedzy i techniki, pojawiły się: zaopatrzenie ludności, ochrona środowiska naturalnego, komunikacja i łączność. W rezultacie przeprowadzenia III etapu reformy podziału administracyjnego z dniem 30 VI 1975 r. powiaty, w tym również mielecki, przestały istnieć, a Powiatowa Rada Narodowa i Urząd Powiatowy w Mielcu zakończyły działalność.

*Przewodniczący Powiatowej Rady Narodowej w latach 1944-1950: Władysław Starzyk (1944-1947), Roman Górnisiewicz (1947-1949), Władysław Chmielowiec (1949-1950).

*Przewodniczący Prezydium PRN w latach 1950-1975: Stanisław Nesterski (1950-1951), Kazimierz Rajchert (1951-1953), Władysław Gazdowicz (1953-1954), Mieczysław Marszałek (1954-1957), Rudolf Junikiewicz (1957-1970), Zdzisław Cichocki (1970-1973).

*Przewodniczący PRN w latach 1973-1975: Stefan Kucharski (1973-1975).

*Radni PRN w latach 1944-1975: Michał Basztura, Antonina Bednarz, Tadeusz Bogdanowski, Feliks Borodzik, Jakub Borowicz, Adam Brożonowicz, Stanisław Cerlich, Ludwik Chmura, Antonina Chomentowska, Marian Chruściel, Jan Chruściel, Zdzisław Cichocki, Włodzimierz Cichoń, Mieczyslaw Ciejka, Michał Cygan, Stanisław Czaja, Antoni Czepiel, Barbara Czerw, Stefan Danielecki, Tadeusz Diabelec, Czesław Długosz, Antoni Droba, Jan Dudek, Józef Dul, Stanisław Fajfer, Stanisław Fedor, Stefan Filas, Zbigniew Gajda, Feliks Gałda, Władysław Gazdowicz, Mieczysław Gebel, Wincenty Głód, Tadeusz Głuszak, Jan Goc, Roman Górnisiewicz, Zdzislaw Grabowski, Karol Groele, Emil Gros, Mieczysław Gruszczyński, Mieczysław Hańderek, Kazimierz Hauser, Maciej Hyjek, Maria Hyjek, Janina Indyk, Roman Iwanicz, Jan Jachyra, Władysław Jagiełko, Tadeusz Janas, Józef Jankowski, Stefan Jaroch, Janina Jarosz, Stefan Jarosz, Stanisław Jeleń, Józef Jemioło Rudolf Junikiewicz, Eugeniusz Kahl, Józef Karkosza, Władysław Karwowski, Tadeusz Kasprów, Zofia Kazanowa, Tomasz Kędzior, Jan Kętrzyński, Stanislaw Kielian, Andrzej Kolisz, Michał Kołek, Stefan Konaszewski, Jan Konieczniak, Alina Kopeć, Józef Koper, Jan Korczak, Stanisław Kordyś, Michał Kotula, Stanisław Kowal, Zofia Kozdęba, Jan Krempa, Józef Krempa, Piotr Krężel, Andrzej Krzystyniak, Jan Krzysztoforski, Stanisław Książnicki, Stefan Kucharski, Stanisław Kuciapa, Bronisław Kukliński, Alojzy Kula, Stanisław Kulig, Eugeniusz Kuligowski, Józef Kułaga, Adam Kurdziel, Józef Leś, Janina Lewandowska, Jan Leyko, Kazimierz Leyko, Kazimierz Lipczyński, Józefa Lirowska, Wojciech Łącz, Marian Łączak, Michał Łępa, Tadeusz Magiera, Stanisław Major, Stanisław Maraszewski, Władysław Markowski, Mieczysław Marszałek, Marian Maziarz, Roman Mazurek, Władysław Mazurek, Aleksander Midura, Anna Midura, Stanisław Młyńczak, Kazimierz Mrozik, Józef Mroziński, Maria Napieracz, Józef Nelec, Stanisław Nesterski, Edward Nowak, Maria Nowak, Irena Nowakowska, Stanisław Ochalik, Stanisław Ogorzałek, Jerzy Olczak, Teresa Osora, Paulina Papaj, Franciszek Pawlak, Wacław Permus, Elżbieta Podolska, Alojzy Popiel, Edward Posłuszny, Tadeusz Przywara, Kazimierz Rajchert, Andrzej Rec, Maria Remiszewska, Bronisław Rogalski, Józef Rokoszak, Henryka Rogala, Zofia Różańska, Stefania Rusin, Andrzej Rutyna, Antoni Rybak, Irena Ryczak, Anna Ryniewicz, Andrzej Ryś, Katarzyna Rządzka, Jan Rzeźnik, Józef Sambor, Jan Sanecki, Grzegorz Sieniutycz, Wincenty Sikorowicz, Edward Siodłak, Katarzyna Skowron, Jan Skrzypek, Maria Skrzypek, Czesław Slany, Jan Słabuszewski, Józef Smaczny, Janina Smolarczyk, Honorata Smołucha, Edmund Sobczak, Jan Tadeusz Sobusiak, Maria Sokół, Mieczysław Sołowianiuk, Ludwik Stadnik, Franciszek Stala, Roman Stalowski, Władysław Starzyk, Jan Strojek, Wojciech Surowiec, Stanisław Swół, Michał Szymczuch, Franciszek Śliwa, Stanisław Światowiec, Władysław Światowiec, Roman Tomczyk, Zygmunt Toporowski, Józef Turbak, Józef Walas, Stefan Wąśniewski, Stanisław Weryński, Władysław Węgrzyn, Stefan Węgrzynek, Adolf Wnuk, Adam Wojciechowski, Jan Zakręcki, Józef Zaskalski, Józef Zawadzki, Elżbieta Ziegler, Michał Zięba, Czesław Ziobro, Stanisław Zygmunt, Józefa Żurek, Edward Żyrkowski.

*Pracownicy Wydziału Powiatowego w 1945 r.: Władysław Starzyk (przewodniczący), Mieczysław Babuchowski, Maria Chmara, Franciszek Cieśla, Stanisław Damse, Bronisław Dybek, Władysław Julek, Jan Kamiński, Maria Kapinos, Jan Konieczny, Czesław Krawczyk, Aniela Kuklińska, Stanislaw Kuźmiński, Eugeniusz Mielec, Jerzy Mossakowski, Wacław Piskozub, Franciszek Radzik, Feliks Rzeszutek, Leon Sanecki, Aleksandra Swida, Jadwiga Urzędowska, Adam Wojciechowski, Wrażeń.

*Pracownicy PPRN i Urzędu Powiatowego w latach 1950-1975: Maria Adamczyk, Stanisław Adamczyk, Walentyna Babuchowska, Olga Bar, Eugenia Batko, Wanda Bawół, Emilia Bąk, Jan Bąk, Janina Bieniek, Irena Boruta, Władysław Boruta, Henryk Boryński, Krystyna Borzęcka, Eugeniusz Ból, Franciszek Bujak, Leopold Burdzy, Stanisław Cerlich, Władysław Chudzik, Zdzisław Cichocki, Cichoń, Helena Ćwiok, Stefan Ćwiok, Jan Dąbrowski, Tadeusz Diabelec, Augustyn Drabik, Eugenia Drabik, Eugeniusz Droździak, Stanisława Duboniewicz, Piotr Dudek, Walentyna Duszkiewicz, Czesław Dybski, Ludmiła Flagorowska, Stanisława Florek, Helena Gajda, Władysław Gałka, Władysław Gazdowicz, Szczepan Gąska, Jan Głaz, Janina Głaz, Bolesław Gmyrek, Stefan Graniczka, Wanda Gruchacz, Stanisław Gruchalski, Bolesław Gruszka, Kazimiera Grzelak, Antoni Gwóźdź, Zofia Hasek, Michał Hojniak, Tadeusz Homecki, Józef Jachym, Józef Jankowski, Jan Jemioło, Rudolf Junikiewicz, Halina Kania, Lucyna Kapuścińska, Albin Karbowski, Władysław Kazana, Stanisława Kętrzyńska, Jan Kętrzyński, Eugeniusz Kiełb, Alicja Kiepek, Zofia Kilian, Stefania Kłos, Kołacz, Jan Kołodziej, Maria Kołodziej, Jerzy Kopcewicz, Czesław Kopera, Władysław Kopociński, Józef Korpanty, Tadeusz Korpanty, Zygmunt Korpanty, Jerzy Korzępa, Stanisława Korzępa, Kozdęba, Zdzisław Kralisz, Konstanty Krępa, Krzysztof Krępa, Zofia Krupska, Adamina Krzyńska (Szyszka), Stefania Krzysztofik, Władysław Kukulski, Stefan Kulig, Irena Kurmaniak, Stanisław Kuśnierz, Maria Kwiek, Kazimiera Leś, Krystyna Lubertowicz, Piotr Ludian, Edward Łakomy, Wojciech Łącz, Bolesław Łoniewski, Zbigniew Maciuba, Jan Magda, Maj, Stefan Majewski, Władysław Majka, Marian Malczyński, Franciszek Marnik, Markiewicz, Adela Marnik, Mieczysław Marszałek, Jan Marzec, Zuzanna Matusiak, Cecylia Maziarz, Józef Maziarz,  Władysława Maziarz, Wojciech Maziarz, Jan Mazur, Władysław Mądry, Stanisława Midura, Zbigniew Mielecki, Elżbieta Mierzwińska, Jan Miraś, Henryk Momot, Józefa Mrozińska, Karol Mroziński, Jan Mycek, Antoni Mydlarz, Halina Niechoda, Stanisław Niedbała, Jan Nieścior, Józefa Nieścior,  Leonard Nowak, Wiktoria Nowak, Marian Obuchowicz, Krystyna Orłowska, Kazimierz Orłowski, Feliks Ortyl, Józef Osmola, Maria Partacz, Ferdynand Pasterczyk, Piotr Pazdro, Romuald Pezacki, Zbigniew Pęgiel, Franciszek Pieronik, Karol Pietras, Władysław Płachta, Halina Podpłomyk,  Kazimierz Połoch,  Edward Potyrała, Kajetan Przewrocki, Emilia Przydział, Wilhelm Przydział, Tadeusz Przywara, Wanda Przywara, Czesława Pyrzyńska, Alina Pyź, Kazimierz Rajchert, Maria Rak, Lidia Rębacz, Wiesław Rębacz, Franciszek Rodzik, Józef Rusek, Józef Rzegocki, Mieczysław Rzeźnik, Stanisława Rzeźnik, Franciszek Saj, Stanisław Sasor, Siemek, Jan Sieprawski, Zygmunt Sierosławski, Stanisław Sikora, Helena Skołucka, Marian Skopiński, Józef Skrzypek, Edmund Sobczak, Bolesław Soboń, Tadeusz Sobusiak, Zofia Sokołowska, Mieczysław Sokulski, Sowiński, Krystyna Stachura, Tadeusz Stachura, Stanisław Staniszewski, Aleksander Stochmal, Franciszek Streb, Janina Strzępka, Marian Sypek, Zofia Sypek, Józef Syper, Barbara Szczurek, Michał Szczygieł, Janina Szklarska, Edward Szymański, Krystyna Śpiewak, Jan Torba, Maria Trela, Karol Trojanowski, Stanisław Tuleja, Mateusz Turkiewicz, Wojciech Tychanowicz, Janina Urzędowska, Zofia Wątor, Zbigniew Wątróbski, Józefa Weryńska, Jan Wnuk, Stanisław Wolański, Kazimiera Woźniak, Stanisław Woźniak, Mieczysław Wójtowicz, Zofia Zabrzejewska, Lesław Zachara, Zofia Zachara, Eugeniusz Zacharczenko, Zdzisław Zawrzykraj, Zofia Zawrzykraj, Maria Zielińska, Adam Zieliński, Michał Zięba, Stefan Ziomek, Mieczysław Zybura, Edward Żurek.

Lata 1999-2015 Reforma administracyjna państwa, wprowadzona w życie od 1 I 1999 r., przywróciła powiat jako szczebel administracji samorządowej w dziedzinach życia wspólnych dla jego terenu, ale bez kompetencji nadzoru nad realizacją zadań własnych samorządów gmin. Jednymi z najbardziej istotnych dla reformy założeń były: ułatwienie obywatelom możliwości załatwienia wielu spraw w pobliżu miejsca zamieszkania poprzez przekazanie szeregu kompetencji administracyjnych ze szczebla wojewódzkiego do samorządu powiatowego oraz poddanie lokalnej kontroli społecznej realizowanych zadań. Obszar powiatu mieleckiego ustalono, zgodnie z wolą mieszkańców oraz uwarunkowaniami historycznymi, gospodarczymi i społecznymi, w granicach powiatu przed likwidacją w 1975 r. Organem samorządowym stanowiącym i kontrolnym uczyniono Radę Powiatową liczącą 45 radnych, wybieranych przez ogół dorosłych mieszkańców powiatu. Funkcję organu wykonawczego powierzono Zarządowi Powiatu. W kadencji 1998-2002 uzyskano podział mandatów: AWS – 22, Sojusz Lewicy Demokratycznej – 15, Przymierze Społeczne – 5, Nasz Mielec – 3. Do realizacji zadań powołano następujące Komisje: 1) Bezpieczeństwa i Porządku Publicznego, 2) Budżetu i Finansów, 3) Geodezji, Budownictwa, Transportu i Dróg Publicznych, 4) Kultury, Kultury Fizycznej, Sportu i Turystyki, 5) Mandatowo-Regulaminową, 6) Ochrony Środowiska, 7) Ochrony Zdrowia, 8) Ochrony Zdrowia, 9) Oświaty i Wychowania, 10) Promocji Powiatu i Wspierania Przedsiębiorczości, 11) Rewizyjną, 12) ds. Rodziny i Pomocy Społecznej, 13) Rolnictwa, Leśnictwa i Rybołówstwa Śródlądowego. Po zmianach wprowadzonych decyzjami centralnymi – w kadencji 2002-2006 Rada Powiatowa w Mielcu liczyła 25 radnych. Mandaty uzyskały: Sojusz Lewicy Demokratycznej i Unia Pracy – 7, Liga Polskich Rodzin – 6, PSL – 4, Nasz Powiat-Nasz Mielec – 4, Prawo-Rodzina-Samorządność – 3, Samoobrona RP – 1. Najbardziej znaczącymi efektami dwóch pierwszych kadencji były: rozbudowa i modernizacja oraz wyposażenie techniczno-technologiczne Szpitala Powiatowego w Mielcu, oddanie do użytku Domu Pomocy Społecznej w Mielcu, utworzenie i wyposażenie Powiatowego Centrum Powiadamiania Ratunkowego, modernizacja obiektów szkół średnich w Mielcu, Rzemieniu i Radomyślu Wielkim, przeprowadzenie remontu mostu na Wisłoce w Przecławiu, budowa i modernizacja obwodnicy wewnętrznej miasta Mielca oraz modernizacja kilkunastu dróg na terenie powiatu. Wybory na kadencję 2006-2010 przyniosły następujący podział mandatów: Porozumienie Samorządowo-Gospodarcze – 8, Prawo i Sprawiedliwość – 7, Razem dla Ziemi Mieleckiej – 6, Nasz Mielec – Nasz Powiat – 3, Porozumienie Samorządowe Liga Prawica Razem – 1. W wyborach w 2010 r. mandaty uzyskali: Porozumienie Samorządowo-Gospodarcze – 8, Prawo i Sprawiedliwość – 8, Platforma Obywatelska – 5, Razem dla Ziemi Mieleckiej – 4. Wybory w 2014 r. ukształtowały skład Rady następująco: Prawo i Sprawiedliwość – 13, Porozumienie Samorządowo-Gospodarcze – 5, Razem dla Ziemi Mieleckiej – 4 i Nasz Powiat – 3. 

Przewodniczący Rady w latach 1999-2015: Kazimierz Popiołek (1998-2002), Marek Paprocki (2002-2006, 2006-2010,), Henryk Niedbała (2010-2014, 2014-nadal).

Wiceprzewodniczący Rady w latach 1999-2006: Henryk Niedbała (1999-2002), Marek Paprocki (1999-2002), Marian Błach (2002-2006), Stanisław Kopacz (2002-2006, 2006-2010), Adam Chrabąszcz (2006-2010), Marek Paprocki (2010-2014), Maciej Jemioło (2010-2014), Maria Orłowska (2014-nadal), Marek Kamiński (2014-nadal).

Radni w latach 1999-2006: Włodzimierz Adamski, Marek Bąbała, Kazimierz Bąk, Władysław Bieniek, Kazimierz Bigda, Marian Błach, Antoni Bryk, Andrzej Bryła Władysław Bieniek, Stanisław Chałupnik, Marek Chmiel, Andrzej Chrabąszcz, Zbigniew Działowski, Henryk Gacek, Władysław Gaździak, Leon Getinger, Stanisław Głodzik, Edward Graniczka, Józef Grzych, Mirosław Janicki, Zofia Jarosz-Piejko, Zygmunt Jurasz, Fryderyk Kapinos, Stanisław Karwacki, Stanisław Kopacz, Jerzy Kopeć, Stanisław Kowal, Daniel Kozdęba, Adam Krawiec, Kazimierz Królikowski, Andrzej Kurdziel, Małgorzata Kwaśnik, Urszula Malińska, Władysława Mazur, Leszek Midura, Bogdan Mikowski, Henryk Niedbala, Antoni Niedzielski, Wiktor Ochalik, Anna Opala, Andrzej Osnowski, Janusz Pacholec, Marek Paprocki, Janusz Pilch, Arkadiusz Pióro, Robert Pluta, Kazimierz Popiołek, Andrzej Przybyszewski, Józef Rusek, Eugeniusz Ryba, Józef Rybiński, Leon Skiba, Józef Smaczny, Wacław Soja, Jerzy Studziński, Andrzej Szyszka, Grzegorz Świątek, Marian Taran, Jan Tarapata, Eugeniusz Trela, Zdzisław Tyniec, Krzysztof Wach, Tadeusz Zięba, Zofia Grażyna Żyła.

Radni w kadencji 2006-2010: Waldemar Barnaś, Antoni Bryk, Andrzej Bryła, Adam Chrabąszcz, Andrzej Chrabąszcz, Marcin Cieśla, Leon Getinger, Edward Graniczka, Zofia Jarosz-Piejko, Maciej Jemioło, Stanisław Kagan, Fryderyk Kapinos, Stanisław Kopacz, Andrzej Kurdziel, Alicja Łabęcka, Ryszard Majdański, Jacek Matuszkiewicz, Henryk Niedbała, Marek Paprocki, Robert Pluta, Eugeniusz Ryba, Zbigniew Jerzy Skrzypczak, Józef Smaczny, Zdzisław Tyniec, Beata Zakręcka.

Radni w kadencji 2010-2014: Waldemar Barnaś, Antoni Bryk, Andrzej Bryła, Andrzej Chrabąszcz, Marcin Cieśla, Michał Deptuła, Michał Duszkiewicz, Andrzej Głaz, Stanisław Głodzik, Maciej Jemioło, Stanisław Kagan, Daniel Kozdęba, Andrzej Kurdziel, Tadeusz Lipka, Maria Napieracz, Henryk Niedbała, Andrzej Osnowski, Marek Paprocki, Bogusław Peret, Robert Pluta, Eugeniusz Ryba, Józef Smaczny, Lech Stacho, Grzegorz Tychanowicz, Beata Zakręcka. Za Marcina Cieślę, który został dyrektorem wydziału w Starostwie Powiatowym i zrezygnował z mandatu radnego, do Rady wszedł Daniel Pogoda. W związku z wyborem na wójta Gminy Tuszów Narodowy Andrzej Głaz zrezygnował z mandatu, a jego miejsce zajął Zbigniew Tymuła.

Radni w kadencji 2014-2018: Mariusz Barnaś, Waldemar Barnaś, Andrzej Bryła, Andrzej Chrabąszcz, Michał Deptuła, Michał Duszkiewicz, Andrzej Głaz, Maciej Jemioło, Stanisław Kagan, Marek Kamiński, Daniel Kozdęba, Zdzisław Lasota, Małgorzata Lubieniecka, Maria Napieracz, Henryk Niedbała, Władysław Ochalik, Maria Orłowska, Marek Paprocki, Bogusław Peret, Józef Piątek, Joanna Rębisz, Eugeniusz Ryba, Adam Skawiński, Józef Smaczny, Zbigniew Tymuła. Po wyborze Daniela Kozdęby na prezydenta miasta Mielca – jego mandat przejął Adam Jastrząb. Za Józefa Piątka, którego wybrano na wójta Gminy Mielec (wiejskiej), radną została Renata Siembab, a za Andrzeja Głaza, który został wójtem Tuszowa Narodowego, mandat otrzymał Dawid Uzar. Po mianowaniu Renaty Siembab na stanowisko dyrektora PUP w Mielcu, do Rady wszedł Kazimierz Kopera.

 

RADA SZKOLNA MIEJSCOWA, społeczna forma nadzoru miejscowego nad szkołami na terenie danej gminy. W Mielcu została utworzona w 1871 r. na podstawie rozporządzenia c.k. Ministerstwa Oświaty z dnia 1 XII 1870 r. W jej skład wchodzili przedstawiciele kościoła rzymskokatolickiego, dworu, Wydziału Powiatowego i szkoły (szkół). Jej podstawowymi zadaniami były: zarządzanie funduszami szkolnymi i majątkiem szkół, dbałość o lokale szkolne i ich wyposażenie, nadzór nad realizacją przymusu szkolnego, udzielanie pomocy ubogim uczniom w zakresie zaopatrzenia w książki i pomoce szkolne, sprawowanie nadzoru nad zachowaniem się młodzieży szkolnej poza szkołą, załatwianie spraw nauczycieli dotyczących relacji z gminą i jej mieszkańcami, czuwanie nad realizacją programu nauczania i utrzymywanie kontaktu z Radą Szkolną Okręgową w zakresie spraw związanych z jej kompetencjami. Po odzyskaniu niepodległości Pewne zmiany wprowadzono na podstawie rozporządzenia Kuratora KOS we Lwowie 10 VIII 1921 r. Do składu Rady wchodzili: przedstawiciele Rady Gminnej (Miejskiej), przedstawiciele mieszkańców miasta i kierownicy szkół. Kompetencje i obowiązki pozostały niemal takie same, a jedyną istotną nowością było zapewnienie światła elektrycznego dla szkół. Także po tzw. reformie oświaty, wprowadzonej ustawą z 11 III 1932 r., rola Rady Szkolnej Miejscowej nie zmieniła się. Na początku okupacji hitlerowskiej zakończyła działalność.

 

RADA SZKOLNA OKRĘGOWA (POWIATOWA), społeczna forma nadzoru okręgowego nad szkołami na terenie danego okręgu, a od 1888 r. powiatu. Została powołana w 1871 r. w Tarnowie na podstawie rozporządzenia c.k. Ministerstwa Oświaty z dnia 1 XII 1870 r. i sprawowała nadzór nad szkołami w 4 powiatach, m.in. mieleckim. Przewodniczącym Rady był starosta tarnowski. Od 1877 r., po zmianie podziału cyrkułu tarnowskiego na okręgi, siedzibą Rady Okręgowej dla powiatów mieleckiego i tarnobrzeskiego został Mielec, a przewodniczącym był c.k. starosta mielecki. Kolejna reforma (1888) wprowadziła jednopowiatowe okręgi szkolne i stan taki utrzymał się do 1917 r. Przewodniczącymi Rady byli kolejno starostowie: Roman Zdankiewicz (1876-1884), Eugeniusz Kraus (1884-1888), Julian Pokiński (1885-1896), Seweryn Chrząszczewski (1897-1902), Władysław Kulikowski (1902-1905), Kazimierz Grabowski (1907-1911) i Jan Tyrowicz (1911-1917). Od listopada 1918 r. funkcjonowała Polska Rada Szkolna Okręgowa, której przewodniczył starosta Stefan Różecki. 10 VIII 1921 r. powołano pierwszą Radę Szkolną Powiatową, powierzając jej przewodniczenie inspektorowi szkolnemu Walerianowi Gajewskiemu. Głównymi zadaniami Rady były: zarządzanie budżetem szkolnictwa i oświaty, prowadzenie spraw kadrowych oraz nadzór pedagogiczny i dydaktyczny nad szkołami powszechnymi, placówkami oświaty przedszkolnej i oświaty pozaszkolnej. Organem wykonawczym Rady był inspektor szkolny, który od 1921 r. był równocześnie jej przewodniczącym. Działała do napaści Niemiec hitlerowskich na Polskę we wrześniu 1939 r. 

 

RADIO „DOBRA NOWINA” (DIECEZJALNE RADIO „DOBRA NOWINA”), powstało w 1993 r. w Tarnowie z inicjatywy biskupa ordynariusza dr. Józefa Życińskiego. Pierwsza audycja została wyemitowana w Wigilię. Obok problematyki religijnej wiele antenowego czasu przeznaczono na programy informacyjne, w tym najwięcej z terenu diecezji tarnowskiej. Po uruchomieniu mocniejszych nadajników od 14 VIII 1996 r. radio mogło być odbierane także w Mielcu. Wówczas to postanowiono zorganizować studio terenowe RDN w Mielcu. Ulokowano je przy parafii św. Mateusza w budynku parafialnym przy ul. Hetmańskiej 31 (później ul. Bł. ks. Romana Sitki). Opiekę nad studiem i redakcją powierzono ks. Władysławowi Burkowi i ks. Piotrowi Lisowskiemu. Po raz pierwszy audycja z mieleckiego studia została nadana 14 VIII 1996 r. Początkowo skład redakcji stanowili młodzi wolontariusze. Z czasem ukształtował się zespół stałych pracowników. Ich aktywność sprawiała, że w serwisach informacyjnych sporo miejsca zajmowały wiadomości z Mielca. W 1999 r. tarnowskie RDN przystąpiło do ogólnopolskiej sieci rozgłośni katolickich „PLUS” i przyjęło tę nazwę.

 

RADIO HIT-FM, Spółka z o.o. w Mielcu, założona w 1994 r. Prowadziła rozgłośnię radiową emitująca program na teren Mielca i okolic. Pierwszą siedzibą zarządu i administracji oraz studia był lokal przy ul. L. Solskiego 1, pod trybuną wschodnią FKS „Stal”. Nadawano na częstotliwości 102,4. Pierwszy program wyemitowano 24 XI 1994 r. Cechą charakterystyczną programu mieleckiego radia była znaczna ilość audycji o tematyce lokalnej. Od 1 VI 1996 r. przeniesiono biura do lokalu przy ul. L. Solskiego 10. Po początkowych sukcesach i dynamicznym rozwoju kondycja Spółki stawała się coraz słabsza. Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji uchwałą z 17 II 1999 r. postanowiła cofnąć mieleckiej spółce koncesję na nadawanie audycji radiowych. Podstawową przyczyną podjęcia tej decyzji były rosnące zaległości w opłatach za korzystanie z częstotliwości. Mimo uprawomocnienia się decyzji (16 III 1999 r.) Radio HiT-FM funkcjonowało nadal. Zakończono działalność dopiero 9 VII 1999 r., kiedy to ekipa Oddziału Państwowej Agencji Radiokomunikacyjnej w Rzeszowie zaplombowała urządzenia nadawcze.

Prezes – Zenon Błażej Dołbniak.

Wiceprezesi: Edward Małek (do 1995) i Marek Patyk (od 1995).

Dyrektorzy: ds. programowych – Gustaw Cygan, ds. technicznych – Zygmunt Śpiewak, ds. promocji i reklamy – Andrzej Drozdowski (1994-1995) i Marek Patyk (1995-1996).

Pracownicy w latach 1994-1999: Elżbieta Augustyn, Sławomir Basara, Jerzy Krakowski, Waldemar Kruczko, Marek Patyk, Rafał Piękoś, Alicja Sanecka, Jacek Tarka, Tomasz Tarka, Urszula Wermińska, Małgorzata Ziemiańska-Tomala, Janusz Żebracki.

 

RADIO LELIWA, pierwsza radiowa stacja komercyjna w Polsce południowo-wschodniej. Funkcjonuje od 16 X 1992 r. Siedzibą główną stacji jest Tarnobrzeg. Program o profilu muzyczno-informacyjnym nadawany jest na obszarze o promieniu około 80 km od Tarnobrzega, Stalowej Woli i Mielca. Oddział Radia Leliwa w Mielcu został oficjalnie uruchomiony 24 II 2014 r. z inicjatywy Bogusława Szwedo  – prezesa tegoż Radia. W mieleckim oddziale pracują: Tomasz Łępa – dziennikarz i redaktor oraz Aneta Bochnak, specjalista ds. marketingu i reklamy. Współpracuje z nimi dziennikarz Paweł Galek, który zajmuje się głównie sprawami Kolbuszowej i powiatu kolbuszowskiego. Siedziba mieleckiego oddziału znajduje się w budynku przy al. Niepodległości 12/37.  Radio Leliwa nadaje w Mielcu na częstotliwości 102,4 MHz, można go również słuchać online na stronie www.leliwa.pl. Według ogólnopolskiego badania słuchalności stacji radiowych - Radio Track (wykonywanego przez koncern badawczy  Millward Brown SMG/KRC) Radio Leliwa jest liderem słuchalności w Mielcu i powiecie mieleckim (23,91 % udziału w czasie słuchania za okres czerwiec-sierpień 2017 r.).

 

RADIO PULS FM, rozpoczęło działalność w grudniu 2001 r. Na jego siedzibę przeznaczono pomieszczenia byłego Radia HIT FM przy ul. L. Solskiego. Początkowo starano się o uzyskanie popularności wśród słuchaczy, podając najświeższe wiadomości z regionu, kraju i świata, a także dostarczając rozrywki w różnych formach, głównie poprzez muzykę. Dysponowano samochodami Hunday Atos z radiolinią, co pozwalało na szybkie docieranie do miejsc wydarzeń w regionie i bezpośrednie relacje. Organizowano też imprezy plenerowe z udziałem czołowych polskich artystów estradowych. W 2003 r. sytuacja finansowa pogorszyła się, toteż część pracowników odeszła i zaprzestano nadawania kilku stałych audycji. Na początku 2004 r. nadawano systematycznie tylko przegląd prasy, reklamy i muzykę. Ponownie uaktywnienie Radia nastąpiło w marcu 2004 r. z inicjatywy grupy młodych osób, niektórych z doświadczeniem radiowym. Wprowadzono szereg nowych audycji, co znacznie uatrakcyjniło program. Z powodu narastającego długów (w tym wobec UKE), wygaśnięcia koncesji i nakazu Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji w sprawie zaprzestania nadawania programu – 25 I 2008 r. mieleckie Radio Puls FM zakończyło działalność.

Audycje: serwisy informacyjne, konkursy, Serwis Informacji Lokalnych, Wiadomości Sportowe, Flesze Informacyjne, Informacje Kulturalne, Informacje dla Kierowców, Ogłoszenia, Przegląd Prasy, Studio Gazety Prawnej, Zimny Prysznic czyli Poranne Lanie Wody, W Samo Południe, Pisz Masz, Przeboje Wszechczasów, Lista DMC, Podgłośnij!, Tylko po Polsku, Kinomaniak, Radiowe SOS, Gadka Bratka, Wieczorynka FM, Muzyczne Menu.

Prezesi: Gustaw Cygan.

Dyrektorzy – redaktorzy naczelni: Artur Gębski, Krzysztof Urbański.

Zastępcy redaktorów naczelnych: Krzysztof Urbański. 

Redaktorzy w latach 2001-2007: Sławomir Basara, Anna Bratek, Aneta Dyka-Urbańska, Sławomir Grodziński, Rafał Gruszka, Ryszard Kętrzyński, Marta Kozioł, Marcin Nelec, Piotr Sadłoń, Alicja Sanecka, Tomasz Szelongiewicz, Krzysztof Tańcula, Tomasz Tarka, Sylwia Tęcza, Wiesław Wałek.

 

  • Anna Radłowska-Wyczałek

    Anna Radłowska-Wyczałek

RADŁOWSKA MONIKA (z domu JANUS), urodzona 22 IX 1979 r. w Mielcu, córka Kazimierza i Zofii z domu Węglarz. Absolwentka III Liceum Ogólnokształcącego ZST w Mielcu, maturę zdała w 1998 r. Od XI 1999 r. rozpoczęła pracę w Powszechnej Kasie Oszczędności Bank Polski SA w Mielcu. W 2003 r. ukończyła studia na kierunku: bankowość i ubezpieczenia w Wyższej Szkole Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie. Od 15 XII 2008 r. do 25 IV 2010 r. pełniła funkcję dyrektora Oddziału 3 PKO BP w Mielcu, a od 26 IV 2010 r. jest dyrektorem Oddziału 1 PKO BP w Mielcu.

 

RADŁOWSKA-WYCZAŁEK ANNA HALINA, urodzona 17 V 1929 r. w Chorzelowie koło Mielca, córka Wojciecha i Anieli z domu Pieróg. Od IV 1941 r. do III 1944 r. pracowała przymusowo w ogrodnictwie na poligonie wojskowym Wehrmachtu w Smoczce koło Mielca. W czerwcu 1943 r. została zaprzysiężona w oddziale partyzanckim Wojciecha Lisa i przyjęła pseudonim „Halina”. Była informatorem, a ponadto kilkakrotnie przerzucała broń do Lasu Piątkowskiego (koło Mielca). Od czerwca 1944 r. do 1 IV 1946 r. służyła w I Dywizji im. T. Kościuszki (łączność, obserwator artyleryjski) i pełniła funkcję dowódcy drużyny. Przeszła szlak bojowy do Berlina. Była trzykrotnie ranna. Po wojnie pracowała w Szprotawie (kino, fabryka pończoch). W 1947 r. pełniła funkcję powiatowej komendantki wychowania fizycznego i przysposobienia wojskowego w powiecie szprotawskim. W 1948 r. została mianowana dowódcą kompanii w organizacji „Służba Polsce” i m.in. odgruzowywała Wrocław, a w 1949 r. była dowódcą kompanii w Szkole Przysposobienia Przemysłowego w Bielawie, powiat dzierżoniowski. Była także wykładowcą przysposobienia wojskowego i prowadziła ćwiczenia w terenie. W latach 1950-1952 pracowała w Zakładach Naprawczych Taboru Kolejowego w Poznaniu (biuro obrachunkowe, kadry). W maju 1952 r. powróciła w rodzinne strony i od 12 V podjęła pracę w WSK Mielec. Pracowała jako: księgowa, pracownik umysłowy w gospodarce narzędziowej, planistka, dyspozytor u szefa produkcji, konstruktor, kierownik sekcji oraz kierownik w Ośrodku Informacji Naukowo-Technicznej i Ekonomicznej. W 1958 r. ukończyła Technikum Mechaniczne z maturą (kierunek: obróbka skrawaniem), a w 1968 r. studia na Wydziale Historyczno-Socjologicznym Wyższej Szkoły Nauk Społecznych w Warszawie. Angażowała się w działalność organizacji społecznych, m.in. Ligi Kobiet, ZBoWiD i ZIW. Od 1991 r. pełni funkcję przewodniczącej Oddziału Stowarzyszenia Polskich Kombatantów, które wchodzi w skład światowej Federacji. Wyróżniona m.in.: Krzyżem Oficerskim OOP, Krzyżem Kawalerskim OOP i Medalem 40-lecia Polski Ludowej oraz odznaczeniami wojskowymi i kombatanckimi: Krzyżem Walecznych, Krzyżem Armii Krajowej, Krzyżem Kombatanckim, Brązowym Medalem „Zasłużony na Polu Chwały”, Medalem „Za Warszawę”, Medalem „Za Udział w Walkach o Berlin”, Medalem „Za Odrę, Nysę i Bałtyk”, Medalem Zwycięstwa i Wolności, Medalem „Za Zwycięstwo nad Niemcami 1945 r.”, Medalem „Zasłużony dla Obronności Kraju”, Honorową Odznaką „Zasłużony Działacz ZIW”, Medalami 40-lecia i 50-lecia Zwycięstwa nad Niemcami (radzieckie) i Srebrną Odznaką SPK (nadaną przez władze federalne w Londynie).

 

RADNI SEJMIKU SAMORZĄDOWEGO WOJEWÓDZTWA PODKARPACKIEGO Z MIELCA, radni wybrani w wyborach bezpośrednich. *Kadencja 1998–2002: Marian Bąk, Władysław Ortyl. Kadencja 2002-2006: Jan Bury, Władysław Ortyl. *Kadencja 2006-2010: Leszek Deptuła (do 2007, później poseł na Sejm RP). *Kadencja 2010-2014: Fryderyk Kapinos, Zdzisław Nowakowski, Jan Tarapata. *Kadencja 2014-2018: Władysław Ortyl, Jan Tarapata.

 

RADNI SEJMIKU SAMORZĄDOWEGO WOJEWÓDZTWA RZESZOWSKIEGO Z MIELCA, w latach 1990-1998 – delegaci Rady Miejskiej, wybrani spośród radnych. Kadencja 1990-1994: Paweł Dębicki, Jerzy Komaniecki i po jego śmierci – Jan Sojka. Kadencja 1994-1998: Marian Bąk, Ryszard Skóra.

 

  • Michał Rado

    Michał Rado

RADO MICHAŁ, urodzony w 1859 r. w Kliszowie, pow. mielecki. Po ukończeniu szkoły został zatrudniony w administracji galicyjskiej. Za demonstrowanie postawy patriotycznej został zwolniony z pracy. Powrócił do Kliszowa i prowadził niewielkie gospodarstwo rodzinne oraz przez pewien czas zarządzał majątkiem ziemskim w Gawłuszowicach. Był korespondentem „Przyjaciela Ludu”. W 1895 r. uczestniczył w założycielskim zjeździe PSL w Rzeszowie jako członek delegacji powiatu mieleckiego. Od 1908 r. do 1914 r. pełnił funkcję radnego Rady Powiatowej w Mielcu. Organizował koła PSL na terenie powiatu mieleckiego. Zmarł w 1926 r. Spoczywa na cmentarzu w Gawłuszowicach.

 

  • Krystyna Radomska

    Krystyna Radomska

RADOMSKA KRYSTYNA JADWIGA ( z domu LUBASKA), urodzona 14 VI 1930 r. w Ubieszynie, pow. przeworski, córka Tadeusza i Antoniny z domu Sternik. Absolwentka Państwowego Liceum Pedagogicznego w Mielcu, maturę zdała w 1949 r. Od 3 X 1949 r. do 15 II 1951 r. pracowała jako nauczycielka, a następnie kierowniczka Przedszkola WSK nr 1 w Mielcu. Po ukończeniu Wyższego Kursu Metodyki Wychowania Przedszkolnego w Warszawie (15 II – 15 VII 1951 r.) została instruktorką przedszkoli w Wydziale Oświaty PPRN w Mielcu, a ponadto prowadziła ćwiczenia w Przedszkolu Państwowym nr 1 w Mielcu. W 1953 r. kierowała nowo zorganizowanym Przedszkolem WSK nr 2. Od 1 I 1954 r. powróciła do Przedszkola WSK nr 1 i pełniła funkcję jego dyrektorki do sierpnia 1982 r. W 1977 r. otrzymała w Warszawie dyplom kwalifikacji równoważnych wyższym studiom zawodowym. Doprowadziła do współpracy Przedszkola WSK nr 1 z wieloma innymi placówkami oświatowymi, instytucjami i organizacjami społecznymi, m.in.: Szkołą Podstawową nr 3, Liceum Ogólnokształcącym nr 27, Technikum Elektrycznym, ZOZ i ZHP. O swoich doświadczeniach pisała w artykułach publikowanych m.in. w czasopiśmie specjalistycznym „Wychowanie w Przedszkolu” i związkowym „Głosie Nauczycielskim”. Nawiązała kontakt z Programem I PR, co zaowocowało przedstawieniem w „Sygnałach Dnia” przykładów współpracy Przedszkola WSK nr 1 ze środowiskiem. W 1976 r. wygrała ogólnopolski konkurs „Kształtowanie postaw patriotycznych i internacjonalistycznych w mojej pracy wychowawczej”, zorganizowany przez „Głos Nauczycielski”. Angażowała się w działalność Ligi Kobiet i Związku Zawodowego Metalowców. 1 IX 1982 r. przeszła na emeryturę. Wyróżniona m.in.: Krzyżem Kawalerskim OOP, Złotym Krzyżem Zasługi i Nagrodą II stopnia Ministra Oświaty i Wychowania (1978).

 

RADOSTKA (ksiądz), proboszcz parafii św. Mateusza w Mielcu w latach ? – 1641.

 

RADOŚĆ ŻYCIA, rzeźba autorstwa artysty rzeźbiarza Henryka Burzca z Zakopanego. Powstała w ramach I Ogólnopolskich Spotkań Rzeźbiarskich „Mielec-1969” w Mielcu. Jest wykonana z masy betonowej z domieszkami innych materiałów. Inspirowany dynamiką rozwoju miasta artysta ukazał radość życia poprzez symboliczną postać matki wznoszącą w górę swoje małe dziecko. Rzeźba stoi na zieleńcu pomiędzy blokami mieszkalnymi pomiędzy ulicami F. Chopina i M. Konopnickiej.

 

RADY OSIEDLI, samorządowe organy uchwałodawcze w poszczególnych osiedlach. W ich skład wchodzą członkowie wybrani spośród i przez dorosłych mieszkańców osiedli. Na czele poszczególnych rad stoją przewodniczący i ich zastępcy, wybrani ze składów poszczególnych rad. Każda rada osiedla wybiera zarząd osiedla w składzie pięcioosobowym oraz może powołać komitety mieszkańców dla ściślejszej współpracy z mieszkańcami osiedli. Rady i zarządy osiedli działają na podstawie „Statutu dla Osiedli w Mielcu” uchwalonego przez Radę Miejską w Mielcu 25 II 1999 r. Podstawowymi zadaniami realizowanymi przez obydwa organy samorządowe osiedli są: *przekazywanie Radzie Miejskiej opinii mieszkańców osiedli w istotnych sprawach, a mających być przedmiotem uchwał Rady Miejskiej, *reprezentowanie interesów mieszkańców osiedli przed władzami miasta oraz innymi instytucjami działającymi na terenie miasta, *dbanie o gospodarczy i społeczny rozwój osiedla.

 

RAFAŁ Z TARNOWA, herbu Leliwa, urodzony ok. 1330 r., syn Spycimira z Tarnowa i Stanisławy. Pełnił funkcje podkomorzego sandomierskiego (od 1355 r.) i kasztelana wiślickiego (od 1368 r.). W 1365 r. otrzymał od Pełki z Galowa w zastaw część Rzochowa i Trześń. Żonaty z Dzierżką z Wielowsi, mieli dwóch synów Jana i Spytka. Zmarł ok. 1372/1373 r.

 

  • Kazimierz Rajchert

    Kazimierz Rajchert

RAJCHERT KAZIMIERZ, urodzony 26 X 1880 r. w Łochowie, woj. warszawskie. Ukończył szkołę techniczną. W czasie I wojny światowej, w wyniku zbiegu przypadków, znalazł się w Mandżurii. Po zakończeniu wojny powrócił do Warszawy i pracował w różnych firmach. W 1937 r. przeniósł się do Rzeszowa, gdzie pracował jako instruktor w zakładach przemysłowych. Po II wojnie zaangażował się w życie społeczno-polityczne Rzeszowa jako członek Polskiej Partii Socjalistycznej, a następnie Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. W 1950 r. powierzono mu funkcję przewodniczącego Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Rzeszowie i jej organizatora. W latach 1951-1953  sprawował funkcję przewodniczącego Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Mielcu. Poza obowiązkami służbowymi udzielał się w organizacjach społecznych, m.in. Lidze Przyjaciół Żołnierza, Polskim Czerwonym Krzyżu, Związku Bojowników o Wolność i Demokrację oraz Polskim Związku Łowieckim. W 1953 r. powrócił do Rzeszowa i w latach 1953-1967 pracował w Wojewódzkiej Radzie Łowieckiej, pełniąc funkcje urzędującego członka WRŁ, sekretarza i przewodniczącego. Był także członkiem władz naczelnych PZŁ. Doprowadził do wybudowania domu Wojewódzkiej Rady Łowieckiej w Rzeszowie i Ośrodka Szkolenia Strzeleckiego w Głogowie Małopolskim. W 1967 r. przeszedł na emeryturę. Wyróżniony licznymi odznaczeniami państwowymi i najwyższym odznaczeniem PZŁ – „Złomem”. Zmarł 17 III 1969 r. Pochowany w Alei Zasłużonych na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie.

 

RAJD PO ZIEMI MIELECKIEJ, impreza harcersko-turystyczna organizowana przez Komendę Hufca ZHP w Mielcu corocznie od 1977 (78?) r. Głównymi celami rajdu są: zapoznanie harcerzy z pięknem ziemi mieleckiej oraz podnoszenie poziomu sprawności harcerskiej. Każdorazowo uczestniczy w nim kilkuset harcerzy i zuchów z Mielca i powiatu mieleckiego oraz gościnnie z innych hufców. Do 2007 r. odbyło się 30 rajdów. W dniach 28-30 IX 2012 r. odbył się 35. Rajd organizowany przez KH ZHP. Jego trasy przebiegały przez północno-wschodnią część powiatu mieleckiego. Wzięło w nim udział 150 harcerzy (ZHP, ZHR) i 60 zuchów. 

 

RAJD „SZLAKIEM PĄSOWEJ RÓŻY”, impreza patriotyczno-turystyczna, organizowana przez Zarząd Powiatowy (Miejski) PTTK od 1971 r.  Jego program turystyczny jest związany z przejściem określonej trasy związanej z Miejscem Pamięci Narodowej w województwie rzeszowskim lub sąsiednich województwach i posadzeniem na tym terenie krzewu pąsowej róży. Projekt rajdu według pomysłu Władysława Witka (dyrektora Powiatowej i Miejskiej Biblioteki Publicznej w Mielcu) otrzymał nagrodę specjalną Komisji Ministra Kultury i Sztuki podczas II Ogólnopolskiej Giełdy Programowej w Toruniu (3-6 II 1971 r.) Z niewielkimi wyjątkami rajd organizowano corocznie, a miejscami docelowymi były m.in.: „Porytowe Wzgórze” w Lasach Janowskich (4 razy), obóz hitlerowski w Pustkowie (4 razy), cmentarze z I wojny światowej na ziemi gorlickiej (2 razy), Michniów, Przewrotne, Krzemienica, Zgórsko, Chorzelów, Wykus (woj. świętokrzyskie), Biesiadka i Płaszów. Rekordową frekwencję odnotowano w 1988 r. w Zgórsku – około 2 tysiące osób. Po roku 1990 przeciętnie uczestniczy około 50 osób.

 

RAJDA STANISŁAW, urodzony 14 IX 1958 r. w Sułkowicach, syn Karola i Heleny z domu Walusiak. Absolwent Liceum Ogólnokształcącego w Andrychowie, maturę zdał w 1977 r. Studia na Wydziale Matematyczno-Fizyczno-Chemicznym (kierunek nauczycielski) Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie ukończył w 1981 r., uzyskując tytuł magistra matematyki. W 1982 r. podjął pracę nauczyciela w Szkole Podstawowej w Glinach Małych, a od 1987 r. do 1989 r. uczył w Szkole Podstawowej w Pławie. W latach 1989-1990 był inspektorem oświaty w gminie Borowa. Od 1990 r. jest nauczycielem matematyki w Zespole Szkół Technicznych w Mielcu. W 1995 r. był współorganizatorem Liceum Technicznego w ZST. W 1998 r. uzyskał I stopień specjalizacji zawodowej, w 2000 r. ukończył studia podyplomowe z zakresu mierzenia jakosci pracy szkoły, ewaluacji i pomiaru dydaktycznego w WSP w Rzeszowie, a w 2002 r. – kurs kwalifikacyjny dla oświatowej kadry kierowniczej. Od 2001 r. posiada uprawnienia egzaminatora egzaminu maturalnego z matematyki, a od 2004 r. jest ekspertem komisji egzaminacyjnych i kwalifikacyjnych. Sprawuje funkcje opiekuna pracowni matematycznej, praktyk studenckich i Szkolnej Kasy Oszczędności, organizuje różne formy turystyki dla uczniów i nauczycieli. Jest autorem dwóch zbiorów zadań do matury ustnej z matematyki oraz współautorem publikacji na temat liceum technicznego. W 2001 r. opracował program autorski z matematyki stosowanej, wpisany na listę programów w ZST Mielec. Współpracuje z innymi placówkami i instytucjami oświatowymi, prowadząc zajęcia m.in. w Niepublicznej Szkole Biznesu, Mieleckiej Szkole Biznesu, Centrum Kształcenia Praktycznego i Doskonalenia Nauczycieli w Mielcu, PCEN w Rzeszowie oraz OKE w Krakowie. Wiele czasu poświęca działalności w Związku Nauczycielstwa Polskiego, którego członkiem jest od początku pracy w szkole. Był m.in. prezesem Oddziału ZNP w gminie Borowa, wiceprezesem i członkiem Prezydium Zarządu Okręgu w Rzeszowie, prezesem Koła przy ZST w Mielcu, członkiem i od 2005 r. prezesem Zarządu Oddziału w Mielcu. Ponadto od 1990 r. jest przewodniczącym Międzyzakładowej Kasy Zapomogowo-Pożyczkowej Pracowników Oświaty w Mielcu. Wyróżniony m.in. Srebrnym Krzyżem Zasługi, Medalem KEN i Złotą Odznaką ZNP.

 

RAJEWSKA IRENA (z domu GĄSIOR), urodzona 23 VI 1944 r. w Nibüll koło Hamburga (Niemcy), córka Jana i Doroty z domu Zargan. Absolwentka Liceum Ogólnokształcącego nr 27 (później II LO) w Mielcu z maturą w 1962 r. Studiowała na Wydziale Lekarskim (Oddział Stomatologiczny) Śląskiej Akademii Medycznej w Zabrzu i w 1969 r. uzyskała dyplom lekarza stomatologa. W latach 1969-1970 pracowała w Przychodni w Wadowicach Dolnych. Od 1970 r. do 1997 r. pracowała w ZOZ Przemysłowym przy WSK „PZL-Mielec” i przez pewien czas pełniła funkcję inspektora (koordynatora) zespołu lekarzy stomatologów. Równocześnie prowadziła prywatny gabinet stomatologiczny (1970-1999). W tym czasie uzyskała I stopień specjalizacji w zakresie stomatologii ogólnej. Uczestniczyła też w szkoleniach specjalistycznych i otrzymała szereg certyfikatów. Po likwidacji ZOZ WSK podjęła pracę w Przychodni nr 1 w Mielcu i Zespole Szkół Technicznych (1997-1999). W 1999 r. przeszła na emeryturę. W wieku szkolnym należała do ZHP i pełniła funkcję drużynowej, a w czasie studiów grała w koszykówkę w AZS Zabrze. Należała do Polskiego Towarzystwa Lekarskiego i Polskiego Towarzystwa Stomatologicznego. Była członkiem Zarządu Izby Lekarskiej w Rzeszowie. Wyróżniona Odznaką „Zasłużony dla Izb Lekarskich”.

 

RAJEWSKI ZBIGNIEW MIKOŁAJ, urodzony 6 I 1944 r. w Siedlcach, syn Mariana i Jadwigi z domu Giez. Absolwent Technikum Mechanicznego MPC w Mielcu (specjalność: obróbka skrawaniem), maturę zdał w 1962 r. W latach 1962-1970 pracował w WSK Mielec jako starszy kontroler w kontroli jakości. Od lat szkolnych trenował lekkoatletykę w MKS przy TM, a następnie w Stali Mielec i specjalizował się w biegach przez płotki. Zdobył m.in. mistrzostwo Polski w kategorii młodzików w biegu na 80 m ppł., i wicemistrzostwo Polski juniorów w biegu na 200 m ppł. (25,2 sek., Poznań 1963). Przez wiele lat był jednym z najlepszych płotkarzy okręgu rzeszowskiego oraz mistrzem i rekordzistą tegoż okręgu. Przyczynił się do awansu Stali do II ligi lekkoatletycznej. Przez kilka lat (do 1964 r.) powoływano go do kadry narodowej. Ponadto przez pewien czas grał w drużynie koszykówki Stali. Uzyskał też uprawnienia instruktora i sędziego lekkoatletyki. Sportową karierę wyczynową zakończył w 1966 r., ale do dziś intensywnie uprawia amatorsko różne dyscypliny sportowe, m.in. narciarstwo. W 1970 r. ukończył studia na Politechnice Krakowskiej, uzyskując tytuł inżyniera mechanika. Odtąd do roku 1999 pracował jako nauczyciel w Zespole Szkół Technicznych w Mielcu, w tym od 1986 r. jako wicedyrektor. Uczestniczył w modernizowaniu i urządzaniu obiektów ZST przy ul. Kazimierza Jagiellończyka. Był inspiratorem wielu innowacji w zakresie nauczania przedmiotów zawodowych, m.in. zorganizował pracownię obrabiarek, wprowadzając po raz pierwszy obrabiarki sterowane numerycznie. Kierował przygotowaniami szkoły do corocznych Turniejów Młodych Mistrzów Techniki. Organizował różne formy wypoczynku letniego nauczycieli i młodzieży. Był jednym z prekursorów videofilmowania w Mielcu. Uczestniczył w założeniu Nauczycielskiego Klubu Narciarskiego „Śmig” i później jego reaktywacji. Aktualnie jest członkiem zarządu tego Klubu. W ramach własnego aktywnego wypoczynku narciarskiego szkoli chętnych do uprawiania tego sportu. Wyróżniony m.in. Brązowym Krzyżem Zasługi, Złotą Jubileuszową Odznaką FKS „PZL-Stal” Mielec z okazji 50-lecia Klubu oraz Nagrodą III stopnia Ministra Oświaty i Wychowania. W 1999 r. przeszedł na emeryturę.

 

RAJPOLD JÓZEF, urodzony 24 VII 1932 r. w Cyrance, pow. mielecki syn Michała i Anny z Sokołowskich. Po ukończeniu szkoły powszechnej uczęszczał do Zasadniczej Szkoły Ogólnozawodowej w Mielcu. Ponadto ukończył kursy nitowania płatowców i ślusarski w WSK Mielec. Od 1950 r. pracował w WSK Mielec jako ślusarz mechanik, a w 1952 r. przeniósł się do Kopalni WK „Bobrek”, gdzie przez pół roku był ślusarzem maszynowym. Od listopada 1952 r. do kwietnia 1954 r. służył w Marynarce Wojennej na Helu. Po powrocie do Mielca od 15 V 1954 r. pracował w Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Mielcu jako referent, kierownik referatu wojskowego (1955-1962), starszy referent i inspektor Wydziału Ogólno-Administracyjnego. W 1976 r. przeszedł na rentę. Wiele czasu poświęcał pracy społecznej. W młodości należał do harcerstwa, a później do ZMP. W czasie służby wojskowej był sekretarzem Związku Młodzieży Wojskowej Marynarki Wojennej. Uczestniczył w V Światowym Festiwalu Młodzieży i Studentów w Warszawie w 1955 r. Był działaczem Polskiego Komitetu Pomocy Społecznej, Towarzystwa Przyjaciół Dzieci, Ligi Obrony Kraju, Społecznego Komitetu Przeciwalkoholowego (przez pewien czas był sekretarzem), Komitetu Osiedlowego i członkiem kilku komisji społecznych, a do dziś pozostaje działaczem ZIW. Był także sędzią lekkoatletycznym i pływackim. Od 2003 r. pełni funkcję wiceprezesa ds. organizacyjnych Związku Inwalidów Wojennych w Mielcu. Wyróżniony m.in.: Krzyżem Kawalerskim OOP, Złotym Krzyżem Zasługi, Medalami 30-lecia i 40-lecia Polski Ludowej, Oznakami „Przyjaciel Dziecka” „Zasłużony Działacz TPD”, Srebrnym Medalem „Za Zasługi dla Obronności Kraju”, Srebrnym Medalem „Za Zasługi dla LOK”, Medalem im. Henryka Jordana oraz wpisem do Księgi Zasłużonych dla Miasta Mielca w 1982 r.

 

RAKUŚ JAN, urodzony 14 VIII 1946 r. w Leżajsku, syn Stanisława i Pauliny z domu Śliż. Absolwent Liceum Ogólnokształcącego im. Bolesława Chrobrego w Leżajsku, maturę zdał w 1964 r. Studiował na Wydziale Biologiczno-Geograficznym Wyższej Szkole Pedagogicznej w Krakowie i w 1970 r. uzyskał tytuł magistra geografii. W latach 1970-1972 pracował jako nauczyciel w Zespole Szkół Mechanicznych w Tarnowie, a w latach 1972-1974 był nauczycielem geografii w Liceum Ogólnokształcącym w Tuchowie. Od 1 IX 1974 r. podjął pracę w Powiatowym Zespole Urbanistycznym przy Wydziale Gospodarki Komunalnej, Przestrzennej, Ochrony Środowiska i Komunikacji Urzędu Powiatowego w Mielcu. W związku z likwidacją powiatów i instytucji powiatowych 15 VII 1975 r. Zespół Urbanistyczny w Mielcu został włączony w skład Wojewódzkiego Biura Planowania Przestrzennego w Rzeszowie, ale pozostał w Mielcu, w budynku 13 przy ul. A. Mickiewicza. W czasie pracy w ZU i WBPP przeszedł wszystkie szczeble zawodowe w planowaniu przestrzennym – od asystenta projektanta do starszego projektanta, a po przejściu na emeryturę długoletniego kierownika mieleckiego Zespołu Projektowego, Stefana Majewskiego – z dniem 1 II 1996 r. został powołany na to stanowisko. Od 1 I 1999 r., w związku z nowym podziałem administracyjnym, został kierownikiem Oddziału Zamiejscowego w Tarnobrzegu Podkarpackiego BPP w Rzeszowie i nadal pełni tę funkcję. W dotychczasowej (ponad trzydziestoletniej) pracy w planowaniu przestrzennym uczestniczył  w opracowaniu najważniejszych dla Mielca planów, m.in.: III edycji „Miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta Mielca” (1979), zmianie w/w planu (1994), „Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Mielca” (2000), miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego gmin z rejonów mieleckiego i kolbuszowskiego (lata 90.), studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin powiatów: mieleckiego, tarnobrzeskiego, stalowolskiego i częściowo sandomierskiego oraz miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego projektowanej drogi Połaniec – Mielec. 15 VIII 2011 r. przeszedł na emeryturę.

 

  • ks. Andrzej Rams

    ks. Andrzej Rams

RAMS ANDRZEJ (ksiądz), urodzony 2 V 1958 r. w Porębie Małej, pow. nowosądecki, syn Antoniego i Marii z domu Sadowy. Ukończył Zasadniczą Szkołę Budowlaną, a następnie Technikum Budowlane w Nowym Sączu z maturą w 1978 r. Studia teologiczne odbył w Wyższym Seminarium Duchownym w Tarnowie, a na Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie uzyskał tytuł magistra teologii. Święcenia kapłańskie przyjął w 1984 r. Pracował jako wikariusz w parafiach: św. Józefa w Muszynie Zdroju, Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Gorlicach oraz św. Józefa i Matki Bożej Fatimskiej w Tarnowie. W latach 1991-2001 pracował na misjach, pełniąc funkcję proboszcza parafii Strzelczyska (archidiecezja lwowska) na Ukrainie. Wniósł znaczący wkład w rozwój Kościoła katolickiego na tym terenie, zarówno w wymiarze duchowym jak i materialnym. Doprowadził do wykonania wielu inwestycji, w tym wybudowania kościoła, plebanii, kompleksu katechetycznego, szkoły, domu sióstr Matki Bożej Niepokalanie Poczętej i stolarni w Strzelczyskach, remontu i rozbudowy kościoła w Krysowicach oraz kapitalnego remontu kościoła Najświętszego Serca Pana Jezusa w Lipnikach. Ponadto wspólnie z ks. Andrzejem Maligiem przeprowadził remonty kościołów w Radenicach, Czyżowicach i Czyżkach. Jego staraniem powstało pierwsze na tych terenach sanktuarium Matki Bożej Fatimskiej w Krysowicach, co przyczyniło się do znacznego rozwinięcia się kultu Maryjnego. Po powrocie do Polski 1 VII 2001 r. został mianowany proboszczem parafii w Chorzelowie koło Mielca, obejmującej północno-zachodnią część Mielca. Kontynuując starania swoich poprzedników, doprowadził do erygowania przez biskupa tarnowskiego dr. Wiktora Skworca w kościele parafialnym Wszystkich Świętych w Chorzelowie Sanktuarium Matki Bożej Królowej Rodzin. Uroczystości związane z tym wydarzeniem, połączone z 100. rocznicą konsekracji kościoła i 30. rocznicą intronizacji obrazu Matki Bożej Chorzelowskiej Królowej Rodzin, odbyły się w dniach 6-8 IX 2008 r. Rozwinął różne formy kultu Matki Bożej Chorzelowskiej, duszpasterstwa parafialnego i życia religijnego parafian. Przeprowadził szereg remontów w kościele chorzelowskim i innych ośrodkach kultu na terenie parafii. Naucza religii w Szkole Podstawowej w Maliniu. Pełni funkcje dekanalnego notariusza i dekanalnego duszpasterza rodzin.

 

  • Patrycja Rataj

    Patrycja Rataj

RATAJ PATRYCJA DOMINIKA, urodzona 7 XI 1981 r. w Rzeszowie, córka Krzysztofa i Bogumiły z domu Dereń. Absolwentka Technikum Handlowego w Sopocie, maturę zdała w 2003 r. Treningi lekkoatletyczne rozpoczęła w Lekkoatletycznym Klubie Sportowym Mielec w 1997 r. pod kierunkiem trenera Piotra Surowca. Specjalizowała się w skoku wzwyż. W 2000 r. przeszła do SKLA Sopot. Największe sukcesy (medale) na Mistrzostwach Polski: *1997: Halowe MP Juniorów (Spała) – brązowy, 169 cm, Ogólnopolska Olimpiada Młodzieży (Kraków) – złoty medal, 171 cm; *1999: HMP Jun. (Spała) – złoty, 179 cm, MP Jun. (Białystok) – złoty, 176 cm; *2000: HMP (Spała) – brązowy, 174 cm, MP Jun. (Wrocław) – złoty, 176 cm; *2001: HMP Jun. (Spała) – srebrny, 180 cm, Młodzieżowe MP (Gdańsk) – złoty, 179 cm; *2002: HMP (Spała) – srebrny, 176 cm, MMP (Kraków) – brązowy, 172 cm; *2003: MMP – złoty, 181 cm. Była reprezentantką Polski juniorek, m.in. w 1997 r. w Frankfurcie (Niemcy) zajęła II miejsce (173 cm), a w 1998 r. wygrała w Estonii (176 cm) i na Węgrzech (178 cm). W 1998 r. startowała w Światowych Igrzyskach Młodzieży w Moskwie i zdobyła VII miejsce z wynikiem 1,76 m. Ponadto uczestniczyła z powodzeniem w wielu prestiżowych zawodach, m.in. w 2000 r. zwyciężyła w 46. Memoriale Janusza Kusocińskiego w Warszawie (181 cm), w 2001 r. wygrała w VI Grand Prix Sopotu im. J. Sidły (179 cm), a w 2002 r. zdobyła I miejsce w XXI Międzynarodowym Memoriale Bronisława Malinowskiego w Grudziądzu. W 2003 r. zakończyła wyczynową karierę sportową. Powróciła do Mielca i w latach 2003-2004 pracowała w restauracji „Solna”, a następnie w latach 2006-2007 w Faktory Pub w Mielcu. W października 2007 r. podjęła pracę w restauracji „Dwa Mosty”.

 

RATAJA MACIEJA (ULICA), krótka uliczka na osiedlu Smoczka. Łączy ul. W. Witosa z ul. F. Wiesiołowskiego. Nazwę otrzymała 10 II 2000 r., a w 2006 r. położono nawierzchnię asfaltową. Po jej południowo-zachodniej stronie wybudowano już pierwsze domy, a po drugiej znajduje się rów i las. W czasie II wojny światowej stał tu niemiecki obóz jeniecki, w którym więziono Francuzów, a następnie Rosjan. Po wojnie na tym miejscu posadzono las. 

Patron ulicy: MACIEJ RATAJ (1884-1940) to wybitny działacz ruchu ludowego, nauczyciel i publicysta. Z ramienia PSL „Piast” wybierany do Sejmu w latach 1919-1930, a jako członek SL w latach 1934-1935. W latach 1922-1928 pełnił funkcję marszałka Sejmu, a ponadto dwukrotnie (XII 1922 i V 1926) pełnił obowiązki prezydenta RP. W latach 1931-1939 był redaktorem naczelnym „Zielonego Sztandaru”. W czasie okupacji hitlerowskiej więziony i rozstrzelany w Palmirach koło Warszawy.

 

RATAJCZAK JANUSZ, urodzony 27 IX 1924 r. w Poznaniu. Do Mielca przybył w 1939 (lub 1940) w ramach akcji przesiedleńczej przeprowadzonej przez Niemców na początku okupacji. Pracował w Flugzeugwerk Mielec. Był jednym z organizatorów harcerskiej działalności konspiracyjnej na terenie Mielca. Zainicjował wykonanie konspiracyjnego krzyża harcerskiego, który zaprojektował i wykonał inny poznaniak Stanisław Skirecki. Pod koniec okupacji pełnił funkcję zastępcy komendanta „Roju” (konspiracyjnego hufca harcerzy) w Mielcu. Po wojnie został wywieziony do łagrów w ZSRR, skąd po 2 latach powrócił do Poznania. Tam ukończył studia i pracował. Za działalność w harcerstwie otrzymał stopień Harcerza Rzeczypospolitej.

 

RATUSIŃSKA KLEMENTYNA (z domu MYCIELSKA), urodzona 15 VI 1939 r. w Węgierce, córka Franciszka i Marii Esterhazy. W lecie 1944 r. rodzina Mycielskich przeniosła się do rodzinnego domu Esterhazych na Słowacji. Tam w latach 50. Klementyna uczęszczała do szkoły pielęgniarskiej, a następnie pracowała w placówkach służby zdrowia. W związku z narastającą wrogością władz czechosłowackich do Polaków w 1957 r. przybyła z matką i siostrą Jadwigą do Mielca. Tu początkowo pracowała w Szpitalu Powiatowym na Oddziale Dziecięcym, a następnie w Poradni Gruźliczej. W 1981 r. była jedną z założycielek NSZZ „Solidarność” w ZOZ Mielec. W czasie stanu wojennego pracowała społecznie przy parafii MBNP i rozprowadzała prasę podziemną. W 1989 r. ponownie zakładała „Solidarność” w mieleckim ZOZ i została przewodniczącą Komisji Zakładowej. W latach 1992-1994 pełniła funkcję członka Zarządu Regionu Rzeszowskiego NSZZ „Solidarność”. W wyborach do Sejmu RP w 1993 r. kandydowała z listy NSZZ „Solidarność”. Zmarła 28 VII 2003 r. Spoczywa w kaplicy Mycielskich na cmentarzu w Wiśniowej koło Strzyżowa.

 

  • Aniela Ratusińska

    Aniela Ratusińska

RATUSIŃSKA-TRZPIS ANIELA (z domu RATUSIŃSKA), urodzona 25 V 1949 r. w Mielcu, córka Antoniego i Ireny z Żachowskich. Absolwentka Technikum Ekonomicznego w Mielcu, maturę zdała w 1968 r. Od XI 1968 r. do II 1978 r. pracowała w WSK Mielec na stanowisku operatora maszyn analitycznych w Stacji Maszyn Licząco-Analitycznych. W tym okresie studiowała zaocznie na Wydziale Ekonomicznym UMCS w Lublinie i w 1978 r. uzyskała tytuł dyplomowanego ekonomisty. W latach 1978-1995 była referentem, a następnie handlowcem w Dziale Eksportu WSK. Początkowo zajmowała się sprzedażą części zamiennych do samolotów: An-2, TS-11 i MiG, a od 1980 r. marketingiem i realizacją kontraktów na dostawy samolotów M18 „Dromader” i części zamiennych dla odbiorców zagranicznych, m.in. Turcji, byłej Jugosławii, USA, Chin, Argentyny i Hiszpanii oraz dla klientów krajowych. (Wyjątek stanowiły lata 1992-1993, kiedy w ramach urlopu bezpłatnego przebywała w USA.) W latach 1995-1998 pracowała jako handlowiec w Dziale Sprzedaży i Marketingu Zakładu Lotniczego „PZL-Mielec” Sp. z o.o. i uczestniczyła w realizacji zamówień na dostawy M18 i części zamiennych dla klientów zagranicznych (m.in. z USA, Grecji i Turcji) oraz krajowych (ZUA Mielec, Aerogryf Szczecin). W lutym 1999 r. została zatrudniona w Dziale Handlowym Polskich Zakładów Lotniczych Sp. z o.o. i pracowała na stanowiskach koordynatora sprzedaży, handlowca, p.o. Szefa Programu i Szefa Programu M18 (2001-2007). Od 2007 r., kiedy Zakłady zostały zakupione przez firmę amerykańską Sikorsky), zajmuje się realizacją zamówień na dostawy części zamiennych i usług serwisowych, głównie dla użytkowników w USA, Grecji i Turcji oraz w Polsce. Ponadto brała udział w realizacji kontraktu na sprzedaż 15 samolotów M18 i części zamiennych dla Chin. Jej dorobek zawodowy to m.in. udział w sprzedaży około 280 samolotów M18 klientom zagranicznym i krajowym. Należy do Stowarzyszenia Lotniczego PROMLOT w Mielcu.

 

  • Antoni Ratusiński

    Antoni Ratusiński

RATUSIŃSKI ANTONI, urodzony 8 II 1909 r. w Mielcu, syn Józefa i Anieli z Piechocińskich. W 1927 r. ukończył Szkołę Przemysłową Uzupełniającą w Mielcu. Kształcił się w rzemiośle masarskim i uzyskał dyplom mistrza w tym zawodzie. Pracował w prywatnych firmach, a od IX 1944 r. założył zakład rzeźniczo-wędliniarski. Po restrukturyzacji rzemiosła i „bitwie o handel” (1950) pracował w handlu uspołecznionym. Angażował się bez reszty w działalność Ochotniczej Straży Pożarnej w Mielcu. Pełnił w niej funkcje komendanta w latach 1947-1950 i 1958-1964, zastępcy komendanta w latach 1952-1958 oraz zastępcy naczelnika w latach 1975-1977. Uczestniczył w akcjach gaszenia wielu pożarów w Mielcu i okolicy, wyróżniając się odwagą i ofiarnością. Zmarł 5 III 1977 r. Spoczywa w kaplicy rodzinnej w centrum cmentarza parafialnego w Mielcu przy ul. H. Sienkiewicza.

 

RATUSIŃSKI JAN, urodzony w 1819 r., mieszkaniec Mielca, z zawodu szewc. Brał udział w powstaniu styczniowym 1863 r. W czasie jednej z bitew dostał się do niewoli rosyjskiej. Zesłano go do guberni twerskiej i przebywał tam do listopada 1866 r. Po odbyciu kary powrócił do Mielca. Dalsze losy nieznane.

 

  • Stanisław Ratusiński

    Stanisław Ratusiński

RATUSIŃSKI STANISŁAW, urodzony 19 III 1935 r. w Mielcu, syn Mariana i Felicji Frączkiewicz. Uczęszczał do Zasadniczej Szkoły Metalowej (specjalność – tokarz) i Technikum Mechaniczno – Elektrycznego w Rzeszowie. Maturę zdał w 1959 r. w Liceum Ogólnokształcącym nr 138 dla Pracujących w Jeleniej Górze. Naukę latania na szybowcach rozpoczął w 1952 r. W latach 1954-1957 był kierownikiem Sekcji Szybowcowej Aeroklubu w Świdniku, a w latach 1957-1960 pracował jako starszy instruktor szybowcowy i samolotowy, w Jeżowie. 17 IX 1959 r. zdobył Złotą Odznakę Szybowcową z Trzema Diamentami nr 42 za przewyższenie 5600 m (w Jeżowie), przelot docelowy 345 km (Świdnik – Ostrów Wielkopolski) i przelot otwarty 515 km (Jeżów – Ustianowa). Od 1961 do 1971 był szefem wyszkolenia w Aeroklubie Ziemi Lubuskiej. 29 VI 1962 r. ustanowił szybowcowy rekord świata w przelocie docelowo – powrotnym z pasażerem 543,5 km (Przylep – Lublinek – Przylep) na „Bocianie” SP 2033. 29 IX 1962 r. został mianowany podporucznikiem w korpusie osobowym oficerów lotnictwa. W 1972 r. ukończył studia w Wyższej Szkole Wychowania Fizycznego w Poznaniu i obronił pracę magisterską na temat: Sprawność ogólna pilotów szybowcowych. W 1974 r. zakończył karierę lotniczą i podjął pracę w Dusznikach Zdroju jako specjalista ds. rehabilitacji ruchowej. W 1978 r. uzyskał w WSWF w Poznaniu stopień doktora nauk wychowania fizycznego na podstawie rozprawy doktorskiej dotyczącej rehabilitacji po zawale mięśnia sercowego. W latach 80. i 90. był wykładowcą w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Zielonej Górze. Pasjonował się turystyką i narciarstwem, posiadał m.in. Górską Odznakę Narciarską PTTK. Zmarł 2 VI 2001 r.

 

RATUSIŃSKI STANISŁAW, urodzony 12 X 1936 r. w Mielcu, syn Jana i Marii z Gwoździowskich. Absolwent Liceum Ogólnokształcącego (później I LO) w Mielcu, maturę zdał w 1955 r. Pierwsze umiejętności lotnicze zdobył w Aeroklubie Mieleckim. W 1958 r. został zatrudniony w WSK Mielec. W 1959 r. wspólnie z Franciszkiem Drozdowskim (jako załoga Aeroklubu Mieleckiego) startował w V Samolotowych Mistrzostwach Polski Juniorów w Łodzi. 18 VI 1973 r. uzyskał licencję pilota doświadczalnego II klasy i później inne uprawnienia lotnicze. Brał udział w programach prób w locie wielu samolotów produkowanych w WSK Mielec, m.in.: An-2, LLM-15, M-15 „Belphegor”, TS-11 „Iskra”, M-18 „Dromader”, M-18A „Dromader” i M-20 „Mewa”. Oblatał dwa prototypy samolotów: radiowo-telewizyjnego An-2PR (8 II 1975 r.) i kolejną wersję z unowocześnieniami rolniczego An-2RA. Oblatywał też i kwalifikował do eksploatacji (wspólnie ze specjalistami z 21 Przedstawicielstwa Wojskowego) seryjne samoloty produkowane w mieleckiej Wytwórni. Ogółem wykonał 14 316 lotów w łącznym czasie 11 164 godzin na 33 typach samolotów oraz 125 lotów w łącznym czasie 47 godzin na szybowcach różnych typów. na samolotach ogółem godzin – 11 164, 33 typy samolotów. Zmarł 23 VIII 2014 r.

 

RAWSKI JÓZEF JAN, urodzony 3 VIII 1893 r. w Miechocinie, powiat tarnobrzeski, syn Jana i Katarzyny z domu Sokół. Od 1905 r. uczęszczał do c.k. Gimnazjum w Mielcu, maturę zdał w 1913 r. (Był to pierwszy rocznik tej szkoły.) Należał do gimnazjalnych organizacji niepodległościowych. Podjęte w Politechnice Lwowskiej studia przerwała wojna. Został powołany do armii austriackiej i kształcił się w Szkole Oficerów Artylerii w Wiedniu. W maju 1915 r. uciekł do Legionów J. Piłsudskiego i walczył w ich szeregach do kryzysu przysięgowego (1917), awansując do stopnia podporucznika. Po kryzysie znalazł się znów w armii austriackiej i po kursie w Szkole Oficerów Artylerii w Preszburgu został skierowany na front włoski. W październiku 1918 r. udzielono mu urlopu na dokończenie studiów. Przebywając we Lwowie, zaangażował się w działalność POW, a później uczestniczył w rozbrajaniu Austriaków w Tarnobrzegu i formowaniu Wojska Polskiego na tym terenie. W latach 1919-1920 brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej jako dowódca baterii 6. Pułku Artylerii Pancernej (walki pod Gródkiem Jagiellońskim, Stryjem i Stanisławowem), dowódca I Grupy Kadetów w Szkole Podoficerskiej Artylerii (w randze kapitana) i dowódca II dywizjonu w 1 Pułku Artylerii (walki nad Wieprzem, pod Białymstokiem, Sejnami i Lidą). W tym czasie wsławił się nieprzeciętnym męstwem i za serie bohaterskich czynów został odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari V klasy (nr 4866). Po zakończeniu działań wojennych został mianowany dowódcą II dywizjonu 6 Pułku Artylerii w Krakowie. W 1922 r. przeszedł do rezerwy i gospodarował na przydzielonej działce koło Dubna na Wołyniu. Kryzysowe lata w rolnictwie były przyczyną przeniesienia się z Wołynia na Wybrzeże, gdzie od 1 III 1934 r. pracował na stanowisku dyrektora Zakładu Oczyszczania Miasta w Gdyni. Pod koniec lat 30. awansowany został do stopnia majora. W sierpniu 1939 r. mianowano go szefem uzbrojenia w sztabie dowództwa Lądowej Obrony Wybrzeża. Uczestniczył w obronie Gdyni i Oksywia. 19 IX dostał się do niewoli niemieckiej i przez całą wojnę więziony był w oflagu w Neubrandenburgu. Po wojnie powrócił do Gdyni, a w 1953 r. przeszedł na rentę inwalidzką i nieco później na emeryturę. W 1955 r. przeniósł się z rodziną do Tarnobrzega. Napisał kilka prac historycznych na temat Miechocina i jego okolic, m.in.: Piastowskie dzieje Puszczy Sandomierskiej, Wybrane zagadnienia dotyczące administracji kościelnej w widłach Wisły i Sanu, Miechocin: kolebka Tarnobrzega (współautor: Wojciech Rawski), Studia nad osadnictwem południowej części Ziemi Sandomierskiej. Zmarł 7 III 1975 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Tarnobrzegu.

 

RĄCZKA DANIEL, urodzony 16 VII 1983 r. w Mielcu, syn Zdzisława i Marii z Mirzyńskich. Absolwent IV Liceum Ogólnokształcącego ZST w Mielcu, maturę zdał w 2002 r. Od lat dziecięcych startował w wyścigach gokartowych, reprezentując mielecką Delegaturę Automobilklubu Rzeszowskiego. W latach 90. kilkadziesiąt razy stawał na podium zawodów regionalnych o różnym zasięgu i randze, m.in. wywalczył tytuły mistrza i wicemistrza Polski Południowo-Wschodniej w kategorii młodzieżowej. W Kartingowych Młodzieżowych Mistrzostwach Polski w Radomiu (5-6 IX 1998) zdobył tytuł kartingowego mistrza Polski w klasie 125. Wywalczył też II miejsce w Pucharze PZM w 1999 r. Po ukończeniu wieku młodzieżowca startował w zawodach kartingowych w kategorii seniorów, a także odnosił sukcesy na Hondzie CRX w regionalnych rajdach samochodowych. Po rozpoczęciu studiów na Akademii Ekonomicznej w Krakowie w 2002 r. wycofał się ze startów w wyczynowych imprezach samochodowych.

 

RĄCZKA EDWARD, urodzony 5 X 1949 r. w Kawęczynie, powiat mielecki,  syn Józefa i Genowefy ze Stefanowiczów. Absolwent Technikum Mechanicznego MPC w Mielcu z maturą w 1968 r. Od 19 VI 1968 r. do 30 IV 1982 r. pracował w WSK- PZL Mielec na stanowisku konstruktora w Dziale Obliczeń Wytrzymałościowych pionu Głównego Konstruktora Lotniczego. Równocześnie studiował na Wydziale Mechanicznym Politechniki Krakowskiej i uzyskał tytuły inżyniera mechanika w specjalności silniki spalinowe (1977) i magistra inżyniera mechanika w specjalności systemy i urządzenia energetyczne (1979). Od 1 V 1982 r. rozpoczął prywatną działalność gospodarczą jako właściciel firmy Mechanika Pojazdowa Ślusarstwo Edward Rączka. W rezultacie połączenia z innymi firmami 1 VII 1990 r. stał się współwłaścicielem Zakładu Mechaniki Pojazdowej Rączka-Gąsior Spółka Cywilna, funkcjonującego do 31 XII 2002 r. W okresie 1992-1994 był także współwłaścicielem firmy EWC Connection Sp. z o.o. w Mielcu. Wraz z bratem Zdzisławem byli pomysłodawcami koncepcji nowoczesnego kasownika elektronicznego, którego projektowanie, produkcję i systematyczne unowocześnianie podjęły Zakłady Elektroniki i Mechaniki Precyzyjnej R&G Sp. z o.o., których był współzałożycielem (1 XII 1994 r.) i pozostaje nadal współwłaścicielem. W 2011 r. firma ta została przekształcona w Spółkę Akcyjną. Od wielu lat (z przerwami) pełni w niej funkcję przewodniczącego Rady Nadzorczej.

 

RĄCZKA FRANCISZEK (ksiądz), urodzony 2 X 1853 r. w Mielcu, syn Tomasza i Marianny ze Szczerbickich. Uczęszczał do gimnazjów w Tarnowie i Rzeszowie. Studia teologiczne odbył w Tarnowie. W 1880 r. przyjął święcenia kapłańskie. Pracował jako wikariusz w Zasowie, Ciężkowicach, Lubczy, Myślenicach , Trzebuni, Osielcu, Podegrodziu, Bieńkówce, Szaflarach, Skrzyszowie, Porębie Radlnej, Kamienicy i Zawadzie koło Dębicy. W 1889 r. mianowano go administratorem w Ociece. W 1891 r. został wikariuszem eksponowanym w Pogórskiej Woli, a następnie pracował w Trzcianie, Starym Wiśniczu (był m.in. administratorem w 1896 r.), Krużlowej (w 1898 r. administrował parafią) i Ochotnicy Dolnej (jako wikariusz eksponowany). Po rezygnacji z tej placówki rezydował w Starym Sączu i tam zmarł w 1912 r. Spoczywa na cmentarzu w Starym Sączu.

 

  • Józef Rączka

    Józef Rączka

RĄCZKA JÓZEF, urodzony 10 VII 1926 r. w Kawęczynie, powiat mielecki, syn Władysława i Marii z domu Herchel. Ukończył szkołę rolniczą. Pracę zawodową rozpoczął w 1947 r. w Państwowych Zakładach Lotniczych Zakład Nr 1 w Mielcu (później WSK). Pracował nad ulepszeniami technicznymi, a jego wynalazek: automat do gwintowania nakrętek (przyspieszył gwintowanie z 7 do 60 sztuk na minutę) był eksponowany na Targach Poznańskich i w Ośrodku Postępu Technicznego w Katowicach. W latach 60. pracował w Oddziale Państwowej Komunikacji Samochodowej w Mielcu, a następnie w Państwowym Ośrodku Maszynowym w Wojsławiu koło Mielca. W 1971 r. został zatrudniony w Miejskim Przedsiębiorstwie Gospodarki Komunalnej w Mielcu i skierowany do pracy w Zakładzie Miejskiej Komunikacji Samochodowej. Korzystając z możliwości pracy w autobusie przeznaczonym do doświadczeń, skonstruował kasownik strefowy sterowany przez kierowcę (prawdopodobnie pierwszy w Polsce). Kasowniki wprowadzono do eksploatacji, a ich konstruktor wydawał orzeczenia jako ekspert w sytuacjach konfliktowych z pasażerami. W 1976 r. zwolnił się z MPGK – MKS i założył własny zakład mechaniczny, do którego w 1982 r. dołączyli  synowie - Zdzisław i Edward. Firma ta była zrzeszona w Rzemieślniczej Spółdzielni Wielobranżowej w Mielcu. W 1990 r. Rączkowie połączyli swój zakład z zakładem braci Gąsiorów (Henryk, Adam i Roman) w Zakłady Mechaniki Pojazdowej Rączka-Gąsior S.C., które w kolejnych latach rozwinęły się, a ich sztandarowym produktem pozostały wciąż udoskonalane kasowniki elektroniczne. Zmarł 20 V 2013 r. Spoczywa na cmentarzu komunalnym w Mielcu przy ul. Królowej Jadwigi.

 

  • Stanisław Rączka

    Stanisław Rączka

RĄCZKA STANISŁAW GRZEGORZ, urodzony 23 II 1968 r. w Mielcu, syn Stefana i Władysławy z domu Sołtys. Absolwent I Liceum Ogólnokształcącego im. S. Konarskiego w Mielcu, maturę zdał w 1987 r. Studiował na Wydziale Ochrony Przeciwpożarowej (specjalność taktyczno-dowódcza) Szkoły Głównej Służby Pożarniczej w Warszawie i w 1992 r. uzyskał tytuły magistra inżyniera. Pracę zawodową rozpoczął jako oficer – kierownik sekcji w Komendzie Rejonowej Państwowej Straży Pożarnej w Mielcu (1992-1994). W latach 1995-1998 pracował w Komendzie Wojewódzkiej PSP w Tarnowie na stanowisku kierownika samodzielnej sekcji. W 1999 r. powrócił do Komendy Powiatowej PSP w Mielcu i do 2015 r. pracował jako naczelnik wydziału, awansując do stopnia brygadiera. 1 V 2015 r. został mianowany komendantem powiatowym PSP w Mielcu, a następnie awansowany na stopień starszego brygadiera. Wyróżniony m.in. Brązowym Medalem „Za Długoletnia Służbę”, Srebrną Odznaką „Zasłużony dla Ochrony Przeciwpożarowej”, Złotym Medalem „Za Zasługi dla Pożarnictwa” i Brązowym Medalem „Za Zasługi dla Obronności Kraju”.

 

  • Zdzisław Rączka

    Zdzisław Rączka

RĄCZKA ZDZISŁAW, urodzony 15 VII 1952 r. w Mielcu, syn Józefa i Genowefy z domu Stefanowicz. Ukończył ZSM, następnie Technikum Mechaniczne MPC w Mielcu i szereg kursów specjalistycznych, w tym kurs mistrzowski w zawodzie ślusarz. Początkowo pracował w WSK Mielec jako tokarz. W latach 1973-1975 służył w 6 Pomorskiej Dywizji Wojsk Powietrzno-Desantowych w Krakowie. Jako skoczek spadochronowy oddał 40 skoków. Po powrocie z wojska nadal pracował w WSK. W 1982 r. zwolnił się i wraz z ojcem założył Zakład Mechaniki Pojazdowej w Mielcu, zrzeszony w Rzemieślniczej Spółdzielni Wielobranżowej. W 1991 r. był jednym z założycieli Zakładu Mechaniki Pojazdowej „R&G”, wiceprezesem ds. technicznych i członkiem Zarządu, a do dziś pozostaje jego współwłaścicielem. Wraz z bratem Edwardem byli pomysłodawcami koncepcji nowoczesnego kasownika elektronicznego, całkowicie zaprojektowanego, wykonywanego i wciąż unowocześnianego przez firmę „R&G”. Współtworzył szereg firm w Mielcu,  których „R&G” była „spółką-matką”, m.in.: PT „Centrala”, „East-West Colnnection”, PZI „Taran”, „R & G Strefa”, „Terminal”, „M & K”, „Joongpol” i „”Alcom”. W latach 90. dużo czasu poświęcał pracy społecznej. Był działaczem Polskiego Związku Motorowego oraz menadżerem i opiekunem syna (Daniela) – czołowego kartingowca Polski Południowo-Wschodniej. Jest pilotem motolotniowym III klasy. (Szkolenie odbył na Śląsku.) Przez krótki okres pełnił funkcję prezesa Aeroklubu Mieleckiego. W 1998 r., kandydując z listy Stowarzyszenia „Nasz Mielec”, został wybrany do Rady Miejskiej w Mielcu na kadencję 1998-2002.

 

  • ks. Michał Rec

    ks. Michał Rec

REC MICHAŁ (ksiądz), urodzony 12 V 1873 r. w Chorzelowie koło Mielca, syn Antoniego i Marii z domu Pietryka. Uczęszczał do szkół w Chorzelowie i Mielcu, a gimnazjum z maturą ukończył w Tarnowie. Studia teologiczne odbył w Tarnowie i w 1897 r. przyjął święcenia kapłańskie. Skierowano go na studia teologiczne na Uniwersytecie w Wiedniu i w 1901 r. otrzymał stopień doktora w dziedzinie teologii moralnej. Po powrocie do Tarnowa pracował w Seminarium Duchownym jako prefekt (1901) oraz jako katecheta w I Gimnazjum (1902) i II Gimnazjum (1903-1909). Ponadto w latach 1903-1913 pełnił funkcję wicedyrektora Seminarium oraz wykładał teologię moralną. W czasie drugiej inwazji rosyjskiej w 1915 r. został wywieziony (z kilkoma klerykami) do Permu, a następnie Saratowa, gdzie m.in. opiekował się grupą kleryków ze Lwowa. Po wojnie powrócił do pracy w seminarium w Tarnowie. Współpracował z wieloma katolickimi organizacjami społecznymi, był m.in. prezesem Stowarzyszenia Robotników Chrześcijańskich „Praca”. Mówiono o nim, że „rozdawał wszystko, co miał”. Wspierał m.in. kościół w Chorzelowie, Dom Nieuleczalnie Chorych w Tarnowie i stowarzyszenie „Caritas Academica”. Napisał kilkadziesiąt artykułów, w tym kilka z dziedziny teologii moralnej, które opublikowano w tarnowskiej „Currendzie”. W 1953 r. zrezygnował z prowadzenia wykładów z powodu złego stanu zdrowia, a w 1954 r. przeniósł się do Krynicy, gdzie mieszkał w domu sióstr służebniczek dębickich. Zmarł 30 I 1958 r. Spoczywa w grobowcu kapitulnym na starym cmentarzu w Tarnowie.

 

  • Kazimiera Redlińska-Stachowicz

    Kazimiera Redlińska-Stachowicz

REDLIŃSKA – STACHOWICZ KAZIMIERA, urodzona 27 III 1936 r. w Wólce Kłuckiej koło Kielc, córka Stanisława i Heleny z Wodkowskich. Po ukończeniu szkoły zawodowej w Łodzi (1953 r.) z nakazu pracy została zatrudniona w WSK Mielec. Za namową lekkoatletki Stali Mielec Lidii Zajdel podjęła treningi w mieleckim klubie. Specjalizowała się w biegach średnich – 400 i 800 m. W krótkim czasie została liderką na obu dystansach w województwie rzeszowskim i awansowała do czołówki krajowej. Otrzymała powołanie do kadry narodowej i startowała w reprezentacji Polski, m.in. w 1960 r. uplasowała się w czołówce XXIII crossu L’Humanite w Paryżu i była najlepszą z Polek. Startowała także na innych dystansach. Także w 1960 r. ukończyła Technikum Ekonomicznego w Mielcu (kierunek – ekonomia przemysłu) i zdała maturę. W wielu zawodach, w tym również Mistrzostwach Polski, plasowała się w czołówce. Posiadała I klasę sportową. W 1963 r. zakończyła wyczynowe uprawianie sportu. Z dniem 31 VII 1974 r. zakończyła pracę w WSK Mielec i przeniosła się do Skarżyska-Kamiennej, gdzie od sierpnia 1974 r. do 1983 r. pracowała w Miejskim Przedsiębiorstwie Komunikacyjnym. Wyróżniona m.in.: Złotą Odznaką PZLA, Złotą Odznaką FKS Stal Mielec i odznaczeniami resortowymi. Utrzymuje kontakty z Mielcem.

 

REG BENZ SP. J., jedna z większych firm branży motoryzacyjnej w Mielcu. Podwaliny pod nią dał zakład ślusarski, który założyli w 1985 r. Tadeusz Działo i Marian Żelazko, działający przez kilka miesięcy w Trzcianie. Kolejnym etapem rozwoju firmy było otwarcie zakładu mechaniki pojazdowej przy ul. H. Sienkiewicza 2. W 1992 r., po połączeniu z firmą Krzysztofa Lesia (także zakład mechaniki pojazdowej), powstała firma REG BENZ S.J. (reg – regeneracja, benz – benzyna), która 4 X 1992 r. uruchomiła stację paliw przy ul. Legionów 80. W 1993 r. przeprowadzono zakład regeneracji do własnego obiektu przy ul. G. Narutowicza 38. W 1995 r. stacja paliw stała się stacją patronacką „Petrochemii” Płock. W latach 1997 - 1998  wybudowano dealerski salon „Opla” ze stacją obsługi, myjnią ręczną i automatyczną oraz uruchomiono wypożyczalnię samochodów. W 1999 r. oddano do użytku motel z restauracją oraz sklep, a także rozbudowano stację paliw. Szczególny rok 2000 zapisał się w historii firmy wybudowaniem stacji kontroli pojazdów i kolejną modernizacją stacji paliw. Kolejnym etapem rozwoju była rozbudowa motelu o m.in. salę konferencyjną na 200 osób. Działalność firmy nagrodzono m.in. tytułami „Najlepszy dealer w kategorii standardy obsługi klienta w 2002 r.” i „Najlepszy dealer zimy 2003”. Reg Benz sponsoruje Mielecki Klub Tenisa Stołowego, niektóre szkoły oraz akcje charytatywne.

 

REG FORM (P.P.U.H. Reg Form S.C. T. Działo, K. Działo, M. Żelazko, K. Leś), firma założona w 1994 r. Jej siedziba mieści się w obiektach przy ul. Wojsławskiej 2a. Dysponuje nowoczesnym parkiem maszynowym, m.in. sprzętem numerycznym. Zajmuje się wykonywaniem form, wykrojników i oprzyrządowania. Produkuje formy wtryskowe dla odbiorców krajowych i zagranicznych.

 

REGAMET, firma produkcyjno-handlowa w Mielcu funkcjonująca od 1991 r. Jej główną siedzibą jest budynek przy ul. Wojsławskiej 14. Specjalizuje się w produkcji blach dachowych w 5 wzorach: Maxima, Victoria, Olimpia, Panel i Gloria oraz blach trapezowych w 6 typach: T-7, T-14, T-18, T-20, T-20 Plus i T-35. Ponadto wykonuje akcesoria dachowe i obróbki blacharskie. W 2005 r. została uhonorowana prestiżową nagrodą „Gazele Biznesu” w rankingu Dziennika „Puls Biznesu” na najdynamiczniej rozwijające się polskie firmy. Także w 2005 r. przeniesiono zakład produkcyjny do zespołu nowych obiektów w podmieleckim Rzemieniu, pozostawiając w głównej siedzibie przy ul. Wojsławskiej administrację i sprzedaż. Ponadto firma dysponuje siecią 36 punktów sprzedaży na terenie 6 województw w Polsce wschodniej i środkowej.

 

REGIONALNE CENTRUM TRANSFERU NOWOCZESNYCH TECHNOLOGII WYTWARZANIA (RCTNTW), nowoczesny ośrodek szkolenia zawodowego młodzieży i dorosłych, funkcjonujący w strukturze Centrum Kształcenia Praktycznego i Doskonalenia Nauczycieli w Mielcu. RCTNTW powstało w 2013 roku w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podkarpackiego na lata 2007-2013. Zlokalizowana przy ul. Wojska Polskiego 2B inwestycja obejmuje obiekt o powierzchni ok. 2500 m2 oraz 10 nowoczesnych laboratoriów: 1 – komputerowego wspomagania projektowania i wytwarzania CAD/CAM, 2 – nauki programowania i symulacji pracy obrabiarek sterowanych numerycznie, 3 – nowoczesnych obrabiarek skrawających, 4 – obrabiarek dydaktycznych oraz obrabiarek przemysłowych (CNC), które uzyskało status Centrum Szkoleniowego Haas, 5 – nowoczesnych metod spawania, zgrzewania i cięcia metali, 6 – metrologii wspomaganej komputerowo, 7  - nowoczesnych technologii montażu konstrukcji lotniczych i blacharskich, 8 – badań nieniszczących, 9 – mechatroniki i 10 – „Lean Management”. Wyposażenie dydaktyczne zostało ukierunkowane w pierwszej kolejności na zawody mechaniczne, lotnicze, mechatroniczne, elektrotechniczne, elektroniczne i informatyczne, czyli potrzebne w mieleckim ośrodku przemysłowym oraz w szeroko pojętym regionie. Podstawowymi formami działania Centrum są: kształcenie praktyczne młodzieży w systemie szkolnym oraz kwalifikacyjne kursy zawodowe i kursy dokształcające dla osób dorosłych. W grudniu 2013 roku  RCTNTW zostało wyróżnione przez Marszałka Województwa Podkarpackiego „Unijną Perłą Podkarpacia”.

 

REG-MOT MIŁOŚ WIESŁAW (PRZEDSIĘBIORSTWO PRODUKCYJNO-HANDLOWO-USŁUGOWE „REG-MOT”), firma funkcjonująca od 1986 r. w branży samochodowej. Specjalizuje się w usługach w zakresie regeneracji i sprzedaży podzespołów samochodowych, a zwłaszcza w naprawach i regeneracji turbosprężarek, sprężarek powietrza, głowic, belek, skrzyni biegów i alternatorów. Posiada Certyfikat ISO 9001:2008. Oferuje ponadto usługi w zakresie obróbki skrawaniem i wykonywania kół zębatych o różnych modułach. Jej klientami są m.in. zakłady komunikacyjne, serwisy i warsztaty samochodowe w całym kraju oraz osoby indywidualne z kraju i zagranicy. Siedziba firmy znajduje się przy ul. R. Traugutta 9B w Mielcu.

 

REGNER STANISŁAW, urodzony 20 V 1921 r. w Paszczynie, powiat dębicki, syn Władysława i Wiktorii z domu Passowicz. Absolwent Gimnazjum w Dębicy (1938 r.). Dalszą naukę w Liceum Pedagogicznym w Rzeszowie przerwała wojna. W czasie okupacji hitlerowskiej pomagał rodzicom w prowadzeniu gospodarstwa rolnego. Od 1942 r. należał do komórki Armii Krajowej w Paszczynie. Pod koniec 1944 r. został zmobilizowany i służył w jednostkach w Krakowie, Olsztynie i Szczytnie. Ukończył kurs dowódców pododdziałów i pełnił funkcje dowódcy plutonu, a następnie dowódcy kompanii. W lutym 1949 r. przeszedł do rezerwy i pracował w szkołach podstawowych w Rożniatach i Przecławiu (powiat mielecki). W 1951 r. został przeniesiony do Szkoły Podstawowej nr 1 w Mielcu. Po utworzeniu Powiatowego Ośrodka Doskonalenia Kadr Oświatowych w Mielcu powierzono mu funkcję instruktora fizyki i chemii. Był  m.in. organizatorem przedmiotowych konferencji metodycznych. W 1957 r. przeniósł się do Łańcuta i tam został mianowany kierownikiem Szkoły Podstawowej nr 1, a w 1960 r. objął kierownictwo Szkoły Podstawowej nr 4. Równocześnie dokształcał się, kończąc kursy dla instruktorów fizyki i chemii, Studium Nauczycielskie (1959) i Wyższe Studium Zawodowe (1978). Angażował się społecznie. Był radnym Miejskiej Rady Narodowej w Łańcucie (4 kadencje). Przez wiele lat był członkiem Rady Zakładowej Związku Nauczycielstwa Polskiego w Łańcucie i przewodniczącym Komisji Socjalno-Bytowej. W 1983 r. przeszedł na emeryturę. Został wiceprezesem, a następnie prezesem Sekcji Emerytów i Rencistów przy Oddziale ZNP w Łańcucie oraz członkiem Zarządu Okręgowego Sekcji Emerytów i Rencistów w Rzeszowie. Wyróżniony m.in. Złotym i Srebrnym Krzyżem Zasługi, Medalem Komisji Edukacji Narodowej i Złotą Odznaką ZNP. Zmarł 16 XI 2000 r. Spoczywa na cmentarzu komunalnym w Łańcucie.

 

  • Ryszard Reguła

    Ryszard Reguła

REGUŁA RYSZARD, urodzony 28 III 1952 r. w Dębicy, syn Adolfa i Janiny z domu Niemiec. Absolwent Technikum Mechanicznego w Dębicy, maturę zdał w 1972 r.  Od 1964 r. trenował różne dyscypliny w Wisłoce Dębica, a od 1967 r. specjalizował się w rzutach (kula, dysk). W 1969 r. powołano go do kadry narodowej juniorów i uczestniczył jako dyskobol w kilku  międzypaństwowych meczach lekkoatletycznych, m.in. Polska – Węgry w Mielcu (1970). Podnosił ciężary, był mistrzem i rekordzistą okręgu rzeszowskiego w trójboju w wadze ciężkiej. Przez pewien czas grał w piłkę ręczną w LKS Podkarpacie Dębica, traktując tę dyscyplinę jako uzupełniającą. Wartościowym epizodem było też kilkuletnie uprawianie zapasów w stylu klasycznym w sekcji Wisłoki (u boku czołowych zapaśników świata) i udział w zdobyciu drużynowego mistrza Polski seniorów. Od 1972 r. studiował w krakowskiej AWF i startował w lekkoatletycznej drużynie AZS AWF Kraków. W 1977 r. ukończył studia, uzyskując tytuł magistra wychowania fizycznego i trenera II klasy w lekkoatletyce. Od roku szkolnego 1977/1978 podjął pracę nauczyciela wychowania fizycznego w Zespole Szkół Technicznych w Mielcu. Równocześnie startował z powodzeniem w zespole lekkoatletycznym Stali Mielec i był trenerem w tym klubie. Jego rekordy życiowe: 16,27 m pchnięciu kulą (Kraków, 2 X 1976) i 57,56 m rzucie dyskiem (Mielec, 8 X 1978 r.) plasowały się w latach 70. na listach najlepszych w kraju, a wynik w rzucie dyskiem do dziś figuruje w ogólnopolskich tabelach lekkoatletycznych oraz jest rekordem województwa. Ponadto przez wiele lat rezultat 16,18 m w pchnięciu kulą pozostawał także rekordem województwa. Jako nauczyciel wychowania fizycznego wielokrotnie opiekował się reprezentacją ZST, która osiągała wysokie lokaty w krajowej rywalizacji szkół ponadpodstawowych. Od 1 IX 2005 r. pełni funkcję wicedyrektora Zespołu Szkół Technicznych w Mielcu. Po powstaniu Lekkoatletycznego Klubu Sportowego Mielec był jego działaczem, m.in. jako członek Komisji Rewizyjnej. Był też współzałożycielem i członkiem Zarządu Stowarzyszenia „Klub Olimpijczyka” w Dębicy. Wyróżniony Medalem Komisji Edukacji Narodowej, Honorową Odznaką „Za Zasługi w Sporcie Szkolnym” oraz Złotą Odznaką FKS „Stal” Mielec.

 

REINHARD WANDA MAŁGORZATA (z domu DUSZKIEWICZ), urodzona 7 VI 1951 r. w Mielcu, córka Franciszka i Anieli z Fiałkowskich. Absolwentka Liceum Ogólnokształcącego nr 26 w Mielcu (później I LO), maturę zdała w 1968 r. Studiowała na Wydziale Technologii Żywności Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie i w 1973 r. uzyskała tytuł magistra inżyniera technologii żywności i żywienia. Stopień doktora nauk technicznych otrzymała w roku 1981, a habilitację z dziedziny nauk rolniczych w 1994 r. Po studiach została zatrudniona w macierzystej uczelni i pracowała kolejno na stanowiskach (z wyjątkiem wyjazdów): asystenta, starszego asystenta, adiunkta, postdoctorate - North Dakota State University, USA (1986-1987), visiting scientist- North Dakota State University, USA (1992-1993) i profesora nadzwyczajnego (od 1996 r.). Pełniła funkcje: prodziekana d/s nauki (1996-1999 i 2002-2005) oraz kierownika Zakładu Biotechnologii i Mikrobiologii Żywności (2000-2002). Była dotąd promotorem i opiekunem około 40 prac magisterskich oraz 3 prac doktorskich. Jest autorem lub współautorem ponad 50 artykułów i doniesień naukowych w czasopismach krajowych i zagranicznych (w tym około 25 opublikowanych w języku angielskim), 2 patentów polskich oraz skryptu dla studentów Teoria i ćwiczenia z mikrobiologii ogólnej technicznej. Otrzymała szereg wyróżnień, m.in. Srebrny Krzyż Zasługi oraz nagrody Ministra Nauki, Szkolnictwa Wyższego i Techniki: indywidualną za pracę doktorską i zespołową za współautorstwo wspomnianego skryptu.

 

REJA MIKOŁAJA (ULICA), jedna z dłuższych (691 m) i ważniejszych ulic osiedla J. Kilińskiego. Ma asfaltową nawierzchnię i chodniki po obu stronach. Do XX w. była drogą dojazdową do pól. Pierwsze domy budowano przy niej na początku XX w. Patrona otrzymała w okresie międzywojennym. Nie zmieniono go także w czasie okupacji hitlerowskiej („Reystrasse”). Przez pewien czas miała kształt litery L i obsługiwała również domy na tzw. „Górce” (dziś to okolice kościoła Ducha Świętego). W latach 50. XX w. zmieniono jej bieg i poprowadzono do ul. J. Kilińskiego. Pozostałej części ulicy na „Górce” nadano nazwę „Zielona”, ale w związku z budową osiedla w latach 70. zlikwidowano ją. Sąsiadami ul. Reja są wyłącznie posesje prywatne z domami z różnych okresów budownictwa. Ciekawostką ulicy jest jej zwężony do jednego pasa fragment od ul. J. Kilińskiego (kilkadziesiąt metrów), bowiem właściciele nie wyrazili zgody na jej poszerzenie. W latach 2006-2008 przeprowadzono jej remont, m.in. położono nową nawierzchnię asfaltową i zbudowano chodniki z kostki betonowej.

Patron ulicy: MIKOŁAJ REJ (1505-1569) to wyjątkowa postać w galerii wielkich pisarzy polskich. Nazywany jest bowiem „ojcem piśmiennictwa polskiego”. To właśnie on twierdził, że Polacy mają własny język i nim właśnie powinni się posługiwać, nie wyłączając twórczości literackiej. Głoszenie takiego poglądu w dobie absolutnego panowania łaciny było niemal herezją. Utworem „Krótka rozprawa między...Panem, Wójtem a Plebanem, zainicjował literaturę polityczną wspierającą szlachecki program egzekucji praw, a utworami: Postylla i Żywot Józefa rozpoczął reformacyjne piśmiennictwo na tematy religijno-moralne. Był też autorem m.in.: Zwierzyńca i Figlików oraz przekładów psalmów Psałterz Dawidów.

 

  • Antoni Rejman

    Antoni Rejman

REJMAN ANTONI LEON, urodzony 20 II 1956 r. w Strażowie koło Rzeszowa, syn Mieczysława i Danuty z domu Pudło. Absolwent klasy językowej I Liceum Ogólnokształcącego im. S. Konarskiego w Rzeszowie. Egzamin maturalny zdał w 1975 r. Studiował na Wydziale Mechanicznym Politechniki Rzeszowskiej (specjalność: lotnictwo), a następnie w Katedrze Filologii Germańskiej Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Rzeszowie i w 1980 r. uzyskał tytuł magistra filologii germańskiej. Bezpośrednio po studiach rozpoczął pracę w Katedrze Filologii Germańskiej WSP w Rzeszowie jako asystent stażysta, a w kolejnych latach 80. był asystentem i starszym asystentem (do 1990 r.) na tejże uczelni. W okresie studiów i pracy na WSP był pilotem wycieczek zagranicznych w Biurze Podróży „Almatur” w Rzeszowie. Ponadto w 1980 r. pracował w I LO im. S. Konarskiego w Rzeszowie jako nauczyciel języka niemieckiego. Będąc pracownikiem naukowo-dydaktycznym WSP był współautorem podręcznika akademickiego: Übungen zur themengebundenen Lexik, składającego się z czterech części, wydanego przez WSP w Rzeszowie w latach 1980-1989. Ponadto w książce Studien zum Deutschen aus kontrastiver Sicht, Andrzej Kątny (Hrsg), Frankfurt am Main, Bern, New York, Paris 1990, zamieszczono jego artykuł: Phraseologismen in publizistischenn Texten der „Wochenpost”. W 1987 r. przebywał na stażu językowym z języka niderlandzkietgo w Hasselt/Diepenbeek w Belgii. Od 1987 r. do 1991 r. prowadził kursy języka niemieckiego i języka angielskiego w Robotniczym Centrum Kultury w Mielcu. W 1991 r. opublikował artykuł: Die adjektivischen Intensiva mit der substantivischen ersten Konstituente im Deutschen und ihre polnischen Äquivalente w Zeszytach Naukowych WSP w Rzeszowie, Seria Filologiczna, zaszyt 5/1991. W latach 1990-1992 pracował w Zespole Szkół Technicznych w Mielcu jako nauczyciel języka niemieckiego. W 1991 r. założył własną szkołę języka niemieckiego, którą prowadzi do chwili obecnej. Od 1992 r. pracuje w I Liceum Ogólnokształcącym im. St. Konarskiego w Mielcu jako nauczyciel języka niemieckiego. Brał udział w szeregu międzynarodowych szkoleń i kursów doskonalących wiedzę i umiejętności z zakresu języka niemieckiego, m.in. w Berlinie (dwukrotnie), Rostocku i Mannheim, a także uczestniczył w wielu kursach krajowych dla nauczycieli języka niemieckiego. W maju 1996 r. jeden z opracowanych przez niego zestawów tematów do pisemnego egzaminu dojrzałości z języka niemieckiego został wykorzystany podczas matury pisemnej w województwie rzeszowskim. W 1999 r. zorganizował Studium Języków Obcych w Wyższej Szkole Gospodarki i Zarządzania w Mielcu i był jego kierownikiem. Uzyskał tytuł nauczyciela dyplomowanego. Posiada uprawnienia egzaminatora maturalnego. Jest porucznikiem rezerwy. Spośród jego uczniów i wychowanków wielu ukończyło studia z zakresu filologii germańskiej i zostało nauczycielami języka niemieckiego. Od kilkunastu lat jest inicjatorem i współorganizatorem współpracy I LO im. S. Konarskiego ze szkołami niemieckimi, a ponadto uczestniczy w różnych formach kontaktów miast partnerskich Mielec i Löhne.

 

REJONOWE PRZEDSIĘBIORSTWO MELIORACYJNE (PRZEDSIĘBIORSTWO ROBÓT MELIORACYJNYCH I INŻYNIERYJNYCH „RPM MIELEC” SP. Z O.O.), powstało w 1908 r. jako Sekcja Konserwacji Publicznych Przedsiębiorstw Melioracyjnych w Mielcu. Jej kierownikiem i organizatorem był Jan Haładej. Prace wodno-melioracyjne prowadzono na terenie powiatu mieleckiego. W okresie międzywojennym firmę kilkakrotnie reorganizowano, ale zakres prac pozostawał bez zmian. W czasie II wojny światowej działała pod nazwą Polski Urząd Gospodarki Wodnej”. Po wyzwoleniu Mielca spod okupacji hitlerowskiej (5-6 VIII 1944 r.) wznowiono działalność jako Urząd Wodno-Melioracyjny, a od 1947 r. –Rejonowe Kierownictwo Robót Wodno-Melioracyjnych. W latach 1963-1965 wybudowano biurowiec i bazę techniczną przy ul. J. Korczaka. Od 1 I 1967 r. przyjęto nazwę Rejonowe Przedsiębiorstwo Melioracyjne. Podstawowym przedmiotem jego działalności pozostawało budownictwo wodno-melioracyjne, m.in.: drenowanie gruntów, kopanie rowów odwadniających, regulacja potoków, budowa zbiorników małej retencji wodnej i budowli piętrzących, a dominującymi rodzajami działalności – produkcja podstawowa budowlano-montażowa, produkcja pomocnicza (wytwarzanie materiałów potrzebnych do wykonawstwa robót) i działalność usługowa, m.in. poprzez wykonywanie prac sprzętem ciężkim i transportem. Terenem działalności przedsiębiorstwa, poza niewielkimi zmianami, były początkowo zachodnie tereny województwa rzeszowskiego. Po zmianie podziału administracyjnego (1975) obsługiwało ono tereny województw: rzeszowskiego, tarnobrzeskiego, tarnowskiego i krośnieńskiego. W 1976 r. oddano do użytku zaplecze techniczne do produkcji pomocniczej, a następnie przejęto sprzęt ciężki i transportowy ze zlikwidowanego Przedsiębiorstwa Sprzętu i Transportu Wodno-Melioracyjnego w Rzeszowie. Za wyróżniające się w skali kraju  wyniki pracy RPM Mielec wielokrotnie zdobywało czołowe miejsca, m.in. od 1969 r. do 1975 r. sześciokrotnie zdobywało I miejsce we współzawodnictwie ekonomiczno-produkcyjnym w Zjednoczeniu Budownictwa Wodnego i Melioracyjnego i dwukrotnie otrzymało na własność sztandar przechodni ZG ZZPR. Sukces ten powtórzyło w 1979 r. W latach 80., mimo narastającego kryzysu społeczno-ekonomicznego w kraju i związanymi z tym problemami w zaopatrzeniu, wykonywano prace według przyjętych programów. Zmiany ustrojowe i nowe reguły gospodarki rynkowej w latach 90. spowodowały, że w 1996 r. przedsiębiorstwo przekształcono w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością zatrudniającą około 80 osób. W pierwszych latach XXI w. na rynku inwestycji budowlanych utrzymywała się trudna sytuacja, toteż rozszerzono zasięg działalności na województwa: lubelskie, świętokrzyskie i małopolskie. Usprawnienia w organizacji i wykonawstwie oraz systematyczne unowocześnianie i uzupełnianie sprzętu sprawiły, że spółce udawało się uzyskiwać zadowalające wyniki produkcyjne i ekonomiczno-finansowe. W latach 2003-2007 większymi zadaniami były: „Wisła-Ostrówek-Otałęż – wały”, „Wisła-Wola Zdakowska-Przykop – wały”, „Przykop-Dymitrów – wały”, „Łęg I”, „Stary Breń - wał”, „Kamionka – zapora ziemno-betonowa” i „Rybitwy – wał rzeki Wisły” oraz szereg prac na terenie Mielca i okolicy. Kierownicy, dyrektorzy i prezesi: Jan Haładej (1908-1931), Stanisław Flisowski (1931-1933), Jan Bystrzycki (1934-1936), Czesław Tychanowicz (1936-1939), Kazimierz Brąglewicz (1940-1944), Czesław Tychanowicz (1945-1966), Jan Polak (1966-1969), Stanisław Łaz (1969-1974), Emilian Sypek (1974-1992), Stanisław Ortyl (1992-2006), Czesław Trznadel (2006-).

 

REMER ADOLF GRZYMAŁA, urodzony w 1824 r., z wykształcenia prawnik. Był sędzią Sądu Powiatowego w Mielcu w latach 60. i na początku lat 70. Zmarł 10 VI 1873 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Mielcu przy ul. H. Sienkiewicza.

 

  • Andrzej Remiszewski

    Andrzej Remiszewski

REMISZEWSKI ANDRZEJ KAZIMIERZ, urodzony 17 VIII 1925 r. w Rawie Ruskiej, syn Adama i Julii z Gardulskich. Absolwent Gimnazjum w Jarosławiu (1945). Studiował na Politechnice Gdańskiej (rok), a następnie ukończył Oficerską Szkołę Lotniczą w Dęblinie w stopniu chorążego (1951). W latach 1951-1953 służył w 7 Pułku Bombowców Nurkujących w Poznaniu jako pomocnik nawigatora dywizji. Od 1954 r. do 1980 r. pracował w WSK Mielec w komórkach organizacyjnych związanych z lotniskiem zakładowym i pełnił różne funkcje,  . nawigatora, komendanta lotniska, kierownika lotów i kierownika Wydziału Technicznej Obsługi Lotniska (TOL). Równocześnie kształcił się, uzyskując uprawnienia: kontrolera ruchu lotniczego, zawiadowcy lotniska, kierownika lotów, nawigatora cywilnego, spadochroniarza oraz operatora radiowego w językach: polskim, rosyjskim i angielskim. Przebywał służbowo w wielu krajach europejskich ( . na prezentacjach mieleckich samolotów na wystawach lotniczych) oraz w Indiach, Iraku, Turcji i Nigerii, gdzie jako szef personelu lotniczego uczestniczył w lotniczych poszukiwaniach geofizycznych. Wrażenia z egzotycznych miejsc opisał w opowiadaniach: Wspomnienia z Czarnego Lądu i Antkiem do Indii, opublikowanych w „Głosie Załogi”. Od młodości startował z powodzeniem w zawodach strzeleckich,  . w 1951 r. zdobył III miejsce w Mistrzostwach Strzeleckich Wojska Polskiego w konkurencji PW8 oraz został mistrzem Wojsk Lotniczych w strzelaniu do sylwetek, a w latach 50. i 60. wielokrotnie plasował się w czołówce zawodów regionalnych organizowanych przez Ligę Przyjaciół Żołnierza i następnie Ligę Obrony Kraju. Był jednym z prekursorów brydża sportowego w Mielcu i zdobywcą wielu czołowych lokat w regionalnych turniejach brydżowych. Należał do zakładowych kół Ligi Obrony Kraju, Polskiego Związku Wędkarskiego i Koła „Knieja” Polskiego Związku Łowieckiego. Od 1983 r. był członkiem Koła nr 1 Związku Żołnierzy Wojska Polskiego w Mielcu. W 1992 r. został awansowany na stopień majora. Zmarł 12 V 2016 r.

 

REMOG POLSKA Sp. z o.o., firma w Mielcu utworzona przez spółkę REMOG Rudolf Erich Müller GMBH & CO KG w Münnerstadt (Niemcy) w dniu 15.06.2005r., w ramach struktury grupy REMOG. Wpis do rejestru przedsiębiorców KRS uzyskała 22 VI 2005 r. Zezwolenie na działalność gospodarczą w SSE EURO-PARK MIELEC otrzymała 24 VIII 2005 r. Swoją siedzibę ma we wschodniej części strefy, przy ul. Wojska Polskiego 16. Przedmiotem jej działalności jest produkcja podzespołów lotniczych. Wdrożyła system i posiada certyfikat w zakresie „Produkcji detali precyzyjnych dla przemysłu lotniczego, elementów hydrauliki, części maszyn i części motoryzacyjnych”, spełniając wymagania normy Systemu Zarządzania Jakością w lotnictwie i przestrzeni kosmicznej EN 9100:2003 równoważne z normami AS 9100 i JISQ 9100 (obejmującymi system zarządzania jakością ISO 9001:2000). W 2014 r. firma otrzymała nagrodę specjalną PARP z okazji 10-lecia Polski w UE.

 

RESTAURACJE, lokale gastronomiczne ze specjalnym wyposażeniem do spożywania posiłków (stoliki, krzesła, specjalny wystrój) pojawiły się w 2. połowie XIX w. na terenie Galicji (zabór austriacki) najpierw w większych miastach, m.in. w Krakowie i Lwowie, a niedługo potem w mniejszych miastach, m.in. w Mielcu. Początkowo były to sklepy z wyszynkiem (sprzedaż napojów alkoholowych do spożycia na miejscu), później niewielkie winiarnie, herbaciarnie i jadłodajnie, a następnie, wzorem większych miast, część z nich zmodernizowano na potrzeby restauracji. W ostatnich latach XIX w. pojawiły się w Mielcu przedsiębiorstwa restauracyjne i restauracje. Były one lokowane przy najbardziej ruchliwych miejscach, a zwłaszcza w hotelach, przy rynku i kilku ulicach w śródmieściu oraz przy ul. Kolejowej. Prowadzili je głównie Żydzi, ale z biegiem lat przybywało restauracji prowadzonych przez katolików. W latach 20. XX w. funkcjonowało już 19 restauracji, choć w większości niewielkich. Nie nadawano im specjalnych nazw, a wręcz regułą było określanie lokalu nazwiskiem właściciela, np. „u Łojczyka”, „u Borzęckiej” czy „u Kradyny”. Wyraźny wzrost ilości restauracji nastąpił pod koniec lat 30., kiedy do Mielca przybyło kilka tysięcy osób związanych z budową i funkcjonowaniem fabryki samolotów. W czasie okupacji hitlerowskiej początkowo ilość restauracji nieznacznie zwiększyła się, ale po tragicznym dniu 9 III 1942 r. (wyprowadzenie ludności żydowskiej z miasta przez Niemców) wszystkie żydowskie restauracje przestały istnieć, a do większości lokali wprowadzili się rzemieślnicy, przybyli do Mielca z zewnątrz. Po wyzwoleniu Mielca spod okupacji hitlerowskiej – od września 1944 r. kontynuowało działalność ledwie kilka restauracji w centrum miasta. Rosnące obciążenia podatkowe i inne uciążliwości administracyjne powodowały, że lat 40. większość restauracji zamykano. W 1950 r., w ramach „bitwy o handel”, władze państwowe odebrały m.in. ostatnie restauracje prywatnym właścicielom i przekazały je PSS „Społem”. Spółdzielnia aż do 1989 r. była jedynym prowadzącym mieleckie restauracje i inne lokale gastronomiczne, dbając o ich rozwój ilościowy i jakościowy. Charakterystyczną cechą tego okresu było nadawanie owym placówkom mile kojarzących się nazw.  Sytuację diametralnie zmieniła ustawa o podejmowaniu prywatnej działalności gospodarczej z 23 grudnia 1988 r. W latach 90. i na początku XXI w. otwarto kilkadziesiąt  nowych restauracji i innych lokali gastronomicznych (bary, drink bary, kawiarnie, piwiarnie, pizzerie) o bardzo wymyślnych nazwach i wystrojach wnętrz, ale wiele z nich nie wytrzymało próby czasu. Nowym zjawiskiem stały się domy weselne, które odebrały restauracjom część niezwykle wdzięcznej klienteli.

Do 1918 r.: Kuczyńscy (ul. Sandomierska 2, zał. 1897), Łojczykowie (ul. Pańska 2, 1907) oraz kilka restauracji żydowskich przy hotelach i przy Rynku.

Lata międzywojenne: Kazimierz Barchólski (ul. J. Piłsudskiego 44, 1937), Borzęccy (ul. J. Piłsudskiego 4, 1920), Józef Chlebowski (ul. Szeroka, 1936), Antonina Chorąży (stacja kolejowa, 1935), Rozalia Durzyńska (Rynek 12, 1939), Stanisław Jeż (Rynek 8, 1936), Bronisław Klimczak (ul. Kolejowa, 1938), Bronisława Kradyna (ul. J. Piłsudskiego), Franciszek Krymski (ul. Narutowicza), Jan Aleksander Leyko (ul. Cyranowska, 1938), Józef Piechociński (ul. Sandomierska, 1937), Julian Sobczak (ul. J. Piłsudskiego 21, 1938), Julia Szymaniowa (ul. Kościuszki), Mateusz Weryński (ul. Piłsudskiego 12, 1929), Eugenia Wróbel (ul. Piłsudskiego 34, 1938), Ludwik Wydro (ul. Kilińskiego 1, 1936) oraz kilkanaście niewielkich restauracji żydowskich.

Okupacja hitlerowska: K. Barchólski (Piłsudskistrasse - ul. J. Piłsudskiego 44), Henryka Borzęcka (Piłsudskistrasse - ul. Piłsudskiego 4), J. Chlebowski (Breiteststrasse - ul. Szeroka), A. Chorąży (stacja kolejowa), R. Durzyńska (Victoria Platz - Rynek 12), St. Jeż (Victoria Platz - Rynek 8), właśc. Maria Kuczyńska, prowadzona przez Władysławę Zaleską (Sandomirstrasse - ul. Sandomierska 2), B. Klimczak (Eisenbahnstrasse - ul. Kolejowa 857), J. A. Leyko (Cyrankastrasse - ul. Cyranowska 456), Stanisława Łojczykowa (Piłsudskistrasse 2), Odon Niepielko (Breiteststrasse - ul. Szeroka 273, 1941), Józef Piechociński (Eisenbahnstrasse - ul. Kolejowa 2), Irena Rudnicka - Wanatowicz (Engestrasse - ul. Wąska 16, 1942), Julian Sobczak (Piłsudskistrasse - ul. J. Piłsudskiego 21), Aniela Weryńska za Mateusza Weryńskiego (Piłsudskistrasse - ul. J. Piłsudskiego 12), E. Wróbel (Piłsudskistrasse - ul. J. Piłsudskiego 34), L. Wydro (Złotnickastrasse - ul. Złotnicka 1).

Lata 1944 – 1950: K. Barchólski (J. Piłsudskiego - I. Daszyńskiego 44), H. Borzęcka (J. Piłsudskiego – I. Daszyńskiego 4), R. Durzyńska (Rynek pl. Gen. K. Świerczewskiego 12), Hyjek (ul. J. Piłsudskiego – I. Daszyńskiego), Jamrozy (ul. Wąska), S. Jeż (Rynek – plac Gen. K. Świerczewskiego 8), Władysław Starzyk (ul. Szeroka), Jan Tyniec (ul. G. Narutowicza 532), Weryńscy (ul. J. Piłsudskiego – I. Daszyńskiego 12), Helena Wydro (ul. J. Kilińskiego 1), Antonina Żelaskowa (ul. T. Kościuszki 22).

Lata 1950 – 1989: „Centralna” (plac B. Bieruta, PSS „Społem”), „Iskierka” (ul. Wojska Polskiego 3), „Jubilatka” (ul. E. Biernackiego, PSS „Społem”, FKS „Stal”), „Myśliwska” (ul. A. Mickiewicza, PSS „Społem”), „Staromiejska” (plac gen. K. Świerczewskiego – Rynek, PSS „Społem”), „Zacisze” (ul. A. Mickiewicza” 4, PSS „Społem”), „Zgoda” (ul. 22 Lipca, PSS „Społem”).

Od 1989 r.: „Bazyliszek” (ul. K. Pułaskiego 2a), „Big – Mama” (ul. M. Pisarka 3), „Błękitna Laguna” (ul. Dworcowa 4), „Boston” (ul. E. Biernackiego 10a), „Grota” (ul. J. Kilińskiego 4), „Hawana” (ul. 3 Maja 6), „Holiday III” (ul. Piaskowa 2a), „Jubilatka” (ul. E. Biernackiego 12), „Karczma” (Rynek 15), „Kokomo” (ul. ks. P. Skargi), „Kontynentalna „La Mirage” (al. Ducha Św.), „Myśliwska” (ul. A. Mickiewicza 16), „Odyseja 2000”, „Odyseja” (al. Niepodległości 7), „O’Kay” (al. Ducha Św. 6a), „Oscar Club” (ul. S. Żeromskiego 19a), „Paradise” (ul. J. Lelewela 1), „Planeta” (ul. Łąkowa 2), „Reg Benz” (ul. Legionów 80), „Ringo” (ul. Zygmuntowska 1), „Rock and roll” (ul. ks. P. Skargi ), „SASS”, później „Labirynt” (ul. T. Kościuszki 25), „Solna” (ul. A. Mickiewicza 44a), „TIP – TOP” (ul. Krótka 5), „U Jędrzeja” (ul. W. Szalay-Groele), „Vega” (ul. M. Konopnickiej 4a), „VIVA” (ul. Dworcowa 4), „Don Vito” (Dworcowa 4). 

Uwaga: w wykazach nie podano kawiarni, barów, piwiarni i pizzerii. (Tom II)

*Pod koniec 2012 r. czynne były: „Da Grasso” (pizzeria) – al. Ducha Świętego 6b, „Dobry Smak” – ul. Przemysłowa 16, „Domosfera” – Miasteczko Młodego Robotnika,  „Dwa Mosty” – ul. Wolności 5, „Efes Restauracja Kebab” – al. Niepodległości 9, „Faktoria” – ul. A. Kocjana 1, „Fanaberia” – ul. P. Skargi 9,  „Frezja” – ul. Jana III Sobieskiego 27, „Imperium” – ul. Powstańców Warszawy 49, „Iskierka „ – Hotel Iskierka, ul. Wojska Polskiego 3,  „Karczma Polska” – ul. Partyzantów, „KesCafe” – ul. P. Skargi 4, „Margeritta” (pizzeria) – ul. T. Kościelna 2, McDonald’s – ul. S. Moniuszki10, „Myśliwska” – ul. A. Mickiewicza 16, „Nad Warką” – ul. H. Sienkiewicza 61, „Parkowa” – Wolności 1,  „Perełka” – al. Niepodległości 5, „Piano Café” – ul. S.  Wyszyńskiego 2e,  „Piccolo” (pizzeria) – ul. Wolności 143, „Pizzeria Fratelli” – ul. L. Staffa 4a, „Planeta” – ul. Łąkowa 2/1, Ristorante Piccola Italia – al. Ducha Świętego 4a,  Rock and Roll  Pizza-Café – ul. P. Skargi 11 e, „Secesja” – Hotel Polski, ul. E. Biernackiego 12, „Te Quiero” – al. Niepodległości 7, „Tiki-Taka” (pizzeria) – ul. Drzewieckiego 9/1,  „Viva” (+ pizzeria) – ul. Dworcowa 4,  Ponadto w 2013 r. rozpoczęły działalność: restauracja-pizzeria „Wezuwiusz” przy ul. A. Mickiewicza 32, restauracja-kawiarnia „Kredens” przy ul. A. Głowackiego i restauracja „Weranda” przy ul. Kazimierza Jagiellończyka 13/30.

 

RETECH SP. Z O.O., firma założona i prowadzona przez braci Krzysztofa i Andrzeja Ziarków. Funkcję prezesa pełni Krzysztof Ziarko. Powstała 10 VII 2000 r. w Mielcu. Specjalizuje się w obróbce stali nierdzewnej, a w szczególności zajmuje się produkcją elementów toczonych na nowoczesnych centrach tokarskich CNC, spawaniem metodą TIG i cięciem laserem. Początkowo funkcjonowała w pomieszczeniach Inkubatora Przedsiębiorczości IN-MARR w Mielcu. 16 V 2002 r. uzyskała zezwolenie na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie Specjalnej Strefy Ekonomicznej EURO-PARK MIELEC. Od 2002 r. korzysta z programów pomocowych Unii Europejskiej. Opracowała dotąd 14 projektów, które uzyskały unijną akceptację i pomoc finansową. W 2004 r. wprowadziła system zarządzania jakością i uzyskała certyfikat ISO, a w 2005 r. przeniosła się do nowego własnego biurowca z halą produkcyjną. Systematyczny rozwój firmy spowodował kolejne inwestycje: wybudowanie drugiej hali produkcyjnej z zapleczem socjalnym w 2007 r. i trzeciej hali w 2012 r. oraz rozpoczęcie budowy B + R (bazy badawczo-rozwojowej). Retech współpracuje z wieloma firmami zagranicznymi. Niemal cała produkcja (98 %) jest przeznaczona na eksport, głównie do Niemiec i USA. Adres: ul. Wojska Polskiego 6a (wschodnia część SSE).

 

  • Julian Rewera

    Julian Rewera

REWERA JULIAN, urodzony 14 I 1911 r. w Złotej, powiat sandomierski, syn Józefa i Marianny z Widanków. Absolwent Gimnazjum i Liceum im. S. Konarskiego w Mielcu, maturę zdał w 1933 r. W latach 1933-1934 odbył służbę wojskową w Szkole Podchorążych Rezerwy Piechoty, kompanii ckm w Zambrowie i 24. pułku piechoty w Łucku. Studiował na Wydziale Inżynierii Leśnej Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie i w 1939 r. uzyskał tytuł magistra inżyniera leśnika. Uczestniczył w kampanii wrześniowej 1939 r. w 2. Pułku Strzelców Podhalańskich w stopniu plutonowego podchorążego rezerwy, jako dowódca plutonu, a następnie dowódca batalionu na linii Stary Sambor-Lwów-Tarnopol. W okolicach Tarnopola został wzięty do niewoli przez żołnierzy Armii Czerwonej, ale udało mu się uciec i powrócić w rodzinne strony. W czasie okupacji hitlerowskiej należał do ZWZ-AK. Po wojnie pracował jako nadleśniczy w Nadleśnictwie Państwowym Stany (koło Niska), a w 1949 r. powierzono mu także funkcję kierownika Lasów Wojskowych w OC Dęba koło Tarnobrzega. Równocześnie inwigilowano go i represjonowano za działalność w AK i postawienie w okolicy Majdanu Królewskiego dużego krzyża dębowego jako krzyża misyjnego. (Krzyż usunięto, a J. Rewerę postrzelili w kolano nieznani napastnicy.) We wrześniu 1949 r. i od 20 VII 1950 r. do 12 I 1951 r. więziono go z powodów politycznych. Ukończył studia z zakresu budownictwa i pracował w Przedsiębiorstwie Budownictwa Powiatowego (później Przedsiębiorstwo Budownictwa Terenowego) w Mielcu jako zastępca dyrektora ds. technicznych, a następnie starszy inspektor DBOR w Rzeszowie i kierownik budowy na terenie WSK z ramienia Rzeszowskiego Zjednoczenia Budownictwa w Rzeszowie. W tym czasie przyczynił się do m.in. planowej rozbudowy Osiedla Fabrycznego WSK i budowy nowych hal montażowych WSK. W 1962 r. przeniósł się do Szczecina, gdzie został zatrudniony w Stoczni Szczecińskiej jako starszy inspektor nadzoru, ale wkrótce zmienił miejsce zamieszkania na Kielce i tam podjął pracę w Kieleckim Przedsiębiorstwie Budowlanym  jako kierownik budowy, a później kierownik grupy robót. W 1967 r. przeszedł do pracy w Zrzeszeniu Budowy Domków Jednorodzinnych w Kielcach, a od 1974 r. pełnił funkcję kierownika inwestycji rolnych w Kielcach. Na emeryturę przeszedł 1 I 1979 r. Od 1961 r. należał do ZBoWiD – Oddział w Mielcu i później w Kielcach, a od 15 IX 1990 r. do Stowarzyszenia Polskich Byłych Więźniów Politycznych. W latach 90. był członkiem Związku Kombatantów RP i Byłych Więźniów Politycznych w Mielcu. Wyróżniony m.in.: Złotym Krzyżem Zasługi, Medalem Zwycięstwa i Wolności 1945 i Medalem za Udział w Wojnie Obronnej 1939 r. Zmarł 2 IV 1998 r. Spoczywa na cmentarzu w Kielcach.

 

REY CAJETAN DE VERSZOWIEC, dziedzic dóbr przecławskich, poprzez małżeństwo z Kunegundą ze Stadnickich ok. 1794 r. otrzymał m.in. klucz rzochowsko-rzemieński. Był kolatorem kościołów w Przecławiu i Rzochowie. Znacznie pomógł przy organizacji szkoły w Przecławiu w 1795 r., zabezpieczając pensję nauczycielowi i najpilniejsze wydatki szkoły. Po znacznym ograniczeniu handlu przez rozbiory Polski i uniemożliwieniu wywozu zboża na eksport był jednym z prekursorów rozwoju gorzelnictwa na terenach Galicji Zachodniej. W samym Rzochowie w pierwszych latach XIX w. sprzedał kilka parcel w centrum miasta wyłącznie na browary „do hurtowego palenia wódki”. Zmarł w 1822 r., a w 1832 r. klucz rzochowsko-rzemieński otrzymała w spadku jego córka Aleksandra.

 

REY MIECZYSŁAW, urodzony 22 II (lub 1 I) 1836 r. w Słupiu, pow. pilzneński, syn Dominika i Karoliny z Ankwiczów. W czasie rabacji chłopskiej (1846) zginął jego ojciec, a 12-letni Mieczysław uratował się dzięki szczęśliwemu zbiegowi okoliczności. Uczył się w Instytucie Technicznym w Krakowie, a później studiował we Wrocławiu i prawdopodobnie w Pradze. W wyniku działu rodzinnego, przeprowadzonego ok. 1860 r., otrzymał m.in. majątek przecławski w pow. mieleckim. W latach 60. uczestniczył w działalności konspiracyjnej i m.in. był reprezentantem Komitetu Galicyjskiego w Rządzie Narodowym w Warszawie (1863). Po upadku powstania 1863, zagrożony aresztowaniem wyjechał na Zachód (Niemcy, Francja, Szwajcaria). W 1867 r. powrócił do Przecławia i zajął się sprawami rodzinnymi, a następnie działalnością społeczną i polityczną. Od 1867 r. do 1893 r. reprezentował grupę większych posiadłości w Radzie Powiatowej w Mielcu i pełnił m.in. funkcję prezesa Wydziału Powiatowego w latach 1871-1877 i 1880-1891. Wykupił (za 40 tys. złr.) pożyczki powiatu mieleckiego w Banku Włościańskim we Lwowie i założył w Mielcu Kasę Pożyczkową. Był także m.in.: członkiem Wydziału Okręgowego Galicyjskiego Towarzystwa Kredytowego w Mielcu (1871-1886) i delegatem do Kontrolującej Rady Nadzorczej we Lwowie, prezesem Okręgowego Towarzystwa Rolniczego  w Mielcu, członkiem Towarzystwa Gospodarczo-Rolniczego w Krakowie oraz członkiem Komisji Szacunkowej Wydziału Okręgowego. W 1873 r. uczestniczył w założeniu Galicyjskiego Towarzystwa Tatrzańskiego i do 1895 r. był jego prezesem, a następnie – członkiem wydziału i od 1900 r. – członkiem honorowym. Od 1874 r. do 1899 r. posłował z tarnowskiego okręgu wyborczego do Sejmu Krajowego we Lwowie, starając się m.in. o zreformowanie i unowocześnienie oświaty, kształcenie urzędników gminnych, rozbudowę linii kolejowych, poprawę organizacji służby zdrowia i uporządkowanie spraw łowieckich. W 1891 r. wziął udział w zorganizowaniu w Mielcu Powiatowego Komitetu Towarzystwa Oświaty Ludowej (TOL). Od 1901 r. zasiadał w Radzie Nadzorczej Macierzy Polskiej. Sprawnie zarządzał własnym majątkiem i systematycznie pomnażał go. Wyremontował zamek w Przecławiu i wyposażył go w stylowe meble i liczne dzieła sztuki uznanych artystów. Dbał także o bogaty księgozbiór (m.in. dzieła francuskie i niemieckie). Gościł wiele znakomitych postaci, m.in. w 1903 r. urządził polowanie, w którym uczestniczył Henryk Sienkiewicz. Wspierał różne przedsięwzięcia i akcje społeczne, m.in. kwotą 40 tys. złr. zasilił fundację im. Mikołaja Reja z Nagłowic, której celem było wydawanie najcenniejszych dzieł polskich i nagradzanie wybitnych utworów współczesnych pisarzy, m.in. nagrodzono H. Sienkiewicza (1911) i W. Reymonta (1917). Około 1905 r. przeniósł się do Mikuliniec, gdzie także posiadał majątek. Tam m.in. próbował malować obrazy i zaczął pisać utwory literackie. Wydał m.in.: dramat „Stefan Marcel” (Lwów 1906, 1910, w przekładzie francuskim Władysława Mickiewicza – Kraków-Paryż 1910) oraz sztuki dla teatrów ludowych: „Obrazek sceniczny” i „Bolesław Chrobry”. W 1914 r. wsparł finansowo Legiony Polskie. Pisał też pamiętniki. Został odznaczony m.in. papieskim Orderem Św. Grzegorza. Zmarł 12 I 1918 r. Spoczywa w rodzinnym grobowcu na cmentarzu w Mikulińcach.

 

REYMONTA WŁADYSŁAWA (ULICA), niewielka (127 m) „ślepa” ulica na osiedlu T. Kościuszki, jedna z bocznych ul. T. Lenartowicza, w pobliżu Pałacyku Oborskich. Powstała w latach 50. XX w. Ma asfaltową nawierzchnię i chodniki z czerwonej kostki po obu stronach. Jej adres ma kilkanaście prywatnych posesji.

Patron ulicy: WŁADYSŁAW STANISŁAW REYMONT, właściwie Rejment (1867-1925) to jeden z najwybitniejszych polskich pisarzy, laureat literackiej Nagrody Nobla za monumentalną powieść Chłopi w 1924 r. Inne ważniejsze utwory to powieści: Komediantka, Ziemia obiecana i trylogia Rok 1794. Uczestniczył też w działalności społecznej, m.in. prezesował związkom pisarzy i dziennikarzy. Wspierał ideę powstania Polskiej Akademii Literatury i rozwój polskiej kinematografii.

 

RĘBIŚ EDWARD, urodzony 28 VIII 1920 r. w Trzcianie, pow. mielecki, syn Juliana i Anny z domu Godek. Ukończył Szkołę Powszechną w Mielcu i w 1939 r. Publiczną Szkołę Dokształcającą Zawodową w Mielcu. Egzamin czeladniczy w zawodzie rymarz zdał w 1942 r. w Dębicy. W czasie okupacji hitlerowskiej pracował w Flugzeugwerk Mielec jako rymarz i tapicer, a ponadto wykonywał usługi rymarskie w przydomowym warsztacie. W 1944 r. po aresztowaniu przez Niemców został wysłany na roboty do III Rzeszy, ale uciekł z transportu i powrócił do Mielca. Ze względu na stan zdrowia nie został wcielony do 2. Armii WP, tworzącej się w 1944 r. w Rzeszowie. Po wyzwoleniu Mielca spod okupacji hitlerowskiej prowadził zakład rymarski, a 20 XI 1946 r. zdał egzamin mistrzowski w zawodzie rymarz. W związku z przykrościami, jakie spotykały go ze strony ówczesnych władz z powodu prowadzenia prywatnej działalności, był współzałożycielem Pomocniczej Spółdzielni Szewskiej, która po krótkiej działalności została rozwiązana. Zgłosił więc akces do Spółdzielni Pracy „Przyszłość”. W 1975 r. zakład został przejęty przez Spółdzielnię, a kierownikiem został jeden z jego uczniów. W 1985 r. E. Rębiś przeszedł na emeryturę, ale nadal prowadził zakład, który został mu zwrócony w 1987 r. Był to jeden z ostatnich warsztatów rymarskich w regionie i bardzo znany w Mielcu z powodu oryginalnej stałej ozdoby wystawy – małego konika. Poza pracą zawodową angażował się w działalność ruchu spółdzielczego. Został wyróżniony m.in. Odznaką „Zasłużony Działacz Ruchu Spółdzielczego”. Zmarł 11 XI 1995 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Mielcu przy ul. H. Sienkiewicza.

 

REQUIEM, rzeźba plenerowa autorstwa art. rzeźbiarza Janiny Barcickiej z Warszawy. Wykonana z betonu w ramach I Ogólnopolskich Spotkań Rzeźbiarskich „Mielec-1969”. Jest wyrazem protestu przeciwko wojnom i masowej zagładzie ludzi. Alegoryczne cztery postacie symbolizują jednak nie tylko rozstrzelanych, ale także więzi międzyludzkie tworzące się w obronie ponadczasowych wartości. Wysmukłość sylwetek symbolizuje też dążenie życia do światła, w górę, mimo wielkich zagrożeń otoczenia. Początkowo rzeźbę postawiono na południowo-wschodniej części zbocza Góry Cyranowskiej przy ul. S. Żeromskiego. Po wybudowaniu kościoła Matki Bożej Nieustającej Pomocy, w ramach urządzania otoczenia kościoła w latach 80., została przeniesiona na drugą stronę ul. S. Żeromskiego.

 

RINK ANTONI FERDYNAND KAROL, urodzony w 1856 r. we Włoszech, syn Franciszka i Angeliki z domu Biraghi. Ukończył Wyższą Szkołę Handlową we Wiedniu oraz prawdopodobnie studia nauczycielskich pracował jako nauczyciel w Szkole Wydziałowej 8-klasowej w Wieliczce (1878-1889), a następnie był nauczycielem w 5-klasowej Szkole Ludowej w Wieliczce (1889-1893). Ponadto był członkiem Rady Szkolnej Okręgowej w Wieliczce jako przedstawiciel nauczycieli. W 1893 r. został przeniesiony służbowo do Mielca na stanowisko inspektora szkolnego oraz członka Rady Szkolnej Okręgowej w Mielcu i funkcje te pełnił do 1910 r. W tym czasie przyczynił się do rozwoju szkolnictwa w Mielcu i powiecie mieleckim. Uczestniczył w rozdzieleniu pięcioklasowej szkoły mieszanej i utworzeniu oddzielnej Szkoły Żeńskiej im. św. Kingi w nowym budynku przy ul. T. Kościuszki 7 oraz zorganizowaniu Szkoły Izraelickiej Fundacji Barona Hirscha przy ul. Pańskiej. Wchodził w skład delegacji (wspólnie z Andrzejem Pawlikowskim) do Wiednia, która uzyskała zgodę władz austriackich na utworzenie gimnazjum w Mielcu. Zmarł 8 IV 1929 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Mielcu przy ul. H. Sienkiewicza.

 

RINK FRANCISZEK GERARD, urodzony 24 IX 1893 r. w Mielcu, syn Antoniego. Absolwent c.k. Gimnazjum w Mielcu, maturę zdał w 1913 r. Od 1919 r. do 1949 r. pełnił funkcję dyrektora Towarzystwa Zaliczkowego i następnie Banku Spółdzielczego, powstałego z przekształcenia Towarzystwa. Znacząco przyczynił się do rozwoju tego banku, mimo wielu trudności, m.in. inflacji w latach 20., kryzysu w latach 1929-1933, okupacji hitlerowskiej i powojennej walki o ustrój państwa. Wychował wielu bankowców. Na początku okupacji hitlerowskiej był członkiem Rady Przybocznej burmistrza. Był także działaczem Spółdzielni Spożywców „Konsum”. Zmarł 3 XI 1954 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Mielcu przy ul. H. Sienkiewicza.

 

RINK RYSZARD, urodził się 14 II 1930 r. we Lwowie, syn Franciszka. Absolwent Państwowego Gimnazjum i Liceum im. S. Konarskiego w Mielcu, maturę zdał w 1948 r.  W czasie okupacji hitlerowskiej należał do konspiracyjnego zastępu harcerskiego „Rysie” (jako Ryś-4, R-4) w Drużynie im. J. Wiśniowieckiego działającej od późnej jesieni 1942 r. w strukturach „Szarych Szeregów”. Uczestniczył m.in. w akcjach sabotażowych, gromadzeniu sprzętu wojskowego i przekazywaniu go AK, prowadzeniu obserwacji i wywiadu, dostarczaniu jeńcom wojennym  żywności i odzieży oraz pomaganiu w „przerzutach” ludzi poszukiwanych przez gestapo. Po wojnie nadal należał do zastępu „Rysiów” w strukturze Tajnej Niepodległościowej Drużyny Harcerskiej  im. J. Wiśniowieckiego (występującej także pod nazwą WiS – Wolność i Sprawiedliwość), która  nie ujawniła się, nie mogąc pogodzić się z wprowadzanym nowym ustrojem. Uczestniczył w wielu akcjach przeciwko nowej władzy. Studiował na Wydziale Mechanicznym Politechniki Wrocławskiej w latach 1948-1955 z przerwą spowodowaną 9-miesięcznym pobytem w więzieniu za działalność w Szarych Szeregach i WiS. Już podczas studiów pracował jako kontraktowy młodszy asystent w Katedrze Maszyn i Transportu Górniczego (1950-1951) oraz w Zakładzie Mechanizacji Prac Ciężkich przy Katedrze Maszyn Dźwigowych i Urządzeń Transportowych (1952-1953). W latach 1953-1960 pracował w Biurze Studiów i Projektów Taboru Rzecznego i Katedrze Mechanicznych Urządzeń Sanitarnych Politechniki Wrocławskiej. Od 1966 r. do przejścia na emeryturę w roku 2000 pracował w Instytucie Konstrukcji i Eksploatacji Maszyn Politechniki Wrocławskiej. W roku 1961 uzyskał stopień doktora nauk technicznych na Wydziale Mechanicznym Politechniki Wrocławskiej. W roku 1972 został mianowany docentem, a w roku 1991 otrzymał tytuł profesora nauk technicznych. Na emeryturę przeszedł w 2000 r. W pracy naukowo-badawczej skoncentrował się na teorii konstrukcji i badań procesowych maszyn przeróbczych do fragmentacji, kruszenia, mielenia, mikronizacji i klasyfikacji surowców mineralnych oraz materiałów przemysłowych. Opracował szereg projektów konstrukcyjnych takich maszyn i urządzeń. Większość z nich została wdrożona w krajowych zakładach przemysłu przetwórczego. W celach naukowo-dydaktycznych utworzył unikalne laboratorium badań maszyn i procesów przeróbczych. Opracował także i nadzorował wykonanie szeregu oryginalnych młynów strumieniowych przeciwbieżnych. Był członkiem Zespołu Koordynacyjnego Międzyresortowego Programu Nauk Podstawowych Nr 1.17 i Centralnego Programu Badań Podstawowych Nr 03.07 ”Badania podstaw procesów wzbogacania kopalin” koordynowanych przez Politechnikę Wrocławską. Był wychowawcą wielu pracowników naukowych i promotorem m.in. dwóch prac doktorskich. Jego dorobek naukowy to około 100 publikacji krajowych i zagranicznych oraz 20 patentów wdrożonych w przemyśle. Za wyróżniającą się działalność naukowo-badawczą i dydaktyczno-wychowawczą został odznaczony m.in.: Krzyżem Kawalerskim OOP, Złotym Krzyżem Zasługi i Medalem Komisji Edukacji Narodowej oraz nagrodami Ministra Edukacji Narodowej i Naczelnej Organizacji Technicznej. Za udział w walkach o wolność i niepodległość otrzymał natomiast: Krzyż Armii Krajowej (nadany przez kapitułę londyńską w 1971 r.), Krzyż Więźnia Politycznego, Krzyż Niezłomnych oraz Odznakę Akcji „Burza“. Zmarł 2 III 2004 r. Spoczywa na cmentarzu we Wrocławiu przy ulicy Smętnej.

 

R&G (ZAKŁAD MECHANIKI POJAZDOWEJ R&G SP. Z O.O.), firma przemysłowa o mieleckim rodowodzie. Jej początków upatruje się w zakładzie prywatnym Józefa Rączki w 1976 r. W 1982 r. J. Rączka oraz jego synowie Zdzisław i Edward  uruchomili Zakład Mechaniki Pojazdowej, zrzeszony w Rzemieślniczej Spółdzielni Wielobranżowej. W 1984 r. dołączyli doń Henryk Gąsior (zięć Józefa) i jego bracia Adam i Roman. W kolejnych latach rozłączono się na pięć odrębnych zakładów o podobnym profilu działalności produkcyjnej i usługowej. W 1989 r. Józef, Zdzisław i Edward Rączkowie oraz Henryk, Adam i Roman Gąsiorowie, a także Bogdan Mikowski połączyli te zakłady w Zakład Mechaniki Pojazdowej R&G Sp. z o.o. Sztandarowym produktem pierwszego okresu działalności stały się nowoczesne kasowniki elektroniczne, które zastosowano w komunikacji miejskiej w wielu miastach w kraju, a potem i za granicą. Od 1995 r. uzyskano status Zakładu Pracy Chronionej zatrudniającego osoby niepełnosprawne. Pozwoliło to m.in. na przygotowanie wyrobów ułatwiających niewidzącym i niesłyszącym samodzielne korzystanie ze środków komunikacji miejskiej. W 1998 r. został wprowadzony i do dziś jest utrzymywany system zapewnienia jakości zgodny z normą ISO 9001:2000 w zakresie projektowania i produkcji urządzeń elektroniki i mechaniki profesjonalnej szczególnie dla potrzeb komunikacji publicznej. Produkty firmy wielokrotnie nagradzano, m.in. na Wystawach Komunikacji Miejskiej w Łodzi nagrodą „Złote Koła Komunikacji Miejskiej”: w 1997 r. za „System informacji akustyczno–wizualnej w środkach komunikacji miejskiej”, w 1998 r. za „Elektroniczny kasownik biletów”, w 1999 r. za „Kasę fiskalną”. W 2000 r. wyróżniono „System sterowania ruchem w czasie rzeczywistym”, a w 2001 r. nagrodzono firmę po raz czwarty „Złotymi Kołami Komunikacji Miejskiej” za „System pobierania opłat za przejazdy w transporcie publicznym realizowanym w oparciu o bilet elektroniczny w postaci karty bezstykowej”.  W 2003 r. rozdzielono firmę na dwie oddzielne firmy: Zakłady Elektroniki i Mechaniki Precyzyjnej R&G Sp. z o.o. oraz R&G PLUS Sp. z o.o., która została wyodrębniona z firmy głównej i zajęła się działalnością marketingowo-handlową. Działalność ZEiMP skoncentrowała się natomiast na rozwiązywaniu wybranych problemów firm komunikacyjnych. Efektem tego jest dziś kompleksowy system wspomagający zarządzanie komunikacją miejską, kolejową i międzymiastową. Składają się nań wzajemnie uzupełniające się systemy: *pobierania opłat za przejazdy (automaty stacjonarne i mobilne, autokomputer, kasowniki, kasa fiskalna, bilety tradycyjne, bilety elektroniczne), *zewnętrznej i wewnętrznej informacji audiowizualnej (autokomputer, tablice różnego rodzaju, urządzenia głośnomówiące, zegar), zbierania informacji o potokach pasażerskich i eksploatacji pojazdu (autokomputer, bramki liczące pasażerów), wymian informacji (autokomputer, radiomodem), nadzoru i sterowania ruchem w komunikacji miejskiej (autokomputer, radiotelefon). Obecnie urządzenia wyprodukowane przez R&G funkcjonują w pojazdach transportu publicznego w ponad stu miastach polskich i wielu zagranicznych, a także w kolejowych przewozach regionalnych. W II edycji Międzynarodowych Targów Lokalnego Transportu Zbiorowego „TransExpo-2004” w Kielcach mielecka firma otrzymała Złoty Medal w kategorii: „Systemy pobierania opłat” za system biletowy oparty na karcie elektronicznej bezstykowej. Także w 2004 r. firma R&G została laureatem konkursu „Innowator Podkarpacia 2004” w kategorii średnich przedsiębiorstw. W 2006 r. firma została ponownie laureatem konkursu „Innowator Podkarpacia” za „System Dynamicznej Informacji Pasażerskiej”, a w 2010 r. po raz trzeci otrzymała tytuł laureata za „System Nadzoru Pojazdów Zajezdni (SNPZ)”. W 2003 r. utworzono firmę R&G PLUS Sp. z o.o. poprzez wyodrębnienie z firmy-matki i powierzono jej działalność marketingowo-handlową. Działalność ZEiMP skoncentrowała się na rozwiązywaniu wybranych problemów firm komunikacyjnych. Efektem tej pracy jest stworzenie kompleksowego systemu wspomagającego zarządzanie komunikacją miejską, kolejową i międzymiastową. Urządzenia wyprodukowane przez R&G funkcjonują w pojazdach transportu publicznego w ponad stu miastach polskich i wielu zagranicznych, m.in. w Bułgarii, Czechach, Estonii i Rumunii oraz na Białorusi, Litwie, Łotwie, Słowacji, Ukrainie i Węgrzech. W 2007 r. spółka R&G PLUS nabyła większościowy pakiet udziałów w spółce PZI TARAN, która dostarcza oprogramowanie do urządzeń produkowanych przez ZEiMP R&G. W 2011 r. Zakłady zostały przekształcone w Spółkę Akcyjną.

 

ROBAK STANISŁAW, urodzony 1 IV 1935 r. w Wampierzowie, powiat mielecki, syn Jana i Zofii z domu Strycharz. Absolwent Technikum Hodowlanego w Środzie Wielkopolskiej, maturę zdał w 1953 r. Podjął pracę w Państwowym Gospodarstwie Rolnym w Stanowicach (powiat Gorzów Wielkopolski), a następnie pracował w Państwowym Gospodarstwie Rolnym Cybinka (powiat Rzepin) i odbył zasadniczą służbę wojskową w Opolu (1956-1958). Powrócił w rodzinne strony i został zatrudniony w Powiatowym Związku Kółek Rolniczych w Mielcu jako instruktor rolny. W latach 1962–1968 pracował w Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Mielcu jako zootechnik w Wydziale Rolnictwa i Leśnictwa, a w latach 1968–1971 był kierownikiem plantacyjnym w mieleckiej Centrali Nasiennej. W 1969 r. ukończył studia na Wydziale Rolnym Wyższej Szkoły Rolniczej w Lublinie. Kolejnymi miejscami jego pracy były: Wojewódzki Ośrodek Postępu Rolnego w Boguchwale (inspektor, 1971-1975), Zasadnicza Szkoła Rolnicza w Borowej (nauczyciel, 1975–1981) i ponownie Wojewódzki Ośrodek Postępu Rolnego (kierownik zespołu doradztwa rolniczego, 1981-1990). Dokształcał się, kończąc m.in. studia podyplomowe w zakresie organizacji i doradztwa rolniczego w Zakładzie Upowszechniania Postępu Akademii Rolniczej w Krakowie (1972), a następnie studia na Wydziale Ekonomiczno-Rolniczym SGGW w Warszawie, gdzie w 1981 r. otrzymał tytuł magistra pedagogiki rolniczej. W 1990 r. został wybrany radnym do Rady Gminy w Borowej i wójtem Gminy Borowa na kadencję 1990-1994. Zmarł 10 VIII 1993 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Borowej.

 

ROBOTNICZE CENTRUM KULTURY WSK „PZL-MIELEC” (RCK), według założeń organizacyjno-programowych: międzyorganizacyjna placówka upowszechniania kultury i oświaty o charakterze regionalnym, integrująca i inspirująca działalność kulturalno-oświatową na terenie Mielca i powiatu mieleckiego oraz równocześnie ośrodek poradnictwa pracy kulturalno-oświatowej dla wszystkich placówek upowszechniania kultury w mieście i powiecie. „Robotnicze” w nazwie było podkreśleniem roli klasy robotniczej w tworzeniu warunków dla rozwoju kultury i bezpośrednim udziale w wielu formach artystycznych i oświatowych. Postanowienie o przemianowaniu ZDK na RCK podjęły władze administracyjne i związkowe powiatu mieleckiego oraz kierownictwo WSK Mielec. Bazę i kadrę RCK stanowić miały: ZDK WSK, Powiatowa Poradnia Kulturalno-Oświatowa, Powiatowa i Miejska Biblioteka Publiczna, Radiowęzeł Powiatowy, Osiedlowy Dom Kultury Mieleckiej Spółdzielni Mieszkaniowej, Gminne Ośrodki Kultury, kluby i świetlice zakładowe i spółdzielcze, w tym Kluby RSW „Prasa-Książka-Ruch” i „Młodego Rolnika” (PZGS) na terenie powiatu. Fundusze na działalność pochodzić miały z WSK i innych zakładów pracy, budżetów rad narodowych i dochodów własnych. Funkcjonujące wówczas przepisy prawne uniemożliwiły jednak połączenie bazy, kadry i funduszy, dlatego ideę utworzenia jednego ośrodka zamieniono na ścisłe współdziałanie wymienionych placówek w realizacji wspólnego programu działalności kulturalno-oświatowej. RCK powołane zostało Zarządzeniem Dyrektora Przedsiębiorstwa WSK „Delta-Mielec” nr 68/74 z 3 X 1974 r. w sprawie przemianowania Oddziału Kulturalno-Oświatowego (AKO) na Robotnicze Centrum Kultury. Strukturę organizacyjną RCK tworzyły dyrekcja oraz działy: planowania i organizacji pracy, bibliotek i upowszechniania wiedzy, amatorskich zespołów artystycznych, organizacji imprez i usług kulturalnych i ekonomiczno-gospodarczy oraz radiowęzeł powiatowy. Dla celów opiniodawczych, doradczych i kontrolnych powołano Radę Programową. Statut podpisali przedstawiciele: Rady Zakładowej przy WSK Mielec, Powiatowej Rady Związków Zawodowych w Mielcu, Wojewódzkiej Rady Związków Zawodowych w Rzeszowie, Dyrektor Naczelny WSK w Mielcu i Naczelnik Powiatu w Mielcu. Do połowy 1975 r. realizacja założonego programu na terenie powiatu przebiegała bez większych przeszkód. Zorganizowano m.in. powiatowy przegląd teatrów amatorskich, objęto opieką instruktorską najlepsze zespoły artystyczne: zespół pieśni i tańca w Radomyślu Wielkim i zespół teatralny w Grochowem oraz przeprowadzono cykl imprez z okazji Dni Książki Rolniczej (luty 1975 r.). Likwidacja powiatów i ich instytucji kulturalno-oświatowych (30 VI 1975 r.) oraz inne uwarunkowania administracyjne i społeczne (m.in. włączenie Radomyśla Wielkiego i Wadowic Górnych do woj. tarnowskiego i Padwi Narodowej do woj. tarnobrzeskiego, dążenie gmin do tworzenia własnych tradycji kulturalnych) spowodowały rozluźnienie więzi RCK z terenowymi placówkami kultury. W samym Mielcu działalność kulturalno-oświatowa RCK rozwijała się pomyślnie. W październiku 1992 r., ramach restrukturyzacji działalności pozaprodukcyjnej, WSK Mielec przekazała Robotnicze Centrum Kultury Gminie Miejskiej Mielec, a ta włączyła je w struktury Miejskiego Ośrodka Kultury. Tym samym nazwa RCK przestała oficjalnie funkcjonować.

 

ROCZNIK MIELECKI, cykliczna publikacja regionalna w postaci książki,  przygotowywana i wydawana przez Samorządowe Centrum Kultury w Mielcu od 1998 r. Redaktorem naczelnym jest od początku Jerzy Skrzypczak – zastępca dyrektora SCK ds. Muzeum Regionalnego w Mielcu.

*Rocznik Mielecki 1998, tom I, opracowanie zbiorowe pod redakcją Janusza Pezdy, Jerzego Skrzypczaka i Jacka Tejchmy, Mielec 1998, stron 200, 400 egzemplarzy. Rozdziały: Artykuły - Zabytki, sztuka, architektura, historia, archeologia, Studia i materiały, Kultura, Z żałobnej karty.

*Rocznik Mielecki 1999, tom II, opracowanie zbiorowe pod red. Janusza Pezdy, Jerzego Skrzypczaka i Jacka Tejchmy, Mielec 1999, stron 321. Rozdziały: Mielecki poczet  kawalerów Orderu Virtuti Militari, Artykuły - Historia, zabytki, sztuka, architektura, archeologia, Studia i materiały, Kultura. 

*Rocznik Mielecki 2000, tom III, opracowanie zbiorowe pod red. Janusza Pezdy, Jerzego Skrzypczaka i Jacka Tejchmy, Mielec 2000, stron 235. Rozdziały: Artykuły – Historia, zabytki, sztuka, architektura, archeologia, Studia i materiały, Z żałobnej karty, Listy do redakcji.

*Rocznik Mielecki 2001, tom IV, opracowanie zbiorowe pod red. Janusza Pezdy, Jerzego Skrzypczaka i Jacka Tejchmy, Mielec 2001, stron 374. Rozdziały: Artykuły – Historia, zabytki, sztuka, architektura, archeologia, Studia i materiały, Recenzje i omówienia, Listy do redakcji, Noty o autorach.

*Rocznik Mielecki 2002, tom V, opracowanie zbiorowe pod red. Janusza Pezdy, Jerzego Skrzypczaka i Jacka Tejchmy, Mielec 2002, stron 338. Rozdziały: Artykuły – Historia, Mielecki poczet kawalerów Orderu Virtuti Militari (część II), Zabytki, sztuka, architektura, Studia i materiały, Ze zbiorów Muzeum Regionalnego w Mielcu, Recenzje, omówienia, polemiki, Listy do redakcji, Noty o autorach.

*Rocznik Mielecki 2003, tom VI, opracowanie zbiorowe pod red. Janusza Pezdy, Jerzego Skrzypczaka i Jacka Tejchmy, Mielec 2003, stron 362. Rozdziały: Artykuły – Historia, Mielecki Poczet Kawalerów Orderu Virtuti Militari, Kultura i sztuka, Studia i materiały, Ze zbiorów Muzeum Regionalnego w Mielcu, Recenzje i omówienia, Listy do redakcji, Ci, co odeszli, Noty o autorach.

*Rocznik Mielecki 2004-2005, tom VII-VIII, opracowanie zbiorowe pod red. Jerzego Skrzypczaka i Jacka Tejchmy, Mielec 2006, stron 385. Rozdziały: Artykuły – Historia, Cykl: Mielecki Poczet Kawalerów Orderu Virtuti Militari oraz Kultura, Przyczynki i komunikaty, Studia i materiały, Recenzje i omówienia, Listy do redakcji, Ci co odeszli, Noty o autorach.

*Rocznik Mielecki 2006, tom IX, opracowanie zbiorowe pod red. Jerzego Skrzypczaka i Jacka Tejchmy, Mielec 2007, stron 302. Rozdziały: Artykuły – Historia, Kultura, Przyczynki i komunikaty, Studia i materiały, Recenzje i omówienia, Listy do redakcji, Noty o autorach.

Periodyk Muzeum Regionalnego w Mielcu. 

*Rocznik Mielecki 2007-2008, tom X-XI, opracowanie zbiorowe pod redakcją Krzysztofa Haptasia, Jerzego Skrzypczaka (redaktor naczelny) i Jacka Tejchmy, Mielec 2008, stron 346. Rozdziały: Artykuły – Historia, Przyczynki i komunikaty, Materiały, Listy do Redakcji, Ci, co odeszli, Noty o autorach. 

*Rocznik Mielecki 2009-2010, tom XII-XIII, opracowanie zbiorowe pod redakcją Krzysztofa Haptasia, Jerzego Skrzypczaka (redaktor naczelny) i Jacka Tejchmy, Mielec 2010, stron 344. Rozdziały: Artykuły – Historia, Przyczynki i komunikaty, Materiały, Recenzje, Ci, co odeszli, Noty o autorach. 

*Rocznik Mielecki 2011-2012, tom XIV-XV, opracowanie zbiorowe pod redakcją Krzysztofa Haptasia, Jerzego Skrzypczaka (redaktor naczelny) i Jacka Tejchmy, Mielec 2012, stron 380. Rozdziały: Artykuły – Historia, W 100. rocznicę powstania skautingu – harcerstwa w Mielcu 1911-2011, Przyczynki i komunikaty, Materiały, Recenzje i omówienia, Listy do Redakcji, Ci, co odeszli, Noty o autorach.

 

ROCZNIK ZIEMI MIELECKIEJ, publikacja regionalna w postaci książki, wydawana w Mielcu przez Towarzystwo Miłośników Ziemi Mieleckiej. Pierwszy Rocznik ukazał się w 1971 r., a drugi w 1974 r. W zamyśle inicjatorów (członków Sekcji Wydawniczej TMZM) miał ukazywać się corocznie. Brak odpowiednich środków finansowych, kłopoty z papierem oraz rozbieżności w doborze materiału do publikacji wpłynęły jednak na decyzję o zaniechaniu jego przygotowywania i publikowania.

*Rocznik Ziemi Mieleckiej, opracowanie zbiorowe pod redakcją Władysława Witka, Mielec 1971, stron 146. Rozdziały: Artykuły i rozprawy, Materiały do dziejów regionu, Kronika wydarzeń kulturalnych. 

*Rocznik Ziemi Mieleckiej, Z dziejów bibliotek, nauki i kultury ziemi mieleckiej, opracowanie zbiorowe pod redakcją Władysława Witka, Mielec 1974, stron 208. Rozdziały: Artykuły i rozprawy, Wspomnienia działaczy kultury, Twórczość, Wydarzenia kulturalne.

 

  • ks. Józef Rodak

    ks. Józef Rodak

RODAK JÓZEF (ksiądz), urodzony 4 VII 1914 r. w Zalipiu koło Dąbrowy Tarnowskiej, syn Tomasza i Karoliny z domu Tryt. W Tarnowie ukończył gimnazjum oraz studia teologiczne i w 1939 r. przyjął święcenia kapłańskie. Od 1939 r. pracował w Sędziszowie Małopolskim, a w 1943 r. został przeniesiony do parafii św. Mateusza w Mielcu. W okresie od września 1944 r. do marca 1945 r. znacząco przyczynił się do odrestaurowania kościoła św. Mateusza po zniszczeniach wojennych. 11 III 1945 r., już po odejściu frontu na zachód, został mianowany proboszczem w Wadowicach Dolnych w powiecie mieleckim. Doprowadził do odbudowania zniszczonego kościoła i innych obiektów parafialnych. Prowadził niezwykle bogatą działalność duszpasterską. Pełnił funkcje m.in. wizytatora nauki religii i notariusza dekanatu radomyskiego. Odznaczony EC i RM. Zmarł 20 XI 1978 r. Spoczywa na cmentarzu w Wadowicach Dolnych.

 

RODAK TADEUSZ (ksiądz), urodzony 13 XII 1932 r. w Biskupicach Radłowskich koło Radłowa. Absolwent Liceum Ogólnokształcącego w Radłowie. Po studiach teologiczno-filozoficznych w Wyższym Seminarium Duchownym w Tarnowie w 1956 r. przyjął święcenia kapłańskie. Pracował jako wikariusz w Oleśnie (1956-1960) i parafii Matki Bożej Nieustającej Pomocy w Mielcu (1960-1967). Od 12 XII 1967 r. pełnił funkcję proboszcza w Gawłuszowicach. Doprowadził do gruntownej rewaloryzacji zabytkowego kościoła św. Wojciecha z XVII w. oraz wybudowania kaplicy Matki Bożej Częstochowskiej w Brzyściu (1985) i kościoła pomocniczego św. Józefa w Rożniatach (1997), a także nowej plebanii w Gawłuszowicach. Pełnił też funkcje w dekanacie baranowskim: notariusza, wicedziekana i dziekana. Otrzymał godność kapelana Jego Świątobliwości, odznaczony RM. Zmarł 11 I 2001 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Biskupicach Radłowskich.

 

RODZINA, rzeźba plenerowa art. rzeźbiarza Marii Owczarczyk z Warszawy, wykonana z ceramiki w latach 1988-1989 w ramach urządzania Parku Wypoczynku i Kultury na Górze Cyranowskiej i ustawiona przy ul. Parkowej. Symbolizuje troskę młodych rodziców o nowo narodzone dziecko i rolę dziecka w umacnianiu więzi rodzinnych.

 

RODZINA, rzeźba plenerowa art. rzeźbiarza Sergiusza Tumaniana z Armenii, wykonana z metalowych rur w ramach II Ogólnopolskich Spotkań Rzeźbiarskich Mielec-1979. Została ustawiona na zieleńcu pomiędzy ulicami H. Sienkiewicza i A. Kocjana. Symbolizuje rozwijającą się młodą rodzinę w środowisku przemysłowym.

 

RODZINA MIELECKA SZKIC HERALDYCZNO-GENEALOGICZNY, opracowanie rękopiśmienne Stanisława Oliszkiewicza-Kryczyńskiego, absolwenta Państwowego Gimnazjum Męskiego im. St. Konarskiego (1929). Powstało prawdopodobnie w latach 1928-1929. Wymienia nazwiska: Barańscy herbu Łodzia, de Bigot (Bigo), Boryńsy h. Korczak i h. Sas, Borzęccy h. Półkozic, Brodzcy h. Łodzia, Burzyńscy h. Trzywdar, Brożyna vel Brożynowicz h. Brożyna, Cichoccy h. Nałęcz, Czerscy h. Rawicz, Czyżowie vel Czyżewiczowie h. Drya, Dębiccy h. Gryf, Głowaccy h. Prus, Działowscy h. Prawdzic, Gołuchowscy h. Leliwa, Gołuscy h. Przegonia, Grzybowscy h. Prus, Gutteter vel Guttha(e)ter h. Gutthäter, Gwoździowscy, Hołowieccy h. Korczak, Jasińscy h. Topór, Jaworscy h. Kościesza, Jeżowscy h. Strzemie, Kaczorowscy h. Jelita, Kamińscy h. Topór, Karwaccy h. Łabędź, Kolesińscy vel Kolasińscy h. Kojeń i h. Radwan, Kolińscy h. Koliński, Kazanowie vel Kozanowie h. Rogala, Korczyńscy h. Sas, Kowalscy, Krymscy h. Sas, Kwiecińscy h. Gryf, Lenartowicz h. Pobóg, Danicz-Leyko h. Lubicz, Lucińscy h. Wczele, Madejścy vel Madeyscy h. Poray, Dunin-Markiewicz h. Łabędź, Mazaraki h. Newlin, Mazurkiewicz h. Pobóg, Mol-Molowscy h. Trzy Krety, Olszewscy h. Ślepowron, Perzyńscy h. Korab, Podolscy h. Nałęcz, Ryniewicze Zawołżańscy h. Leszczyc, Staniszewscy h. Pobóg, Stankiewicz h. Mogiła, Toczyńscy h. Habdank, Tomaszewscy h. Bończa, Twardziccy h. Drogosław, Zagórscy h. Ostoya, Zajączkowscy h. Drzewica. Niektóre z wymienionych nazwisk nie figurowały w spisach mieszkańców, ponieważ nosiły je kobiety przybyłe z innych miejscowości i po wstąpieniu w związki małżeńskie z mężczyznami związanymi z Mielcem przyjęły ich nazwiska.

 

ROGALA MICHAŁ, urodzony 26 IX 1889 r. w Trzcianie, powiat rzeszowski, syn Szymona i Anny. Po ukończeniu szkoły powszechnej wraz z rodziną wyjechał do Stanów Zjednoczonych AP. Absolwent Szkoły Gimnastyki i Sportów w Chicago. Przed I wojną światową powrócił w rodzinne strony. Brał udział w I wojnie światowej (1914-1918) w austriackim 40. pułku piechoty. Egzamin na nauczyciela szkoły średniej zdał na Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie. Od 1 IX 1919 r. do 30 X 1933 r. pracował jako nauczyciel gimnastyki w Państwowym Seminarium Nauczycielskim Męskim w Jędrzejowie. W latach 1933-1939 i 1944-1945 prowadził gimnastykę, gry i zabawy w Gimnazjum i Liceum im. S. Konarskiego w Mielcu. 1 X 1945 r. został przeniesiony do II Państwowego Gimnazjum im. Sobińskiego w Rzeszowie.

 

  • Andrzej Rogowski

    Andrzej Rogowski

ROGOWSKI ANDRZEJ, urodzony 16 IX 1947 r. w Sichowie Dużym, pow. staszowski, syn Zygmunta i Heleny z domu Grudka. W 1966 r. ukończył Technikum Mechaniczne MPC w Mielcu i zdał maturę. W tym roku został zatrudniony w WSK Mielec na stanowisku ślusarza przy regulacji pomp wtryskowych. W latach 1967-1969 odbył służbę wojskową w 6 PDPD w Oświęcimiu. Po powrocie do pracy w WSK pracował na Wydziale 30 jako technolog, samodzielny technolog, specjalista technolog, kierownik oddziału, zastępca kierownika wydziału i kierownik wydziału (do 30 XI 1988 r.). W 1979 r. ukończył studia na Politechnice Krakowskiej Wydział Zaoczny i uzyskał tytuł magistra inżyniera urządzeń energetycznych. Od 1 XII 1988 r. do 30 IV 1999 r. pracował w służbach planistyczno-uruchomieniowych WSK i późniejszym ZL 15 jako organizator produkcji, kierownik sekcji i kierownik działu. 7 V 1999 r. został zatrudniony w nowo powstających Polskich Zakładach Lotniczych w dziale planistyczno-uruchomieniowym. Był pełnomocnikiem z ramienia dyrektora ds. produkcji przy wprowadzaniu Systemu Jakości ISO-9001. Z powodu pogarszającego się stanu zdrowia  przeszedł na rentę 1 IV 2004 r. Udzielał się także w działalności społecznej, będąc w latach 1981-1984 członkiem Samorządu Pracowniczego WSK. Wyróżniony m.in.: Brązowym Krzyżem Zasługi, Medalem 40-lecia Polski Ludowej i Odznaką „Za Zasługi dla Rozwoju Przemysłu Maszynowego”.

 

ROGOWSKI JERZY KAZIMIERZ, urodzony 28 VII 1930 r. w Poznaniu, syn Kazimierza i Wandy z Pokojskich. W 1949 r. rozpoczął edukację lotniczą w OSL w Dęblinie. Uczył się latać zarówno na samolotach śmigłowych jak i odrzutowych. Uzyskał kwalifikacje pilota doświadczalnego I klasy i taką funkcję pełnił w czasie swej pracy w 21 Przedstawicielstwie Wojskowym w Mielcu. Oblatywał różne typy samolotów produkowanych w WSK Mielec. Posiadał stopień podpułkownika. Jego pasją była akrobacja lotnicza, toteż wielokrotnie uczestniczył w pokazach lotniczych na terenie całego kraju. Szczególnym sentymentem darzył mielecki odrzutowiec TS-11 „Iskra”. Ogółem jako pilot latał ponad 5 tysięcy godzin. Zginął śmiercią lotnika 3 VI 1974 r. na lotnisku mieleckim w czasie pokazu lotniczego dla delegacji indyjskiej. Pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie. Wyróżniony m.in. Złotym Krzyżem Zasługi i pośmiertnie Krzyżem Kawalerskim OOP.

 

ROGÓŻ JAN, urodzony 22 IX 1924 r. w Borzęcinie, pow. brzeski, syn Pawła i Salomei z domu Czuj. Od 1930 r. mieszkał z rodzicami w Chorzelowie koło Mielca. W 1937 r. ukończył szkołę powszechną w Mielcu. Obawiając się wywiezienia na przymusowe roboty do III Rzeszy, podjął pracę w Flugzeugwerk Mielec (zakłady lotnicze). W lipcu 1944 r. został wraz z rodziną przesiedlony w okolice rodzinnych stron nad Dunajcem. Po wyzwoleniu spod okupacji hitlerowskiej powrócił do pracy w mieleckiej wytwórni samolotów. W 1946 r. zdał egzamin czeladniczy w zawodzie ślusarza. W latach 1947-1951 uczęszczał do Liceum Mechanicznego w Dębicy i po zdaniu matury otrzymał nakaz pracy w Rzeszowskim Przedsiębiorstwie Budownictwa Przemysłowego na stanowisku kierownika transportu budowlanego w Mielcu. W 1953 r. został przeniesiony służbowo do Rzeszowa, gdzie pracował jako kierownik Zajezdni Bazy Transportu Przemysłowego. Z powodu braku mieszkania powrócił do Mielca i 1 III 1954 r. został zatrudniony w Zawodowej Szkole Metalowej MPM jako kierownik biura warsztatów szkolnych. Pracował także jako technolog i nauczyciel przedmiotów zawodowych. W 1967 r. ukończył studia na Politechnice Krakowskiej i otrzymał tytuł inżyniera mechanika, a w 1974 r. po odbyciu studiów pedagogicznych w WSP Rzeszów uzyskał tytuł magistra mechaniki. Od 1973 r. pełnił funkcję zastępcy dyrektora Zespołu Szkół Technicznych w Mielcu. W 1983 r. przeszedł na emeryturę. Wyróżniony m.in.: Krzyżem Kawalerskim OOP, Złotym Krzyżem Zasługi, Złotą Odznaką ZNP i Złotą Odznaką „Za Zasługi dla Rozwoju Przemysłu Maszynowego” oraz tytułem profesora oświaty.

 

ROGÓŻ RENATA (po mężu KAPUŚCIŃSKA), urodzona 3 X 1966 r. w Borowej, pow. mielecki, córka Władysława i Janiny z domu Naprawa. Absolwentka I Liceum Ogólnokształcącego im. St. Konarskiego w Mielcu, maturę zdała w 1985 r. Uprawianie lekkoatletyki rozpoczęła w szkole średniej. Początkowo brała udział w biegach przełajowych, a w 1982 r. za namową trenera Józefa Wójtowicza podjęła treningi w chodzie sportowym w LKS „Tęcza” Mielec i temu klubowi pozostała wierna do zakończenia kariery wyczynowej w 1990 r. Jej najważniejszymi osiągnięciami w chodzie sportowym były: *1983 – złoty medal na dystansie 3 km (bieżnia) w czasie Mistrzostw Polski LZS w Zielonej Górze; *1984 – brązowy medal na 5 km (bieżnia) w czasie XI Ogólnopolskiej Spartakiady Młodzieży w Poznaniu, srebrny medal na 3 km (bieżnia) w czasie HMP Juniorów w Zabrzu, rekord Polski juniorów na 3 km (bieżnia) – 14:15,0 min., I miejsce na 5 km w zawodach o „Złote Buty Jana Kilińskiego” w Warszawie, uzyskanie klasy mistrzowskiej i awans do kadry narodowej, IV miejsce na 5 km w meczu Polska – RFN w Eschborn, I miejsce na 3 km w meczu Polska – Ukraina we Lwowie, I miejsce w ogólnopolskim rankingu juniorów w chodzie sportowym; *1985 – rekord Polski w kategorii do lat 19 w chodzie godzinnym – 11 669 m, srebrny medal na 5 km w OSM w Rzeszowie, II miejsce na 3 km w Ogólnopolskim Mitingu w Chodzie Sportowym w Mielcu; *1986 – najlepszy wynik w historii polskiego chodu sportowego na 5 km – 22:40 min. w Ruse (Bułgaria), złoty medal (mistrzyni Polski) na 10 km seniorów (49:20 min.) w czasie Mistrzostw Polski  w Stalowej Woli, I miejsce na 5 km w lidze la w Krakowie, srebrny medal na 5 km w czasie Młodzieżowych MP w Poznaniu; *1987 – złoty medal na 5 km w czasie MMP w Białymstoku, IV miejsce na 10 km w meczu Polska – Norwegia w Oslo, I miejsce w V Mitingu Warszawy, I miejsce na 10 km w czasie Ogólnopolskiego Kryterium w Mielcu, *1988 – I miejsce na 10 km podczas Memoriału Gen. W. Sikorskiego w Mielcu i trzeci wyniki w historii polskich chodów na 10 km – 48:02. Ustanowiła następujące rekordy życiowe: 3 km (szosa) – 13:58 min. (Warszawa, 1986), 3 km (bieżnia) – 14:04 (Biała Podlaska), 5 km (b) – 23:37,44 (Kraków, 1988), 5 km (sz) – 22:40,0 (Ruse-Bułgaria, 1986), 10 km (b) – 50:52,2 (W-wa, 1985), 10 km (sz) – 48:02 ( Mielec, 1988). Ponadto w 1986 r. uzyskała uprawnienia instruktora lekkoatletyki i w latach 1987-1989 prowadziła zajęcia sportowe z młodzieżą. Po zakończeniu kariery sportowej rozpoczęła własną działalność gospodarczą w Mielcu i prowadzi ją nadal.

 

ROGUCKI ANTONI, urodzony 18 VI 1909 r. w miejscowości Moraveč (Czechy), syn Stanisława i Serafiny z domu Kubiček. Absolwent gimnazjum we Lwowie, maturę zdał w 1929 r. Studia na Wydziale Architektonicznym Politechniki Lwowskiej ukończył w 1938 r. i powierzono mu kierownictwo budowy zakładów lotniczych w Mielcu – Cyrance. Stanowisko kierownika robót zajmował także w tejże fabryce w czasie okupacji hitlerowskiej, najpierw w firmie „K. Rudzki”, a następnie w niemieckiej firmie „A. Senft”. Po wyzwoleniu Mielca spod okupacji hitlerowskiej (6 VIII 1944 r.) kierował pracami remontowymi obiektów zniszczonych w czasie wojny. W 1945 r. przeniósł się do pracy we Wrocławskiej Dyrekcji Odbudowy i m.in. restaurował zniszczone budynki zabytkowe oraz kierował budową Pawilonu Przemysłu na Wystawę Ziem Odzyskanych we Wrocławiu (1948). W następnych latach pełnił szereg odpowiedzialnych funkcji związanych z budową wielkich zakładów przemysłowych w różnych częściach Polski, był m.in.: kierownikiem Zarządu Koksochemii w ZBP Nowa Huta (1950-1954), naczelnym inżynierem Kieleckiego Zjednoczenia Budownictwa Przemysłowego (1954-1956), dyrektorem Krakowskiego Przedsiębiorstwa Budownictwa Przemysłowego (1956-1962) i dyrektorem naczelnym Przedsiębiorstwa Budownictwa Przemysłowego „Petrobudowa” w Płocku (1962-1976). Był inicjatorem wprowadzenia wielu nowych technologii i udoskonaleń w zakresie organizacji pracy na budowach. Propagował „wielką płytę” w budownictwie mieszkaniowym. Wiele czasu poświęcał pracy społecznej, m.in. w Polskim Związku Inżynierów i Techników Budownictwa oraz Miejskiej Radzie Narodowej i Wojewódzkiej Radzie Narodowej w Płocku.  Po przejściu na emeryturę (1976) pracował do 1978 r. jako pełnomocnik Zjednoczenia „Centrum” oraz przewodniczył Wojewódzkiemu Komitetowi Frontu Jedności Narodu w Płocku. Odznaczony został m.in. Orderem Budowniczego Polski Ludowej, Orderem Sztandaru Pracy I i II klasy oraz Krzyżem Oficerskim OOP. Zmarł 3 XII 1983 r. Spoczywa w Alei Zasłużonych na Powązkach w Warszawie.

 

  • Józef Roguz

    Józef Roguz

ROGUZ JÓZEF SEBASTIAN, urodzony 16 IX 1940 r. w Padwi, pow. mielecki, syn Jana i Stanisławy ze Sroczyńskich. W 1957 r. ukończył Zasadniczą Szkołę Metalową i został zatrudniony w  Tarnobrzeskiej Fabryce Obrabiarek w Tarnobrzegu, a 25 VIII 1958 r. rozpoczął pracę w WSK Mielec na stanowisku ślusarza w Zakładzie Utrzymania Ruchu. W tych latach aktywnie pracował w organizacjach młodzieżowych (ZMW, ZHP, ZMS) i sportowych (działacz i zawodnik LZS Padew Narodowa). W latach 1960-1962 odbył zasadniczą służbę wojskową i ukończył Techniczną Szkołę Wojsk Lotniczych w Zamościu z licencją mechanika napraw lotniczych. Powrócił do WSK i pracował na stanowiskach: technologa, st. technologa, mistrza i st. mistrza. Kilkakrotnie uzyskiwał tytuł „Mistrza – wychowawcy młodzieży”. W tym czasie ukończył Technikum Mechaniczne MPC i zdał maturę (1966). W latach 70. pełnił funkcję kierownika Działu Socjalnego (Akcji Socjalnej) WSK. Przyczynił się wówczas do rozwoju bazy wypoczynkowej dla pracowników WSK i ich rodzin oraz wprowadził nowe formy wypoczynku, m.in. „wczasy pod gruszą”. Ponadto przewodniczył Zakładowej Komisji Mieszkaniowej WSK oraz był kierownikiem sekcji piłki siatkowej kobiet „Stali” Mielec. Na początku lat 80. pracował przez krótki czas na stanowisku kierownika Wydziału TMO w Zakładzie Utrzymania Ruchu, a następnie powierzono mu stanowisko kierownika działu w Oddziale Usług Agrolotniczych (WUA) w ramach Zakładu Socjalno-Produkcyjnego. Należał m.in. do SIMP i KTiR. Był autorem szeregu wniosków racjonalizatorskich. Udzielał się społecznie jako radny Miejskiej Rady Narodowej. Po przejściu mieleckiego Oddziału pod zarząd WSK PZL Warszawa-Okęcie (19 I 1982 r.) został przekazany służbowo do tego przedsiębiorstwa, a 1 XI 1982 r. mianowano go kierownikiem Oddziału. W 1983 r. ukończył studia na Politechnice Krakowskiej (specjalność: systemy i urządzenia energetyczne) i otrzymał tytuł inżyniera mechanika. W latach 80. i 90. rozbudował bazę Oddziału w Mielcu i rozwinął jego działalność w kraju i na świecie, zwłaszcza na terenach Afryki (Sudan, Egipt – był tam przez pewien czas kierownikiem bazy remontowej) i Azji (Iran). W 1991 r. powierzono mu funkcję prezesa Zarządu „Galaxy – Mielec Aviation Corporation” Sp. z o.o., firmy mającej m.in. remontować w Mielcu samoloty Boeing, ale po protestach części załogi O/ZUA do rozpoczęcia działalności nie doszło. 20 IX 1994 r. został mianowany dyrektorem ZUA z siedzibą w Mielcu i funkcję tę pełnił do przejścia na emeryturę 1 IX 2005 r. Został wybrany do Krajowej Rady Lotnictwa i jest nadal jej członkiem. W okresie kierowania ZUA wpłynął na rozwój polskich usług agrolotniczych na świecie. W ramach współpracy z Iranem współdziałał przy odnowie Cmentarza Polskiego – Dulab w Teheranie. Wyróżniony m.in.: Krzyżem Kawalerskim OOP, Złotym Krzyżem Zasługi, Medalem 40–lecia Polski Ludowej, Złotym Medalem „Za Zasługi dla Obronności Kraju” Złotą Odznaką ZZM, Srebrnym Odznaczeniem Janka Krasickiego, Złotą Odznaką Zasłużonego Pracownika Socjalistycznej Pracy, Złotą Odznaka Honorową Związku Polskich Spadochroniarzy, Srebrnym Medalem Zasługi dla Pożarnictwa, Odznaka Zasłużonych dla Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego, Złotą Honorowa Odznaką ZMW, Złotą Odznaką Honorową LZS, Brązową Odznaką „Za Zasługi dla Aeroklubu PRL” i Brązową Odznaką „Za Zasługi dla Rozwoju Przemysłu Maszynowego” oraz Wyróżnieniem Honorowym „Błękitne Skrzydła” czasopisma „Skrzydlata Polska”. W 2010 r. został wybrany na wiceprezesa Towarzystwa Miłośników Ziemi Mieleckiej im. Władysława Szafera i sprawował tę funkcję do 2015 r. Był jednym z inicjatorów utworzenia Klubu Miłośników Lotnictwa przy TMZM i jego prezesem. Jest także jednym z pomysłodawców i współorganizatorem Spotkań Lotniczych Pokoleń w Mielcu.

 

  • Bogdan Rojkowicz

    Bogdan Rojkowicz

ROJKOWICZ BOGDAN JÓZEF, urodzony 19 III 1958 r. w Tarnowie, syn Józefa i Elżbiety z domu Ciszek. Absolwent II Liceum Ogólnokształcącego im. M. Kopernika w Mielcu, maturę zdał w 1977 r. W tym roku był także finalistą Olimpiady Fizycznej. Studia na Wydziale Automatyki i Informatyki Politechniki Śląskiej w Gliwicach ukończył w 1983 r. i uzyskał tytuł magistra inżyniera elektronika. Pracę zawodową rozpoczął w 1984 r. w WSK „PZL-Mielec” jako konstruktor na Wydziale Narzędziowym. W 1985 r. przeniósł się do OBR SK Mielec i do 1990 r. pracował jako inżynier prowadzący próby w locie. W 1988 r. ukończył studia podyplomowe na Politechnice Rzeszowskiej w Rzeszowie (specjalność: systemy mikrokomputerowe w przemyśle maszynowym). W latach 1990-1996 był współwłaścicielem firmy TURBO S.C. w Mielcu. W 1991 r. wziął udział w założeniu Agencji Informacyjno-Reklamowej „AIR. PRESS” Sp. z o.o., przemianowanej z dniem 1 I 1999 r. na Agencję Wydawniczo-Reklamową „Korso” i został jej pierwszym prezesem Od 1996 r. był także prezesem Zarządu Hotel Polski Sp. z o.o. Uczestniczy w kreowaniu i organizacji licznych imprez i przedsięwzięć kulturalnych, m.in. „Miss Mielca”, „Mielczanin Roku”, „Sportowiec Roku” i „Piknik Country”. Ma także znaczący udział w prezentacji Encyklopedii miasta Mielca na łamach Tygodnika Regionalnego „Korso” i wydaniu książkowym Encyklopedii. Był współzałożycielem i wiceprezesem Mieleckiej Izby Gospodarczej w latach 1993-1999. W ramach programu Overture w latach 1993-1995 był koordynatorem projektu CIBELE, wspomagającego powstanie mieleckiej specjalnej strefy ekonomicznej. Jego pozazawodową pasją pozostaje od wielu lat brydż sportowy. Jest delegatem na zjazd Polskiego Związku Brydża Sportowego i współorganizatorem wielu zawodów brydża sportowego w Mielcu. Jako czynny zawodnik drużyny brydżowej „Owiewka” Mielec (III liga) odnosi sukcesy, m.in. jest aktualnym mistrzem Podkarpacia w zawodach teamów. Wyróżniony Złotą Odznaką „Zasłużonego Działacza Brydża Sportowego”. Po wykupieniu udziałów od wspólników jest jedynym właścicielem Agencji Wydawniczo-Reklamowej KORSO oraz Hotelu Polskiego z restauracjami „Secesja” i „Karczma Polska”. W 2015 r. kapituła plebiscytu „Mielczanin Roku” wyróżniła go tytułem „Super-Mielczanina”.

 

ROJKOWICZ MAŁGORZATA, urodzona 24 II 1962 r. w Mielcu, córka Józefa i Elżbiety z domu Ciszek. Absolwentka II Liceum Ogólnokształcącego im. M. Kopernika w Mielcu, maturę zdała w 1981 r. Była finalistką Olimpiady Filozoficznej w 1979 r. Studiowała polonistykę na Uniwersytecie Jagiellońskim. W latach 1988-1991 uczyła języka polskiego w Szkole Podstawowej nr 8 w Mielcu, a następnie w Szkole Podstawowej nr 9. Od września 1991 r. pracowała w redakcji mieleckiego tygodnika „Korso”. Początkowo była dziennikarzem, a następnie sekretarzem redakcji, zaś od 2007 r. do 2012 r. pełniła funkcję redaktora naczelnego. Przez rok pracowała w gazecie „hej.mielec”, a następnie została zatrudniona w Bibliotece SCK w Mielcu. W pracy dziennikarskiej zajmowała się różnymi problemami Mielca i jego subregionu. Ze szczególnym zainteresowaniem podejmowała tematy związane z powstaniem i rozwojem Specjalnej Strefy Ekonomicznej EURO-PARK MIELEC, nie kryjąc się z pozytywnym stosunkiem do tego przedsięwzięcia i tworząc dlań przyjazny klimat na łamach gazety. Jest współautorką albumów: Euro-Park Mielec Specjalna Strefa Ekonomiczna 1995-2010, Mielec 2010 (z M.S. Graniczkowskim) i Lotnicza duma Mielca, Mielec 2013 (z M. Hoszowską i W. Madejem). Jej pozazawodową pasją jest brydż sportowy. Gra w zespole Owiewka – Hotel Polski Mielec (II i III liga). Uczestniczy z powodzeniem w ogólnopolskich i lokalnych turniejach brydża sportowego. Jest współorganizatorem ogólnopolskich Kongresów Brydżowych w Mielcu, organizowanych przez Hotel Polski. 

 

ROJOWSKI LESZEK (ksiądz), urodzony 9 IX 1967 r. w Borowej, powiat mielecki, syn Józefa i Czesławy z domu Skrzyniarz. Absolwent I Liceum Ogólnokształcącego im. S. Konarskiego w Mielcu, maturę zdał w 1986 r. Studia filozoficzno-teologiczne w Wyższym Seminarium Duchownym w Tarnowie ukończył w 1992 r., uzyskując tytuł magistra, a następnie przyjął święcenia kapłańskie. Jako wikariusz pracował w Skrzyszowie i Mielcu (par. św. Mateusza, 1994-1995). W 1995 r. został skierowany na studia doktoranckie na Uniwersytecie św. Jana na Lateranie w Rzymie. W 1997 r. uzyskał licencjat, a w 2000 r. doktorat za rozprawę z dziedziny teologii pastoralnej: I consigli pastorali parrocchiali dal Concilio Vaticano alle sue attuazioni. Po powrocie do diecezji w 2000 r. pracował w parafii św. Jakuba w Tuchowie jako katecheta i kapelan szpitala, a następnie został przeniesiony do Tarnowa. Pełni funkcję wicedyrektora Caritas Diecezji Tarnowskiej. Jest członkiem Rady Duszpasterskiej Diecezji Tarnowskiej, pracownikiem naukowo-dydaktycznym Wydziału Teologicznego Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie – Sekcja w Tarnowie. Funkcję zastępcy dyrektora Caritas Diecezji Tarnowskiej pełnił do 2006 r. W latach 2003-2007 był członkiem Diecezjalnej Rady Duszpasterskiej w Tarnowie. Od 2008 r. był prorektorem Wyższego Seminarium Duchownego w Tarnowie i prodziekanem Wydziału Teologicznego Sekcja w Tarnowie Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie. Jest wykładowcą teologii laikatu, teologii pastoralnej, teologicznych podstaw i historii działalności charytatywnej Kościoła. Tematami zainteresowań naukowych są: duszpasterstwo Kościoła, parafialne rady duszpasterskie i działalność charytatywna Kościoła. Ważniejsze publikacje: książka I consigli pastorali parrocchiali: dal Concilio Vaticano II alle sue attuazioni, Rzym 2001, artykuły w czasopiśmie naukowym Tarnowskie Studia Teologiczne: Doradcza kompetencja parafialnej rady duszpasterskiej, t. XXI/1-2 (2002), Parafialna rada duszpasterska w diecezji tarnowskiej przed Soborem Watykańskim II, t. XXII/1 (2003), Charytatywna działalność Caritas Diecezji Tarnowskiej (I). Sprawozdanie za lata 1990 -1993, t.  XXVI (2007), Działalność Związku „Caritas” Diecezji Tarnowskiej w latach 1937-1939, XXIX/2 (2010), artykuły w pracach zbiorowych: 70 lat Caritas Tarnowskiej. Historia powstania, w: Przebóstwiać to co ludzkie. Księga pamiątkowa ku czci ks. biskupa W. Bobowskiego, red. S. Sojka, J. Stala, Tarnów 2007, Bł. Karolina Kózka - patronka Szkolnych Kół Caritas Diecezji Tarnowskiej, w: Zobowiązani do wiary. Po dwudziestu latach na drodze wyznaczonej przez Jana Pawła II (Tarnów, 9-10 VI 1987), red. J. Stala, J. Królikowski, Tarnów 2008, Caritas Kościoła w Tygodniu Miłosierdzia. Historia pierwszych przedwojennych Tygodni Miłosierdzia w diecezji tarnowskiej, w: Przestrzenie pracy socjalnej, red. J. Stala, Tarnów 2010. Ponadto opracował szereg haseł do Encyklopedii Tarnowa, Tarnów 2010 oraz opublikował liczne artykuły popularno-naukowe.

 

ROKICKI JERZY, urodzony 18 IX 1926 r. w Brześciu nad Bugiem (aktualnie Białoruś), syn Henryka i Janiny z Wasilewskich. Ukończył studia prawnicze. Od 15 X 1953 r. pracował jako zastępca prokuratora, w latach 1961-1970 był prokuratorem, a następnie pełnił funkcję wiceprokuratora Prokuratury Rejonowej w Mielcu. Wiele czasu poświęcał działalności politycznej i społecznej.  Był członkiem Zrzeszenia Prawników Polskich i członkiem Zarządu Koła ZPP w Mielcu. Od 1956 r. pełnił funkcję przewodniczącego Powiatowego Oddziału Społecznego Komitetu Przeciwalkoholowego w Mielcu, a od 1975 r. był przewodniczącym Oddziału Miejskiego SKP w Mielcu. Także od 1956 r. działał jako prelegent Towarzystwa Wiedzy Powszechnej w Mielcu, a w latach 80. pełnił funkcję wiceprzewodniczącego Zarządu Miejskiego TWP. W latach 70. i 80. był członkiem Komitetu Miejskiego PZPR. Przez 3 kadencje sprawował mandat radnego Miejskiej Rady Narodowej w Mielcu. Wyróżniony m.in. Krzyżem Kawalerskim OOP, Złotym Krzyżem Zasługi, Medalami 30-lecia i 40-lecia Polski Ludowej, Złotą Odznaką „Za Zasługi w Ochronie Porządku Prawnego”, Złotą Odznaką TWP, Złotą Odznaką ZPP, Złotą Odznaką SKP i Odznaką „Zasłużony Pracownik Państwowy” oraz wpisem do Księgi Zasłużonych dla Miasta Mielca w 1987 r. Zmarł 15 VIII 1998 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Mielcu przy ul. H. Sienkiewicza.

 

ROKITA JÓZEF (ksiądz), urodzony 20 IX 1913 r. w Mielcu, syn Franciszka i Antoniny z Wanatowiczów. Absolwent Państwowego Gimnazjum im. S. Konarskiego w Mielcu, maturę zdał w 1932 r. Studia teologiczne w Tarnowie ukończył w 1937 r. i przyjął święcenia kapłańskie. Pracował jako wikary w Wietrzychowicach, Krużlowej, Siedlcach i Nawojowej oraz jako administrator w Żurowej. W 1958 r. został mianowany proboszczem w Gawłuszowicach. Odznaczony EC i RM. Zmarł 20 IV 1966 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Mielcu przy ul. H. Sienkiewicza.

 

  • Michał Rokosz

    Michał Rokosz

ROKOSZ MICHAŁ MARCIN, urodzony 22 VIII 1936 r. w Żdżarach, syn Ludwika i Karoliny z Bartoszyńskich. Absolwent Technikum Mechanicznego MPM w Ropczycach, maturę zdał w 1954 r. Od 1 VIII 1954 r. na podstawie nakazu pracy został zatrudniony w WSK Mielec – Wydział 43 jako planista technolog, a później kierował Sekcją Planowania Wydziału Produkcyjnego. Od 1 I 1983 r. przeszedł na tzw. wcześniejszą emeryturę. Wiele czasu poświęca na działalność społeczną. W latach 1993-2005 pełnił funkcję członka Rady Nadzorczej Mieleckiej Spółdzielni Mieszkaniowej, w kadencji 1994-1998 był radnym Rady Miejskiej w Mielcu, a w latach 1996-2005 reprezentował mieleckich pszczelarzy jako członek Zarządu Wojewódzkiego Związku Pszczelarzy w Rzeszowie. Aktualnie jest członkiem Rady Osiedla J. Kusocińskiego (trzecia kadencja) i prowadzi Klub Dyskusyjny Pszczelarzy w Rejonowym Kole Pszczelarzy w Mielcu. Prowadzoną do niedawna 100-pniową pasiekę pszczelą w Czajkowej przekazał synowi, ale nadal służy pomocą i doradą. Posiada tytuły mistrza i rzeczoznawcy pszczelarskiego. Wyróżniony m.in.: Złotym Krzyżem Zasługi, Medalem 40-lecia Polski Ludowej, Złotą Odznaką Polskiego Związku Pszczelarskiego i Medalem Ks. Dr. Jana Dzierżonia „Za Zasługi dla Pszczelarstwa”. Zmarł 3 VII 2009 r. Spoczywa na cmentarzu komunalnym w Mielcu przy ul. Królowej Jadwigi.

 

ROKOSZ WOJCIECH, urodzony 20 IV 1977 r. w Mielcu, syn Juliana i Marii z domu Światowiec. Absolwent Państwowego Liceum Sztuk Plastycznych (obecnie Zespół Szkół Plastycznych) z maturą w 1997 r. Studia na Wydziale Malarstwa (malarstwo sztalugowe, pracownia prof. Grzegorza Bednarskiego) Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie ukończył w 2003 r. z tytułem magistra. Ponadto został nagrodzony wyróżnieniem Rady Wydziału i medalem Rektora ASP. Jego praca „Krytyczna analiza wybranych pojęć poglądu estetycznego Stanisława Ignacego Witkiewicza” została opublikowana w „Zeszytach Naukowo Artystycznych ASP” w 2004 r. Od 2003 r. do 2014 r. pracował w Galerii AG w Krakowie, sprzedając dzieła sztuki polskich artystów. Ponadto angażował się w projektowanie graficzne i malarstwo. Od 2014 r. prowadzi własną działalność gospodarczą, m.in. tworzy prace malarskie wielkoformatowe i realizuje zadania związane z alpinizmem przemysłowym. (Specyfikę alpinizmu przemysłowego poznał w czasie studiów.) Na jego dotychczasowy dorobek twórczy składają się liczne prace z zakresu malarstwa sztalugowego i monumentalnego. M.in. współpracował przy realizacji murali w Warszawie, Łodzi i Krakowie. Szczególnie bliskie mielczanom są jego murale poświęcone tematyce związanej z Mielcem, zrealizowane na terenie osiedla Władysława Szafera w Mielcu na zlecenie Stowarzyszenia Odrodzony Mielec. Prace z zakresu malarstwa sztalugowego wystawiał m.in. na wystawie wybranych dyplomów studentów ASP Kraków (Pałac Sztuki w Krakowie, 2003), wystawie pokonkursowej „Konkursu na najlepszy dyplom ukończenia studiów w zakresie sztuk pięknych i projektowych o Nagrodę Prezydenta RP” (Muzeum Plakatu w Wilanowie, 2003/2004), wystawie pokonkursowej „II Ogólnopolskiego Konkursu im. M. Michalika na Obraz dla Młodych Malarzy” w 2004 r. (Galeria Miejska w Częstochowie, Instytut Polski w Sztokholmie, Muzeum ASP we Wrocławiu), wystawie indywidualnej (Poznańska Galeria Nowa w Poznaniu, 2006) oraz wystawie pokonkursowej 38. Biennale Malarstwa „Bielska Jesień” (BWA Bielsko-Biała, 2007). Otrzymał wyróżnienie honorowe w II Ogólnopolskim Konkursie im. M. Michalika na Obraz dla Młodych Malarzy w 2004 r. 

 

  • Bronisław Rolek

    Bronisław Rolek

ROLEK BRONISŁAW, urodzony 3 IX 1949 r. w Baranowie Sandomierskim, syn Dominika i Stefanii z domu Bernat. Mieszkał i wychowywał się w Domacynach, gmina Padew Narodowa. Ukończył Zasadniczą Szkołę Przyzakładową, a następnie zaocznie Technikum Mechaniczne w Mielcu (1975). W latach 1966-1968 pracował na Wydziale 03 WSK Mielec jako ślusarz narzędziowy. W latach 1968-1970 odbył zasadniczą służbę wojskową w 6PDPD w Krakowie i Bielsku-Białej, a następnie powrócił do Mielca i pracował jako mechanik lotniczy na Wydziale 57 WSK Mielec. W 1972 r. został zatrudniony w Komendzie Miejskiej Milicji Obywatelskiej w Mielcu na stanowisku referenta Sekcji Operacyjno-Dochodzeniowej do Walki z Przestępstwami Kryminalnymi. W 1978 r. ukończył Wyższą Szkołę Oficerską Milicji Obywatelskiej w Szczytnie (kierunek prawno-administracyjny oraz ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego), uzyskując wykształcenie wyższe zawodowe i stopień podporucznika MO. Od 1 VII 1978 r. był inspektorem, a od 1 VIII 1980 r. kierownikiem Referatu Operacyjno-Dochodzeniowego d/w z przestępczością Gospodarczą KM MO w Mielcu. W 1982 r. ukończył studia na Wydziale Prawa i Administracji UMCS w Lublinie i otrzymał tytuł magistra administracji. 1 VII 1983 r. został mianowany zastępcą komendanta miejskiego MO, 1 X 1983 r. – zastępcą szefa Rejonowego Urzędu Spraw Wewnętrznych w Mielcu ds. Polityczno-Wychowawczych, a 1 X 1984 r. – zastępca szefa RUSW w Mielcu ds. MO. Po utworzeniu Policji od 1 VIII 1990 r. pełnił funkcję zastępcy komendanta rejonowego Policji w Mielcu, a 16 X 1991 r. mianowano go komendantem rejonowym Policji w Mielcu i funkcję tę pełnił do 14 IV 1999 r. Po utworzeniu powiatów, w tym powiatu mieleckiego, krótko pełnił obowiązki komendanta powiatowego Policji w Mielcu. Z dniem 31 VIII 1999 r. przeszedł na emeryturę w stopniu młodszego inspektora. Poza pracą zawodową w latach 1966-1971 startował jako spadochroniarz  Aeroklubu Mieleckiego w wielu zawodach spadochronowych, m.in. w Ogólnopolskim Nowoczesnym Pięcioboju Spadochronowym w Mielcu i V Spadochronowych Zawodach w Skokach do Wody, zorganizowanych przez Aeroklub Lubelski (III miejsce drużynowo). 26 X 1968 r. wziął udział w grupowym skoku spadochronowym zawodników Aeroklubu Mieleckiego z maksymalnej wysokości 5900 m, ustanawiając rekord Polski wynikiem 5100 m swobodnego spadania. Ogółem wykonał ok. 300 skoków. Ponadto przez szereg lat był członkiem Zarządu Rejonowego Ligi Obrony Kraju w Mielcu i FKS „PZL-Stal” Mielec. Wyróżniony m.in.: Złotym Krzyżem Zasługi, Złotą Odznaką „Za Zasługi w Ochronie Porządku Publicznego”, Srebrnym Medalem „Za Zasługi dla Pożarnictwa” i Brązowym Medalem „Za Zasługi dla Obronności Kraju”. Zmarł 26 VI 2007 r. Spoczywa na cmentarzu komunalnym w Mielcu.

 

ROLNA (ULICA), ulica miejska w północno-zachodniej części osiedla Cyranka. Rozpoczyna się od ul. Ślusarskiej przy linii kolejowej, biegnie pośród pól i prywatnych posesji do ul. Szybowcowej. Ma 653 m długości i utwardzoną nawierzchnię. Nazwę otrzymała 28 III 1973 r., po przyłączeniu Cyranki do Mielca. Nazwa ROLNA wiąże się z funkcją, jaką pełni od wielu lat.

 

ROMANIAK KRZYSZTOF STANISŁAW, urodzony 2 IV 1963 r. w Mielcu, syn Henryka i Teresy z domu Gradziuk. Uzyskał wykształcenie zawodowe. Pracował w Wytwórni Sprzętu Komunikacyjnego Mielec (monter płatowców, 1981-1993) i Wytwórni Pojazdów „Melex” (monter wózków, 1993-2002), a od 2002 r. jest krajaczem metali w Firmie „TARAPATA” Sp. z o.o. Do Klubu Honorowych Dawców Krwi i PCK należy od 1992 r. Oddał 40 000 ml krwi (stan na 15 V 2011 r.). Za dotychczasową działalność został wyróżniony m.in. Brązowym Krzyżem Zasługi, Odznaką Honorową PCK IV stopnia oraz Honorową Odznaką HDK III, II i I stopnia.

 

  • Adam Romaniszyn

    Adam Romaniszyn

ROMANISZYN ADAM, urodzony w 1937 r. Od 1952 r. trenował boks, najpierw w ZS Kolejarz Wrocław, a później w Piekarach Śląskich. Walczył w wadze muszej. Do Mielca przybył w 1954 r. i podjął pracę w WSK Mielec. Zasilił bokserską sekcję Stali Mielec i w 1955 r. przyczynił się do awansu Stali do II ligi. Także w 1955 r. został mistrzem Polski juniorów w wadze muszej i awansował do czołówki krajowej. W 1958 r. wywalczył mistrzostwo Polski seniorów w wadze muszej. Jako reprezentant Polski walczył w meczach międzypaństwowych z ZSRR, Węgrami i RFN. W 1959 r. wyjechał z Mielca i startował w barwach Błękitnych Kielce (ekstraklasa). Boksując w kieleckiej drużynie dwukrotnie został mistrzem Polski w boksie (waga musza i kogucia). Zmarł 26 VII 2012 r. Pochowany na cmentarzu w Cedzynie.

 

  • Leszek Romanowski

    Leszek Romanowski

ROMANOWSKI LESZEK ANDRZEJ, urodzony 1 VI 1952 r. w Jarosławiu, syn Stanisława i Marii z domu Filip. Absolwent Technikum Mechanicznego MPC w Mielcu, maturę zdał w 1972 r. W latach 1967-1992 pracował w WSK Mielec, kolejno w Zakładzie Silnikowym, Zakładzie Aparatury Paliwowej, Ośrodku Badawczo Rozwojowym, ponownie Zakładzie Aparatury Paliwowej i Elektrociepłowni. Studiował na Politechnice Krakowskiej, uzyskując w 1977 r. tytuł inżyniera mechanika, a następnie na Politechnice Rzeszowskiej (nauczanie w zawodzie, specjalność nauczycielska), otrzymując w 1985 r. tytuł magistra. Był autorem 15 wniosków racjonalizatorskich w zakresie doskonalenia produkcji silnikowej i aparatury wtryskowej oraz narzędzi. Od 1992 r. do 1998 r. pracował w firmie PROMUS Ruda Śląska – Export Skoda Volkswagen. W 1998 r. powrócił do pracy w Mielcu, najpierw w Fabryce Butli „Cyltec”, a od 1999 r. w Kirchhoff Polska i tam pracuje nadal. Wiele czasu poświęcał działalności społecznej. W latach młodzieńczych należał do ZSMP. Od 1 IV 1975 r. do 29 II 2000 r. był członkiem Klubów Honorowych Dawców Krwi przy WSK Mielec, Promus i Kirchhoff, oddając łącznie 27 400 ml krwi. Ponadto przez wiele lat był działaczem Kół PCK i TPD przy WSK Mielec. Wyróżniony m.in.: Złotym Krzyżem Zasługi, Odznaką Honorową PCK IV i III stopnia, Złotą Odznaką „Zasłużony Działacz TPD”, Medalem im. H. Jordana i Brązowym Odznaczeniem im. J. Krasickiego.

 

  • Stanisław Romanowski

    Stanisław Romanowski

ROMANOWSKI STANISŁAW, urodzony 4 XI 1925 r. w Pistyniu, woj. stanisławowskie, syn Marcina i Weroniki z domu Hajłałowicz. W maju 1943 r. został wywieziony przez Niemców do obozu pracy w Berlinie (numer obozowy – 6763). W maju 1945 r. został wyzwolony przez Armię Radziecką. Po powrocie do kraju zatrudniono go w Fabryce Traktorów i Maszyn Rolniczych w Strzelcach Opolskich jako tokarz. W sierpniu 1946 r. został powołany do służby wojskowej w 37 PAL 8 Dywizji Piechoty w Skierniewicach. W okresie od 2 III do 20 VII 1947 r. brał udział w walkach z Ukraińską Powstańczą Armią w rejonie Sanoka i został ranny w nogę w Jabłonce koło Baligrodu. Po ukończeniu szkoły podoficerskiej otrzymał stopień kaprala i został dowódcą drużyny zwiadu, a we wrześniu 1948 r. - podoficerem zawodowym. Od 1 X pełnił funkcje z-cy dowódcy plutonu zwiadu, a w 1949 r. został szefem szkoły podoficerskiej. W 1951 r. ukończył Oficerską Szkołę Artylerii w Toruniu. Od X 1951 r. do IX 1962 r. pełnił służbę zawodową jako dowódca plutonu w 92 pułku piechoty 30 DP (później 26 pp 9 DP, 40 PAL 9 DP) w Jarosławiu. Dowodzone przez niego zespoły artyleryjskie zdobywały dwukrotnie I miejsce w Zawodach Centralnych (1954, 1961). W tym czasie (1955) ukończył Wyższą Szkołę Artylerii w Toruniu. Kolejnymi etapami służby zawodowej były: praca w WKR w Bielsku Podlaskim (1962-1963) WKR w Nisku (1963-1967), a następnie w PSzW w Mielcu jako kierownik sekcji w stopniu majora (1967-1973). Współpracował z PCK w propagowaniu honorowego krwiodawstwa wśród poborowych oraz z LOK w zakresie szkolenia kierowców. Ze względu na stan zdrowia w 1973 r. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej. W latach 1974-1976 pełnił funkcję zastępcy komendanta OHP w Mielcu, a od X 1976 r. do końca czerwca 1983 r. pracował w przedsiębiorstwie „Polgaz” w Mielcu na stanowisku st. inspektora d/s wojskowych i ochrony przemysłu. 1 VII 1983 r. przeszedł w stan spoczynku. Posiadał stopień podpułkownika. W czasie pracy zawodowej angażował się politycznie i pełnił społecznie funkcje partyjne, a po zakończeniu służby wojskowej należał do organizacji społecznych: Klub Oficerów Rezerwy, ZBŻZ, ZIW i ZBoWiD oraz udzielał się w działalności Komitetu Osiedlowego Dziubków. Wyróżniony m.in.: Złotym Medalem „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny”, Srebrnym Medalem „Za Zasługi dla Obronności Kraju”, Medalem 40-lecia Polski Ludowej, Odznaką Honorową „Zasłużony Działacz ZIW”, Odznaką Honorową PCK IV stopnia i Medalem Pamiątkowym „100-lecia Polskiego Ruchu Robotniczego”, Złotą Odznaką OHP i Brązowa Odznaką „Zasłużony Działacz LOK”. Zmarł 7 IX 1999 r. Spoczywa na cmentarzu komunalnym w Mielcu przy ul. Królowej Jadwigi.

 

  • Julian Romańczuk

    Julian Romańczuk

ROMAŃCZUK JULIAN, urodzony 7 XI 1928 r. w Arcis Sur Aube (Francja), syn Stanisława i Feliksy z domu Gozdal. Studiował na Wydziale Lekarskim Akademii Medycznej w Lublinie i w 1955 r. uzyskał tytuł lekarza medycyny. W latach 60. pełnił funkcję ordynatora Oddziału Dziecięcego Szpitala Powiatowego w Mielcu. Był także kierownikiem Poradni Dziecięcej. Prowadził systematyczne dokształcanie podległej kadry, przyczyniając się do podniesienia poziomu pediatrii w Mielcu. W latach 1965-1966 wykładał pediatrię w Liceum Medycznym w Mielcu. Przez wiele lat był sekretarzem i przewodniczącym mieleckiego Koła Polskiego Towarzystwa Lekarskiego. Ponadto przez kilka kadencji był radnym PRN w Mielcu. Wyróżniony m.in. Odznaką „Zasłużony Pracownik Służby Zdrowia” i wpisem do „Księgi Zasłużonych dla Miasta Mielca”. Zmarł 5 X 1991 r. Spoczywa na cmentarzu komunalnym w Mielcu przy ul. Królowej Jadwigi.

 

ROMAŃCZUK WOJCIECH, urodzony 19.02.1973 r. w Ignacpolu, syn Eugeniusza i Krystyny z domu Rozbicka. Absolwent Liceum Lotniczego z maturą w 1992 r. Ukończył Wyższą Szkołę Oficerską Sił Powietrznych w Dęblinie, kierunek – pilotaż śmigłowców (1996 r.) i Szkołę Lotnictwa Wojsk Lądowych Fort Rucker w USA (2003 r.). Służył w 25. Brygadzie Kawalerii Powietrznej i pełnił w niej funkcję Zastępcy Dowódcy 7 Dywizjonu Lotniczego, a następnie służył w Dowództwie Wojsk Specjalnych w Krakowie. W czasie służby wojskowej uzyskał uprawnienia pilota klasy mistrzowskiej oraz pilota doświadczalnego I klasy. Ma także licencję śmigłowcowego pilota zawodowego CPL(H) z uprawnieniami pilota doświadczalnego. Dotychczasowy (do IX 2012 r.) bilans nalotu na śmigłowcach – 2210 godzin na W-3, Mi-2, Mi-8 i Mi-17. Posiada stopień podpułkownika. Uczestniczył w misjach wojskowych w Iraku i Czadzie, pełniąc funkcję Dowódcy Polskiej Grupy Lotniczej. Wyróżniony prestiżowym tytułem Pilot Roku Sił Zbrojnych RP w 2006 r. W dn. 03.IX 2012 r. Sergei Sikorsky, ambasador honorowy firmy Sikorsky Aircraft, w czasie Międzynarodowego Salonu Przemysłu Obronnego w Kielcach, wręczył jemu oraz Dariuszowi Daszewskiemu dokumenty uprawniające do testowania produkowanych w Polskich Zakładach Lotniczych w Mielcu śmigłowców S-70i Black Hawk (to drugi i trzeci tego typu certyfikat dla polskiego pilota).  Otrzymał także pamiątkowy medal potwierdzający przyjęcie w poczet pilotów doświadczalnych firmy Sikorsky Aircraft. W 2013 r. zwyciężył w plebiscycie Lotnicze Orły i otrzymał tytuł Człowieka Roku 2012 w kategorii „Śmigłowce”.

 

  • Wrzesław Romańczuk

    Wrzesław Romańczuk

ROMAŃCZUK WRZESŁAW, urodzony 12 VI 1957 r. w Mielcu, syn Juliana i Zofii z domu Cheba. Absolwent II Liceum Ogólnokształcącego im. M. Kopernika w Mielcu. Studia na Wydziale Lekarskim Akademii Medycznej im. M. Kopernika w Krakowie ukończył z wyróżnieniem w 1982 r. i uzyskał tytuł lekarza medycyny. Od października tego roku rozpoczął staż podyplomowy w Zespolonym Szpitalu Wojewódzkim w Rzeszowie. Z dniem 1 X 1983 r. podjął pracę w Klinice Pediatrii Instytutu Medycyny Klinicznej w Rzeszowie, a po jej rozwiązaniu w Oddziale Dziecięcym Szpitala Wojewódzkiego nr 2 w Rzeszowie na stanowiskach: mł. asystenta, asystenta i st. asystenta. Był także jednym z organizatorów Wojewódzkiej Poradni Gastroenterologii Dziecięcej z Pracownią Endoskopii w 1984 r. i został jej dyrektorem. W 1986 r. uzyskał specjalizację I stopnia, a w 1992 r. specjalizację II stopnia (obie z pediatrii). Po studiach doktoranckich na Wydziale Lekarskim AM im. M. Kopernika w Krakowie 24 XI 1989 r. otrzymał stopień doktora nauk medycznych na podstawie rozprawy doktorskiej: Próby różnicowania i postępowanie lecznicze w zmianach chorobowych jelita grubego u dzieci. W dalszej działalności naukowo-badawczej ukierunkował się na szeroko pojętą patologię przewodu pokarmowego u dzieci i młodzieży. W latach 1994-1995 pełnił obowiązki dyrektora Szpitala Wojewódzkiego nr 2 w Rzeszowie, a po wygraniu konkursu został mianowany dyrektorem tego Szpitala na kadencję 1995-2000. W 1999 r. powołano go na stanowisko konsultanta regionalnego w dziedzinie zdrowia publicznego oraz do zespołu programującego budowę strategii województwa podkarpackiego. Od 1 IX 2000 r. był pełnomocnikiem dyrektora naczelnego Instytutu Pomnik Centrum Zdrowia Dziecka w Warszawie ds. restrukturyzacji oraz kontaktów z Ministerstwem Zdrowia i z Kasami Chorych. W 2002 r. habilitował się w Instytucie „Pomnik - Centrum Zdrowia Dziecka” w Warszawie (rozprawa Odległa ocena stanu klinicznego pacjentów z czynnościowymi zaparciami stolca. W tym roku został także profesorem nadzwyczajnym w Instytucie Wychowania Fizycznego i Zdrowotnego na Uniwersytecie Rzeszowskim. Znacząco przyczynił się do utworzenia Instytutu Pielęgniarstwa i Położnictwa na tej uczelni i od 1 IV 2004 r. do śmierci w dniu 31 XII 2004 r. był jego dyrektorem. W ciągu całej pracy zawodowej nieustannie doskonalił swoje kwalifikacje zawodowe. Poza wymienionymi studiami uczestniczył w wielu szkoleniach i kursach naukowych w kraju (m.in. Warszawa, Kraków) i poza jego granicami (Londyn, Sydney, Sztokholm, Los Angeles, Iowa City, Winston-Salem). W 1994 r. jako jedyny pediatra z Polski, po przeprowadzonym konkursie ogólnoświatowym, uczestniczył w programie naukowym „The Young Clinician-Scientist Program” w Los Angeles. W 1995 r. został członkiem Stowarzyszenia Menadżerów Opieki Zdrowotnej (STOMOZ), a następnie przewodniczącym Oddziału w Rzeszowie i członkiem Zarządu Głównego. Brał także udział w wielu kongresach i zjazdach naukowych krajowych i zagranicznych, m.in. w Rzymie, Amsterdamie, Atenach, Madrycie, Barcelonie, Kairze, Sydney, Auckland, Los Angeles, Tampere i Salonikach. Był członkiem szeregu towarzystw naukowych, m.in.: Polskiego Towarzystwa Lekarskiego, Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego, Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii i Sekcji Gastroenterologii Dziecięcej PTP (członek Zarządu Głównego), Grupy Endoskopowej PTG-E, Polskiego Towarzystwa Alergologicznego oraz jednym z członków-założycieli Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci. Wchodził w skład Komitetu Naukowego czasopisma „Pediatria Współczesna. Gastroenterologia, Hepatologia i Żywienie Dzieci” oraz Rady Naukowej miesięcznika „Standardy Medyczne”. Organizował lub był współorganizatorem wielu sympozjów na temat gastroenterologii dziecięcej, zebrań naukowo-szkoleniowych, konferencji i cyklicznych kursów na temat opieki medycznej w Polsce oraz sympozjów naukowych, odbywających się w Rzeszowie. Opublikował ponad 80 prac naukowych, m.in. w czasopismach specjalistycznych: „Wiadomości Lekarskie”, „Materia Medica Polona”, „Pediatria Polska”, „Przegląd Pediatryczny”, „Gastroenterologia Polska”, „Problemy Chirurgii Dziecięcej”, „Polski Tygodnik Lekarski”, „The Turkish Journal of Pediatrics” i „Hybridoma”. Czynnie uczestniczył w procesie wprowadzania reformy ochrony zdrowia w Polsce, pracując w grupach roboczych i zespołach konsultantów. Pomagał w organizacji społecznych imprez charytatywnych na rzecz dzieci oraz udzielał się w Wielkiej Orkiestrze Świątecznej Pomocy. Był współzałożycielem rzeszowskiego Komitetu Obrony Praw Dziecka. Wyróżniony m.in.: Nagrodą Miasta Rzeszowa w dziedzinie nauki i techniki II stopnia w 1994 r., Nagrodą „Gwóźdź Sezonu 95” w kategorii Osobowość Roku „Gazety Wyborczej – Gazeta w Rzeszowie”, Odznaką „Przyjaciel Dziecka” i Medalem im. Prof. Jana Glatzla oraz pośmiertnie Krzyżem Kawalerskim OOP. Zmarł 31 XII 2004 r. Spoczywa na cmentarzu komunalnym w Rzeszowie.

 

  • Daniel Romański

    Daniel Romański

ROMAŃSKI DANIEL, urodzony 3 I 1956 r. w Strzelinie, syn Leonarda i Czesławy z Wasiewiczów. Absolwent Liceum Ogólnokształcącego p.w. św. Augustyna w Warszawie, maturę zdał w 1975 r. Studiował na Wydziale Handlu Zagranicznego Szkoły Głównej Planowania i Statystyki w Warszawie i w 1981 r. uzyskał absolutorium. Od 5 X 1981 r. do 28 II 1995 r. pracował w WSK „PZL-Mielec” m.in. jako kierownik sekcji i kierownik Działu Sprzedaży. W ramach restrukturyzacji WSK od 1 III 1995 r. do 22 X 1998 r. pracował w Zakładzie Lotniczym „PZL-Mielec” na stanowiskach: kierownika Działu Sprzedaży, kierownika Służby Koordynacji ds. Sprzedaży i Marketingu i pełnomocnika Zarządu ZL ds. sprzedaży. 23 X 1998 r. został prezesem Zarządu Polskich Zakładów Lotniczych Sp. z o.o. w Mielcu. Znacząco przyczynił się do zorganizowania tej nowej firmy i pomyślnie przeprowadził ją przez pierwsze trudne lata funkcjonowania. W rankingu pisma „Polish Export Review” i Wydawnictwa BWB Wiedza, ogłoszonym 3 VII 2001 r., Polskie Zakłady Lotnicze Sp. z o.o. zajęły 77 miejsce w rentowności największych firm obecnych na rynku polskim. Zginął tragicznie w katastrofie lotniczej w Puerto Cabello (Wenezuela) 12 VII 2001 r. w czasie pełnienia obowiązków służbowych. Odznaczony pośmiertnie Złotym Krzyżem Zasługi. Spoczywa na cmentarzu komunalnym w Mielcu przy ul. Królowej Jadwigi.

 

ROMBOWSKI ALEKSANDER (pierwsze nazwisko: ROSENBERG), urodzony 21 II 1899 r. w Mielcu, syn Eugeniusza Rosenberga i Magdaleny z domu Zemel (Semel?). Uczęszczał do I Gimnazjum w Tarnowie, maturę zdał w I Gimnazjum w Rzeszowie w 1921 r. W latach 1917-1918 służył w 32 pułku strzelców austriackich. W latach 1921-1925 studiował historię, literaturę, język polski i pedagogikę na Uniwersytecie Jagiellońskim i Uniwersytecie Lwowskim. Od 1925 r. do 1937 r. pracował jako nauczyciel, m.in. w gimnazjach w Łomży, Częstochowie, Łodzi i Kielcach, od X 1937 r. do III 1938 r. był inwentaryzatorem zbiorów – archiwistą w Miejskim Muzeum Sztuki im. J. i K. Bartoszewiczów w Łodzi, a następnie prawdopodobnie pracował w redakcji „Głosu Porannego” w Łodzi. Nie ma też pewności, co do jego losów w czasie II wojny światowej. Przebywał wtedy na terenach ZSRR i prawdopodobnie pracował jako magazynier w Samarsku koło Rostowa nad Donem, nauczyciel w obwodzie rostowskim (do 1943 r.) i wartownik w fabryce trykotaży w Tbilisi (1944-1945). Ponadto w latach 1945-1946 działał w Związku Patriotów Polskich w Tbilisi i pełnił funkcję jego sekretarza. Do Łodzi powrócił w 1946 r. i zmienił nazwisko z Rosenberg na Rombowski. Został zatrudniony w Centralnej Żydowskiej Komisji Historycznej (1946-1947) i nauczyciel historii w Miejskim Gimnazjum dla Dorosłych. W 1948 r. przeniósł się do Wrocławia i tam pracował kolejno w Archiwum Państwowym, Bibliotece Uniwersyteckiej i Muzeum Historycznym Miasta Wrocławia. W 1947 r. uznano mu dyplom nauczycielski z UJ jako równoznaczny z dyplomem magistra historii, a w 1950 r. uzyskał stopień doktora na podstawie rozprawy Ze studiów nad polskością okolic Wrocławia. W 1956 r. otrzymał tytuł docenta i został zatrudniony w Bibliotece Głównej Uniwersytetu Wrocławskiego jako samodzielny pracownik naukowy. Był też wykładowcą w Katedrze Bibliotekoznawstwa UW. 1 X 1962 r. przeniósł się do Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Opolu, gdzie otrzymal stanowisko docenta przy Katedrze Historii Polski na Wydziale Filologiczno-Historycznym. W 1964 r. wybrano go przewodniczącym Wydziału I Opolskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk oraz nadano tytuł profesora nadzwyczajnego. Wiodącymi problemami jego badań naukowych w latach powojennych była historia Śląska, a zwłaszcza kultura polska na Śląsku. Opublikował szereg prac historycznych, m.in.: Ludycje wiesne. Zabytek literatury ludowej z połowy XVI w., Wrocław 1953, Nauka języka polskiego we Wrocławiu (koniec wieku XVI – połowa wieku XVIII), Wrocław 1960, Z historii szkolnictwa polskiego na Śląsku. Byczyna-Kluczbork-Wołczyn (od połowy wieku XVI do połowy wieku XVIII), Katowice 1960, liczne artykuły z zakresu języka i literatury XIX i XX w. w czasopismach łódzkich (od 1929 r.), a po wojnie – artykuły na temat historii polskiej kultury na Śląsku w naukowych periodykach śląskich. Zmarł 28 IV 1965 r. Spoczywa na cmentarzu w Opolu-Półwsi.

 

RONDO ROTMISTRZA PILECKIEGO, rondo na skrzyżowaniu ulic Powstańców Warszawy i Zygmuntowskiej oraz wjazdu do galerii Navigator. Patronat rotmistrza Witolda Pileckiego otrzymało uchwałą Rady Miejskiej w Mielcu nr XXII/218/2016 z dnia 23 VI 2016 r. 

WITOLD PILECKI herbu Leliwa (1901-1948) to jeden z najodważniejszych Polaków w czasach okupacji hitlerowskiej i pierwszych latach powojennych. Był rotmistrzem kawalerii Wojska. W czasie okupacji hitlerowskiej był współzałożycielem Tajnej Armii Polskiej, a później żołnierzem Armii Krajowej. Dobrowolnie dał się złapać i wywieźć do hitlerowskiego obozu zagłady w Auschwitz. Tam organizował tajny ruch oporu oraz sporządzał raporty o ludobójstwie w obozie. Uciekł z obozu i wziął udział w powstaniu warszawskim. Po wojnie nie ujawnił się i zbudował siatkę wywiadowczą dla władz emigracyjnych. W 1947 r. został aresztowany i bestialsko torturowany w śledztwie przez funkcjonariuszy UB. 15 III 1948 r. został skazany na karę śmierci i rozstrzelany. W 1990 r. Wojskowy Sąd Najwyższy uwolnił go od stawianych oskarżeń. W 2006 r. prezydent RP Lech Kaczyński przyznał mu pośmiertnie Order Orła Białego, a w 2013 r. minister obrony narodowej Tomasz Siemoniak pośmiertnie awansował go na stopień pułkownika. 

 

ROSA WALERIAN, 24 X 1944 r. został zatrudniony w Starostwie Powiatowym w Mielcu. Pracował na stanowisku kierownika Referatu Ogólnego do 1946 r., a w pierwszym kwartale 1947 r. pełnił obowiązki starosty powiatowego. Po objęciu funkcji starosty przez Bronisława Rogalskiego (7 III 1947 r.) odszedł z pracy w Starostwie i wyjechał z Mielca. Dalsze losy są nieznane.

 

ROSAK-MATUSZEWSKI ANDRZEJ JAN, urodzony 24 XI 1947 r. w Złotowie, syn Stanisława i Jadwigi z Janisławskich. Absolwent Technikum Mechanicznego w Sanoku (specjalność: eksploatacja i naprawa samochodów), maturę zdał w 1968 r. W tym samym roku został zatrudniony w Wytwórni Sprzętu Komunikacyjnego Mielec jako mechanik silnikowy w hamowni, ale po kilku miesiącach został powołany do zasadniczej służby wojskowej. Służył przez 2 lata w jednostce wojskowej w Szczecinie, a następnie powrócił do Mielca i pracował w Dziale Technicznym Oddziału PKS (1970-1976). W latach 1976-1980 był zastępcą kierownika bazy firmy Trans-Bud Mielec. W 1980 r. powrócił do PKS i pracował jako kierowca, a w 1986 r. przeniósł się do Spółdzielni Turystycznej „Gromada”, także na stanowisko kierowcy. Po zmianach przepisów o prowadzeniu działalności gospodarczej w 1990 r. założył własną Agencję Turystyczną „Erbus” i równocześnie prowadził Punkt Agencyjny ST „Gromada” przy ul. L. Staffa 2. Ukończył kurs pilota wycieczek turystycznych w Rzeszowie. W 1994 r. przekazał córce (Marzenie Tabor) firmę, ale pozostał kierownikiem AT „Erbus”. Jest organizatorem wycieczek krajowych i zagranicznych oraz innych form turystyczno-rekreacyjnych i sportowych, m.in. corocznych Mistrzostw Mielca w Narciarstwie.

 

ROSNER DAWID (1810-1886), urodzony i wychowany w Mielcu. Ukończył studia lekarskie i specjalizował się w chirurgii. Był lekarzem dóbr hrabstwa Sanguszków, lekarzem sądowym i więziennym. W 1867 r. został wybrany do pierwszej po autonomii galicyjskiej Rady Miejskiej w Tarnowie. Honorowy Obywatel Miasta Tarnowa.

 

ROTH KARL, urodzony w 1811 r. na terenie Czech. Urzędnik austriacki, prawdopodobnie pierwszy naczelnik ( c.k. starosta) powiatu mieleckiego. Urzędował w Mielcu w latach 1853 (1855?)-1867. Był raczej pozytywnie nastawiony do społeczeństwa miasta i powiatu. Nie mieli doń pretensji m.in. mieleccy uczestnicy powstania styczniowego 1863-1864. Zmarł 27 V 1867 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Mielcu.

 

ROWY MELIORACYJNE, sztuczne cieki wodne zbudowane w celu odwadniania lub nawadniania terenu. Na terenie Mielca największymi z nich są: Ługi na osiedlu Borek, Trześń Główna na osiedlach Rzochów i Wojsław, Trześń Mała na osiedlach Wojsław, Smoczka, Cyranka i Mościska, Wojsławski na osiedlu Wojsław i Złotnicko-Berdechowski na osiedlach Cyranka i Borek.

 

ROYAL STAR AERO (OŚRODEK SZKOLENIA LOTNICZEGO), został utworzony w 2003 r. przez fascynującą się lotnictwem dyrekcję firmy ROYAL-STAR (powstała w 1995 r., jest uznaną firmą w branży chłodniczej i instalacyjnej). Prowadzi działalność szkoleniową na lotnisku w Mielcu przy ul. Kosmonautów. Szkoli na licencję pilota samolotowego: liniowego ATPL (A), turystycznego PPL (A) i zawodowego CPL (A), w zakresie uprawnień do lotów według wskazań przyrządów IR (A), uprawnień do pilotowanie samolotów wielosilnikowych tłokowych MEP (L) i samolotów do MTOW 5700 kg, uprawnień na typ samolotu An-2, uprawnień motoszybowiec turystyczny TMG oraz uprawnień do lotów kontrolowanych VFR i lotów nocnych VFR, a także wznowienia licencji i uprawnień samolotowych. Przeprowadza okresowe KTP i KWT. Prowadzi także szkolenia na instruktora pilotażu: ogólnego FI (A), według wskazań przyrządu (IRI) i na samolotach wielosilnikowych tłokowych z załogą jednoosobową. Współpracuje z lotniskiem w Rzeszowie (m.in. nauka podejść ILS, VOR, LOC i NDB). Dotychczas wyszkolono kilkuset pilotów i instruktorów. W 2013 r. do licznej listy certyfikatów dołączyła Certyfikat Przewoźnika Lotniczego (AOC). Uczestniczy w pokazach lotniczych, m.in. zaprezentowano się na pokazach lotniczych z okazji 75-lecia Przemysłu Lotniczego w Mielcu (17 VIII 2013 r.). W 2014 r. wprowadziła usługę aerotaxi – taksówkę powietrzną na zamówienie.

 

ROZENBAJGIER EDWARD, urodzony 30 XI 1924 r. w Haczowie koło Krosna, syn Władysława i Katarzyny z domu Rozenbajgier. Absolwent Liceum Handlowego w Strzyżowie, maturę zdał w 1947 r. W tym roku został zatrudniony w Kopalni Węgla Kamiennego w Nowej Rudzie jako rachmistrz, a później kontroler zarobków. W latach 1952-1954 pracował w Krośnieńskim Przedsiębiorstwie Skupu Surowców Włókienniczych i Skórzanych w Krośnie na stanowisku zastępcy głównego księgowego, a w latach 1954-1960 był pracownikiem księgowości Przedsiębiorstwa Kopalnictwa Naftowego w Ustrzykach Dolnych. W 1960 r. został przeniesiony do organizowanego Zakładu Eksploatacji Ropy „Partynia” z siedzibą w Mielcu na stanowisko starszego ekonomisty w Dziale Inwestycji, a w 1963 r. powierzono mu funkcję zastępcy głównego księgowego. W nowo powstałym w 1967 r. Przedsiębiorstwie Kopalnictwa Naftowego „Mielec” w Mielcu objął funkcję kierownika Działu Księgowości, a w latach 1972-1976 był głównym księgowym. Po likwidacji w 1976 r. PKN w Mielcu podjął pracę w Kombinacie Budownictwa Komunalnego w Rzeszowie – Zakład Produkcji Materiałów Budowlanych (później Zakład Robót Budowlanych) na stanowisku głównego księgowego. W latach 1981-1989 pracował w Spółdzielni Transportu Wiejskiego w Mielcu także jako główny księgowy i w 1989 r. przeszedł na emeryturę. Angażował się także do działalności społecznej. W latach 1972-1975 był ławnikiem Sądu Powiatowego w Mielcu, a w latach 1976-1978 członkiem Kolegium ds. Wykroczeń przy Urzędzie Miejskim w Mielcu. Pasjonował się filatelistyką. Od 1970 r. był członkiem Koła PZF nr 38 w Mielcu, a następnie jego sekretarzem i przewodniczącym zarządu. Opracował szereg zbiorów, m.in.: „Lata ofiar, krwi i grozy”, „Polski przemysł naftowy”, „Na szlaku pielgrzymek Jana Pawła II po Ojczystej Ziemi”, „Mielec w filatelistyce” oraz „Królowie i książęta polscy”. Na wystawach międzynarodowych i krajowych otrzymywał za nie medale i wyróżnienia. Publikował artykuły w prasie filatelistycznej. Był członkiem Klubu Seniora „Złota Jesień” przy SDK MSM w Mielcu. Wyróżniony m.in. Złotym Krzyżem Zasługi, Złotą i Srebrną Odznaką Honorową PZF oraz Odznaką „100 Lat Polskiej Filatelistyki”. Zmarł 10 XII 2003 r. Spoczywa na cmentarzu komunalnym w Mielcu przy ul. Królowej Jadwigi.

 

ROZWÓJ PRZESTRZENNY MIASTA, ze względu na uwarunkowania zewnętrzne, najczęściej niezależne od samych jego mieszkańców, odbywał się skokowo. Teren miasta Mielca, wyznaczony przez jego założycieli Jana i Bernardyna w akcie lokacyjnym w 1470 r., wynosił prawdopodobnie około 6,95 km2. Granicą miasta od zachodu była rzeka Wisłoka. Od północy graniczyło ono ze Złotnikami (w tym Borek) oraz Cyranką (wówczas Nowa Góra). Od wschodu jego sąsiadem była Smoczka, a od południa Wojsław. Pierwsza zabudowa powstała przy rynku i ulicach doń przyległych, a zwłaszcza przy ulicy prowadzącej do zamku i do kościoła parafialnego. Taka sytuacja utrzymywała się przez blisko 400 lat, mimo rosnącej ciasnoty. Jeszcze w połowie XIX w. zabudowa miejska od strony północnej kończyła się przed Błoniami (dziś ta granica biegłaby ulicą S. Staszica i Al. Jana Pawła II), od strony wschodniej przy drodze do Tarnobrzega i Sandomierza (dziś to ul. H. Sienkiewicza), a od południa w okolicach kościoła św. Mateusza i ulicy biegnącej od kościoła w kierunku wschodnim (dziś jest to ul. Jędrusiów). Na pozostałym terenie rozciągały się pola uprawne i błonia, na których wypasano bydło. Impulsami do rozbudowy miasta były podniesienie go do rangi siedziby powiatu (1853) i oddanie do użytku linii kolejowej Dębica-Nadbrzezie ze stacją w Mielcu (1887). Przy nowo powstałej ul. T. Kościuszki wybudowano siedziby władz i urzędów (Rada Powiatowa, Sąd Powiatowy) oraz wiele okazałych prywatnych domów (willi), głównie  mieleckiej inteligencji. Przy ulicach prowadzących w kierunku stacji budowali natomiast właściciele firm produkcyjnych, handlowych i usługowych. Wtedy też coraz większą rolę zaczęły odgrywać ulice Kolejowa i Cyranowska, biegnąca od torów kolejowych w kierunku Cyranki. Ulica T. Kościuszki otworzyła nowe możliwości budowania, a po wytyczeniu kilku ulic wybiegających od niej w kierunku wschodnim (dziś są to ul.: Lwowska, Zacisze, G. Narutowicza i S. Moniuszki) już w pierwszych latach XX w. pojawiły się pierwsze domy. Kiedy zaś przy ul. J. Kilińskiego wybudowano okazały gmach gimnazjum, a obok bursę, wkrótce i ten zakątek miasta stał się placem budowy nowych domów. Dodać należy, że po wielkim pożarze Mielca w 1900 r. Rada Miejska wprowadziła zakaz budowania domów drewnianych w śródmieściu i surowo go przestrzegała. Rezultatem tego konsekwentnego działania była murowana zabudowa Rynku i jego rejonu. Przykład ten działał pozytywnie i zdecydowana większość mielczan budowała odtąd domy murowane. Przy odleglejszych starych ulicach dominowały nadal domy drewniane, a ostatnie z nich możemy jeszcze dziś oglądać przy ulicach: Legionów, J. Sobieskiego, Wąskiej, Nowy Rynek, T. Kościuszki i H. Sienkiewicza. Dalszą rozbudowę miasta spowodowała budowa Polskich Zakładów Lotniczych na pobliskich terenach wsi Cyranka i pilna konieczność zakwaterowania pracowników, których liczba rosła z dnia na dzień. Projekt budowy osiedla fabrycznego PZL WP-2 na terenach dawnych pól mieszczańskich dochodzących do Góry Cyranowskiej, opracowany przez Biuro Projektowe Wojskowego Funduszu Kwaterunkowego w Warszawie i zatwierdzony w 1937 r., realizowano w fantastycznym (jak na tamte czasy) tempie. Do września 1939 r. wybudowano kilkanaście bloków mieszkalnych. Dostosowując miasto do nowych warunków funkcjonowania, Zarząd Miejski miasta Mielca sporządził w 1938 r. „Plan inwestycyjny”, a w jego ramach ujął m.in. zadanie: „...5) sporządzenie podstawowych pomiarów i planu zabudowania m. Mielca”. Realizację tych planów przerwała II wojna światowa. Po wojnie powrócono do koncepcji rozwoju fabryki i osiedla fabrycznego, a w dalszej kolejności – rozwoju całego miasta. W 1949 r. przekształcono Polskie Zakłady Lotnicze PPW – Zakład nr 1 na Wytwórnię Sprzętu Komunikacyjnego, tworząc możliwości do znacznego rozszerzenia dziedzin produkcji. W 1951 r. w pracowniach „Miastoprojektu” w Warszawie opracowano „Ogólny plan zagospodarowania miasta”, co stanowiło podstawę do planowej rozbudowy Mielca. Odtąd intensywnie rozbudowywano osiedle WSK z pełną infrastrukturą, a 26 VI 1957 r. WSK przekazała MRN administrację tego osiedla. Od 1958 r. rozpoczęła funkcjonowanie Mielecka Spółdzielnia Mieszkaniowa. Pierwszy wybudowany przezeń blok mieszkalny oddano do użytku w 1961 r., a w latach 60. i 70. powstało duże osiedle bloków mieszkalnych pomiędzy ulicami: L. Staffa, J. Kusocińskiego i P. Skargi (później osiedle M. Kopernika). Równocześnie od 1956 r. Powiatowa Rada Narodowa zatwierdzała plany zagospodarowania kolejnych osiedli, a uchwały te były początkiem rozpoczęcia planowej zabudowy danego terenu. Tak powstawały kolejno: osiedle domów jednorodzinnych „za laskiem” (od 1956 r., później ODJ i os. Kazimierza Wielkiego), osiedle domów jednorodzinnych w rejonie ul. Obrońców Westerplatte (od 1960 r.), osiedle Cyranka-Południe w rejonie ul. K.K. Baczyńskiego (od 1970 r.) oraz osiedle domów jednorodzinnych w  rejonie ulic M. Reja, 1 Maja i Konfederackiej, a także osiedle Dziubków (od 1972 r.). Intensywny rozwój zabudowy Mielca doprowadził na początku lat 70. do niemal kuriozalnej sytuacji. Oto na terenie 6,95 km2, przeznaczonym na miasto przez jego pierwszych właścicieli, Jana i Bernardyna w 1470 r., mieszkało ponad 27 tysięcy ludzi (3 860 osób na 1 km2!), a główny czynnik miastotwórczy (WSK) znajdował się poza jego granicami administracyjnymi. W 1973 r., na wniosek Miejskiej Rady Narodowej w Mielcu, niemal trzykrotnie powiększono powierzchnię miasta – do 20,89 km2, rozszerzając jego granice o całą wieś Cyrankę, teren WSK „PZL”, część wsi Złotniki z Borkiem i część wsi Wojsław. W 1974 r. zatwierdzono: „Plan realizacyjny osiedla wielorodzinnego MSM w rejonie ulic A. Kędziora i K. Pułaskiego” (aktualnie osiedle S. Żeromskiego) i „Plan realizacyjny osiedla wielorodzinnego MSM Borek pomiędzy ulicami H. Sienkiewicza i J. Kilińskiego” (dziś osiedle Lotników) oraz rozpoczęto budowę tych osiedli. Pilna konieczność dostosowania zagospodarowania Mielca do intensywnej zabudowy kolejnych terenów spowodowała, że w 1979 r. zatwierdzono nową edycję „Miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta Mielca”, opracowaną przez Wojewódzkie Biuro Planowania Przestrzennego w Rzeszowie Zespół w Mielcu. W 1984 r. zatwierdzono miejscowe plany szczegółowego zagospodarowania przestrzennego (mpszp) zespołu osiedli Smoczka, osiedla jednorodzinnego Borek i osiedla w rejonie ulic Zacisze i G. Narutowicza. Nieustanny i dynamiczny rozwój miasta oraz odważne plany dalszej jego rozbudowy spowodowały starania władz miasta o kolejne powiększenie obszaru miasta. Uzyskano pozytywną decyzję władz państwowych i z dniem 1 I 1985 r. powierzchnia Mielca wzrosła do 47,36 km2, po przyłączeniu miejscowości: Mościska, Smoczka, Wojsław i Rzochów. W 1989 r. zatwierdzono mpszp „Mielec-Michalina”. Na początku lat 90. narastający kryzys w WSK „PZL-Mielec” znacząco wpłynął na spowolnienie tempa rozbudowy miasta. Drastycznie spadła ilość budowanych bloków wielorodzinnych, ale powstawało coraz więcej domów jednorodzinnych o ciekawej architekturze. M.in. konieczność dostosowania zagospodarowania przestrzennego miasta do nowych uwarunkowań ustrojowych i trendów w budownictwie spowodowała, że w dniu 9 XI 1994 r. Rada Miejska zatwierdziła nowy miejscowy plan ogólny (mpo), a także mps „Śródmieście-Centrum” i „Śródmieście-Południe”. Przez kolejnych kilka lat sytuacja w budownictwie mieszkaniowym nie ulegała większym zmianom. W 1998 r. uchwalono miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego (mpzp) „Mielec – Osiedle-Mościska”, a w 1999 r. mpzp Specjalnej Strefy Ekonomicznej „EURO-PARK Mielec”. W pierwszych latach XXI w. powstało osiedle domów wielorodzinnych na zachodnim zboczu Góry Cyranowskiej. Dla umożliwienia dalszego rozwoju budownictwa jednorodzinnego uchwalono mpzp „Wolności-Lwowska” (2001) oraz zmiany w mpo dla terenów budownictwa mieszkaniowego na terenach Smoczki (2002) i Wojsławia (2003). Zaowocowało to budowami wielu domów jednorodzinnych w rejonach ulic: Wolności, Smoczka, Królowej Jadwigi, Witosa i Wojsławskiej. W związku z dynamicznym rozwojem Specjalnej Strefy Ekonomicznej EURO-PARK MIELEC, Rada Miejska w Mielcu kilkakrotnie zmieniała uchwalony 8 VII 1999 r. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego SSE „Euro-Park Mielec”. Były to uchwały podejmowane na sesjach: 31 V 2001 r., 11 IV 2005 r., 11 I 2008 r., 17 V 2011 r. i 1 XII 2011 r. Ponadto od 2003 r. uchwalano kolejne miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego (lub zmiany mpzp) dla umożliwienia rozwoju poszczególnych fragmentów Mielca: zmianę Miejscowego Planu Szczegółowego „Śródmieście Miasta Mielca” w rejonie cmentarza parafialnego (27 XI 2003 r.), MPZP terenu budownictwa mieszkaniowego i usług przy ul. W. Witosa (27 XI 2003 r.), MPZP „Smoczka C” dla terenu położonego w rejonie ulic W. Witosa, Wolności i św. Kingi (29 VI 2006 r.) oraz zmiana tego planu (9 IX 2009 r.), MPZP w rejonie ulic Wolności i Królowej Jadwigi (28 IX 2006 r.), MPZP dla terenu położonego w południowej części osiedla Cyranka (21 VIII 2008 r.), MPZP „Osiedle Michalina” (5 XI 2008 r.), MPZP „Osiedle Szafera” (5 XI 2008 r.), MPZP dla terenu zabudowy mieszkaniowej w osiedlu Rzochów, w rejonie ul. Podleśnej (11 II 2010 r.), MPZP dla terenu przy zbiegu al. E. Kwiatkowskiego i ul. Przemysłowej (28 VIII 2012 r.), MPZP dla terenu położonego przy ul. Powstańców Warszawy, MPZP dla terenu potencjalnego zagrożenia powodzią, przyległego do projektowanego wału przeciwpowodziowego oraz części obszaru rozproszonej zabudowy mieszkaniowej osiedli J. Kilińskiego i T. Kościuszki (20 XII 2012 r.). Po uchwaleniu planów w tych rejonach rozwinęło się budownictwo mieszkaniowe i usługi (w mniejszym stopniu).

 

ROŻNIAŁ PIOTR, urodzony 28 III 1968 r. w Mielcu, syn Michała i Zofii z domu Szczur. Absolwent Technikum Mechanicznego (specjalność: budowa silników spalinowych) w Mielcu z maturą w 1988 r. Studiował na Wydziale Inżynierii Lądowej Politechniki Krakowskiej (kierunek – budownictwo, specjalność – drogi i ulice) i w 1993 r. uzyskał tytuł magistra inżyniera. Ponadto w 1992 r. ukończył Uczelniane Studium Pedagogiki i Psychologii, uzyskując kwalifikacje pedagogiczne do pracy nauczycielskiej. Pracę zawodową rozpoczął w Krakowskim Przedsiębiorstwie Robót Drogowych SA. na stanowisku majstra i kierownika robót (1994-2000). W latach 2000-2008 był kierownikiem, a następnie prezesem i likwidatorem w firmie UNIDROG Sp. z o.o. w Maliniu. Od 2002 r. do 2007 r. pracował w Przedsiębiorstwie Robót Drogowych Sp. z o.o. w Mielcu na stanowisku kierownika Kierownictwa Robót nr 3. W latach 2007-2015 był kierownikiem projektu w Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w Rzeszowie. 1 IV 2015 r. objął funkcję naczelnika Wydziału Dróg, Zieleni i Energetyki Urzędu Miejskiego w Mielcu i pełnił ją do 31 V 2017 r. Jest członkiem Teatru Rozmaitości w Domu Kultury SCK w Mielcu. 

 

RÓG JANUSZ, urodzony 23 V 1971 r. w Mielcu, syn Jana i Stefanii z domu Rżany. Uzyskał wykształcenie zawodowe (mechanizator rolnictwa, 1990 r.) w Zespole Szkół Rolniczych w Rzemieniu, powiat mielecki. Pracował w wielu mieleckich firmach, ostatnio jako ślusarz produkcyjny w Firmie TARAPATA w Mielcu. Honorowe oddawanie krwi rozpoczął w 1991 r. Do 31 V 2011 r. oddał 50 500 ml krwi. Jest członkiem PCK w Mielcu. Wyróżniony m.in. Odznaką Zasłużonego HDK III, II i I stopnia. Należy do Ochotniczej Straży Pożarnej w Kliszowie, powiat mielecki.

 

RÓG ROMAN Urodził się 26 lipca 1956 r. w Wadowicach Górnych, syn Bronisława i Marii z domu Karkut. Od wczesnej młodości pomagał ojcu w prowadzonym przez niego Zakładzie Rzemieślniczym Mechaniki Pojazdowej i Wulkanizacji w Wadowicach Górnych. Równocześnie uczęszczał do Technikum Zawodowego w Mielcu. W 1973 r. niespodziewanie zmarł ojciec i działalność zakładu została zawieszona. W 1976 r. Roman zdał maturę i uzyskał tytuł technika elektryka, a w 1977 r., na bazie byłego zakładu ojca, utworzył własną firmę o nazwie: „Wytwarzanie Artykułów z Gumy” w Wadowicach Górnych. Zakład ten prowadził nieprzerwanie do 2011 r., a następnie przekazał go, jako sukcesję rodzinną, synowi Pawłowi. (Ten kontynuuje tradycje rodzinne poprzez firmę GUMOTIV.) W 1993 r. Roman Róg i Edward Zieliński (koledzy z klasy w technikum) założyli firmę TARGUM (branża oponiarska i gumowa) w Mielcu przy ul. Racławickiej 3 i systematycznie rozwijali jej działalność na terenie dwóch województw – rzeszowskiego i tarnowskiego. Uczestnictwo w targach i sympozjach branżowych w kraju i poza jego granicami pomagały w zdobywaniu bieżącej wiedzy o kierunkach rozwoju gospodarki światowej, zwłaszcza branży gumowej, a także umożliwiały nawiązanie kontaktów i sprawną współpracę z kontrahentami. Na marginesie można dodać, że podróże po świecie były pasją Romana Roga. Zwiedził ponad 80 krajów na niemal wszystkich kontynentach. Dbałość o jakość działalności firmy i dynamika jej rozwoju spowodowały, że firma TARGUM stała się uznaną marką w kraju i na rynkach zagranicznych. Powodzenie zakładów w Wadowicach Górnych i Mielcu skłoniły Romana Roga do założenia w 1994 r. (z małżonką Danutą i wspólnikiem Jackiem Pawlikowskim) firmy GUMAT w Sędziszowie Małopolskim, działającej także w przemyśle gumowym. Angażował się społecznie. Był m.in. członkiem Zarządu Aeroklubu Mieleckiego. Wspierał działalność wielu instytucji i stowarzyszeń. W Wadowicach Górnych pomagał finansowo m.in. Parafii św. Anny, Stowarzyszeniu „Nasze Wadowice”, kapeli „Wadowiacy”, szkołom oraz Samorządowemu Ośrodkowi Kultury i Rekreacji. W mieleckim środowisku znana jest Jego pomoc Automobilklubowi Mieleckiemu, Honorowym Dawcom Krwi, ekstraklasowej drużynie piłki ręcznej Stal Mielec, drugoligowemu zespołowi piłki nożnej FKS Stal Mielec, służbom mundurowym i szkołom, zwłaszcza Szkole Podstawowej nr 1 im. W. Szafera. Jego zaangażowanie społeczne i udzielanie konkretnej pomocy inicjatywom społecznym zostały nagrodzone m.in. Brązowym Medalem „Za Zasługi dla Obronności Kraju”, Złotym i Srebrnym Medalem „Za Zasługi dla Pożarnictwa”, Złotym Medalem „Za Zasługi dla Ligi Obrony Kraju” i Honorową Odznaką Rzemiosła. Otrzymał też awans wojskowy na starszego sierżanta. Zmarł 6 I 2016 r. Spoczywa na cmentarzu w Wadowicach Górnych. Jego funkcję w firmie TARGUM przejął syn Piotr.

 

  • Tomasz Róg

    Tomasz Róg

RÓG TOMASZ, urodzony 7 III 1972 r. w Mielcu, syn Władysława i Janiny. Uczęszczał do Zespołu Szkół Technicznych w Mielcu, a następnie uczył się w Chicago Foreman High School (USA) i szkołę tę ukończył w 1991 r.  Pracował za granicą, a po powrocie do Mielca - w firmach LECHMET i BIBMOT. Aktualnie prowadzi własną działalność gospodarczą. Ukończył studia licencjackie w WSH w Jaśle (2008) i studiował ekonomię w WSH w Kielcach, uzyskując tytuł magistra w 2009 r. Angażuje się w różne formy pracy społecznej. W latach 80. był zawodnikiem sekcji siatkówki Stali Mielec. Od 2004 r. pełni z wyboru mieszkańców funkcję przewodniczącego Rady Osiedla Niepodległości, m.in. współpracując ze Wspólnotami Mieszkańców tego osiedla. Jest członkiem Szkoły Płetwonurków oraz Klubu Strzeleckiego Parabellum w Mielcu. W 2011 r. wraz z innymi pasjonatami aktywnego wypoczynku założył Mielecką Grupę Biegową, której głównym celem jest zachęcenie ludzi do zespołowego biegania.

 

RÓW TRZEŚŃ, prawy dopływ Wisłoki, na terenie miasta pozostałość rzeki Trześnicy, wspominanej w akcie lokacyjnym z 1470 r. (W okresie zlodowacenia środkowopolskiego doliną Trześniówki płynęła Wisłoka.) Młyn na rzeczce Trześń w Chorzelowie (1510). Prace przy regulacji Potoku Rów od Rzochowa do Zarównia (23,5 km). W latach 1889-1894 prace przy regulacji Rowu wykonano tylko na długości 6,7 km2 z powodu większych kosztów budowy, a następnie ukończono regulację Rowu na długości 13 km.

 

RÓŻANA (ULICA), maleńka (78 m) uliczka miejska na osiedlu Borek. Biegnie od ul. W. Jagiełły do ul. Wspólnej i dalej w kierunku złotnickich pól. Status ulicy i nazwę uzyskała 28 I 1987 r. W 2007 r. otrzymała nawierzchnię asfaltową. Nazwa ulicy: RÓŻANA wynikła z koncepcji nadania ulicom w tej części osiedla nazw drzew i krzewów.

 

RÓŻECKI STEFAN, komisarz PKL na powiat mielecki w listopadzie 1918 r. i starosta powiatowy. Zorganizował administrację powiatową i radę przyboczną  oraz podporządkował sobie mielecką straż obywatelską.  W 1921 r. został odwołany z funkcji i wyjechał z Mielca.

 

RÓŻYCKI JAN, urodzony 6 IV 1912 r. w Padwi Narodowej, pow. mielecki, syn Jana i Ewy z domu Kusy. Ukończył szkołę powszechną w Padwi Narodowej. Po służbie wojskowej i ukończeniu szkoły podchorążych został oficerem – zbrojmistrzem Wojska Polskiego. Brał udział w kampanii wrześniowej 1939 r. i po potyczce z wojskiem radzieckim został internowany. Udało mu się uciec w przebraniu i powrócić do Padwi w październiku 1939 r. W czasie okupacji hitlerowskiej pomagał ojcu w prowadzeniu gospodarstwa rolnego. W ramach powstałej jesienią Tajnej Organizacji Wojskowej (TOW), wspólnie z bratem Józefem zorganizował Komendę Gminną TOW w Padwi, a później KG Związku Walki Zbrojnej (ZWZ). Posługiwał się pseudonimem „Orzeł”. W 1941 r. został mianowany oficerem broni w obwodzie ZWZ (później ZWZ-AK) i prowadził szkolenia w zakresie posługiwania się bronią. W 1943 r., po aresztowaniu brata Józefa, został dowódcą oddziału AK w Padwi. Był organizatorem i uczestnikiem wielu akcji bojowych i dywersyjno-sabotażowych, m. in. udanej akcji na więzienie w Mielcu 29 III 1943 r. (Uwolniono m.in. młodszego brata Jana – Władysława, żołnierza AK.) Jesienią 1944 r. zgłosił się do tworzonej w Rzeszowie i okolicznych miastach 2. Armii Wojska Polskiego i w randze porucznika walczył m.in. pod Budziszynem. Po wojnie został aresztowany i uwięziony w Rzeszowie za działalność w AK i nielegalne posiadanie broni. (Był to pistolet od wysokiej rangi oficera radzieckiego za wykazaną odwagę, co poświadczał dokument napisany przez tegoż oficera.) Ostatecznie zwolniono go z braku dowodów winy. Wkrótce jednak został zmuszony do ukrywania się, gdyż chciano go powtórnie aresztować. W latach 50. zamieszkał w Mielcu i pracował w Spółdzielni Pracy „Pokój” na stanowisku kierownika zakładu ślusarskiego, a później prowadził zakład prywatny. Zmarł 20 VII 1964 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Mielcu przy ul. H. Sienkiewicza.

 

RÓŻYCKI JÓZEF, urodzony 28 I 1917 r. w Padwi Narodowej, pow. mielecki, syn Jana i Ewy z domu Kusy. Absolwent Gimnazjum i Liceum im. S. Konarskiego w Mielcu, maturę zdał w 1937 r. Po ukończeniu Szkoły Podchorążych w Komorowie został oficerem zawodowym Wojska Polskiego i służył w formacjach piechoty. W randze porucznika uczestniczył w kampanii wrześniowej 1939 r., m.in. walczył w okolicach Warszawy i odniósł rany. Po pobycie w szpitalu powrócił do Padwi i pracował w gospodarstwie rodzinnym. Wspólnie z starszym bratem Janem zorganizował Komendę Gminną TOW (potem ZWZ i AK) i był jej pierwszym komendantem. Zorganizował szereg akcji bojowych i dywersyjno-sabotażowych. Latem 1943 r. został aresztowany przez mieleckich gestapowców dowodzonych przez Rudolfa Zimmermanna (był szkolnym kolegą J. Różyckiego). Więziono go w Mielcu, a następnie w Krakowie, gdzie został zamordowany w nieznanych okolicznościach. Miejsce pochówku, jak dotychczas, nie jest znane.

 

RSM SP. Z O.O. (ZAKŁAD PRODUKCJI MASZYN I URZĄDZEŃ), firma działająca w SSE EURO-PARK MIELEC na podstawie zezwolenia z dnia 8 VIII 2001 r. Produkuje maszyny i urządzenia dla budownictwa, m.in. do produkcji rynien w systemie ciągłym, paneli dachowych w systemie ciągłym, parapetów w systemie ciągłym i różnych profili kształtowych w systemie ciągłym. Atutami tych maszyn są niewielkie gabaryty, prostota w obsłudze i tania eksploatacja oraz możliwość produkowania elementów budowlanych na placu budowy, co znacznie obniża koszty budowy. Około 90 % produkcji wykonuje dla firm budowlanych w USA, a pozostałymi odbiorcami są firmy francuskie, irlandzkie i polskie. Dodatkową ofertą firmy jest wykonawstwo obróbki cieplnej i galwanicznej: hartowanie, czertnienie i chromowanie. Siedzibą RSM jest nowa hala produkcyjna w północnej części SSE, obok bramy wjazdowej na lotnisko.

 

RUCH SA, firma kolportażowo-handlowa o zasięgu ogólnopolskim. Powstała w grudniu 1918 r. w Warszawie z inicjatywy polskich księgarzy dr. Stanisława Gebethnera i Jakuba Mortkowicza pod nazwą „Polskie Towarzystwo Księgarni Kolejowych „Ruch” Sp. z o.o. W 1950 r. w ramach tzw. „bitwy o handel” uspołeczniono ją i powołano Przedsiębiorstwo Kolportażu Prasy i Książki „Ruch”. Na terenie Mielca Delegatura Oddziału PKPiK „Ruch” w Rzeszowie powstała także w 1950 r. Jej siedzibami były baraki – jeden na terenie Miasteczka Młodego Robotnika, a drugi przy ul. B. Głowackiego. Głównymi formami działalności były: kolportaż prasy oraz handel prasą, książkami, artykułami piśmienniczymi i innymi drobnymi artykułami poprzez sieć kiosków, która rozrastała się wraz z rozwojem miasta. Później zmieniono nazwę na Przedsiębiorstwo Upowszechniania Książki i Prasy „Ruch” (PUPiK). W 1973 r. połączono „Ruch” z Robotniczą Spółdzielnią Wydawniczą „Prasa” i Wydawnictwem „Książka i Wiedza” w RSW „Prasa-Książka-Ruch”. Była to centralna instytucja wydawnicza, handlowa i kulturalno-oświatowa PZPR. W Mielcu utworzono Oddział Rejonowy. Wydarzenie to zbiegło się z przekazaniem do użytku nowego obiektu przy ul. Głowackiego o biurowo-spedycyjnej powierzchni około 2000 m2 (19 I 1974 r.). Nowa instytucja przejęła m. in. wszystkie zadania Oddziału PUPiK „Ruch” w Mielcu (kolportaż prasy i książek, prowadzenie sieci 90 kiosków wielobranżowych, 29 klubów prasy i książki z działalnością kulturalno-oświatową na terenie miast i wsi w czterech powiatach: mieleckim, kolbuszowskim, dębickim i ropczyckim, a po likwidacji powiatów – w rejonie Mielca i Kolbuszowej). W inspirowaniu, organizowaniu i koordynowaniu różnych form kulturalno-oświatowych ważną rolę odegrała Maria Sokół – zastępca dyrektora OR/RSW w Mielcu oraz Stefan Kaczmarczyk – specjalista ds. kulturalno-oświatowych. Najbardziej popularnymi formami kulturalno-oświatowymi były „Dni Kultury, Oświaty, Książki i Prasy” oraz różnego rodzaju turnieje, m.in.: „O złotą jabłoń”, „Nasze sprawy w naszej prasie”, „O srebrną choinkę”, „O klubowy laur”, „Wiedza umacnia przyjaźń”, „Kolorowa dobranocka” i „Klubowy turniej krzyżówkowy”. Sporo sukcesów odnosiły teatry lalkowe, reprezentujące mielecki oddział w Przeglądach Teatrów Lalkowych. Ponadto w klubach odbywały się spotkania z literatami, weteranami wojen i prelegentami Towarzystwa Wiedzy Powszechnej. W 1983 r. mielecki oddział liczył 37 pracowników etatowych, 152 sprzedawców i 12 rozwozicieli prasy i towarów. W marcu 1990 RSW została zlikwidowana przez Sejm RP. Dwa lata później (IV 1992 r.) znaczną część zadań byłej RSW podjęło utworzone Przedsiębiorstwo Państwowe „Ruch” SA, którego Oddział Rejonowy m.in. działał w Mielcu.

 

RUCKA URSZULA MARIA (z domu BADURA), urodzona 12 IX 1965 r. w Mielcu, córka Władysława i Anny z domu Pałeczka. Ukończyła: Studium Nauczycielskie w Jaśle, studia magisterskie z zakresu wychowania przedszkolnego na WSP w Rzeszowie (1990) i studia podyplomowe z zakresu wychowania początkowego na tejże uczelni (1993). Uzyskała tytuł nauczyciela dyplomowanego i I stopień specjalizacji zawodowej. Pracę zawodową rozpoczęła w 1986 r. w Szkole Podstawowej Nr 8 w Mielcu jako nauczyciel klas 0 – III. W 1991 r. przeszła do pracy w Przedszkolu Miejskim Nr 2 w Mielcu. Od 1998 r. pełni funkcję dyrektora Przedszkola Miejskiego Nr 8 w Mielcu przy ul. Cz. Tańskiego. W 1999 r. ukończyła kurs kwalifikacyjny w zakresie zarządzania placówką oświatową.

 

  • Janusz Rucki

    Janusz Rucki

RUCKI JANUSZ, urodzony 2 IX 1961 r. w Mielcu, syn Mieczysława i Julii z domu Padykuła. Absolwent Technikum Mechanicznego w Mielcu (specjalizacja – budowa płatowców), maturę zdał w 1981 r. Od 1980 r. należał do Aeroklubu Mieleckiego. Wtedy to przeszedł szkolenie szybowcowe i wykonał pierwszy samodzielny lot na szybowcu. W 1981 r. został zatrudniony w WSK PZL-Mielec jako monter płatowców i śmigłowców. W latach 1981-1983 odbył zasadniczą służbę wojskową, najpierw w Technicznej Szkole Wojsk Lotniczych w Zamościu, a następnie w eskadrach remontowych w Warszawie i Wrocławiu. Po powrocie z wojska pracował w OBR SK, a następnie w WSK Mielec, początkowo przy uruchamianiu, a następnie produkcji samolotu An28. W 1986 r. uzyskał licencję pilota samolotowego turystycznego, w 1991 r. – pilota samolotowego zawodowego II klasy i wkrótce potem – pilota samolotowego I klasy i pilota samolotowego liniowego. Równocześnie działał w Aeroklubie Mieleckim. Brał udział w krajowych i międzynarodowych zawodach szybowcowych oraz jako instruktor szkolił pilotów szybowcowych. Od stycznia 1995 r. do maja 2007 r. pracował w EADS PZL Warszawa Okęcie SA. ZUA Mielec jako pilot – instruktor i szef personelu lotniczego. W tym czasie wykonywał m.in. loty przeciwpożarowe i zabiegi agrolotnicze w Iranie, Sudanie, Portugalii i Włoszech. W maju 2007 r. przeszedł do firmy Prima Charter Sp. z o.o. Warszawa i pracował jako pilot samolotu Boeing B757. Odbywał loty czarterowe (przewóz pasażerów) do Wenezueli, Egiptu, Tunezji, Grecji, Turcji, Włoch, Hiszpanii i Portugalii. W kwietniu 2008 r. powrócił do EADS PZL Warszawa Okęcie SA. ZUA Mielec, ponownie na stanowisko pilota – instruktora i szefa personelu lotniczego. Wykonuje loty przeciwpożarowe i zabiegi agrolotnicze oraz prowadzi szkolenia pilotów. Posiada licencje pilota i instruktora szybowcowego (11 typów) oraz licencję pilota samolotowego liniowego, w tym uprawnienia do pilotowania samolotu Boeing B757 oraz 14 typów samolotów, w tym An-2, M-18 Dromader i M-20 Mewa. Pod koniec 2008 r. posiadał następujący bilans: nalot ogólny na samolotach – 3 250 godz., nalot na samolotach jako instruktor – 798 godz., nalot ogólny na szybowcach – 1 170 godz. i nalot na szybowcach jako instruktor – 298 godz. Przeleciał na szybowcach ponad 20 000 kilometrów. Posiada Złotą Odznakę Szybowcową z Dwoma Diamentami.

 

RUCKI NORBERT (ksiądz), urodzony 4 VI 1933 r. w Kliszowie, powiat mielecki, syn Franciszka i Weroniki. Uczęszczał do Gimnazjum i Liceum im. St. Konarskiego w Mielcu, zdał małą maturę w 1949 r. Przeniósł się do Niższego Seminarium Duchownego w Łodzi i równocześnie uczył się w II Liceum Ogólnokształcącym im. G. Narutowicza w Łodzi. Ostatecznie postarał się o wcześniejsze zdanie matury w trybie eksternistycznym w 1950 r. w IV Gimnazjum im. E. Szczanieckiej w Łodzi. Po studiach teologicznych w Seminarium Duchownym w Łodzi, w 1955 r. przyjął święcenia kapłańskie. W 1957 r. uzyskał stopień magistra teologii po obronie pracy Teoria poznania u Floriana Bochwica. W latach 1957-1960 przebywał na stypendium we Francji, a po powrocie do Polski uzyskał doktorat za obronę rozprawy Autonomia psychosomatyczna Chrystusa w Teologii pierwszej połowy XX w. W latach 1960-1962 pracował w łódzkich parafiach Najświętszego Zbawiciela i Matki Bożej Zwycięskiej. Od 1962 r. ponownie przebywał we Francji, korzystając z polonijnego stypendium naukowego, a następnie uczestniczył jako obserwator w wydarzeniach Soboru Watykańskiego II. W tym okresie (1962-1968) współpracował z Radiem w Buffalo, pisząc dlań ponad 120 pogadanek radiowych po wygraniu konkursu „Godzina Ojca Justyna”. W 1965 r. powrócił do kraju i pracy duszpasterskiej w Łodzi jako wikariusz w parafii św. Antoniego, a później w parafii św. Józefa. W obu parafiach wykazywał się dużą aktywnością w katechizacji i innych formach pracy z młodzieżą. Brak sal katechetycznych nie zniechęcał go - urządzał zastępcze sale na strychach kaplic przykościelnych, nawet w wieży kościelnej. Zorganizował też duszpasterstwa akademickie w obu wymienionych parafiach i w katedrze, a w czasie wakacji prowadził m.in. obozy żeglarskie. Za te działania służby bezpieczeństwa i władze świeckie prześladowały go i szkalowały, znajdując nawet czasem pomoc wśród duchownych i wywołując pożądane reakcje Kurii Diecezjalnej w Łodzi. Eskalację tej agresji znacząco osłabiła interwencja ks. prymasa Stefana Wyszyńskiego. Za jego namową ks. Rucki wyjechał w 1970 r. za granicę i przebywał w RFN, Holandii, Belgii i Francji, a po powrocie kontynuował urządzanie ośrodka duszpasterskiego w parafii św. Józefa i współpracował z ośrodkami duszpasterstwa akademickiego na terenie diecezji łódzkiej. 18 XI 1976 r. powierzono mu administrowanie parafii św. Rafała (Świętych Archaniołów) w Aleksandrowie Łódzkim. (Proboszczem nie mógł być, bo nie wyrażały na to zgody władze świeckie, a taki wówczas był wymóg prawny. Zatwierdzono go na funkcję proboszcza dopiero 5 lat później.) Mimo piętrzących się trudności doprowadził do wykonania szeregu inwestycji w parafii, m.in. rozbudowy kościoła parafialnego oraz jego nowego urządzenia wnętrza i wyposażenia, remontu kapitalnego starego kościoła, wybudowania domu parafialnego, powiększenia cmentarza parafialnego i wzniesienia kaplicy cmentarnej z kancelarią oraz przechowalni i chłodni dla trumien z ciałami zmarłych. Rozbudził też życie eucharystyczne parafii, wprowadzając szereg nabożeństw i modlitw. Rozwinął różne formy katechezy dzieci, młodzieży i dorosłych. Przyczynił się do powstania wielu grup modlitewnych i grup świeckiego apostolatu. Był inicjatorem corocznej Pieszej Pielgrzymki Aleksandrowskiej na Jasną Górę w Częstochowie (od 1984 r.). Wielokrotnie pomagał pokrzywdzonym (zwłaszcza w stanie wojennym 1981-1983) i biednym. Sprawował funkcję dziekana dekanatu aleksandrowskiego, a w latach 1990-1992 pełnił też funkcję proboszcza parafii Zesłania Ducha Świętego w Aleksandrowie. Kilkakrotnie został wybrany radnym w Aleksandrowie i w ramach tej funkcji wspierał inicjatywy służące rozwojowi miasta. Był jednym z inspiratorów powstania Komisji ds. Rodziny i Spraw Społecznych. W miarę możliwości pomaga także wielu parafiom na wschodzie, m.in. na Białorusi i Ukrainie. W 2005 r. cieszył się jubileuszem 50-lecia kapłaństwa. Został obdarzony godnościami prałata Jego Świątobliwości i kanonika honorowego Kapituły Archidiecezjalnej w Łodzi oraz odznaczony Medalem KEN za zasługi dla oświaty. Zmarł 1 X 2010 r. Spoczywa na cmentarzu w Aleksandrowie Łódzkim.

 

RUCKI ROBERT, urodzony 28 III 1964 r. w Borowej, pow. mielecki, syn Włodzimierza i Elżbiety z domu Bociek. Absolwent Technikum Rolniczego w Rzemieniu, maturę zdał w 1984 r. Studiował na Wydziale Ekonomiki Produkcji i Obrotu Rolnego Akademii Rolniczej w Krakowie i w 1990 r. uzyskał tytuł magistra inżyniera. W tym samym roku zamieszkał w Mielcu. W latach 1990-1999 był współwłaścicielem firmy handlowej. W latach 1995-1997 pracował jako przedstawiciel handlowy w firmie z zachodnim kapitałem, a w latach 1997-1999 pełnił funkcję dyrektora regionalnego sprzedaży w tej firmie. Od 1999 r. do 2006 r. był wójtem Gminy Borowa. Sporo czasu poświęcał działalności społecznej jako członek Zarządu Gminnego Związku Ochotniczych Straży Pożarnych w Borowej, członek Rady Nadzorczej Fundacji Międzynarodowe Centrum Kształcenia i Rozwoju Gospodarczego w Mielcu oraz członek Towarzystwa Sportowego „Alfa”, propagującego grę w unihokeja. Od 2006 r. powrócił do poprzedniej firmy (DOSSCHE Sp. z o.o. w Kaliszu) na pełnioną wcześniej funkcję dyrektora sprzedaży EXPORT. Wyróżniony m.in.: Odznaką Zasłużony dla Związku Kombatantów RP i Byłych Więźniów Politycznych, Srebrną Odznaką „Zasłużony dla Pożarnictwa”, Medalem za Ofiarność i Odwagę oraz Brązowym Medalem „Za Zasługi dla Obronności Kraju”.

 

RUDNICKIEGO LUCJANA (ULICA), mała (92 m), „ślepa” uliczka miejska na osiedlu Cyranka, w grupie domów za Hotelem Polskim, boczna ul. L. Lachnita. Powstała w 1973 r. w czasie rozpoczęcia prac budowlanych na tym osiedlu. Patrona otrzymała 28 III 1973 r. Niemal od początku miała asfaltową nawierzchnię, a w 2009 r. otrzymała nową nawierzchnię asfaltową. Jej adres posiada kilkanaście prywatnych posesji.

Patron ulicy: LUCJAN RUDNICKI (1882-1968), pisarz i działacz ruchu robotniczego. Niepodległość Polski uczcił w 1920 r. powieścią „Odrodzenie”, ale szerszą popularność przyniosła mu trzytomowa powieść „Stare i nowe”, będąca faktycznie autobiografią. W 2009 r. otrzymała nową nawierzchnię asfaltową.

 

RUDNIK (LAS), część kompleksu leśnego, stanowiącego zachodnią część Puszczy Sandomierskiej, rosnącego obok osiedla Mościska. Jego charakterystyczną cechą jest występowanie bagien (oczek wodnych) z rdzawą wodą, co świadczy o występowaniu w tym miejscu rudy bagiennej.

 

RUDNIK (ULICA), ulica miejska o długości 481 m na osiedlu Mościska. Ma asfaltową nawierzchnię na odcinku 350 m. Jej sąsiadami są prywatne posesje z domami i pola uprawne. Łączy się z ulicami Wojska Polskiego i Pogodną. Status ulicy i nazwę otrzymała 27 III 1985 r. po włączeniu Mościsk w granice miasta Mielca. Nazwa RUDNIK jest usankcjonowaniem tradycyjnej nazwy, wyraźnie wskazującej na występowanie w tych okolicach rudy czyli rdzawej gleby i mokradeł z rudą bagienną.

 

RUDNY PIOTR RYSZARD, urodzony 5 X 1944 r. w Białym Borze, pow. mielecki, syn Romana i Janiny z domu Rusin. Absolwent Technikum Mechanicznego MPC w Mielcu, maturę zdał w 1964 r. Studia na Wydziale Mechanicznym, Energetyki i Lotnictwa Politechniki Warszawskiej ukończył w 1970 r., uzyskując tytuł magistra inżyniera mechanika lotniczego. Po studiach został zatrudniony w WSK Mielec jako starszy konstruktor, a następnie pełnił funkcje: kierownika sekcji, kierownika Działu Energetycznego, zastępcy głównego inżyniera ds. konstrukcji (od 1 III 1981 r.), zastępcy dyrektora ds. techniczno-produkcyjnych OBR SK (od 9 II 1983 r.) i dyrektora OBR SK (1 I 1986 r. - 11 V 1990 r.). W 1976 r. uzyskał specjalizację zawodową stopnia pierwszego w zakresie konstrukcji sprzętu lotniczego – płatowca. W związku ze zmianami personalnymi w WSK na początku lat 90. od VI 1990 r. do III 1991 r. pełnił funkcję konstruktora - p.o. zastępcy kierownika Biura Konstrukcyjno – Technologicznego OLK, a następnie do 1993 r. przebywał na urlopie bezpłatnym w USA. Po powrocie do pracy w WSK Mielec powierzono mu obowiązki szefa programów wojskowych, a we wrześniu 1994 r. mianowano zastępcą dyrektora ds. technicznych Zakładu Lotniczego. W związku z restrukturyzacją WSK w grudniu 1995 r. został członkiem Zarządu Zakładu Lotniczego „PZL-Mielec” Sp. z o.o., a w lutym 1996 r. prezesem Zarządu ZL. W lipcu 1997 r. został zawieszony w prawach członka Zarządu, a w sierpniu odwołano go z tej funkcji. Równocześnie powierzono mu funkcję dyrektora ds. technicznych Zakładu Lotniczego. 9 VI 1998 r. zrezygnował z tej funkcji i odszedł na własną prośbę, za porozumieniem stron. Od 10 VI 1998 r. pracuje w spółkach prywatnych w dziedzinie przemysłu lotniczego. W czasie pracy zawodowej opracował 26 wniosków racjonalizatorskich, które przyjęto i zrealizowano. Dokonał także 9 wynalazków (indywidualnie i zespołowo), m.in. jest twórcą elektromagnetycznego rozdzielacza hydraulicznego (nr 130435) i współtwórcą zaworu przelewowego dwukierunkowego (39213). Był działaczem politycznym i społecznym, m.in. w latach 80. angażował się społecznie w zarządzie Sekcji Piłki Siatkowej Mężczyzn „Stali” Mielec i Aeroklubie Mieleckim. Należał także do SIMP i Koła PZF. Posiada stopień podporucznika rezerwy. Wyróżniony m.in.: Złotym i Brązowym Krzyżem Zasługi, Medalem 40-lecia Polski Ludowej, Srebrnym Medalem „Za Zasługi dla Obronności Kraju”, Medalem „Zasłużonemu dla Lotnictwa”, Medalem „Za Zasługi dla Marynarki Wojennej RP”, Złotą i Srebrną Honorową Odznaka SIMP, Srebrną Odznaką „Zasłużony Działacz Kultury Fizycznej”, Medalem 30-lecia Współpracy WSK „PZL-Mielec” z OKB im. O. K. Antonowa w Kijowie oraz okolicznościowym medalem miasta Anapolis (Brazylia).

 

RUGA ANTONI, burmistrz miasta Rzochowa, wzmiankowany w 1785 r.

 

RUMIANKOWA (ULICA), niewielka ulica prywatna na osiedlu W. Szafera. Stanowi sięgacz ulicy A. i S. Brekieszów. Status ulicy i nazwę otrzymała na sesji Rady Miejskiej w Mielcu 7 III 2013 r. Zbudowano przy niej pierwsze domy i w najbliższym czasie powstaną kolejne.

 

RUMSZEWICZ JAROSŁAW, urodzony 20 II 1946 r. w miejscowości Iłowo koło Działdowa, syn Edmunda i Reginy z domu Rumszewicz. Absolwent Liceum Ogólnokształcącego w Ostródzie, maturę zdał w 1963 r. Studiował na Wydziale Mechanicznym, Energetyki i Lotnictwa Politechniki Warszawskiej (specjalność: samoloty i śmigłowce) i w 1971 r. uzyskał tytuł magistra inżyniera. W tym czasie należał do Aeroklubu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie. Po szkoleniu w lecie 1971 r. uzyskał uprawnienia pilota szybowcowego II klasy, a później uzyskał srebrną odznakę szybowcową. 3 IX 1971 r. z nakazu pracy został zatrudniony w WSK Mielec na stanowisku starszego konstruktora w Zakładzie Doświadczalnym (od 8 I 1972 r. OBR SK). 1 XII 1972 r. został kierownikiem Sekcji Nowych Opracowań, a od 1 VII 1976 r. pracował jako specjalista konstruktor. W 1978 r. uzyskał specjalizację zawodową pierwszego stopnia. 1 IV 1980 r. mianowano go kierownikiem Zespołu Zadaniowego Samolotu PZL M21, a od 1 IV 1981 r. do 1 III 1988 r. pełnił funkcję głównego konstruktora M21 (początkowo „Lama”, później „Dromader Mini”) i M25. 1 III 1988 r. powierzono mu funkcję specjalisty konstruktora pełniącego obowiązki zastępcy głównego konstruktora M18 Dromader i pełnił ją do 31 III 2004 r., kolejno w ramach Zakładu Lotniczego, Zakładu Lotniczego Sp. z o.o. i Polskich Zakładów Lotniczych Sp. z o.o. Ponadto brał udział w pracach nad samolotami M15 i M18. W związku ze sprzedażą i eksploatacją mieleckich samolotów wielokrotnie przebywał poza granicami kraju, m.in. w: Bułgarii, Egipcie, Finlandii, Francji, Iranie, Jugosławii i Niemczech oraz na Kubie, Litwie i Węgrzech. Jest współautorem wynalazków, które otrzymały patent, m.in.: „Samolot, zwłaszcza typu gospodarczego” (nr 146655, 1981 r.), „Urządzenie zwiększające efektywność klapy” (145988, 1982), „Schodek zabudowany w konstrukcję pojazdu transportowego, zwłaszcza aparatu latającego” (157041, 1982), „Zbiornik miękki, zwłaszcza jako pojemnik dodatkowy paliwa dla rolniczych pojazdów powietrznych” (179643, 1984), „Mechanizm pedałowy, zwłaszcza dla pojazdów napędzanych siłą mięśni ludzkich” (171047, 1993). W latach 1984-1985 kierował pracą dyplomową 4 uczniów Technikum Mechanicznego w Mielcu – budową samolociku WD II mod. „Gacek”, który zdobył I nagrodę na Zlocie Konstrukcji Amatorskich we Wrocławiu w 1988 r. Od 11 X 2004 r. pracuje w Firmie „Bury” Sp. z o.o. jako konstruktor mechanik. Posiada stopień podporucznika rezerwy. Wyróżniony m.in.: Brązowym Krzyżem Zasługi, Odznaką „Zasłużony dla Przemysłu Maszynowego”, Państwową Nagrodą Zespołową II stopnia w dziedzinie techniki za udział w opracowaniu samolotu rolniczego średniego udźwigu PZL M18 Dromader (1980) oraz Dyplomem Honorowego Wyróżnienia 1978 r. „Błękitne Skrzydła”, przyznanym przez pismo „Skrzydlata Polska” dla zespołu OBR SK Mielec za „konstrukcję, zbudowanie prototypów, zbudowanie partii próbnej oraz uzyskanie świadectwa typu dla samolotu rolniczego PZL M18 Dromader. W 2008 r. przeszedł na emeryturę.

 

RUMSZEWICZ RADOSŁAW, urodzony 28 VIII 1977 r. w Mielcu, syn Jarosława i Marty z domu Skubis. Absolwent II Liceum Ogólnokształcącego im. M. Kopernika w Mielcu, maturę zdał w 1996 r. W czasie nauki w liceum odbywał szkolenie lotnicze w Aeroklubie Mieleckim; od 1993 r. szybowcowe (III klasa w 1993 r.) i od 1994 r. samolotowe, zdobywając uprawnienia pilota samolotowego turystycznego. Od 1999 r. kontynuował szkolenie w Ośrodku Kształcenia Lotniczego (OKL) przy Politechnice Rzeszowskiej, uzyskując w 2003 r. uprawnienia pilota samolotowego zawodowego z uprawnieniami IFR i ME. Studiował na Wydziale Budowy Maszyn i Lotnictwa Politechniki Rzeszowskiej (specjalność: lotnictwo, kierunek: pilotaż) i w 2004 r. uzyskał tytuł magistra inżyniera. W czerwcu 2004 r. rozpoczął pracę zawodową w Polskich Zakładach Lotniczych w Mielcu jako pilot. Od marca 2005 r. pracuje w Polskiej Regionalnej Linii Lotniczej EUROLOT S.A i aktualnie jest drugim pilotem na samolotach ATR 72/42. Poza pracą zawodową uprawia latanie sportowe, specjalizując się w akrobacji lotniczej. Od 2001 r. jest członkiem kadry narodowej w akrobacji samolotowej. Jako reprezentant Polski m.in. startował w 2003 r. w Mistrzostwach Europy w Akrobacji Samolotowej Kategorii ADVANCED w Karlsborgu (Szwecja) i zdobył brązowy medal (III miejsce) w klasyfikacji drużynowej. Ponadto w 2003 r. został brązowym medalistą Mistrzostw Polski w Akrobacji Samolotowej w Kategorii ADVANCED w Zielonej Górze. Nagrodzony specjalnym wyróżnieniem przez ministra edukacji narodowej za zdobycie brązowego medalu na ME w Karlsborgu w 2003 r. Jako reprezentant Polski zdobył także brązowy medal w klasyfikacji drużynowej, a IX miejsce indywidualnie w Mistrzostwach Europy w Akrobacji Samolotowej w Joensuu (Finlandia) w 2007 r.

 

RUSEK FELIKS TADEUSZ, urodzony 1 V 1907 r. w Wojsławiu koło Mielca, syn Karola i Stefanii z Bukowskich. Absolwent Państwowego Gimnazjum im. S. Konarskiego w Mielcu, maturę zdał w 1928 r. Studiował prawo i doktoryzował się na Uniwersytecie Jagiellońskim. Po studiach mieszkał prawdopodobnie w Mikuszowicach Śląskich i w Krakowie. Był podporucznikiem rezerwy. Uczestniczył w kampanii wrześniowej 1939 r. W nieznanych do dziś okolicznościach został wzięty do niewoli przez żołnierzy Armii Czerwonej i przekazany NKWD, a następnie uwięziony w obozie polskich oficerów w Kozielsku. Prawdopodobnie 12 IV 1940 r. został przewieziony do Katynia i tam zamordowany przez funkcjonariuszy NKWD. Spoczywa na Polskim Cmentarzu Wojennym w Katyniu. Tabliczkę z jego nazwiskiem umieszczono na Ścianie Katyńskiej w Mielcu.

 

RUSEK JANINA MARIA (z domu KRAM), urodzona 4 IV 1910 r. w Mielcu, córka Józefa i Stanisławy z domu Gdula. Absolwentka Prywatnego Seminarium Nauczycielskiego Żeńskiego im. E. Plater w Mielcu, maturę zdała w 1929 r. W latach 1929-1932 pracowała jako nauczycielka w Szkole Powszechnej w Zabielu koło Radzynia Podlaskiego. Od 1932 r. do 1942 r. nie podejmowała pracy ze względów rodzinnych i losowych. Od 1 III 1942 r. do 31 VIII 1945 r. pracowała w Osownie koło Radzynia Podlaskiego. Od roku szkolnego 1945/1946 uczyła w powiecie mieleckim, m.in. w Szkołach Podstawowych w Padwi Narodowej, Tuszowie Narodowym i Woli Mieleckiej. 1 X 1947 r. przeszła do Państwowej Koedukacyjnej Ogólnokształcącej Szkoły Stopnia Licealnego (później LO nr 26 i I LO) w Mielcu, a od 1 II 1950 r. została zatrudniona w Liceum Pedagogicznym w Mielcu jako nauczycielka wychowania fizycznego i metodyki wf. Ukończyła wakacyjne kursy wychowania fizycznego: I stopnia (1946, Andrychów), II stopnia (1947, Puławy) i III stopnia (1948, Płock). Wniosła duży wkład w wykształcenie i odpowiednie przygotowanie metodyczne setek absolwentów Liceum Pedagogicznego. Na emeryturę przeszła w 1970 r. Zmarła 24 XII 1989 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Mielcu przy ul. H. Sienkiewicza.

 

  • ks. Józef Rusek

    ks. Józef Rusek

RUSEK JÓZEF (ksiądz), urodzony 9 IV 1901 r. w Wojsławiu koło Mielca, syn Karola i Stefanii z Bukowskich. Absolwent Gimnazjum Państwowego w Mielcu, maturę zdał w 1922 r. Należał do I Drużyny Skautowej im. T. Kościuszki w Mielcu i pełnił różne funkcje, m.in. był przybocznym komendanta i sekretarzem Komendy Hufca. Uczestniczył w wojnie polsko-bolszewickiej. Po studiach teologicznych w Seminarium Duchownym w Tarnowie w 1926 r. przyjął święcenia kapłańskie. Pracował jako wikariusz w Lipnicy Murowanej, Nowym Sączu, Nawojowej (administrator), Łososinie Górnej i Mikluszowicach. W 1936 r. został mianowany administratorem w Pisarzowej i tam w 1937 r. otrzymał probostwo. Zbudował dom parafialny. W czasie okupacji hitlerowskiej uchronił szereg osób przed wywiezieniem na przymusowe roboty do III Rzeszy oraz pomagał partyzantom, za co po II wojnie światowej był więziony przez Urząd Bezpieczeństwa. W 1974 r. zrezygnował z funkcji z powodów zdrowotnych i odtąd był rezydentem w Pisarzowej. Odznaczony EC i RM. Zmarł 3 I 1978 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Pisarzowej.

 

RUSEK JÓZEF, urodzony 7 VIII 1935 r. w Rzędzianowicach, pow. mielecki, syn Stanisława i Marii z domu Zięba. Absolwent Technikum Finansowego w Dębicy, maturę zdał w 1953 r. W latach 1953-1955 pracował w Spółdzielni Pracy Krawieckiej w Mielcu jako księgowy, a w latach 1955-1957 był referentem zaopatrzenia w Gminnej Spółdzielni w Mielcu. Od 1957 r. pracował na stanowisku kierownika ds. inwestycji, a później głównego księgowego w Wydziale Oświaty PPRN w Mielcu. Wniósł duży wkład w planową realizację wielu inwestycji oświatowych w Mielcu i powiecie mieleckim, m.in. w ramach akcji „1000 Szkół na Tysiąclecie”. W 1970 r. powierzono mu funkcję wiceprezesa ds. handlowych w Spółdzielni Pracy „Odzież”. Ukończył studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie (kierunek: prawo i administracja) i w 1972 r. otrzymał tytuł magistra. Był członkiem Rady Krajowego Związku Spółdzielczości Pracy oraz członkiem Rady Krajowego Zrzeszenia Producentów Ubiorów Męskich. Wyróżniony m.in.: Krzyżem Kawalerskim OOP, Złotym Krzyżem Zasługi, Odznaką „Zasłużony Działacz Ruchu Spółdzielczego” i Odznaką „Zasłużony dla Przemysłu Odzieżowego”.

 

RUSEK KAZIMIERZ, urodzony 5 I 1888 r. w Surowej, powiat mielecki. Absolwent Seminarium Nauczycielskiego w Tarnowie. Pracę nauczycielską rozpoczął w szkole powszechnej w Zarówniu, a następnie uczył w Grochowem (obie miejscowości w powiecie mieleckim). Na skutek słabego zdrowia został uznany za niezdolnego do służby wojskowej i nie uczestniczył w I wojnie światowej. Angażował się w różne formy pomocy Legionom Piłsudskiego, a zwłaszcza zachęcał do wstępowanie w ich szeregi. Za tę działalność został aresztowany przez żołnierzy rosyjskich i skazany na wywózkę na Syberię. Pracował w tartaku w miejscowości Aktanysz-Tatałyczuk. Po interwencji Polaków, którzy wchodzili w skład misji amerykańskiej wizytującej miejscowości syberyjskie, został przeniesiony do Rostowa nad Donem. Tam pracował jako kierownik polskiego internatu dziecięcego przy Komitecie Polskim oraz uczył w szkole polskiej kierowanej przez Kazimierza Nawrockiego – byłego dyrektora jednego z warszawskich gimnazjów. W czasie rewolucji 1917 r. został skazany na śmierć, ale dzięki wstawiennictwu miejscowego Polaka – bolszewika wyroku nie wykonano. W 1918 r. zamieszkał czasowo w Kielcach, ale powrócił do Rostowa po narzeczoną i tam musiał pozostać na dłużej, gdyż wybuchła wojna polsko-ukraińska. Pracował w konsulacie polskim w Rostowie, opiekował się polskimi uchodźcami i jako działacz Macierzy Polskiej organizował różne formy edukacyjne. W zimie 1919 r. przywiózł do odrodzonej już Polski transport polskich dzieci z Rosji. Otrzymał etat nauczycielski w Szkole Męskiej w Mielcu. Uczył też w Szkole Przemysłowej Uzupełniającej w Mielcu. Był członkiem BBWR i LOPP. Wyróżniony m.in. Złotym Krzyżem Zasługi. Zmarł 6 I 1942 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Mielcu przy ulicy H. Sienkiewicza.

 

RUSEK ZBIGNIEW, urodzony 2 X 1938 r. w Mysłowicach, syn Stanisława i Janiny z domu Kram. Absolwent Liceum Ogólnokształcącego w Mielcu (później I LO), maturę zdał w 1955 r. W latach 1955-1956 pracował w WSK Mielec, a w latach 1954-1958 grał w zespole siatkówki „Stali” Mielec. Studia na Akademii Wychowania Fizycznego w Warszawie (kierunek nauczycielski) ukończył w 1961 r., uzyskując tytuły magistra i trenera piłki siatkowej. W czasie studiów przeszedł do I-ligowego AZS-AWF Warszawa i w jego barwach grał w latach 1958-1962, zdobywając 4 razy tytuł mistrza Polski, a następnie grał w I-ligowym CWKS „Legia” Warszawa w latach 1962-1967, z którym 3 razy wywalczył mistrzostwo Polski. Był pierwszym mielczaninem – wychowankiem „Stali” Mielec w I reprezentacji Polski w siatkówce. W latach 1958-1967 wystąpił w 135 meczach międzypaństwowych, przyczyniając się do wywalczenia 4. miejsca w Mistrzostwach Świata – 1960 w Brazylii i srebrnego medalu w Pucharze Świata – 1965 w Polsce. W sezonie 1967/1968 grał w barwach francuskiego klubu CSM „Clamart”. Był również trenerem tej drużyny i przyczynił się do zdobycia wicemistrzostwa Francji w 1968 r. Karierę zawodniczą zakończył w „Legii” Warszawa po sezonie 1968/1969. Od 1961 pracował jako nauczyciel wychowania fizycznego w Akademii Medycznej w Warszawie (1961-1969), II trener męskiej reprezentacji Polski (PZPS, 1970-1972) i trener reprezentacji Polski juniorów (PZPS, 1973, brązowy medal Mistrzostw Europy), trener I-ligowej drużyny kobiet KS „Spójnia” Warszawa (1973-1975), trener kobiecej reprezentacji Francji seniorek i juniorek (FFPS, 1975-1979), kierownik wyszkolenia w PZPS (1980/1981) i kierownik Studium Wychowania Fizycznego i Sportu Uniwersytetu Warszawskiego (1981-nadal). Miał duży wkład w dwukrotne uzyskanie przez UW miana „Najbardziej usportowionej uczelni w Polsce”. Poza pracą zawodową udziela się w pracy społecznej. Od 1981 r. jest członkiem Komisji Trenerskiej Międzynarodowej Federacji Piłki Siatkowej (FIVB) i instruktorem międzynarodowym FIVB. W latach 1988-1992 był członkiem Komisji Szkoleniowej PZPS, a w latach 1992-2000 pełnił funkcję wiceprezesa ds. szkoleniowych PZPS. Posiada tytuł trenera klasy mistrzowskiej w siatkówce. Wyróżniony m.in.: Krzyżem Kawalerskim OOP, tytułem „Zasłużonego Mistrza Sportu”, Złotą Odznaką Międzynarodowej Federacji Piłki Siatkowej oraz odznaczeniem „Zasłużony dla Rozwoju Siatkówki we Francji”. Żywo interesuje się sprawami Mielca.

 

RUSIN ALEKSANDER, urodzony 18 I 1914 r. w Dobryninie, pow. mielecki, syn Kazimierza i Marii z domu Furmanek. W latach międzywojennych pomagał w gospodarstwie rodzinnym i dorywczo pracował w okolicznych majątkach dworskich. Należał do ZMW „Wici” i Stronnictwa Ludowego. Od 1935 r. służył w wojsku, początkowo w 6 pułku pancernym we Lwowie, a następnie w 24 pułku artylerii lekkiej w Jarosławiu. W czasie kampanii wrześniowej 1939 r. został wzięty do niewoli przez żołnierzy radzieckich, ale uciekł i powrócił do Dobrynina. Tu już jesienią 1939 r. włączył się do działań konspiracyjnych, m.in. w jego rodzinnym domu umieszczono punkt przebitkowy gazetki konspiracyjnej „Odwet”, wydawanej przez Władysława Jasińskiego („Jędrusia”). Zorganizował oddział dywersyjny, który wszedł w strukturę ZWZ – AK w Przecławiu i podlegał sierż. Józefowi Bułasiowi (ps. „Tangret”), a później kpt. Władysławowi Kwarcianemu (ps. „Świerszcz”). Przyjął pseudonim „Rusal”. Przez cały okres okupacji hitlerowskiej przeprowadził kilkadziesiąt udanych akcji, pozostając nieuchwytnym dla wroga. Pierwszą akcją było rozbrojenie 7 Niemców w obozie wojskowym na Smoczce (24 XII 1941), a kolejne większe akcje to: rozbicie taboru niemieckiego na drodze Niwiska – Dobrynin (III 1944), udział w przyjęciu zrzutu broni koło Partyni (27/28 IV 1944), zdobycie broni w starciu z Niemcami w Łużu (25 VI 1944) oraz zbieranie informacji o broni rakietowej na niemieckim poligonie w Bliźnie i udział w ataku na poligon, a także uniemożliwienie budowy niemieckich umocnień obronnych w okolicach Przecławia (VII 1944). W czasie akcji „Burza” współpracował z oddziałami radzieckimi, m.in. zdobył baterię 9 niemieckich dział w Pikułówce koło Przecławia i oddał je dowódcom radzieckim. Po wyzwoleniu Mielca spod okupacji hitlerowskiej zgłosił akces do służby pomocniczej Milicji Obywatelskiej, ale wkrótce NKWD aresztowało go i więziło w Pustkowie i Ropczycach, skąd został wypuszczony. Ostrzeżony przez znajomego pułkownika radzieckiego uniknął ponownego aresztowania i powrócił do konspiracji. Utworzył oddział partyzancki, przeciwdziałający aktom bezprawia w okresie bezwzględnej walki o władzę i ustrój. Współpracował z oddziałem WiN mjr. H. Dekutowskiego (ps. „Zapora”) i oddziałem Wojciecha Lisa. W odwecie pracownicy PUBP w Mielcu spalili mu dom w Dobryninie. W czasie amnestii w marcu 1947 r. ujawnił się z całym oddziałem. Przeniósł się do Rudnej w powiecie Lubań, gdzie prowadził gospodarstwo rolne i kuźnię. Tam jednak nadal nie dawano mu spokoju. Uciekając przed aresztowaniem powrócił w rodzinne strony i trzeci raz przeszedł do konspiracji. Po „odwilży październikowej” trzeci raz ujawnił się. Odtąd prowadził gospodarstwo rolne w Dobryninie i podejmował okresową pracę w okolicznych przedsiębiorstwach. Za szczególną odwagę w walkach z okupantem hitlerowskim otrzymał w 1965 r. Krzyż Srebrny Virtuti Militari (nr DK 4444/W). Odznaczony został także: Krzyżem Komandorskim OOP, Krzyżem Armii Krajowej, Krzyżem Partyzanckim, Krzyżem Kampanii Wrześniowej 1939 r. i Krzyżem Obrony Lwowa 1939-1944. Posiadał stopień sierżanta. Po 1990 r. kilkakrotnie awansowany, ostatnio na stopień pułkownika w stanie spoczynku. Należał do mieleckiego Koła Światowego Związku Żołnierzy AK i był członkiem jego pocztu sztandarowego. Systematycznie uczestniczył w mieleckich uroczystościach patriotycznych. Zmarł 17 VI 2008 r. Pochowany na cmentarzu parafialnym w Dobryninie.

 

RUSIN HENRYKA, urodzona 20 XI 1921 r. w Woli Ocieckiej, pow. ropczycki, córka Jana i Marii z domu Darłak. Absolwentka Liceum Pedagogicznego w Przemyślu, maturę zdała w 1949 r. Pracę nauczycielską rozpoczęła 1 II 1946 r. w Szkole Podstawowej w Krzywej koło Sędziszowa. Od 1 IX 1946 r. do VI 1951 r. pracowała w Zagorzycach Dolnych k/Sędziszowa. Poza pracą w szkole była organizatorką miejscowego życia kulturalnego i prowadziła kursy dla analfabetów. W latach 1951-1953 była nauczycielką w Szkole Podstawowej i Liceum Ogólnokształcącym TPD w Dębicy. W 1953 r. ze względów zdrowotnych została urlopowana na dwa lata i w tym czasie pracowała w WSK Mielec. Do zawodu nauczycielskiego powróciła w 1955 r., podejmując pracę w Szkole Podstawowej i Liceum Ogólnokształcącym TPD w Mielcu – Osiedlu. W 1956 r. ukończyła kurs doskonalący z fizyki w Opolu, a w 1960 r. Studium Nauczycielskie (kierunek: fizyka) w Rzeszowie. 1 IX 1960 r. została mianowana zastępcą dyrektora SP i LO TPD w Mielcu i pełniła tę funkcję do 31 VIII 1961 r. Po rozdziale szkół z dniem 1 IX 1961 r. powierzono jej kierownictwo Szkoły Podstawowej nr 5. W 1969 r. ukończyła kurs z zakresu metodyki kierowania szkołą podstawową w Rzeszowie. 1 IX 1973 r. została mianowana dyrektorem Szkoły Podstawowej nr 5, a od 1 IX 1974 r. do przejścia na emeryturę 30 XI 1976 r. pełniła funkcję zastępcy dyrektora. Posiadała tytuł nauczyciela dyplomowanego. Wniosła duży wkład w organizację Szkoły Podstawowej nr 5. Wiele czasu poświęcała uczniom uzdolnionym, przygotowując ich z powodzeniem do konkursów przedmiotowych. Od początku pracy nauczycielskiej należała do ZNP i była jego aktywną działaczką, m.in. organizowała konferencje metodyczne i przewodniczyła Komisji Rewizyjnej Oddziału ZNP w Mielcu. Wyróżniona m.in. Krzyżem Kawalerskim OOP, Złotym Krzyżem Zasługi, Medalem 40-lecia Polski Ludowej, Złotą Odznaką ZNP i Odznaką 50-lecia Członkostwa ZNP. Zmarła 22 II 2015 r.

 

RUSIN JAN, urodzony 14 XII 1927 r. w Tuszymie, pow. mielecki, syn Józefa i Ewy z domu Rutyna. Absolwent Gimnazjum i Liceum Ogólnokształcącego w Dębicy, maturę zdał w 1947 r. Rozpoczął studia na Wydziale Chemii UMCS w Lublinie, ale po roku przerwał ze względu na trudną sytuację materialną. W latach 1948-1960 pracował jako nauczyciel w szkołach podstawowych w Wiśniowej, Czarnej koło Sędziszowa, Nagoszynie koło Dębicy, Zagórzycach-Budziszu, Pustkowie-Budach i Pustkowie-Osiedlu. W 1971 r. ukończył studia na Wydziale Lekarskim Akademii Medycznej w Warszawie i uzyskał tytuł lekarza medycyny. W tym roku przeprowadził się z rodziną z Zagórzyc do Mielca. Tu podjął pracę w Szpitalu Powiatowym i w przychodniach rejonowych jako internista. Ponadto w latach 1972-1976 uczył higieny w Liceum Medycznym. Od 1988 r. do 1992 r. był kierownikiem szpitalnej Izby Przyjęć. W 1992 r. otrzymał urlop bezpłatny i założył własny Ośrodek Terapii Integralnej. W 1996 r. przeszedł na emeryturę, ale pozostał czynny zawodowo, kontynuując działalność w OTI. W leczeniu stosował nie tylko metody konwencjonalne, ale także budował wiarę chorego w możliwość wspomagania leczenia własnymi siłami psychicznymi. Należał do Polskiego Towarzystwa Lekarskiego i Polskiego Towarzystwa Internistów. Równocześnie aktywnie działał w samorządzie miejskim i organizacjach katolickich. Znacząco przyczynił się do rozwoju samorządności miasta Mielca jako radny Rady Miejskiej w czterech kadencjach (1990-1994, 1994-1998, 1998-2002 i 2002-2006, zrezygnował w 2003) i wiceprzewodniczący Rady w I kadencji (1990-1994). Był członkiem – założycielem Klubu Inteligencji Katolickiej w Mielcu oraz członkiem Rady Parafialnej i kilku stowarzyszeń modlitewnych parafii Matki Bożej Nieustającej Pomocy w Mielcu. Upowszechniał wiedzę o zdrowiu poprzez prelekcje, najczęściej w Klubach Seniora. Wielokrotnie wnioskował o wybudowanie ośrodka leczniczego w podmieleckich lasach, w którym stosowano by miejscowy torf o niezwykle leczniczych wartościach. Interesował się także historią. Napisał i wydał „Opowieść o życiu Tadeusza Kościuszki” (Rzeszów-Mielec, 2000) oraz przygotowywał do druku książkę o księdzu Wacławie Blizińskim. Zmarł 15 IX 2005 r. Spoczywa na cmentarzu komunalnym w Mielcu przy ul. Królowej Jadwigi.

 

RUSINA JANA (ULICA), niewielka (ok. 128 m) ulica na osiedlu W. Szafera, łączy ul. W. Szafera z ul. Metalowców. Ma utwardzoną nawierzchnię. Status ulicy i patrona otrzymała 11 II 2010 r. Aktualnie są przy niej budowane pierwsze domy.

Jej patron JAN RUSIN (1927-2005) był cenionym mieleckim lekarzem i zasłużonym działaczem samorządowym. Założył Ośrodek Terapii Integralnej, popularyzował wiedzę o zdrowiu.

 

RYBA EMILIA (z domu HOLICZ), urodzona 21 V 1911 r. w Przeciszowie, pow. oświęcimski, córka Ludwika i Pauliny z domu Wyczałek. Absolwentka Państwowego Gimnazjum (typu humanistycznego) w Mielcu, maturę zdała w 1930 r. W 1934 r. ukończyła Studium Pedagogiczne na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie, a następnie studia na Wydziale Filozoficznym (kierunek: filologia polska) UJ i w 1936 r. uzyskała tytuł magistra filozofii w zakresie filologii polskiej. Pracę nauczycielską rozpoczęła w 1936 r. w Prywatnym Gimnazjum i Liceum Sióstr Klarysek w Starym Sączu, w roku szkolnym 1937/1939 uczyła w Prywatnym Liceum i Gimnazjum im. Elizy Orzeszkowej w Tarnowie, a od 1 IX 1939 r. w Państwowym Gimnazjum i Liceum im. Wł. Jagiełły w Dębicy. 30 X 1939 r. szkoła ta została zamknięta przez hitlerowskie władze okupacyjne. W czasie okupacji pracowała przez kilka miesięcy w Miejskiej Szkole Kupieckiej w Mielcu (V-VII 1940 r.), a później jako pracownik umysłowy (znała dobrze język niemiecki) w niemieckich firmach w Mielcu. Po wyzwoleniu Mielca spod okupacji hitlerowskiej i wznowieniu nauki szkolnej – od roku szkolnego 1944/1945 podjęła pracę w Gimnazjum i Liceum im. S. Konarskiego jako nauczycielka języka polskiego. Ponadto w latach 1947-1949 uczyła w klasach licealnych w Powiatowym Gimnazjum i Liceum Kupieckim w Mielcu. Z biegiem lat, dzięki wiedzy, zaangażowaniu i efektom pracy, stała się jedną z najbardziej znanych i szanowanych nauczycielek licealnych w Mielcu. We wrześniu 1971 r. przeszła na rentę, ale do 1975 r. uczyła w niepełnym wymiarze godzin. Należała do ZNP. Zmarła 16 I 2005 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Mielcu przy ul. H. Sienkiewicza.

 

RYBA EUGENIUSZ, urodzony w Radomyślu Wielkim, syn Władysława i Anny z domu Ptak. Absolwent szkoły średniej o profilu mechanizacji rolnictwa w Radomyślu Wielkim. W latach 1985-1987 odbył zasadniczą służbę wojskową. Powrócił do Radomyśla Wielkiego i został zatrudniony w miejscowej Gminnej Spółdzielni „Samopomoc Chłopska” na stanowisku organizatora obsługi rolnictwa i specjalisty ds. zaopatrzenia. W 1992 r. założył własną działalność gospodarczą – sklep z artykułami spożywczymi i przemysłowymi w rodzinnej Dulczy Małej, a w 1996 r. otworzył kwiaciarnię w Radomyślu Wielkim. W 2002 r. został wybrany na radnego Rady Powiatowej w Mielcu, a następnie na członka Zarządu Powiatu Mieleckiego. Po tym wyborze zrezygnował z działalności gospodarczej i zajął się prowadzeniem 10-hektarowego gospodarstwa rolnego. Na radnego powiatowego został wybrany także w 2006 r., 2010 r. i 2014 r., a funkcję członka Zarządu Powiatu Mieleckiego pełnił nieprzerwanie do 2014 r. Ponadto pracował w kilku komisjach Rady Powiatowej oraz był m.in. członkiem Społecznej Powiatowej Rady Pożytku Publicznego i członkiem Komisji Bezpieczeństwa Powiatu Mieleckiego. Od młodości pasjonował się pożarnictwem. W 1993 r. wybrano go na prezesa OSP Dulcza Mała (jednostka od 2003 r. w KSRG), a w 1995 r. został prezesem Zarządu Miejsko-Gminnego ZOSP RP w Radomyślu Wielkim. W 1994 r. założył strażacki chór „Fayer -Ton” przy OSP Dulcza Mała i został jego członkiem. W latach 1995-1998 był członkiem Zarządu Oddziału Wojewódzkiego ZOSP RP w Tarnowie, a po reformie administracyjnej kraju od 1999 r. jest członkiem prezydium Zarządu Powiatowego ZOSP RP w Mielcu. W 2006 r. został wybrany na wiceprezesa Zarządu Oddziału Powiatowego ZOSP w Mielcu, a w 2007 r. wybrano go na członka Zarządu Oddziału Wojewódzkiego ZOSP RP w Rzeszowie. Wymienione funkcje sprawuje nadal. Wyróżniony m.in.: Złotym i Srebrnym Krzyżem Zasługi, „Złotym Znakiem Związku”, Złotym Medalem „Za Zasługi dla Pożarnictwa” i Złotą Odznaką „Zasłużony Działacz LZS”. 

 

RYBA ZBIGNIEW, urodzony 1 XII 1928 r. w Drohiczynie Poleskim (aktualnie Białoruś), syn Franciszka (pochodzącego z Mielca) i Zofii Köhli. W związku z pracą zawodową Rybowie wielokrotnie zmieniali miejsce zamieszkania i w jesieni 1941 r. powrócili w rodzinne strony. Zbigniew został zatrudniony w stolarni w Chorzelowie. Nie uchroniło go to przed wywózką na przymusowe roboty do Niemiec w 1944 r., ale w czasie chwilowego pobytu w obozie pracy w Prądniku Czerwonym udało mu się zbiec i przez pewien czas musiał się ukrywać. W czasie pobytu w Chorzelowie wprawdzie nie uczestniczył w tajnych kompletach, ale korzystał z książek hr. Jana Tarnowskiego i bywał przez niego przepytywany. Zimą 1945 r. podjął naukę w mieleckim gimnazjum i ukończył ją w 1947 r., a następnie uczęszczał do Liceum Ogrodniczego w Gumniskach-Tarnowie. Maturę zdał w 1949 r., uzyskując tytuł technika ogrodnika. W czasie służby wojskowej ukończył Szkołę Oficerską, a następnie Wyższą Szkołę Artylerii im. gen. Józefa Bema w Toruniu ze stopniem porucznika. Studia w Wyższej Szkole Rolniczej w Olsztynie ukończył w 1954 r., otrzymując tytuł inżyniera rolnika. Z nakazem pracy powrócił do Mielca i został zatrudniony w Prezydium Powiatowej Rady Narodowej na stanowisku zastępcy kierownika Wydziału Rolnictwa i Leśnictwa, a zarazem głównego agronoma. W 1959 r. został przeniesiony do Powiatowego Związku Kółek i Organizacji Rolniczych w Mielcu, gdzie pełnił funkcję kierownika biura. W 1961 r. zorganizował od podstaw Zakład Wylęgu Drobiu, cieszący się dużym zainteresowaniem rolników. W 1963 r. został mianowany dyrektorem Zakładu Unasienniania Zwierząt w Czerminie, funkcjonującego na terenie pięciu powiatów i znacząco przyczyniającego się do poprawy wydajności krów. W 1968 r., na wniosek Dyrekcji Instytutu Zootechniki w Krakowie, został powołany na stanowisko dyrektora Zootechnicznego Zakładu Doświadczalnego w Chorzelowie, jednego z trzynastu zakładów Instytutu na terenie kraju. W 1975 r. ukończył studia magisterskie na Wydziale Ekonomiczno-Rolnym Akademii Rolniczej w Warszawie. Kierując przez wiele lat chorzelowskim ZZD znacząco przyczynił się do jego wszechstronnego rozwoju oraz stworzenia zakładowego miniosiedla mieszkaniowego wraz z infrastrukturą dla pracowników. W 1982 r. przeszedł na emeryturę. Był także zaangażowanym działaczem politycznym i społecznym. Od 1956 r. był działaczem ZSL i z jego ramienia radnym Powiatowej Rady Narodowej w Mielcu w latach 70. oraz radnym Gminnej Rady Narodowej w Mielcu w latach 80. W 1964 r. został wybrany prezesem Koła Łowieckiego „Łoś” w Mielcu i funkcję tę pełnił do 2005 r. Za szczególne zasługi dla łowiectwa i Koła „Łoś” nadano mu tytuł Honorowego Prezesa. Należy też do Towarzystwa Miłośników Ziemi Mieleckiej (m.in. członek zarządu) i Koła Związku Byłych Żołnierzy Zawodowych i Oficerów Rezerwy. Posiada stopień kapitana rezerwy. Wyróżniony m.in.: Krzyżem Kawalerskim OOP, Złotym Krzyżem Zasługi, Medalem Komisji Edukacji Narodowej, najwyższym odznaczeniem łowieckim „Złom” oraz odznakami „Zasłużony Pracownik Rady Narodowej” i „Zasłużony Pracownik Rolnictwa”.

 

RYBACKA (ULICA), ulica na osiedlu Wojsław, jedna z bocznych ul. Wojsławskiej. Ma 249 m długości. Biegnie w kierunku rzeki Wisłoki i kończy się w pobliżu wału przeciwpowodziowego. Status ulicy miejskiej i nazwę otrzymała 27 III 1985 r. po włączeniu Wojsławia w granice miasta. Jej adres mają prywatne posesje z domami jednorodzinnymi i przydomowa zielenią. Początkowo miała żużlową nawierzchnię. W 2007 r. otrzymała nową nawierzchnię z kostki betonowej. Nazwa RYBACKA została wybrana przez mieszkańców Wojsławia. Podobno tędy podążali kiedyś rybacy nad Wisłokę.

 

RYBAK ANTONI, urodził się 5 II 1912 r. w Brniu Osuchowskim, pow. mielecki, syn Jana i Katarzyny z domu Dusza. Dzieciństwo i wczesną młodość przeżył w Wampierzowie u wujostwa, którym pomagał w gospodarstwie. Tam również ukończył szkołę ludową. W latach międzywojennych był przewodniczącym miejscowego koła ZMW „Wici” i członkiem władz powiatowych tej organizacji w Mielcu. Wiedzę zdobywał na różnego rodzaju kursach, m.in. w ramach Uniwersytetu Ludowego ZMW „Wici” w Gaci Przeworskiej, a następnie sam organizował takie kursy, wzbudzając nieprzychylność do swojej osoby ze strony policji i niektórych księży. Za działalność polityczną represjonowano go, a następnie skierowano do odbycia służby wojskowej w kompanii karnej Korpusu Wojsk Ochrony Pogranicza w Czortkowie, na niebezpiecznym odcinku granicy polsko-radzieckiej. Za nienaganną służbę został skierowany do szkoły podoficerskiej i ukończył ją z wyróżnieniem. Po powrocie do Wampierzowa podjął na nowo działalność społeczno-polityczną, za co znów spotkały go represje. Ponieważ nieprzyjemności doznawała i rodzina, postanowił wyjechać do Francji i tam podjął pracę w gospodarstwie rolnym w miejscowości Pontalrier u podnóża Alp Francuskich. Po wybuchu II wojny światowej i ogłoszeniu na terenie Francji mobilizacji do Armii Polskiej gen. Władysława Sikorskiego zgłosił się do wojska, gdzie powierzono mu szkolenie żołnierzy. Od kwietnia do czerwca 1940 r. jako żołnierz Samodzielnej Brygady Strzelców Podhalańskich pod dowództwem gen. Zygmunta Szyszko-Bohusza uczestniczył w działaniach wojennych na terenie Norwegii, m.in. w zwycięskiej bitwie o Narvik (27-28 V). Za wyprowadzenie oddziału francuskiego z niemieckiego okrążenia został odznaczony francuskim Krzyżem Walecznych. Po przemieszczeniu Samodzielnej Brygady Strzelców Podhalańskich do Francji jego jednostka została skierowana do obrony Paryża, ale w drodze otrzymano wiadomość o kapitulacji Francji. Wraz z innymi żołnierzami polskimi został wzięty do niewoli. Przez kilka miesięcy przebywał w obozach przejściowych na terenie Francji, a później do końca wojny w obozie jenieckim w Hamburgu, gdzie został wyzwolony przez wojska alianckie. Przez ostatnie siedem miesięcy niewoli ukrywał i żywił kapitana Wojska Polskiego Józefa Barana, uczestnika ruchu oporu w Hamburgu, który zbiegł z obławy niemieckiej i schronił się na terenie obozu jenieckiego w nieczynnej, zbombardowanej cegielni. Po wyzwoleniu A. Rybak powrócił do Francji i pracował jako górnik w kopalni węgla w tzw. Zagłębiu Północnym. Za namową mjr. J. Barana, wtedy już pracownika Polskiej Misji Wojskowej w Paryżu, powrócił do Polski. Po ślubie z Emilią Liguz objął przekazane przez wuja gospodarstwo w Wampierzowie i w następnych latach uczynił je wzorcowym gospodarstwem rolnym. M.in. wprowadzał do uprawy nowe odmiany zbóż i roślin okopowych, hodował zarodowe sztuki trzody chlewnej, krów i koni, które sprzedawał innym rolnikom. Jego gospodarstwo było tematem jednego z odcinków cyklicznej audycji TVP pt. „Kraj”. Należał do Związku Hodowców Trzody Chlewnej, Związku Hodowców Bydła Mlecznego i Związku Hodowców Koni. Od powrotu do kraju po II wojnie światowej angażował się w działalność społeczno-polityczną, najpierw w ZMW „Wici”, a później w ruchu ludowym. Jako przybyły z Francji doznawał nieprzyjemności ze strony UB, ale wstawiennictwo wpływowego oficera J. Barana (później generała) uchroniło go od represji. W 1946 r. wstąpił do PSL, a w roku 1949 organizował struktury ZSL w powiecie mieleckim. W latach 1952-1960 był członkiem władz wojewódzkich ZSL w Rzeszowie i kierownikiem Wydziału Organizacyjnego ZSL, a w latach 1960-1973 pełnił funkcję prezesa Powiatowego Komitetu ZSL w Mielcu. W 1961 r. i 1965 r. był wybierany posłem na Sejm PRL i funkcję tę pełnił do 1969 r. Wyróżniony m.in. Krzyżem Kawalerskim OOP, Złotym Krzyżem Zasługi, licznymi odznaczeniami wojskowymi, medalami okolicznościowymi i odznakami stowarzyszeniowymi oraz tytułami kombatanta francuskiego i polskiego. Zmarł 6 X 1996 r. Spoczywa na cmentarzu w Wadowicach Górnych.

 

RYBAK CZESŁAW, urodzony 3 I 1950 r. w Wampierzowie, pow. mielecki, syn Antoniego i Emilii z domu Liguz. W czasie nauki w Szkole Podstawowej w Wampierzowie należał do harcerstwa i był zastępowym. Ukończył Technikum Mechaniczne w Mielcu i zdał maturę w 1969 r. Studiował 2 lata na Wydziale Metalurgicznym AGH w Krakowie, a następnie w latach 1971-1975 na Wydziale Automatyki i Techniki Obliczeniowej Moskiewskiego Instytutu Energetycznego, uzyskując tytuł magistra inżyniera matematyka. W 1975 r. podjął pracę w Regionalnym Ośrodku Elektronicznych Maszyn Cyfrowych WSK Mielec, zajmując kolejno stanowiska: projektanta, kierownika Sekcji Projektowania, kierownika Działu Projektowo-Programowego i głównego specjalisty ds. informatyki. W latach 1978-1983 odbył studia doktoranckie w Moskiewskim Instytucie Energetycznym, a następnie obronił pracę doktorską z zakresu serwisu programowego w sterowaniu procesami gospodarczymi, uzyskując tytuł doktora nauk technicznych. Pod jego kierunkiem Ośrodek Informatyki WSK „PZL-Mielec” opracowywał i wdrażał systemy informatyczne z zakresu kadr i płac dla macierzystego zakładu oraz całego Zjednoczenia PZL. Przyczynił się do wprowadzenia zmian jakościowych w technologii przetwarzania danych; w miejsce zbierania i przetwarzania danych opartych na kartach perforowanych wdrożono system oparty na mikrokomputerach i dyskietkach jako nośniku, a maszyna cyfrowa R-32 została zastąpiona komputerem IBM. Pod kierunkiem A. Rybaka wykształcił się zespół informatyków należący w tym czasie do czołówki krajowej. Z tej kadry część osób po 1990 r. założyła własne firmy informatyczne, funkcjonujące na terenie Mielca, a później także na terenie całego kraju. Był także działaczem politycznym. Od 1973 r. należał do PZPR, a w latach 1988-1990 był przewodniczącym Komisji Kontroli Partyjnej w WSK „PZL-Mielec”. W styczniu 1990 r. był delegatem na ostatni XI Zjazd PZPR. Był też członkiem założycielem Socjaldemokracji Rzeczpospolitej Polskiej. W 1990 r. odszedł z WSK, nie akceptując zmian wprowadzanych przez nowe kierownictwo. W sierpniu tego roku rozpoczął własną działalność gospodarczą. Od 2002 r. pełnił funkcję prezesa Mieleckiego Towarzystwa Kupieckiego. Publikował w lokalnej prasie artykuły na tematy społeczno-gospodarcze. Zmarł 28 VIII 2015 r. Pochowany na cmentarzu parafialnym w Domacynach.

 

RYCERSKI WITOLD, dyrektor naczelny Wytwórni Sprzętu Komunikacyjnego w Mielcu w latach 1962-1966. W listopadzie 1966 r. został przeniesiony służbowo do Fabryki Łożysk Tocznych w Kraśniku na stanowisko dyrektora naczelnego.

 

  • Tadeusz Ryczaj

    Tadeusz Ryczaj

RYCZAJ TADEUSZ, urodzony 28 VIII 1931 r. w Kowlu na Wołyniu, syn Jana i Stanisławy z domu Kamuda. Do Mielca przybył z matką w 1939 r. Absolwent Państwowej Szkoły Ogólnokształcącej Stopnia Licealnego im. S. Konarskiego w Mielcu, maturę zdał w 1950 r. Po maturze został zatrudniony w WSK Mielec na stanowisku księgowego, a następnie pełnił funkcje kierownika Sekcji Planowania Kosztów i kierownika Działu Planowania Ogólnego. W 1961 r. ukończył studia w Szkole Głównej Planowania i Statystyki w Warszawie i uzyskał tytuł magistra ekonomii. W 1962 r. powierzono mu funkcję zastępcy dyrektora naczelnego ds. ekonomicznych, a w 1966 r. został mianowany dyrektorem naczelnym WSK Mielec i funkcję tę pełnił do 1989 r. Poza pracą zawodową pełnił szereg funkcji społecznych. Był m.in.: posłem na Sejm PRL IX kadencji (1985-1989), przewodniczącym Rady Zjednoczenia Przemysłu Lotniczego (do 1985 r.), przewodniczącym Miejskiego Komitetu Frontu Jedności Narodu (lata 70.) oraz członkiem: Rad Społecznych w Politechnice Rzeszowskiej i Politechnice Krakowskiej, Komisji Rozwoju Makroregionu Południowo-Wschodniego, Rady Nauki i Techniki Makroregionu Południowo-Wschodniego, wojewódzkich i miejscowych władz PZPR. Brał także udział w pracach Towarzystwa Naukowego Organizacji i Kierownictwa w Krakowie i Rzeszowie. Poprzez długoletnie kompetentne kierowanie mielecką WSK oraz aktywną działalnością społeczną znacząco przyczynił się do dynamicznego i wielokierunkowego rozwoju WSK, m.in.: rozbudowy obiektów przemysłowych, wprowadzania do produkcji szeregu wyrobów, wzrostu zatrudnienia od 12 tys. pracowników w 1966 r. do ponad 20 tys. w latach 80., wzrostu kadry z wyższym wykształceniem (1966 r. – 120 osób, 1989 r. – 2.000), rozbudowy infrastruktury oświatowej, kulturalnej i sportowej, a także rozwoju społeczno – gospodarczego Mielca i jego regionu. Wyróżniony został m.in.: Orderem Sztandaru Pracy I Klasy, Krzyżem Komandorskim OOP, Krzyżem Oficerskim OOP, Krzyżem Kawalerskim OOP i wpisem do Księgi Zasłużonych dla Miasta Mielca w 1979 r. Od 1989 r. przebywał na emeryturze. Zmarł 1 I 2010 r. Spoczywa na cmentarzu w Chorzelowie koło Mielca.

 

RYDZIK WINCENTY, urodzony w 1907 r., syn Walentego. Był posterunkowym Policji Państwowej. W 1932 r. służył w Komendzie Policji Państwowej w Mielcu w stopniu posterunkowego, a następnie został przeniesiony na Polesie. W czasie kampanii wrześniowej 1939 r., w wyniku nakazanej ewakuacji, znalazł się na wschodnich ziemiach polskich. Po 17 IX, kiedy Armia Czerwona zajęła te tereny, został wzięty do niewoli i przekazany NKWD. Uwięziono go w obozie w Ostaszkowie. W pierwszych dniach kwietnia (prawdopodobnie 1 IV 1940 r.) został przewieziony wraz z wieloma innymi Polakami do Tweru i wkrótce potem rozstrzelany w tamtejszej siedzibie NKWD. Pochowany na Polskim Cmentarzu Wojennym w Miednoje.

 

RYKOWSKA TERESA (z domu TĘCZA), urodzona 13 VI 1948 r. w Wólce Niedźwiedzkiej koło Sokołowa Małopolskiego, córka Tomasza i Marii z domu Urban. Absolwentka Liceum Pedagogicznego w Mielcu, maturę zdała w 1967 r. Pracowała jako nauczycielka w Szkole Podstawowej w Górnie (1967-1969), Szkole Podstawowej w Kosowach (1969-1971), Zakładzie Wychowawczym w Smoczce koło Mielca (1971-1974) i Państwowym Przedszkolu nr 13 w Mielcu (1974-1978). W ramach prac pozalekcyjnych prowadziła kółka taneczne i filatelistyczne oraz Szkolne Kasy Oszczędności. Równocześnie dokształcała się, kończąc m.in. kurs wychowania fizycznego w Rzeszowie (1968) i kurs pedagogiki specjalnej w Tomaszowie Lubelskim (1973). W 1978 r. została mianowana wicedyrektorem Państwowego Przedszkola nr 7 w Mielcu. W 1981 r. ukończyła studia w Instytucie Kształcenia Nauczycieli im. Władysława Spasowskiego w Warszawie Filia w Tarnowie i uzyskała tytuł magistra. Od 1983 r. do dziś pełni funkcję dyrektora Państwowego Przedszkola nr 2 w Mielcu (później Przedszkole Miejskie nr 2). W 2002 r. ukończyła kurs dla oświatowej kadry kierowniczej w Rzeszowie oraz kurs „Współczesne metody pracy z dziećmi w edukacji przedszkolnej”. Wyróżniona m.in. Nagrodą Ministra Oświaty i Wychowania III stopnia. W 2008 r. przeszła na emeryturę.

 

RYMANOWSKI EDMUND, urodzony 16 I 1919 r. w Great-Neck, Bay Side (USA), syn Zygmunta i Stefanii z domu Wydro. W 1922 r. rodzina Rymanowskich powróciła do Polski i zamieszkała w Mielcu. Absolwent Państwowego Gimnazjum i Liceum Koedukacyjnego im. S. Konarskiego w Mielcu, maturę zdał w 1937 r. Studia na Akademii Handlowej i Wydziale Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie przerwała wojna. Powrócił do Mielca i od 1940 r. pracował w stolarni mechanicznej. Równocześnie włączył się w miejscową działalność konspiracyjną, m.in. wziął udział w akcji niszczenia dokumentów i ewidencji w Urzędzie Pracy (Arbeitsamt) w maju 1941 r. Zagrożony aresztowaniem w czerwcu 1941 r. uciekł z Mielca do Żarówki Podlesia (później Janowiec), gdzie posiadał własne lasy. Przez pewien czas ukrywał się u gajowego Jakuba Nosala, a następnie został zatrudniony jako gajowy. 15 VII 1941 r. złożył przysięgę przynależności do ZWZ (później AK) i otrzymał pseudonim „Dziedzic”. Uczestniczył w akcjach zbrojnych, m.in. potyczkach z patrolami żandarmerii oraz w akcji „Burza”. Udzielał schronienia zdekonspirowanym partyzantom i Żydom, ratował od wywozu na przymusowe roboty młodych Polaków, zatrudniając ich przy robotach leśnych i wydając (przy pomocy urzędników w Mielcu i Radomyślu Wielkim) odpowiednie dokumenty. Przy pomocy pracowników leśnych (także żołnierzy AK) prowadził akcję zbierania i odkupywania broni, która została użyta później w akcji „Burza”. 21 I 1945 r. powrócił do Mielca, ale wkrótce został zmuszony do zmiany zamieszkania. Podjął pracę w cegielni w Żabnie i równocześnie kontynuował studia na Akademii Handlowej w Krakowie, które ukończył z tytułem magistra w 1948 r. Czynił starania o wyjazd do USA (posiadał obywatelstwo amerykańskie), ale bez skutku. Nie ujawnił swej przynależności do ZWZ-AK. W latach 1950-1952 był kierownikiem Zespołu Ruchomej Wystawy Gospodarczej, a następnie pełnił funkcję gospodarza wystawy w Państwowym Przedsiębiorstwie Wystaw i Targów w Poznaniu. Po likwidacji przedsiębiorstwa został zatrudniony w Mechanicznych Zakładach Produkcyjnych w Mikołowie koło Katowic jako kierownik planowania. W latach 1952-1967 pracował w Zjednoczeniu Budownictwa Miejskiego w Stalowej Woli, a następnie w Lublinie, m.in. na stanowisku zastępcy dyrektora ds. administracji i zaopatrzenia, a później naczelnika Wydziałów: Środków Produkcji, Zatrudnienia i Płac oraz Ekonomicznego w Lubelskim Zjednoczeniu Budownictwa. Od 11 XII 1967 r. przeszedł do pracy w WSK Mielec na stanowisko kierownika sekcji planowania zatrudnienia i pełnił tę funkcję do 22 II 1979 r., kiedy ze względu na stan zdrowia przeszedł na wcześniejszą emeryturę. Należał do ZBoWiD w Mielcu. Wyróżniony m.in. Srebrnym Krzyżem Zasługi i odznakami resortowymi. Zmarł 19 X 1996 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Mielcu przy ul. H. Sienkiewicza.

 

RYMANOWSKI ZYGMUNT, urodzony w 1877 r. w Mielcu, syn Tomasza i Karoliny z Wydrów. Ukończył szkołę powszechną w Mielcu, a następnie uzyskał dyplom czeladniczy w zawodzie kowal – ślusarz. Podjął pracę w Zakładach Budowy Maszyn i Kotłów w Sosnowcu i tam zdobył zawód mechanika. Po odbyciu służby wojskowej w 17 pułku piechoty austriackiej (1898-1899) pracował jako mechanik we Wiedniu. W 1901 r. wyjechał do Ameryki Północnej i w Nowym Yorku prowadził sklep rzeźniczy i delikatesy. Sprowadził też swoich braci i pomógł im w urządzeniu się. W 1920 r. zaprojektował urządzenie, przy którego pomocy przesunął bez uszczerbku dom na odległość ponad 50 m. Prowadził także działalność patriotyczną i filantropijną wśród amerykańskiej Polonii, a na apel o pomoc przy odbudowie Polski zakupił pakiet akcji Banku Związku Spółek Zarobkowych w Poznaniu. W 1922 r. powrócił do rodzinnego Mielca i wybudował willę „Irena” przy ul. T. Kościuszki. Chcąc unowocześnić miasto podjął decyzję o jego elektryfikacji. Uzyskał uprawnienia mistrzowskie z dziedziny elektryki i został członkiem Stowarzyszenia Elektryków Polskich. Obok willi „Irena” zbudował i uruchomił pierwszą elektrownię w Mielcu i wykonał napowietrzną sieć elektryczną wraz z oświetleniem ulicznym. Pierwszy raz światło z sieci elektrycznej Rymanowskiego zabłysło 14 I 1924 r. w budynku szkolnym przy ul. T. Kościuszki. Niedługo potem wprowadził światło elektryczne do budynku gminnego, a w 1926 r. uruchomił kino. W kolejnych latach powiększał sieć, stosując dla placówek, ulic i placów gminnych 30 % zniżkę. Wykorzystując nadwyżkę pary wodnej i wody, w latach 30. zbudował zakład kąpielowy (łaźnię publiczną) i salon fryzjerski. W celu potanienia kosztów transportu węgla ze Śląska zorganizował transport galarami rzekami Wisłą i Wisłoką. W 1933 r. zbudował stolarnię mechaniczną z wyrobami stolarskimi budowlanymi oraz wytwórnią mebli i parkietów. Zaprojektował i wykonał ślizg – łódź dla 10 osób o napędzie silnikiem samolotowym ze śmigłem. Podjął też próbę zorganizowania eksploatacji żwiru i piasku z rzeki Wisłoki na odcinku od Pilzna do Gawłuszowic, aby uzyskać materiały dla budownictwa i poprawić żeglowność Wisłoki. Plan ten przerwała jednak niespodziewana śmierć. Równie aktywnie żył sprawami społecznymi miasta i przyłączał się do działalności stowarzyszeń. W latach 1924-1927 pełnił funkcję prezesa Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”. Był jednym z inspiratorów budowy gmachu „Sokoła” z salą widowiskową i wykonał dla niego instalację elektryczną. Także nieodpłatnie zelektryfikował kościół św. Mateusza. W 1927 r. został przewodniczącym zarządu nowo powołanej Powiatowej Kasy Rękodzielniczej w Mielcu. Był też członkiem zarządu Towarzystwa Mieszczańskiego „Ojczyzna”. Wspierał działalność Akademickiego Koła Mieleczan we Lwowie. Zmarł 23 VI 1935 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Mielcu przy ul. H. Sienkiewicza.

 

RYMANOWSKIEGO ZYGMUNTA (ULICA), niewielka (80 m) i „ślepa” uliczka prywatna na osiedlu J. Kilińskiego. Powstała pod koniec lat 80., a patrona otrzymała 19 XII 1990 r. Jest boczną ulicy S. Sękowskiego i równoległą do ul. F. Żwirki i S. Wigury. Stanowi jedyną drogę komunikacyjną dla kilku posesji z okazałymi domami. Posiada nawierzchnię z kostki brukowej. Wybór tej właśnie ulicy dla zasłużonego mielczanina ma związek z jedną z posesji rodziny Rymanowskich, położoną przy skrzyżowaniu ulic S. Sękowskiego oraz F. Żwirki i S. Wigury.

 

RYMARSTWO I SIODLARSTWO, rzemiosła wytwarzające przedmioty ze skóry (poza obuwiem), zwłaszcza uprząż, siodła, pasy i smycze, znane były w Mielcu prawdopodobnie od pierwszych wieków istnienia miasta. Jego właściciele i mieszkańcy posiadali sporo koni, a uprząż i siodła były wówczas powszechnie stosowane. Mieleccy rymarze, których nigdy nie było wielu, nie stanowili odrębnego cechu i należeli do cechu zbiorowego. W dokumentach z XVI w. wspominani są rymarze Paweł i Franciszek, w 1628 r. – rymarz Wawrzyniec i siodlarz Wojciech, a w 2. połowie XVII w. – Jędrzej Wiśniowski, Anna Siodlarzowa i Jadwiga Rymarka. Później rymarstwo w Mielcu chyba niewiele znaczyło lub nie funkcjonowało, bo w wykazach rzemieślników nie wymieniano rymarzy. W czasie okupacji hitlerowskiej funkcjonowały dwa zakłady rymarskie: Stanisława Piekarskiego przy Hohenbachstrasse 1 (Legionów) i Edwarda Rembisia (Rębisia) przy ul. Moniuskostrasse (3 Maja 18). Do naszych czasów dotrwał jeden zakład rymarski, prowadzony przez rodzinę Rębisiów (Stanisława Rębisia) u zbiegu ulic Szerokiej i 3 Maja, z charakterystycznym konikiem na wystawie.

 

RYNEK, wzorem miast budowanych od XII i XIII w. w Europie zachodniej i środkowej, powstał jako centrum pierwszej zabudowy miasta, założonego przez Jana i Bernardyna Mieleckich 18 XI 1470 r., na planie prostokąta o wymiarach 100 m x 87 m, z ulicami prowadzącymi w różnych kierunkach. W dokumencie lokacyjnym wyraźnie podkreślono największą wartość nieruchomości znajdujących się przy rynku: „...Po wygaśnięciu wolnizny dwudziestu lat, powinni płacić nam i naszym spadkobiercom, każdy mieszczanin w rynku od szczytu (dachu) każdego domu, po pięć groszy monety zwykłej, a przy ulicach po trzy grosze rocznie...”. Od początku funkcjonowania rynek spełniał klasyczną rolę centrum życia gospodarczego i społecznego. Na rynku stał drewniany ratusz - siedziba władz miejskich i więzienia miejskiego (urządzonego zapewne w piwnicach). Z trzech stron obudowano ratusz kramami i jatkami. Tu również znajdował się pręgierz i pod daszkiem kłoda do mierzenia zboża. Cały teren rynku, niezabudowany i nieco utwardzony, był najczęściej miejscem handlu, szczególnie ożywionego w czasie targów tygodniowych (soboty, później czwartki) i jarmarków (dwóch targów rocznych). Sprzedawano zarówno na terenie rynku jak i w podcieniach wybudowanych przy nim domów. Ponadto w wielu przyrynkowych domach mieściły się karczmy i warsztaty rzemieślnicze. Rynek był również miejscem uroczystości i publicznego wymierzania kar. Kilkakrotnie jego drewniana zabudowa ulegała zniszczeniu w wyniku groźnych pożarów miasta. Zapewne po kolejnym spaleniu się ratusza nie odbudowano go, a siedzibę władz miasta umieszczono w wydzierżawianych domach prywatnych. Potwierdzeniem tego są skrupulatnie sporządzone Metryki – Józefińska (1788) i Franciszkańska (1820), które nie wymieniają ratusza, a także mapa katastralna z 1850 r. z niezabudowanym rynkiem. W ostatnim dziesięcioleciu XIX w. zamontowano oświetlenie naftowe. W 1900 r. wielki pożar centralnej części Mielca strawił zdecydowaną większość drewnianych domów, m.in. zabudowę podcieniową przy rynku. W 1901 r. uchwałą Wydziału Powiatowego postanowiono, że w rynku i śródmieściu mogą być budowane domy murowane, a do tego w rynku wyłącznie piętrowe. Zakazano budowy w tym rejonie tzw. bocznych budynków z drewna. Już w pierwszym dziesięcioleciu XX w. zbudowano większość budynków, a najbardziej reprezentacyjną stała się pierzeja północna. Zmieniono oświetlenie, montując w 1908 r. latarnie gazowe. Wkrótce także zakończono budowę domów w pierzejach wschodniej i zachodniej. Ozdobą centrum miasta stała się kamienica z kopułą, zbudowana w 1904 r. dla rodziny Jana Łojczyka. Jedynie pierzeja południowa jeszcze w latach 30. była niekompletna. Funkcję głównego targowiska miasta zachował rynek do lat 30. XX w. Setki lat handlowano na nim zwierzętami i żywnością, często z wozów, przy którym stały konie. (Potwierdzają to fotografie z różnych lat.) Nic więc dziwnego, że po każdym dniu targowym ten centralny plac miasta był jednym wielkim śmietniskiem, albo przy deszczowej pogodzie wielkim bajorem wydzielającym wielce nieprzyjemną woń. O zapewnienie warunków sanitarnych także nie troszczono się zbyt wiele, toteż mnożyły się różne choroby, a nawet wybuchały epidemie. Nie wszystkim to jednak przeszkadzało, zwłaszcza handlującym i właścicielom licznych przy rynku lokali z alkoholem, w których pozostawiano przecież niemałe sumy z utargu. Na Rynku odbywały się też manifestacje chłopskie, niekiedy z udziałem liderów ruchu ludowego w Polsce, m.in. Wincentego Witosa. W lipcu 1938 r. na zlecenie burmistrza Franciszka Kazany, bez uzgodnienia z Radą Miejską, handel z Rynku został przeniesiony na obrzeża Śródmieścia. Teren uporządkowano, a po przekątnej Rynku zbudowano chodniki oraz zasadzono drzewka i kwiaty. W czasie nieobecności burmistrza 18 VII odbyło się posiedzenie Rady Miejskiej. W imieniu radnych prof. W. Kania wyraził votum nieufności dla burmistrza i niemal wszyscy (poza wiceburmistrzem P. Żelaską i K. Olszewskim) opuścili salę obrad. Kilka kolejnych zawiadomień o posiedzeniach zostało przez radnych zignorowanych, ale groźba kolejnego rozwiązania Rady poskutkowała i 24 VIII udało się przeprowadzić posiedzenie. Burmistrz F. Kazana przeprosił Radę za podjęcie prac na Rynku bez wcześniejszego uzyskania zgody, ale uczynił to ze względu „na pilność sprawy i bezinteresownie”. Tłumaczenie przyjęto. Handel na Rynek już nie powrócił, a centrum miasta wypiękniało. W okresie okupacji hitlerowskiej otrzymał nazwę „Victoria Platz”. Tu często stacjonowały wojska niemieckie. 9 III 1942 r. na tym miejscu hitlerowcy zgromadzili Żydów i stąd wyprowadzili ich poza miasto, gdzie najsłabszych rozstrzelali, a pozostałych skierowali do obozów. Po II wojnie światowej Armia Radziecka urządziła na jego wschodniej części cmentarz swoich żołnierzy poległych o wyzwolenie Mielca w sierpniu 1944 r. W 1948 r. zwłoki żołnierzy przeniesiono na specjalny Cmentarz Żołnierzy Radzieckich przy ul. Wolności. Rynek, w tym samym roku nazwany placem gen. K. Świerczewskiego, systematycznie zadrzewiano i ukwiecano, pozostawiając drogę po przekątnej oraz dojazd do wszystkich pierzei. Od 1961 r., po umieszczeniu przystanków MKS (miejskich i podmiejskich), stawał się coraz bardziej ruchliwy. Natężenie ruchu kołowego rosło z roku na rok, bowiem przekątna placu pozostawała częścią jedynej trasy tranzytowej przez Mielec z zachodu. W latach 80. cała zabudowa została objęta opieką konserwatorską, a szereg kamieniczek wpisano do „Rejestru zabytków województwa rzeszowskiego”. 28 II 1990 r. przywrócono nazwę „Rynek”. Równocześnie w latach 90. Rynek wypiękniał, bowiem niemal wszystkie domy stojące wokół niego otrzymały nowe elewacje, zaś ulice i chodniki – nowe nawierzchnie z asfaltu i kostki brukowej. W ostatnim kwartale 2005 r. ruch tranzytowy przez przekątną Rynku znacznie zelżał, bowiem oddano do użytku Aleje Jana Pawła II, które przejęły większość ruchu kołowego w tej części miasta. W ramach rewitalizacji Starego Mielca w 2011 r. zakończono przebudowę i modernizację rynku, m.in. w jego centrum zbudowano fontannę. Oficjalne oddanie rynku do użytku nastąpiło 4 IX 2011 r. w czasie plenerowego widowiska „Mielecki Rynek otwarty na XXI wiek” w wykonaniu Chorągwi Rycerstwa Ziemi Sandomierskiej (część historyczna) oraz czołowych polskich artystów operowych i zespołu „Strauss Ensemble”. W 2015 r. w południowo-wschodniej części Rynku umieszczono rzeźbę Gryfa, dla upamiętnienia założycieli Mielca – rycerzy z rodu Gryfitów.

 

RYNEK RZOCHOWSKI, funkcjonujący do dziś czworoboczny rynek w centrum osiedla Rzochów powstał zapewne w pierwszych latach tworzenia się miasta Rzochów, a więc w latach 80. XIV w. Późniejsze dokumenty potwierdzają istnienie rynku i kilku ulic biegnących od niego w różnych kierunkach. Obok przechodził też trakt sandomierski, prowadzący na północ i południe. Na nim odbywały się jarmarki, według dokumentu króla Zygmunta Starego z 1527 r. trzy w roku: na św. Stanisława (8 V), na Boże Ciało i na św. Stanisława (29 IX) oraz cotygodniowe targi. W dokumentach, które świadczą o żywej działalności władz miejskich, nie wspomina się o ratuszu na rynku, ale z kolei w przekazach ustnych jeszcze do niedawna wspominano o nim, choć podobno miał być mało okazały. Być może jego funkcję pełnił wspominany pod koniec XVII w. „Dom Wójtowski”. Zniszczenia po najazdach obcych wojsk i pożary sprawiły, że domy i inne obiekty przy rynku były wielokrotnie na nowo budowane. Już w naszych czasach rozebrano okazałe niegdyś, ale później mocno podniszczone drewniane budynki Ochotniczej Straży Pożarnej i przedszkola, a zbudowano okazały budynek wielofunkcyjny w południowo-wschodniej pierzei. Dominantą rynku w ostatnich kilkudziesięciu latach latach jest figura Matki Bożej, ustawiona w 1912 r. w jego rogu, a w 1930 r. na środku. Wtedy też ogrodzono ją i obsadzono drzewami. Na początku lat 90. wykonano asfaltową nawierzchnię ulicy biegnącej wokół Rynku. Nazwę: RYNEK RZOCHOWSKI nadano 28 II 1990 r., odróżniając go od RYNKU w centrum Starego Mielca.

 

RYNIEWICZ ANTONI, urodzony 14 IX 1881 r. w Mielcu, syn Tomasza i Julii ze Staniszewskich. Uczeń III Gimnazjum Klasycznego w Krakowie z maturą zdaną w Gimnazjum w Bochni w 1900 r. Odbył roczną służbę wojskową w Wiedniu, a następnie podjął studia na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Lwowskiego. Po uzyskaniu stypendium rządowego studiował na Uniwersytecie w Wiedniu, a następnie na paryskiej Sorbonie. W 1906 r. zdał egzamin na nauczyciela języka polskiego i francuskiego w szkołach średnich. Dwa latach później uzyskał stopień naukowy doktora na Uniwersytecie Lwowskim. Pracę nauczycielską rozpoczął w 1905 r. w Wyższej Szkole Realnej w Stanisławowie. W latach 1907-1909 pracował w gimnazjum w Śniatyniu, a w latach 1909-1914 uczył w II Szkole Realnej we Lwowie. W tym okresie opublikował m.in. „Listy” Krasickiego. Szkic krytyczno-porównawczy (w Sprawozdaniu Dyrekcji c.k. Wyższej Szkoły Realnej w Stanisławowie za rok 1906/7), Nowe objaśnienie tytułu „Anhellego” (w „Pamiętniku Literackim” z 1909 r.) W związku z wybuchem I wojny światowej został powołany (w randze porucznika) do 36 pułku pospolitego ruszenia wojsk austriackich. Niedługo potem został wzięty do niewoli rosyjskiej. Przy pomocy Komitetu Polskiego w Kijowie otrzymał status uchodźcy i zamieszkał w Kijowie. Uczył w polskim gimnazjum żeńskim, a następnie w latach 1917-1919 pełnił funkcję dyrektora męskiego gimnazjum „Macierzy Polskiej” w Kijowie. Jako członek Wydziału Oświatowego przy Komitecie Rady Okręgowej Kijowskiej Polskich Towarzystw Pomocy Ofiarom Wojny opracował Prowizoryczny program szkół średnich na Rusi. Dla polskich szkół opracował i wydał Początkowy kurs historii średniowiecznej i nowożytnej ze szczególnym uwzględnieniem dziejów Polski (wyd. w 1919, 1920 i 1929). Ponadto pracował społecznie w zarządzie Polskiego Towarzystwa Nauczycielskiego w Kijowie. Od roku szkolnego 1919/1920 pracował w II Szkole Realnej we Lwowie i w tym czasie opracował i wydał Zwięzły podręcznik do nauki języka francuskiego oraz Gramatykę elementarną języka francuskiego. Kolejnymi miejscami pracy i stanowiskami były m.in.: Gimnazjum Państwowe w Chełmnie (1920-1921, dyrektor), Kuratorium Okręgu Szkolnego Pomorskiego (1921-1925, wizytator), Kuratorium Okręgu Szkolnego Wileńskiego (1925-1927, kurator), Kuratorium Okręgu Szkolnego Łódzkiego (1927-1929, kurator), Prywatne Gimnazjum Męskie im. Edwarda Rontalera w Warszawie (1929-1934, dyrektor), Kuratorium Okręgu Szkolnego Pomorskiego w Toruniu (1937-1939, kurator). W 1930 i 1931 wydał dwie szkolne lektury z języka francuskiego – Les femmes savantes Moliera i Histoire de Charles XII Woltera. Ponadto udzielał się jako członek Wydziału Szkolnego oraz Wydziału Bibliotek i Oceny Książek Polskiej Macierzy Szkolnej. Podczas okupacji hitlerowskiej mieszkał w Warszawie i brał udział w tajnym nauczaniu w zakresie szkoły średniej. 3 VIII 1944 r. w nieznanych okolicznościach został zastrzelony przez Niemców przy domu, w którym mieszkał. 

 

RYNIEWICZ JAN, urodzony w 1843 r. w Mielcu. Uczestniczył w powstaniu styczniowym 1863 r. Zmarł w 1905 r. w Nowym Sączu.

 

RYNIEWICZ JERZY, urodzony 14 II 1938 r. w Krakowie, syn Juliana i Marii z domu Zwoźny. Absolwent Technikum Mechanicznego MPM w Mielcu (specjalność: budowa płatowców) z tytułem technik mechanik. Po maturze w 1955 r. został przyjęty do pracy w Wytwórni Sprzętu Komunikacyjnego w Mielcu na stanowisko technologa na Wydziale 52 (skrzydlarnia). W 1956 r., w związku z uruchomieniem produkcji skrzydeł samolotu MIG-17, dostał do obsługi proces „montażu skrzydła w przyrządzie ogólnego montażu”. Dobra ocena wykonywanej pracy skutkowała awansami na wyższe stanowiska: starszego technologa, kierownika sekcji, kierownika działu dużych zespołów samolotu IŁ, zastępcy głównego technologa produkcji lotniczej, głównego technologa produkcji lotniczej, kierownika działu nowych technologii i inżynierii materiałowej, asystenta dyrektora naczelnego i administratora kontraktów. Odbył służbę wojskową w Podoficerskiej Szkole Radiolokacji w Jeleniej Górze (1961 r.), ukończył studia na Politechnice Krakowskiej (technologia budowy silników) z tytułem inżyniera mechanika (1983 r.) oraz studia na Politechnice Rzeszowskiej z tytułem magistra inżyniera (1988 r.). W 1995 r. przeszedł na emeryturę oraz podjął pracę w służbie dyrektora finansowego Zakładu Lotniczego w zakresie analiz techniczno-ekonomicznych. Od 2000 r. do 2003 r. pracował w firmie Pinnacle Consulting (Jonathana Sipe) na stanowiskach kierownika Teamu i głównego technologa przy wdrażaniu do Polskich Zakładów Lotniczych produkcji części i podzespołów samolotów RJ BEA-146 i Hawk, zlecanej przez BAe Systems. Należał do SIMP. Był autorem wniosków racjonalizatorskich. W latach 1988-1990 pełnił funkcję radnego Miejskiej Rady Narodowej w Mielcu. Wyróżniony m.in. Złotym Krzyżem Zasługi. Zmarł 1 V 2014 r.

 

RYNIEWICZ JÓZEF, urodzony w 1754 r. Cechmistrz w Mielcu w latach 90. Zmarł 16 IV 1796 r. Pochowany na cmentarzu parafialnym nad Wisłoką.

 

RYNIEWICZ MARIAN, urodzony 31 I 1896 r. w Mielcu, syn Józefa i Marii z Trzmielowskich. Po ukończeniu 2 klas gimnazjalnych pracował w Sądzie Powiatowym w Mielcu, a następnie w kancelarii adwokackiej. Wiosną 1915 r. zgłosił się do Legionów Polskich i został wcielony do VI batalionu I Brygady. W bitwie pod Klimontowem (1915 r.) odniósł ciężkie rany i do połowy 1917 r. był leczony w szpitalach wojskowych. Ostatecznie zwolniono go z wojska jako inwalidę. Otrzymał pracę w Ekspozyturze Sekcji Opieki Ministerstwa Spraw Wojskowych, a następnie w Policji Państwowej w Mielcu. Przeprowadził się do Rzeszowa i tam mianowano go kierownikiem Powiatowej Kasy Chorych. Wyróżniony m.in.: Krzyżem Niepodległości, Krzyżem Legionowym i Medalem 10-lecia Niepodległości. Dalsze losy nieznane.

 

RYNIEWICZ MARIUSZ, urodzony 12 XII 1970 r. w Mielcu, syn Mieczysława i Stanisławy z domu Kubik. Pracę zawodową rozpoczął w 1985 r. w WSK-PZL Mielec jako uczeń praktycznej nauki zawodu (frezer), a od 1988 r. pracował jako frezer w Ośrodku Badawczo-Rozwojowym Sprzętu Komunikacyjnego w Mielcu. W 1990 r. przeszedł na stanowisko pracownika obsługi w Zakładzie Lotniczym PZL-Mielec (później Sp. z o.o.), a od 1999 r. pracuje w Polskich Zakładach Lotniczych Sp. z o.o. w Mielcu. W 2002 r. ukończył Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych przy Centrum Kształcenia Ustawicznego im. prof. Janusza Groszkowskiego w Mielcu i zdał maturę, a następnie studiował administrację (specjalność: europeistyka) w Wyższej Szkole Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie (2005, licencjat) i administrację (specjalność: administrowanie firmą) w Wyższej Szkole Administracji i Zarządzania w Przemyślu (później: Wyższa Szkoła Prawa i Administracji) Zamiejscowy Wydział Administracyjno-Prawny w Rzeszowie (2007, magister) oraz ukończył studia w Gdańskiej Fundacji Kształcenia Menedżerów – Uniwersytet Gdański, Rotterdam School of Management Erasmus, przy współpracy z Centre Club w Warszawie, uzyskując w 2011 r. tytuł: MBA (Master of Business Administration). W tym okresie pracował nadal w Polskich Zakładach Lotniczych Sp. z o.o. w Mielcu i zajmował stanowiska: referenta administracyjno-biurowego (2004-2005), lidera ds. Lean Manufacturing (2006-2008), specjalisty ds. Lean Manufacturing (2008-2010), a na początku 2011 r. powierzono mu funkcję kierownika Centrum Logistyki. Udziela się też społecznie. W latach 2007-2011 przewodniczył Radzie Rodziców Zespołu Szkół Specjalnych, im. Janusza Korczaka w Mielcu, a od września 2011 r. jest zastępcą przewodniczącego Rady Rodziców Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego im. Św. Jadwigi Królowej w Mielcu. W 2010 r. i 2014 r. został wybrany na radnego Rady Miejskiej w Mielcu.

 

RYNIEWICZ STANISŁAW (ksiądz), urodzony 12 V 1917 r. w Maliniu, powiat mielecki. Absolwent Państwowego Gimnazjum i Liceum im. S. Konarskiego w Mielcu, maturę zdał w 1938 r. Po studiach teologicznych przyjął święcenia kapłańskie. Jako wikariusz pracował w kilku parafiach. W 1957 r. został mianowany proboszczem w Będziemyślu. W 1973 r. przeniesiono go do Chomranic, gdzie początkowo był wikariuszem ekonomem, a następnie proboszczem. W 1982 r. powierzono mu probostwo w Starej Jarząbce, ale w 1984 r. zrezygnował z tej funkcji i zamieszkał w Rzeszowie. Zmarł 31 VIII 1987 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Chorzelowie.

 

RYNIEWICZ TOMASZ (ksiądz), urodził się w 1737 r., święcenia kapłańskie przyjął około 1760 r. Pracował jako wikary w Kolbuszowej i w 1790 r. został administratorem tej parafii. Od 2 I 1791 r. został mianowany proboszczem parafii w Pleśnej. 31 I 1794 r. przeniesiono go na probostwo w Rzochowie. Zmarł 26 IV 1823 r.

 

RYNIEWICZ TOMASZ, urodzony w 1842 r. Należał do bogatszych mieszkańców miasta. Prowadził firmę handlująca trzodą chlewną. Był właścicielem kilku realności w Mielcu. W latach 1885-1900 pełnił funkcję burmistrza miasta Mielca. Zmarł 10 III 1927 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Mielcu przy ul. H. Sienkiewicza.

 

RYŚ BOŻENA LIDIA (po mężu PAZDRO), urodzona 18 X 1964 r. w Mielcu, córka Władysława i Anny z domu Machnik. Ukończyła Technikum Mechaniczne w Mielcu (specjalność: budowa płatowców), maturę zdała w 1985 r. Po maturze została zatrudniona w WSK na Wydziale Lotniczym jako robotnik obsługi w komórkach organizacyjnych tzw. gospodarki narzędziowej, a od 1995 r. do 2000 r. pełniła funkcję kierownika wypożyczalni narzędziowej w Zakładzie Lotniczym „PZL-Mielec”. Od 2000 r. pracuje jako technolog w Polskich Zakładach Lotniczych. W latach 1980-1986, jako zawodniczka Aeroklubu Mieleckiego, uprawiała sporty lotnicze. W 1980 r. ukończyła kurs spadochronowy i szybowcowy w Aeroklubie Mieleckim. Jako szybowniczka uzyskała III klasę i latała na szybowcach „Bocian” i Mucha”. Przez kolejne lata skupiła się jednak na intensywnym trenowaniu spadochroniarstwa (uzyskała I klasę zawodniczą), a także innych konkurencji wchodzących w skład wieloboju spadochronowego. W VII i VIII Mistrzostwach Polski w Wieloboju Spadochronowym, zorganizowanych w Mielcu w 1985 i 1986 r., wywalczyła dwukrotnie wicemistrzostwo Polski. W latach 1984-1986 należała do kadry narodowej w wieloboju spadochronowym, ale musiała zrezygnować z dalszej kariery ze względów rodzinnych. Ogółem wykonała około 700 skoków spadochronowych w zawodach wyczynowych i różnego typu pokazach lotniczych. Wyróżniona m.in. Złotą Odznaką Spadochronową.

 

RYŚ BRONISŁAW, urodzony 13 XII 1931 r. w Rudzie, powiat mielecki, syn Jana i Bronisławy z domu Kapustka. Absolwent Szkoły Ogólnokształcącej Stopnia Licealnego (aktualnie I LO) w Mielcu. Maturę zdał w 1951 r. Studia I stopnia w zakresie gospodarki komunalnej na Wydziale Przemysłu Szkoły Głównej Planowania i Statystyki w Warszawie ukończył w 1955 r., a następnie studiował politykę gospodarczą na Wydziale Finansów i Statystyki i w 1960 r. uzyskał tytuł magistra ekonomii. Pracę zawodową rozpoczął w 1957 r. w Przedsiębiorstwie Geologicznym w Warszawie jako zastępca kierownika Wydziału Planowania, a w 1958 r. przeszedł do Urzędu Miasta st. Warszawy i do 1973 r. pracował na stanowiskach: sekretarza, wiceprzewodniczącego i przewodniczącego Dzielnicowej Rady Narodowej Warszawa-Mokotów. Odbył studia doktoranckie w Wyższej Szkole Nauk Społecznych w Warszawie i w 1972 r. na podstawie rozprawy Rozwój przemysłu Mokotowa w okresie 25-lecia otrzymał w WSNS w Warszawie stopień doktora nauk społecznych. W latach 1973-1977 jako pracownik Ministerstwa Spraw Zagranicznych sprawował funkcję konsula polskiego w Belgradzie. Po powrocie do kraju pracował w Polskiej Akademii Nauk jako adiunkt w Instytucie Krajów Socjalistycznych (1977-1984) oraz docent w tymże Instytucie (1984-1990) i pełnił funkcje kierownika Pracowni Krajów Bałkańskich (1982-1987) oraz kierownika Zakładu Analiz Krajów Socjalistycznych (1987-1990). W 1983 r. na podstawie rozprawy habilitacyjnej  Rozwój polsko–jugosłowiańskich stosunków gospodarczych, uchwałą Rady Naukowej Instytutu Historii Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu otrzymał stopień naukowy doktora habilitowanego. W 1990 r. został mianowany profesorem nadzwyczajnym nauk humanistycznych, a w 1995 r. – profesorem zwyczajnym. W latach 1990-1999 pracował w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Kielcach jako kierownik Katedry Administracji na Wydziale Zarządzania i Administracji, ponadto był członkiem Senatu (1995-1998). Równocześnie w latach 1993-2008 był pracownikiem naukowo-dydaktycznym Mazowieckiej Wyższej Szkoły Humanistyczno-Pedagogicznej w Łowiczu i pełnił m.in. funkcje prodziekana Wydziału Humanistycznego (1994-1995) i dziekana Wydziału Zarządzania i Marketingu (1995-2008). Od 2008 r. jest profesorem zwyczajnym w Wyższej Szkole Menedżerskiej w Warszawie. Ponadto w latach 2008-2010 był pracownikiem dydaktyczno-pedagogicznym w Wyższej Szkole Pedagogicznej TMP w Warszawie. Przez wiele lat udzielał się społecznie, m.in. w Towarzystwie Przyjaciół Dzieci, Polskim Komitecie Pomocy Społecznej i Radzie Programowej „Nowego Tygodnika Popularnego” oraz jako przewodniczący Zarządu Głównego Stowarzyszenia Ligi Polska-Jugosławia, mającego na  celu przywrócenie przyjaznych stosunków między narodem polskim i narodami państw postjugosłowiańskich (od 1977 r.). Był także członkiem Zarządu Mazowieckiego Ośrodka Badań Naukowych im. S. Herbsta. Dotychczasowy dorobek naukowy stanowi 137 pozycji, w tym: 38 rozpraw monograficznych, 57 prac popularnonaukowych, 27 recenzji i 15 książek, m.in. Jugosłowiański system samorządowy (1986), Rozwój polsko-jugosłowiańskich stosunków gospodarczych (1988), Początek końca systemu społeczno-politycznego w krajach Europy Środkowo-Wschodniej (1990), Wydarzenia społeczno-polityczne w krajach Europy Środkowo-Wschodniej (1992), Organizacja i zarządzanie (1992), Przemiany samorządowe w Polsce w latach 1989-1994 (1995), Historia gospodarcza świata od II wojny światowej do czasów najnowszych (2009), Za Wielkim Murem (2011). Jest też autorem 42 haseł w Wielkiej Encyklopedii Powszechnej oraz tłumaczenia m.in. dwutomowej powieści historycznej Radovana Samardżićia Mehmed Sokolović z języka serbochorwackiego na polski (1982). Był promotorem kilku doktorów i kilkuset magistrów. Wyróżniony m.in. Krzyżem Oficerskim OOP, Krzyżem Kawalerskim OOP, Brązowym Medalem za Zasługi dla Obronności Kraju, Złotą Odznaką Honorową  m. st. Warszawy, Złotą Odznaką Honorową ZIW, Złotą Odznaką Honorową PKPS i Odznaką Przyjaciel Dziecka TPD oraz Nagrodą Serbskiej Akademii Nauk za tłumaczenia dzieł literatury serbskiej na język polski i Nagrodą Sekretarza PAN za dorobek naukowy.

 

RYŚ WŁADYSŁAW, urodzony 15 IX 1937 r. w Rudzie, pow. mielecki, syn Józefa i Anieli z domu Dolot. Ukończył Technikum Mechaniczne w Mielcu, maturę zdał w 1967 r. Od 1952 r. pracował w WSK, początkowo na Wydziale 41 jako ślusarz blacharz, a następnie w Zakładzie Lotniczym w placówkach gospodarki narzędziowej na stanowiskach: technologa, starszego technologa i kierownika sekcji. W 1992 r. przeszedł na emeryturę. Poza pracą zawodową pasjonował się spadochroniarstwem, najpierw jako zawodnik, a później – instruktor Aeroklubu Mieleckiego. Kurs przygotowawczy spadochronowy odbył w 1954 r., a pierwszy skok wykonał 11 V 1955 r. W 1955 r. uczestniczył też w kursie w Centrum Wyszkolenia Spadochronowego Ligi Przyjaciół Żołnierza w Nowym Targu, po którym otrzymał II klasę skoczka spadochronowego. W tym roku ukończył także kurs w Szkole Szybowcowej w Lęborku i uzyskał uprawnienia pilota szybowcowego III klasy. Latał głównie na szybowcach „Bocian” i „Mucha”. W latach 50. i 60. kilkakrotnie startował w Spadochronowych Mistrzostwach Polski, zajmując m.in. 6. miejsce w 1957 r. w Strzebielinie Morskim. Był członkiem kadry narodowej. 10 X 1961 r. ustanowił indywidualny rekord Polski w skoku nocnym z 600 m z natychmiastowym otwarciem spadochronu na celność lądowania – 11,3 m. (Rekord ten przetrwał do dziś, ponieważ ze względu na bezpieczeństwo zakazano później nocnych skoków tego typu.) Ponadto trzykrotnie uczestniczył w ustanowieniu grupowych rekordów Polski: skoku dziennym z natychmiastowym otwarciem spadochronów z wysokości 5350 m (18 X 1959 r., wspólnie ze Stefanem Furmaniakiem, Henrykiem Hylą i Franciszkiem Bujaczem), skoku na celność lądowania z natychmiastowym otwarciem spadochronów z wysokości 1500 m, wynikiem 80,06 m (2 VI 1960 r., z S. Furmaniakiem i F. Bujaczem) oraz w skoku z wysokości 5900 m z opóźnionym otwarciem spadochronów, po 93 sekundach (26 X 1968 r.). Poza skokami wyczynowymi wielokrotnie uczestniczył w różnego rodzaju pokazach lotniczych i pokazach propagujących spadochroniarstwo. Startował do 1975 r., wykonując łącznie 726 skoków. W latach 1962-1975 pracował społecznie w Aeroklubie Mieleckim jako instruktor spadochronowy. Wyszkolił kilkuset skoczków spadochronowych. Był jednym z inicjatorów i organizatorów Ogólnopolskiego Nowoczesnego Pięcioboju Spadochronowego, rozgrywanego corocznie w Mielcu w latach 1967-1978 (12 razy), a od 1979 r. – wykształconych z tych zawodów Mistrzostw Polski w Wieloboju Spadochronowym (od 1979 r.). W 1994 r. był współzałożycielem XXXVI Oddziału Związku Polskich Spadochroniarzy w Mielcu. Przez dwie kadencje pełnił funkcję wiceprezesa, a następnie wyróżniono go tytułem Honorowego Prezesa Oddziału. Był także członkiem Klubu Seniorów Lotnictwa w Mielcu. Wyróżniony m.in.: Złotym Krzyżem Zasługi, Złotą Odznaką Spadochronową, Medalem 40-lecia Polski Ludowej, Srebrnym Medalem „Za Zasługi dla Obronności Kraju”, Złotym Odznaczeniem im. Janka Krasickiego, Odznaką „Zasłużony Działacz Lotnictwa Sportowego”, Srebrną Odznaką „Zasłużony dla Aeroklubu PRL”, Medalem 50-lecia Lotnictw a Sportowego . Był też laureatem „Błękitnych Skrzydeł” – honorowego wyróżnienia czasopisma „Skrzydlata Polska”.

 

RYZIENSKI MACIEJ, kantor kościoła św. Mateusza w Mielcu w latach 1712-1726. Prawdopodobnie był też nauczycielem w mieleckiej szkole.

 

  • Apolinary Rzadkowski

    Apolinary Rzadkowski

RZADKOWSKI APOLINARY BERNARD, urodził się 23 lipca 1940 r. w Pułtusku. Jego rodzicami byli Bonifacy i Stanisława z Zakrzewskich. W rodzinnym mieście uczęszczał do szkoły podstawowej i liceum ogólnokształcącego oraz należał do Klubu Wodnego LPŻ. Studia na Wydziale Inżynierii Sanitarnej i Wodnej Politechniki Warszawskiej ukończył w 1964 r. i uzyskał tytuł magistra inżyniera budownictwa wodnego. W czasie studiów był członkiem Zrzeszenia Studentów Polskich i Akademickiego Związku Sportowego. 26 IV 1965 r. został zatrudniony w Wytwórni Sprzętu Komunikacyjnego w Mielcu na stanowisku konstruktora. Z dniem 1 X 1967 r. przeszedł do zespołu projektantów w Przedsiębiorstwie Projektowo-Technologicznym Przemysłu Silników Spalinowych „Delpor” Kraków – Pracownia Terenowa w Mielcu. Od 16 VI 1968 r. do 30 VI 1990 r. pracował w Mieleckim Przedsiębiorstwie Budowlanym, pełniąc szereg odpowiedzialnych funkcji, m.in.: głównego inżyniera, głównego inżyniera ds. rejonu tarnobrzeskiego, kierownika – głównego projektanta pracowni projektowej (1971-1976), kierownika działu przygotowania produkcji, pierwszego zastępcy dyrektora przedsiębiorstwa i dyrektora przedsiębiorstwa (1985-1990). Wniósł istotny wkład w przygotowanie i realizację niemal wszystkich ważniejszych zadań MPB w Mielcu, m.in. w budowę osiedli: M. Kopernika, S. Żeromskiego, J. Krasickiego (później Lotników), W. Szafera i Smoczka. Wspierał też budowę mieleckich kościołów: Matki Bożej Nieustającej Pomocy i Ducha Świętego. Innymi większymi przedsięwzięciami, w które był zaangażowany, były budowy: Huty Katowice oraz różnych obiektów w NRD, ZSRR i Libii. W latach 1990-1992 prowadził własną działalność gospodarczą w Radomyślu Wielkim, następnie był kierownikiem kontraktu w PUW „Energopol-Wschód” Sp. z o.o. w Lublinie, a w latach 1996-1997 pełnił funkcję wiceprezesa ds. inwestycyjnych CHU „Pasaż” Sp. z o.o. w Mielcu. W maju 1997 r. objął stanowisko kierownika Oddziału Architektury i Nadzoru Budowlanego w Urzędzie Rejonowym w Mielcu, a w 1999 r. został dyrektorem Wydziału Architektury i Budownictwa w Starostwie Powiatowym w Mielcu. 31 VII 2005 r. przeszedł na emeryturę. Otrzymał liczne wyróżnienia, m.in.: Srebrny Krzyż Zasługi, Medal 40-lecia Polski Ludowej, Srebrny Medal za Zasługi dla Obronności Kraju, Srebrny Medal za Zasługi dla Pożarnictwa oraz odznaki resortowe: Polskiego Związku Inżynierów i Techników, Zasłużony dla Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych, Przodujący Drogowiec i Budowniczy Huty Katowice. Był porucznikiem rezerwy Wojska Polskiego i członkiem Rejonowego Klubu Strzeleckiego LOK w Mielcu. Zmarł 31 stycznia 2011 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Mielcu przy ul. H. Sienkiewicza.

 

RZĄDZKI JAN, urodzony w 1861 r. w Rzędzianowicach(?). Był jednym z pierwszych działaczy ludowych w powiecie mieleckim i współzałożycielem Polskiego Stronnictwa Ludowego na tym terenie. Od 1908 r. do wybuchu wojny w 1914 r. był radnym Rady Powiatowej w Mielcu. Jako wyróżniający się włościanin w 1909 r. został wybrany do trzyosobowego zarządu Towarzystwa Zaliczkowego w Mielcu. Zmarł w 1929 r.

 

RZĄDZKI JÓZEF, urodzony 6 X 1895 r. w Rzędzianowicach, powiat mielecki, syn Jana i Zofii z domu Augustyn. Uczęszczał do c.k. Gimnazjum w Mielcu. W trakcie nauki otrzymał powołanie do wojska austriackiego i brał udział w I wojnie światowej. Został ranny w nogę i po uznaniu o niezdolności do służby wojskowej powrócił do mieleckiego gimnazjum. W 1918 r. zdał maturę. Po ukończeniu w 1919 r. jednorocznego kursu handlowego w Akademii Handlowej w Krakowie został zatrudniony jako lustrator w „Społem”. W 1922 r. przeniósł się do Zakładów Wytwórczych „Społem” w Kielcach na stanowisko buchaltera, a w 1924 r. powierzono mu kierownictwo tych zakładów. Funkcję tę sprawował do 1944 r. W tym okresie doprowadził do rozwoju tej firmy, która w 1944 r. składała się już z 10 zakładów. W czasie okupacji hitlerowskiej uczestniczył w działalności konspiracyjnej. Za niewykonanie polecenia wysłania artykułów żywnościowych do Niemiec został aresztowany 27 IX 1944 r., a następnie więziony w obozach koncentracyjnych Gross-Rosen, Sachsenhausen, Oranienburg i Buchenwald. W tym ostatnim obozie został wyzwolony przez wojsko amerykańskie 14 IV 1945 r. Po zakończeniu II wojny światowej w Europie powrócił do Polski i został zatrudniony w Związku Spółdzielni Spożywców „Społem” w Łodzi, a w latach 1947-1952 pracował w „Społem” w Warszawie na stanowiskach kierowniczych. W marcu 1952 r. został zwolniony, prawdopodobnie ze względu na pochodzenie „kułackie”, ale już od kwietnia otrzymał pracę w Centralnym Związku Przemysłu Cukrowniczego w Warszawie. Po „odwilży październikowej” 1956 r. został zrehabilitowany przez komisję „Społem”, ale pozostał w branży cukierniczej. Wyróżniono go m.in. Odznaką Zasłużonego Działacza Ruchu Spółdzielczego (1957) i Złotym Krzyżem Zasługi (1959). Zmarł 17 VII 1963 r. Pochowany na Starych Powązkach w Warszawie. 

 

RZĄDZKI JÓZEF, urodzony 9 XI 1906 r. w Rzędzianowicach. Absolwent Państwowego Gimnazjum (typu humanistycznego) im. S. Konarskiego w Mielcu, maturę zdał w 1927 r. Ukończył także Studium Pedagogiczne w Krakowie oraz Centrum Wyszkolenia Dowódców w Różanie (1937). Uczestniczył w kampanii wrześniowej 1939 r. jako kapitan w Grupie Operacyjnej „Narew”. Po zakończeniu działań wojennych udało mu się powrócić do rodzinnych Rzędzianowic. Od listopada 1939 r., po złożeniu przysięgi, był jednym z organizatorów struktur konspiracyjnego Związku Walki Zbrojnej w Obwodzie Mielec. Przyjął pseudonim „Zdun” (później „Boryna”). W 1940 r. został mianowany zastępcą komendanta i oficerem broni Obwodu ZWZ, a następnie komendantem Obwodu ZWZ (krypt. „Mleko”, „Fa”, „1/12”) i pełnił tę funkcję do lutego 1941 r. Pośredniczył w nawiązaniu kontaktów komendy ZWZ w Mielcu z Władysławem Jasińskim (później „Jędrusiem”) w sprawie kolportażu gazetki konspiracyjnej „Odwet” na terenie powiatu mieleckiego, a następnie spowodował przekazanie pewnej ilości broni oddziałowi tworzonemu przez Jasińskiego. W 1942 r. został mianowany komendantem Obwodu AK Kolbuszowa. W 1956 r. włączył się w organizację szkolnictwa zawodowego i działalność społeczno-kulturalną w Ostrowi Mazowieckiej. Dalsze losy nieznane.

 

RZECZNA (ULICA), ulica o długości 369 m na osiedlu T. Kościuszki. Rozpoczyna bieg od ul. T. Kościuszki, niemal przy murze kościelnym, a kończy przy kładce nad rzeką Wisłoką. Po jej prawej stronie urządzono przykościelny parking, a bliżej Wisłoki znajdują się zabudowania rzeźni miejskiej. Z lewej natomiast, na kilku prywatnych posesjach, położonych znacznie wyżej od ulicy, zbudowano ładne wille. Już przy samym końcu Rzecznej jedna z jej odnóg biegnie do kościółka św. Marka, postawionego na bezpiecznie wysokim pagórku. To położenie jest bardzo istotne, bowiem ulica Rzeczna była zalewana w czasie niemal każdego wylewu rzeki Wisłoki. W pierwszych wiekach istnienia Mielca była fragmentem drogi do Wojsławia i Dębicy. Biegła wtedy nieco inaczej: od Rynku, po zachodniej stronie kościoła św. Mateusza, obok cmentarza i kościółka św. Anny (później św. Marka), a stamtąd już brzegiem Wisłoki na południe. Jej znaczenie wyraźnie zmalało po wybudowaniu przy końcu XIX w. ulicy T. Kościuszki, która przejęła ruch w kierunku Wojsławia i Dębicy. Odtąd ul. RADOMYSKA (taką miała pierwotną nazwę) prowadziła do kościółka św. Marka, na plażę i do promu. 22 I 1931 r. zmieniono jej nazwę na RZECZNĄ. W czasie okupacji hitlerowskiej nazywano ją FLUSSSTRASSE. Od 1958 r. do 2006 r. jej przedłużeniem była kładka przez Wisłokę dla pieszych i pojazdów jednośladowych. Po przebudowie w 2005 r. posiadała asfaltową nawierzchnię i chodniki z kostki brukowej po obu stronach. W 2012 r. przebudowano chodnik od strony zachodniej i oddano do użytku parking przy końcu ulicy nad Wisłoką.

 

RZEGOCKA MICHALINA (z domu WNUK), urodzona 24 VIII 1929 r. w Słupcu, córka Michała i Bronisławy z domu Ziobro. Ukończyła Zaoczne Technikum Odzieżowe CZSP w Tarnowie i zdała maturę w 1976 r., uzyskując kwalifikacje krawca odzieży męskiej. Pracę zawodową rozpoczęła w 1949 r. jako krawcowa w Spółdzielni „Odzież” w Mielcu. Od 1958 r. przez kilka kadencji powierzano jej funkcję przewodniczącej Rady Spółdzielni. W 1982 r. została mianowana wiceprezesem ds. technicznych. Była także członkiem Wojewódzkiej Rady Spółdzielni w Rzeszowie. Od młodości wiele czasu poświęcała działalności społecznej. Występowała w zespołach teatralnych. Organizowała życie kulturalno-oświatowe w Klubie Spółdzielni. Pracowała społecznie jako radna MRN oraz członek PCK i Ligi Kobiet. Na emeryturę przeszła 31 VIII 1984 r. Wyróżniona m.in. Srebrnym Krzyżem Zasługi, Odznaką 50-lecia PCK i wpisem do „Księgi Zasłużonych dla Miasta Mielca”. Zmarła 27 XII 1997 r. Spoczywa na cmentarzu komunalnym w Mielcu przy ul. Królowej Jadwigi.

 

RZEGOCKI JÓZEF, urodził się 11 I 1909 r. w Grzybowie, pow. mielecki, syn Jana i Marianny z Grudzińskich. Absolwent Państwowego Gimnazjum Męskiego im. S. Konarskiego w Mielcu, maturę zdał w 1928 r. Po ukończeniu państwowego pedagogium w Krakowie w 1930 r. pracował jako nauczyciel tymczasowy w szkołach powszechnych w Chropaczowie, pow. świętochłowicki (1930-1933), Łagiewnikach Wielkich, pow. lubliniecki (1933-1934) i od 1 I 1935 r. w Kaletach, przy czym od lutego 1935 r. jako nauczyciel stały. Po wybuchu wojny powrócił do rodzinnego Grzybowa i od 1 XII 1939 r. do 31 XII 1944 r. uczył w 2-klasowej szkole powszechnej w Rydzowie, pow. mielecki. Ponadto od 1 II 1943 r. do 31 VIII 1944 r. prowadził tajne nauczanie w zakresie szkoły powszechnej w Rydzowie i Podborzu. Z dniem 1 IX 1944 r. wraz ze szkołą w Rydzowie został przejęty przez polską administrację szkolną. Od 1 XII 1944 r. pracował jako instruktor, a następnie podinspektor szkolny do spraw oświaty i kultury dorosłych, a od 1950 r. pełnił funkcję kierownika referatu oświaty dorosłych w Wydziale Oświaty Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Mielcu. Ponadto w niepełnym wymiarze godzin uczył w Liceum Ogólnokształcącym w Mielcu (później I LO) i w Ośrodku Szkolenia Pielęgniarek PCK w Mielcu. W sierpniu 1958 r. został powołany na stanowisko zastępcy inspektora oświaty, a z dniem 1 VIII 1966 r. powierzono mu funkcję zastępcy kierownika Wydziału Oświaty PPRN w Mielcu. Także w tym roku ukończył studia na Wydziale Filologiczno-Historycznym Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Krakowie i uzyskał tytuł magistra filologii polskiej. Ponadto w ramach doskonalenia zawodowego uczestniczył w licznych kursach specjalistycznych, organizowanych przez Ministerstwo Oświaty. Wiele czasu poświęcał działalności społecznej. W latach 50. i 60. był radnym Powiatowej Rady Narodowej w Mielcu, a od 1957 r. wchodził w skład Powiatowej Komisji Rehabilitacyjnej. Po 1956 r. zgłosił akces do ZSL i został wybrany do Zarządu Powiatowego ZSL w Mielcu. W latach 50. i 60. sprawował funkcję prezesa Zarządu Oddziału Powiatowego PCK w Mielcu. Wyróżniony m.in. Srebrnym Krzyżem Zasługi, Złotą Odznaką ZNP oraz Odznakami Honorowymi PCK I i II stopnia. Zmarł 15 IV 1967 r. Spoczywa w grobowcu rodzinnym na cmentarzu parafialnym w Mielcu przy ul. H. Sienkiewicza.

 

RZEMIEŚLNICZA (ULICA), krótka (53 m) i wąska uliczka na osiedlu T. Kościuszki. Biegnie od ul. W. Potockiego do ul. Aptecznej, za rzędem domów stojących przy ul. A. Mickiewicza. W aktualnym kształcie powstała prawdopodobnie w XIX w., bowiem właśnie wtedy budowano na tym terenie Nie można jednak wykluczyć, że istniała już w ramach najstarszej zabudowy miasta. Przez wiele lat nie traktowano jej jako ulicy miejskiej, a jedynie jako drogę dojazdową do kilku domów, stąd nazwę otrzymała dopiero 28 II 1990 r. W ostatnich latach, już po wykonaniu estetycznej nawierzchni z kostki brukowej, sprawia dobre wrażenie. Nazwą: RZEMIEŚLNICZA wiąże się z usytuowanymi niegdyś przy tej uliczce warsztatami rzemieślniczymi.

 

RZEMIOSŁO, zorganizowana pozarolnicza działalność gospodarcza prowadzona przez osoby fizyczne w niewielkich warsztatach, wytwarzająca dobra codziennego użytku oraz wykonująca usługi w zakresie naprawy i konserwacji tych dóbr, a także usługi osobiste, ma w Mielcu historię równie długą jak historia miasta.

Lata 1470-1772 W akcie lokacyjnym Jan i Bernardyn Mieleccy (18 XI 1470 r.) tak zachęcali rzemieślników do osiedlania się w Mielcu: „...Wszystkich mieszczan i mieszkańców rzeczonego miasta Mielca uwalniamy wreszcie od wszelkich robót, danin i powinności dla nas, oprócz naprawy dróg i mostów w granicach wspomnianego miasta dla jego wygody i przyjeżdżających gości. Chcemy mieć również w rzeczonym naszym mieście Mielcu wszelkiego rodzaju rękodzieła, na które może się zdobyć tylko przemyślność ludzka, a więc krawców, siodlarzy, tkaczy, kupców, bednarzy, kołodziejów, stelmachów, sukienników, cieśli i kowali...” Tak się rzeczywiście stało, bowiem w pierwszych kilkudziesięciu latach tworzenia się organizmu miejskiego rozpoczęli działalność rzemieślnicy różnych specjalności, o czym świadczą nazwiska mieszczan z XVI w., m.in. Złotnik, Ślusarz, Rymarz, Miecznik, Bednarz. Możliwe, że próbowali oni tworzyć cechy jeszcze w XV w., ale w czasie napadu Tatarów w 1502 r. i spaleniu miasta wszystkie dokumenty zostały zniszczone. Pierwszy statut uzyskał cech kowalski 4 II 1522 r., a drugi – cech krawiecki, jeszcze przed 1532 r. Pod oboma podpisał się bowiem m.in. właściciel miasta Stanisław Mielecki, który zmarł w 1532 r. O ile w dziele powołania cechu kowalskiego ważną rolę odegrała rada miejska, to przy nadawaniu drugiego i kolejnych statutów decydujący głos mieli tylko właściciele miasta. Pierwsze dwa cechy miały charakter zbiorowy. Do pierwszego należeli, oprócz kowali, inni wytwórcy przedmiotów z metali, a do drugiego – poza krawcami – czapnicy, sukiennicy i tkacze. Prawdopodobnie jako trzeci powstał cech szewski i to niedługo po krawieckim. Pomyślna passa miasta i dobra opieka ze strony właścicieli pozytywnie wpływały na rozwój rzemiosła. W dokumencie z 1578 r. wspomniano o istnieniu cechu garncarskiego, a w 1608 r. wizytujący mielecką parafię przedstawiciel biskupa krakowskiego wymienił w protokole powizytacyjnym już sześć cechów: garncarski, kowalski, krawiecki, sukienniczy, szewski i tkacki. W trosce o innych rzemieślników utworzono cech zbiorowy, który otrzymał statut pomiędzy 1608 r. a 1613 r. Znaleźli się w nim rzemieślnicy zajmujący się m.in.: obróbką metali, przetwórstwem rudy darniowej, obróbką i przetwórstwem drewna, wytwarzaniem wyrobów ze skóry (poza szewcami i kuśnierzami), rzemiosłem artystycznym i spożywczym. Byli to: aptekarze, bednarze, błoniarze, kołodzieje, konowały, kotlarze, miecznicy, powroźnicy, puskarze, rymarze, stelmachy, stolarze, ślusarze i złotnicy. Według aktualnej wiedzy trudno podać dokładne ilości rzemieślników skupionych w cechach. Rejestr poborowy z 1578 r. wymienił 40 mieleckich rzemieślników płacących podatek do skarbu królewskiego, a z 1589 r. – ledwie 35, w tym: 9 sukienników, 2 tkaczy, 6 szewców, 4 kowali, 3 garncarzy, 2 krawców, 2 gorzelników, 1 miecznika, 1 ślusarza, 1 bednarza i 3 o nieokreślonych zawodach. Z księgi protokołów cechu kowalskiego wynika natomiast, że w tym czasie tylko ten cech skupiał 26 członków. Nauka w zawodach rzemieślniczych trwała 2-3 lata. Do mieleckich mistrzów zgłaszali się nie tylko młodzi mieszkańcy Mielca, ale wcale nierzadko z okolicznych wsi, a nawet miast. Bardzo różnie kształtowały się ilości wyzwolin na czeladnika w poszczególnych latach. Bywało, że w roku odbyło się w cechu kowalskim 12 wyzwolin (1595/96, 1619), ale kilka razy zdarzyło się, że tylko jedne (1580, 1586, 1590, 1606, 1611, 1615). Część czeladników pracowała nadal u miejscowych mistrzów i po kilku latach uzyskiwała uprawnienia mistrzowskie. Niemała ilość wędrowała jednak do innych miast i tam doskonaliła swoje umiejętności, a po powrocie do Mielca młodzi mistrzowie zakładali własne warsztaty. Odnotowano też pozostawanie mielczan w innych miastach, co przyjmowano z oficjalnym niezadowoleniem i nawet niekiedy karano. Wśród rzemieślników, którzy opuścili Mielec, szczególnym przypadkiem był organomistrz Klemens, który przeniósł się do Krakowa w latach 30. XVI w., wstąpił do zakonu OO. Dominikanów i budował organy, m.in. w krakowskim kościele dominikańskim. W okresie od 1531-1683 odnotowano w księgach 11 rzemieślników, którzy przenieśli się z Mielca do stołecznego Krakowa. Produkty mieleckiego rzemiosła sprzedawano najczęściej na miejscu na cotygodniowych sobotnich targach oraz targach rocznych, ale wiadomo, że z mieleckimi towarami jeżdżono do innych miast, a nawet do stołecznego Krakowa. „Potop szwedzki” i najazdy wojsk Rakoczego w połowie XVII w. mocno zniszczyły Mielec i niekorzystnie wpłynęły na rozwój rzemiosła. Także i w XVIII w. liczne przemarsze wojsk i potyczki oraz niesnaski pomiędzy właścicielami mieleckich dóbr z sąsiadami nie sprzyjały działalności rzemieślniczej, a zwłaszcza możliwości sprzedaży jej wyrobów. Mimo niesprzyjających czasów rzemiosło funkcjonowało i było jednym z dwóch (obok rolnictwa) głównych źródeł dochodów miasta. Niemal regułą było bowiem posiadanie przez rzemieślników pól uprawnych, co pozwalało im przetrwać nawet w najtrudniejszych czasach, a w lepszych uzyskiwać dodatkowe dochody. Na początku lat 70. XVIII w. funkcjonowało pięć cechów: kowalski, krawiecki, szewski, garncarski i sukienniczy.

Lata 1772-1918 Po I rozbiorze Polski w 1772 r., kiedy Mielec znalazł się pod zaborem austriackim w granicach księstwa Galicji i Lodomerii, władze zaborcze wprowadziły szereg nowych przepisów prawnych dla rzemiosła, dostosowując je do prawa obowiązującego w całym państwie. Głównym dokumentem była ordynacja cechowa (uniwersał Marii Teresy), wydana w 1778 r. i obowiązująca do 1853 r. Zliberalizowała ona znacznie dotychczasowe przepisy rzemiosła, m.in. ułatwiła dostęp do cechów poprzez zmniejszenie opłat wpisowych, opłat mistrzowskich i likwidację przywilejów rodzinnych. Kolejne uregulowania prawne miały na celu pobudzenie rozwoju rzemiosła i przemysłu w Galicji, m.in. zwolniono mieszczan chrześcijańskich od płacenia podatku przemysłowego (1784), utworzono specjalny fundusz pożyczkowy (1785), a skonfiskowane dobra klasztorne przeznaczano na cele przemysłowe (m.in. obiekty klasztoru trynitarzy w Mielcu). Próbowano też uregulować nielegalną działalność żydowskich rzemieślników. W 1789 r. zrównano prawa Żydów i katolików do wykonywanie rzemiosła, co Żydzi przyjęli z zadowoleniem, ale nadal nie wstępowali do cechów. Od 1792 r. władze austriackie rozpoczęły wycofywanie się z tych form pomocy rzemiosłu, a wprowadzały coraz większe obciążenia podatkowe. Z biegiem lat ujawniły się też inne cele wprowadzenia w 1778 r. ordynacji cechowej, m.in. uzyskanie bieżącego nadzoru nad zebraniami cechowymi oraz dochodami i wydatkami cechów. Inna sprawa, że mieleckie cechy z dużymi oporami wprowadzały nowe przepisy i np. jeszcze w 1786 r. cech kowalski stosował stare przepisy sprzed 1778 r. Wiek XIX znacznie ograniczył działalność rzemiosła. Wpływ na taki stan rzeczy miał dynamicznie rozwijający się przemysł, wytwarzający przy pomocy maszyn wiele artykułów codziennego użytku za niższą cenę. Niebagatelną rolę w rozpowszechnianiu towarów odegrało też uruchomienie linii kolejowej, łączącej Mielec z głównymi miastami i ośrodkami przemysłowymi Galicji. Wielkim nieszczęściem miasta był pożar w 1856 r., w którym spłonęło około sześćdziesiąt domów, w tym wiele warsztatów rzemieślniczych. Mimo tych niesprzyjających uwarunkowań mieleccy rzemieślnicy stanowili jedną z najbardziej liczących się grup społecznych w mieście. Zapisali się też na kartach historii uczestnictwem w polskich walkach o niepodległość, biorąc udział w kampanii napoleońskiej, powstaniu listopadowym, powstaniu krakowskim i powstaniu styczniowym, a także pomagając finansowo i wykonując sprzęt dla powstańców. Próbą reorganizacji rzemiosła było wprowadzenie austriackiej ustawy przemysłowej w 1859 r., ale w Mielcu nie wpłynęła ona w widoczny sposób na funkcjonowanie miasta, posiadającego od 1853 r. status siedziby powiatu. Zmiany nastąpiły dopiero po znowelizowaniu tejże ustawy w 1883 r., kiedy wprowadzono swobodę przemysłową i zlikwidowano przeszkody w postaci systemu koncesyjnego i innych ograniczeń cechowych. Odtąd liczba rzemieślników wyraźnie rosła. Dotychczasowe cechy rzemieślnicze zastąpiono stowarzyszeniami rękodzielniczymi. Dział I grupował rzemieślników branży spożywczej, m.in. piekarzy, cukierników, masarzy i młynarzy. W dziale II skupiono wytwórców wyrobów ze skóry i tkanin: czapników, garbarzy, krawców, kuśnierzy i szewców. Do działu III weszli pozostali rzemieślnicy, m.in.: blacharze, cieśle, drukarze, fotografowie, fryzjerzy, introligatorzy, kaflarze, kołodzieje, kominiarze, kotlarze, kowale, malarze, murarze, rymarze, rzeźbiarze, stolarze, studniarze, szklarze, ślusarze, tapicerzy, zduni, zegarmistrze i złotnicy. Równocześnie umożliwiono rzemieślnikom żydowskim udział w zarządzaniu stowarzyszeniami, co zachęciło ich do wstępowania do organizacji rzemieślniczych. Funkcjonowanie stowarzyszeń o znacznej liczbie członków (np. 40 w dziale II) i narzuconym nadzorze ze strony starostwa powiatowego napotykało jednak na opór dawnej starszyzny cechowej i było słabe, a w przypadku działu I chyba żadne, bowiem nie zachowały się jakiekolwiek dokumenty o jego działalności. Kolejną austriacką próbą uaktywnienia stowarzyszeń była ustawa przemysłowa z 5 II 1907 r., m.in. zwiększająca autonomię tych organizacji. Pierwsze lata XX w. przyniosły wyraźny rozwój Mielca, a zwłaszcza instytucji powiatowych i szkolnictwa (gimnazjum od 1905 r.). To z kolei wpłynęło na zwiększenia się ilości warsztatów rzemieślniczych, zwłaszcza w dziale II. W 1909 r. liczył on 60 członków, w 1910 – 80, a w 1913 – 82. Zwiększone zapotrzebowanie rzemiosła na światłych uczniów zaowocowało utworzeniem 12 XII 1911 r. przez Radę Szkolną Okręgową w Mielcu Szkoły Przemysłowej Uzupełniającej (typ wieczorowy), która rozpoczęła działalność od 2 I 1912 r. w budynku „szkoły pod zegarem”. Nie udały się natomiast próby połączenia trzech działów w jedno Stowarzyszenie Rękodzielników i Przemysłowców oraz utworzenia własnej Kasy Rękodzielniczo-Pożyczkowej. Tę niezbyt silną kondycję mieleckiego rzemiosła osłabiła jeszcze bardziej I wojna światowa. Do Legionów J. Piłsudskiego poszła niemała grupa młodzieży rzemieślniczej, a wielu innych rzemieślników powołano do wojska austriackiego. Dla tych, którzy pozostali, brakowało materiałów do produkcji. Nie otrzymywano zleceń od wojska, bowiem te prace wykonywały z reguły duże fabryki. Stratą było też zaginięcie wielu starych zabytków cechowych, m.in. insygniów i dokumentów, które zabrał cechmistrzowi Janowi Wydrze nieznany oficer austriacki. W czasie działań wojennych wiele domów zostało zniszczonych lub uszkodzonych, a sporo urządzeń rzemieślniczych zostało zabrane przez wojska obu walczących stron.

Lata 1918-1939 Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości zdecydowaną większość warsztatów udało się uruchomić, ale też część nie wznowiła działalności lub jej właściciele zmienili profesję. Utrzymano podział na trzy działy, nadal nazywające się Stowarzyszeniami Przemysłowców i Rękodzielników, w dużym zakresie odpowiadające dawnym cechom. Niektórzy rzemieślnicy odgrywali ważne role w samorządzie miejskim, m.in. funkcję burmistrza pełnili: mistrz masarski Józef Kolasiński (1918-1919) i mistrz krawiecki Jan Paweł Leyko (1930-1934), a kilku innych było radnymi. Niekorzystnym i nasilającym się zjawiskiem były jednak „dzikie” warsztaty partaczy, funkcjonujące bez zezwoleń i jakichkolwiek zobowiązań wobec stowarzyszeń rzemieślniczych. Likwidacja granic rozbiorowych spowodowała pojawienie się na mieleckim rynku towarów zza Wisły, a z czasem i z innych odleglejszych części kraju. Nie udało się też rzemieślnikom katolickim i żydowskim porozumieć w sprawie uczniów. Wiele z problemów gnębiących rzemiosło znalazło rozwiązanie dopiero w prawie przemysłowym z dnia 7 czerwca 1927 r. M.in. do prowadzenia działalności rzemieślniczej uprawniony był wyłącznie mistrz w danym zawodzie, po wcześniejszej nauce zawodu oraz egzaminie i stażu pracy w charakterze czeladnika. Przejściowo dopuszczano pewne odstępstwa, ale znowelizowane prawo przemysłowe z 10 III 1934 r. wprowadziło obowiązkowe posiadanie kart rzemieślniczych. W 1927 r. zarejestrowano Powiatową Kasę Rękodzielnicza, której zadaniem było przyjmowanie wkładów oszczędnościowych i udzielanie pożyczek swoim członkom. W 1929 r. powołano Powiatowy Cech Rzemieślniczy. Nie wszyscy rzemieślnicy zgłosili do niego akces i jeszcze w 1935 r. w sprawozdaniach wykazywano tradycyjnie trzy oddzielne stowarzyszenia (cechy). W 2. połowie lat 30. szybki rozwój Mielca, związany z budową fabryki samolotów, pozytywnie wpłynął na aktywność rzemiosła, zwłaszcza w dziale I obejmującym zawody związane z produkcją żywności. O dużym zainteresowaniu rozwojem rzemiosła świadczyły liczne pożyczki dla rzemieślników, na przykład 167 pożyczek z Powiatowej Kasy Rękodzielniczej w 1936 r. i 55 z Powiatowej Komunalnej Kasy Oszczędności w 1937 r.

Lata 1939 – 1944 W pierwszym roku II wojny światowej i okupacji hitlerowskiej sytuacja rzemiosła niewiele się zmieniła. Rzemieślnicy pracowali na podstawie dotychczasowych zezwoleń, potwierdzonych przez landkomisarza, albo w bardziej skomplikowanych przypadkach (budownictwo, alkohole) przez władze wyższe. Utrzymano funkcjonowanie Szkoły Przemysłowej. Już w zimie 1939/1940 pojawili się w Mielcu rzemieślnicy z zewnątrz, głównie wysiedleńcy z Wielkopolski i rzadziej Niemcy. Pogarszające się warunki wojenne i coraz surowsze wymagania niemieckich okupantów ograniczały działalność mieleckich rzemieślników. Mimo to niektórzy z nich włączyli się w działalność konspiracyjną i udzielali pomieszczeń warsztatowych na punkty kontaktowe, a najbardziej odważni produkowali amunicję i naprawiali broń. Po wyprowadzeniu Żydów z miasta przez hitlerowców (9 III 1942 r.) żydowskie domy, warsztaty rzemieślnicze i sklepy pozostały puste. Niedługo potem większość z nich została zajęta przez przybyłych z zewnątrz rzemieślników i przemysłowców, m.in. Niemców, folksdojczów i zniemczonych Ukraińców. W 1943 r. i pierwszych miesiącach 1944 r. ilość warsztatów rzemieślniczych zmniejszyła się, gdyż kilku mieleckich rzemieślników podejrzanych o konspirację zostało aresztowanych, a kilkunastu innych musiało się ukrywać. Na terenie Mielca nie było żadnych organizacji rzemieślniczych, a niezbędne formalności związane z działalnością warsztatów załatwiano w urzędach lub powiatowych władzach rzemieślniczych w Dębicy. W lipcu i na początku sierpnia 1944 r., w związku ze zbliżającym się frontem, rzemieślnicy i przemysłowcy związani z hitlerowskim okupantem uciekli z Mielca. Rdzenni rzemieślnicy mieleccy pracowali do nadejścia frontu. 

Lata 1944-1989 Po wyzwoleniu miasta spod okupacji hitlerowskiej (6 VIII 1944 r.) tylko część rzemieślników wznowiła działalność. Byli to głównie wytwórcy artykułów spożywczych (piekarze, masarze) oraz w pojedynczych przypadkach przedstawiciele innych specjalności. Wiele przedwojennych warsztatów przestało istnieć. Pierwsze zezwolenia na działalność wydawała Powiatowa Rada Narodowa w Mielcu we wrześniu 1944 r. Z roku na rok, choć z wielkimi problemami z usprzętowieniem i zaopatrzeniem, rzemiosło odradzało się. W 1946 r. czynnych było 147 zakładów, a w 1948 r. – już 279. Od jesieni 1945 r. wznowił działalność Powiatowy Cech Rzemieślniczy. Do 1948 r. zachowano też wprowadzony w latach 30. podział na grupy branżowe: budowlaną, metalową, drzewną, włókienniczą, skórzaną, spożywczą, rzemiosł papierniczych i rzemiosł usługowych. W 1946 r. otwarto Publiczną Szkołę Zawodową, która miała przygotowywać kadry dla rzemiosła. W kolejnych latach władze państwowe wprowadziły duże ograniczenia dla rzemiosła, zmuszając rzemieślników nawet do likwidacji warsztatów, m.in. poprzez zabieranie lokali dla gospodarki uspołecznionej, nadmierne podatki, niedostateczne zaopatrzenie, utrudnienia w kooperacji z zakładami państwowymi i tworzenie zatorów płatniczych. Najbardziej aktywni rzemieślnicy starali się przeciwdziałać tej niekorzystnej polityce władz m.in. poprzez zakładanie spółdzielni. Tak powstały m.in. Spółdzielnia Pomocnicza Szewców i Cholewkarzy oraz Spółdzielnia Pracy „Pokój”. Od początku lat 50. nastąpił rozwój WSK Mielec, która potrzebowała do pracy wiele osób i rozwinęła własny system szkolenia, dlatego w 1951 r., z powodu malejącej liczby uczniów wiążących przyszłość z rzemiosłem, Publiczna Szkoła Zawodowa została zlikwidowana, a jej niektóre funkcje i w mniejszym zakresie przejął Zakład Doskonalenia Rzemiosła. Po kilku nieudanych reorganizacjach cechów - w 1951 r. powołano Cech Rzemiosł Różnych, który mimo podejmowanych wysiłków nie był w stanie wiele pomóc rzemieślnikom indywidualnym i w 1955 r. zrzeszał już tylko 107 warsztatów. Znaczne zmiany na korzyść nastąpiły po „odwilży październikowej” w 1956 r. Wiele uregulowań prawnych w prowadzeniu rzemiosła zmieniono na jego korzyść, m.in. wprowadzono ulgi podatkowe dla inwestujących i umożliwiano w coraz większym zakresie kooperację rzemiosła z państwowymi zakładami pracy. Odtąd liczba warsztatów rzemieślniczych systematycznie rosła. W 1957 r. było już 137 warsztatów, w 1960 r. – 173, 1965 – 346, a w 1970 r. – 501. Udało się nie tylko zahamować odpływ rzemieślników do państwowych zakładów pracy, ale nawet doprowadzić do odwrotnego zjawiska. Dla wzmocnienia mieleckiego rzemiosła i przejęcia niektórych uciążliwych funkcji w 1963 r. powołano przy Cechu Rzemiosł Różnych Rzemieślniczą Spółdzielnię Zaopatrzenia i Zbytu, która zajęła się m.in. zaopatrywaniem w materiały i pozyskiwaniem rynków zbytu. Mocnym impulsem do jej dalszego rozwoju było wybudowanie w 1975 r. w pobliżu Rynku okazałego Domu Rzemiosła, w którym obok Spółdzielni siedzibę uzyskał także CRzR. Na przełomie lat. 60. i 70. władze centralne, wzmacniając rolę zakładów państwowych, znów wprowadziły szereg przepisów utrudniających funkcjonowanie rzemiosła, m.in. ograniczono koperację, tworzono przeszkody w zaopatrzeniu w materiały oraz sprzedaży wyrobów i usług, a także dyskryminowano rzemieślników przy różnego typu świadczeniach. Rezultatem takiej polityki było m.in. zmniejszenie się ilości warsztatów do 482 w 1971 r., wyraźny spadek obrotów i mniejsze zainteresowania rzemiosłem wśród młodzieży. Nowa ustawa o organizacji i wykonywaniu rzemiosła (1973 r.), porządkująca i wzmacniająca je, pobudziła społeczną aktywność, stąd liczba warsztatów rzemieślniczych znów zaczęła rosnąć (1973 r. – 542, 1976 – 613, 1979 – 703 i 1981 – 790). W 1974 r. powstał Zespół Szkół Zawodowych, którego część absolwentów zasilała firmy rzemieślnicze. Uruchomiono Kasę Wzajemnej Pomocy, która m.in. udzielała swoim członkom w uzasadnionych przypadkach bezzwrotnych zapomóg. Rozwinięto działalność socjalną. Sponsorowano wiele akcji społecznych, m.in. Narodowy Fundusz Ochrony Zdrowia, Centrum Zdrowia Dziecka i odbudowę Zamku Królewskiego w Warszawie. Dobre funkcjonowanie mieleckiego rzemiosła w tych latach potwierdzały czołowe lokaty w różnych konkursach, np. I miejsce w konkursie wojewódzkim „Zawsze do usług” w latach 1980-1981. Nie brakowało jednak negatywnych zjawisk, wynikających z narastającego kryzysu społeczno-gospodarczego państwa, jak m.in.: stosowanie systemu nakazowo-rozdzielczego, pogarszająca się sytuacja w zaopatrzeniu materiałowym, coraz bardziej restrykcyjna polityka fiskalna i wtrącanie się władz partyjnych w wewnętrzne sprawy rzemiosła. W latach 80. kryzys zaopatrzeniowy pogłębił się jeszcze bardziej, a ilości rozdzielanych centralnie materiałów i paliwa były niejednokrotnie absurdalnie małe. Mnożyły się natomiast wszelkiego rodzaju kontrole i inspekcje, wydające mnóstwo zaleceń często wykluczających się nawzajem. Wiele sprzeczności i rozbieżności miały oficjalne deklaracje władz centralnych w sprawie rozwoju rzemiosła i równocześnie wydawane przepisy ograniczające jego działalność. Na skutek takiego podejścia do rzemiosła tylko w 1985 r. w Mielcu zakończyły działalność aż 42 zakłady, a w innych latach było podobnie. W tej trudnej sytuacji najlepiej radziły sobie warsztaty i zakłady rzemieślnicze wytwarzające i regenerujące części zamienne do samochodów oraz wykonujące usługi remontowe, adaptacyjne i malarskie, często z powierzonych materiałów. Dużym problemem był brak lokali do prowadzenia i rozwijania działalności produkcyjnej i usługowej na odpowiednim poziomie. Władze miejskie nie dysponowały wolnymi lokalami, więc starały się pomagać rzemieślnikom, przydzielając działki pod budowę nowych zakładów. Zasadnicze zmiany spowodowało uchwalenie 23 XII 1988 r. kilku ustaw dotyczących gospodarki, m.in. ustawa zasadniczo liberalizująca przepisy o podejmowaniu działalności gospodarczej przez osoby fizyczne, nawet z udziałem kapitału zagranicznego. Nieskomplikowane warunki uruchamiania działalności gospodarczej, w tym również rzemieślniczej, były silnym impulsem dla wielu przedsiębiorczych i posiadających kapitał osób, nawet niemających odpowiednich kwalifikacji zawodowych, do zakładania prywatnych firm. Rosła więc systematycznie liczba podmiotów gospodarczych, w tym rzemieślniczych – głównie produkcyjnych oraz związanych z motoryzacją i budownictwem. Z drugiej strony zaś zlikwidowano szereg nierentownych warsztatów i zakładów wykonujących coraz mniej potrzebne usługi, np. zegarmistrzowskie, krawieckie, szewskie, naprawy telewizorów czy sprzętu AGD. W pierwszych latach XXI w. nasiliło się zjawisko likwidacji zakładów usługowych.

 

RZEPECKI DANIEL ANDRZEJ, urodzony 31 V 1960 r. w Łodzi, syn  Hieronima i Haliny z domu Peruga. Absolwent Technikum Rolniczego w Radomyślu Wielkim. Pracował w Nadleśnictwie Mielec (pracownik leśny, 1978-1982), WSK PZL-Mielec (ślusarz, 1985-1989) i KPBP KRAKBUD Kraków (kierowca, 1989-1990), a od 1997 r. pracuje jako ekspedytor magazynowy w BRW Sp. z o.o. w Mielcu. Oddawanie krwi rozpoczął w 1981 r. Do PCK i Klubu HDK w Mielcu zgłosił akces w 1986 r. Do 2014 r. oddał 73 360 ml krwi. Wyróżniony m.in. Brązowym Krzyżem Zasługi, Odznaką Zasłużonego HDK III, II i I stopnia, Odznaką Honorową PCK III stopnia, Medalem 50-lecia HDK oraz Medalem 90-lecia PCK.

 

RZEPECKI JÓZEF, urodzony 26 V 1929 r. w Chmielowie, syn Adama i Stefanii z domu Gawryś. Absolwent Gimnazjum w Tarnobrzegu i Liceum Pedagogicznego w Mielcu, maturę zdał w 1949 r. Studiował biologię na WSP w Krakowie i w 1956 r. ukończył I stopień studiów, a w 1961 r. studia magisterskie. Pracował w Szkole Podstawowej i Liceum Ogólnokształcącym w Michałowie, woj. białostockie, jako nauczyciel i później dyrektor szkoły (1962-1966). Od 1966 r. wykładał biologię w Studium Nauczycielskim w Siedlcach, a od 1970 r. pracował w Okręgowym Ośrodku Metodycznym – Sekcja Biologii w Białymstoku. W 1973 r. został zatrudniony jako wykładowca w Instytucie Kształcenia Nauczycieli w Białymstoku. Współpracował z Zakładem Biologii Akademii Medycznej w Białymstoku. Był współorganizatorem olimpiad biologicznych. Działał społecznie w LOP. Opublikował szereg artykułów w czasopiśmie „Biologia w Szkole” oraz w „Przeglądzie Zoologicznym”, przedstawiając rezultaty z przeprowadzonych badań. Wyróżniony m.in. Złotym Krzyżem Zasługi, Złotą Odznaką LOP i Nagrodą Ministra Oświaty.

 

RZEPKA JERZY, urodzony 8 IV 1942 r. w Złotnikach koło Mielca, syn Jana i Czesławy z domu Lisak. Uczęszczał do Technikum Mechanicznego w Mielcu, a następnie Liceum Ogólnokształcącego (później I LO) w Mielcu i w 1959 r. zdał maturę. W 1966 r. ukończył studia na Wydziale Lekarskim Akademii Medycznej w Lublinie i uzyskał tytuł lekarza medycyny. Po odbyciu stażu w Szpitalu Miejskim im. dr. E. Biernackiego w Mielcu w 1968 r. został mianowany kierownikiem Gminnego Ośrodka Zdrowia w Tuszowie Narodowym i funkcję tę pełnił do 2001 r. W 1974 r. uzyskał II stopień specjalizacji z zakresu medycyny ogólnej. Podjął współpracę z Instytutem Medycyny Wsi w Lublinie i Narodowym Funduszem Ochrony Zdrowia. Był inicjatorem i przewodniczącym Społecznego Komitetu Budowy Apteki i Rozbudowy Ośrodka Zdrowia w Tuszowie Narodowym. Został mianowany kierownikiem wzorcowego, a następnie szkoleniowego Ośrodka Zdrowia oraz kierownikiem specjalizacji z medycyny ogólnej na I i II stopień dla województwa rzeszowskiego. W latach 1978-1981 przebywał w Libii jako naczelny lekarz budów Mieleckiego Przedsiębiorstwa Budowlanego – generalnego wykonawcy CHZ „Budimex” i za ofiarną pracę został wyróżniony listem specjalnym ambasadora PRL w Libii. W 1985 r. uczestniczył w założeniu Towarzystwa Medycyny Ogólnej i Środowiskowej i przez wiele lat był członkiem Zarządu Głównego. Współpracował z ośrodkami medycyny ogólnej w Austrii, Francji i Niemczech. Był także członkiem Krajowego Zespołu Konsultanta Medycznego w dziedzinie medycyny rodzinnej. Po reformie służby zdrowia od 2001 r. jest dyrektorem Niepublicznego Zakładu Opieki Ośrodek Zdrowia w Tuszowie Narodowym. W 2004 r. uzyskał II stopień specjalizacji z zakresu medycyny rodzinnej. Wiele czasu poświęca działalności społecznej i politycznej. Od 1966 r. jest członkiem Polskiego Towarzystwa Lekarskiego, przez szereg lat pełnił funkcje członka Zarządu Oddziału w Rzeszowie i Zarządu Głównego. Reprezentował mielecką służbę zdrowia na I i II Zjeździe Regionalnym NSZZ Solidarność w Rzeszowie w 1981 r. Od lat 80. jest aktywnym działaczem Towarzystwa Miłośników Ziemi Mieleckiej w Mielcu, a na początku lat 90. był jego wiceprezesem. Zainicjował powstanie Towarzystwa Społeczno-Kulturalnego w Tuszowie Narodowym w 1990 r. i od początku do dziś pełni funkcję jego prezesa. W znacznym stopniu przyczynił się do budowy pomnika gen. Władysława Sikorskiego w Tuszowie N. i organizacji związanych z nim uroczystości patriotycznych. Jest też członkiem mieleckiego gniazda TG „Sokół”. Od 1966 r. związał się z ruchem ludowym. Był m.in. prezesem Zarządu Gminnego ZSL, wiceprezesem Zarządu Powiatowego ZSL oraz długoletnim członkiem Zarządu Wojewódzkiego PSL. Dwukrotnie kandydował do parlamentu w 1989 i 1993 r. Był wykładowcą Towarzystwa Wiedzy Powszechnej. Organizował Szkoły Zdrowia I i II stopnia na terenie powiatu mieleckiego. Jest członkiem Rady Nadzorczej Rzeszowskiej Agencji Rozwoju Regionalnego w Rzeszowie. Pracuje społecznie w Poradni Specjalistycznej „Arka” przy parafii Matki Bożej Nieustającej Pomocy w Mielcu. Wyróżniony „Złotą Koniczynką” – najwyższym odznaczeniem PSL oraz Srebrnym Medalem Opiekuna Miejsc Pamięci Narodowej i Medalem „Pro Memoria”. Aktualnie angażuje się politycznie jako członek „Piasta”. Wyróżniony m.in.: Złotym i Brązowym Krzyżem Zasługi, Medalem 40-lecia Polski Ludowej, Odznaczeniem ZG PTL „Bene Meritus”, Srebrnym Medalem „Za Zasługi dla Pożarnictwa”, Odznaką Honorową NFOZ i Odznaką „Zasłużony Działacz Kultury”.

 

RZEPKA TOMASZ (ksiądz), urodził się 18 IX 1913 r. w Krzyżanowicach koło Bochni, syn Jana i Marii z domu Rzepka. Uczęszczał do gimnazjum w Bochni, a następnie do Małego Seminarium w Tarnowie, gdzie zdał maturę. Po studiach teologicznych w Seminarium Duchownym w Tarnowie w 1938 r. przyjął święcenia kapłańskie. W latach 1938-1942 był wikariuszem w Książnicach. W 1942 r. został przeniesiony do parafii św. Mateusza w Mielcu i od 1945 r. został katechetą. Uczył religii w szkołach podstawowych i średnich, ciesząc się wielkim autorytetem u młodzieży i dzieci. Równocześnie studiował na Uniwersytecie Jagiellońskim, uzyskując tytuł magistra (1948) i stopień doktora teologii (1951). W 1961 r. został mianowany proboszczem w Rzochowie. Był dobrym kaznodzieją, toteż zapraszano go do różnych parafii na rekolekcje i kazania okolicznościowe. Pasjonował się sportem i był jednym z najbardziej znanych sympatyków „Stali” Mielec. Zmarł 14 II 1972 r. Spoczywa w kaplicy Sękowskich na cmentarzu parafialnym w Mielcu przy ul. Rzochowskiej.

 

RZESZEWSKI MATEUSZ, faktor dworu mieleckiego w XVI w. Spławiał transporty zboża z majątku Mieleckich drogą wodną (rzekami Wisłoką i Wisłą) w kierunku Gdańska.

 

„RZESZOWIACY” (ZESPÓŁ PIEŚNI I TAŃCA „RZESZOWIACY”), powstał w 1954 r. z inicjatywy przybyłego z Wrocławia dyrygenta Jana Mejzy, przy wsparciu kierownika ZDK WSK Mielec Edmunda Toczka. W skład Zespołu Artystycznego ZDK (taka była jego pierwsza nazwa) weszły trzy działające już zespoły: chór mieszany pod dyrekcją Franciszka Saramy (1953), zespół taneczny pod kierunkiem Emilii Drabik (1952) i mała orkiestra symfoniczna pod batutą Stefana Danieleckiego (1953). Kierownictwo całości objął Jan Mejza. Pierwszym występem był koncert w Kolbuszowej 12 XII 1954 r., a program stanowiła luźna, ale dynamiczna składanka pieśni, tańców i melodii o różnym charakterze, w tym także ludowych pieśni i tańców rzeszowskich. 17 XII odbył się pierwszy koncert w Mielcu. Obydwa koncerty zostały dobrze przyjęte przez publiczność i potwierdziły słuszność przyjętej formuły zespołu, który w 1955 r. otrzymał nazwę „Zespół Pieśni i Tańca Ziemi Rzeszowskiej”, a wkrótce potem Zespół Pieśni i Tańca „Rzeszowiacy”. W finale centralnym konkursu chórów we Wrocławiu, który odbył się 25 V 1955 r., mielczanie zdobyli 4. miejsce (pierwsze wyróżnienie) w gronie 100 najlepszych amatorskich chórów z całego kraju. Nagrodą było także zaproszenie na koncerty dla uczestników V Światowego Festiwalu Młodzieży i Studentów w Warszawie (VII 1955 r.). Impulsem do dalszego rozwoju było spisanie przez Jana Mejzę i Bolesława Downarowicza (choreografa) wielu pieśni, przyśpiewek i tańców ludowych w czasie rekonesansu po wsiach województwa rzeszowskiego w latach 50. Opracowane muzycznie i choreograficznie tych utworów weszły na stałe do repertuaru „Rzeszowiaków”. Na początku lat 60., po opracowaniu oryginalnego i dynamicznego programu, „Rzeszowiacy” osiągnęli wysoki poziom artystyczny. Doceniono to w czasie wyjazdowego posiedzenia Zarządu ZZ Metalowców w Mielcu (22-23 X 1963 r.), nadając zespołowi tytuł „Reprezentacyjnego ZPiT ZZ Metalowców”. W ZDK WSK wypracowano kilkustopniowy system kształcenia tanecznego, gwarantujący stały dopływ młodych tancerzy do pierwszego zespołu i utrzymywanie jego wysokiego poziomu. (Ten system funkcjonuje do dziś.) Do poszczególnych obrazków tanecznych włączano też chór. W latach 60. coraz częściej desygnowano „Rzeszowiaków” do reprezentowania Polski na festiwalach zagranicznych. Potwierdzeniem klasy zespołu były nagrody na festiwalu w Bukareszcie (1969) i główne trofeum – Złoty Medal na Festiwalu w Nicei (1971). Lata 70., już pod opieką RCK WSK, to dalszy rozwój i wielkie powodzenie na scenach krajowych oraz częste i udane tournee zagraniczne, m.in. po USA i Kanadzie w 1975 i 1978 r. Wprowadzenie stanu wojennego (13 XII 1981 r.) tylko na kilkanaście dni zatrzymało próby zespołu, który już 22 I 1982 r. wystąpił w RCK z wyjątkowo wzruszającymi „Jasełkami Polskimi” i powtórzył je kilkakrotnie, a w lipcu tego roku, ku zdumieniu wszystkich, wyjechał na tournee do Francji.  W latach 80. często występował we Francji i RFN, a w 1988 r. koncertował po raz trzeci w USA i Kanadzie. Na fali przemian i restrukturyzacji WSK na początku lat 90. - RCK wraz z całą działalnością przekazano samorządowi miejskiemu (1992), a ten powołał Miejski Ośrodek Kultury. W tym czasie wielu dotychczasowych doświadczonych chórzystów „Rzeszowiaków” zakończyło pracę w Zespole. Znacznie odmłodzono chór, a to spowodowało większą rotację w jego składzie i trudności z utrzymaniem dobrego poziomu. Stabilny skład utrzymywała natomiast orkiestra. Mimo kłopotów „Rzeszowiacy” koncertowali nadal zarówno w kraju jak i poza jego granicami. Ponowne ożywienie chóru nastąpiło po utworzeniu Samorządowego Centrum Kultury (1998), a mocnym impulsem do dalszego rozwoju całego Zespołu były uroczystości z okazji 50-lecia jego działalności, zorganizowane w 2002 r. W 2008 r. zespół koncertował w Szwajcarii, a następnie uczestniczył w VII i VIII Międzynarodowym Festiwalu Folklorystycznym Warsfolk w Warszawie (2011, 2012). Ponadto w 2012 r. wystąpił w Macedonii oraz uczcił specjalnymi koncertami 60-lecie działalności, zapoczątkowanej przez zespół taneczny w 1952 r. W czerwcu 2013 r. zespół wystąpił na Festiwalu Czereśniowym w Adampolu (Turcja).

*Repertuar: tańce narodowe – polonez, mazur, krakowiak, kujawiak i oberek, tańce regionalne, m.in.: rzeszowskie, przeworskie, lubelskie, nowosądeckie, śląskie, góralskie, opolskie, pszczyńskie, żywieckie, wielkopolskie, kaszubskie i kurpiowskie oraz pieśni patriotyczne i ludowe (ok. 160). 

*Stroje: rzeszowskie, krośnieńskie, przeworskie, haczowskie, biłgorajskie, krakowskie, lubelskie, pszczyńskie, góralskie, żywieckie, nowosądeckie, kaszubskie, rozbarskie, opolskie, łańcuckie, jurgowskie, szamotulskie, sieradzkie, łowickie, opoczyńskie, kujawskie, szlacheckie, „Księstwa Warszawskiego”, rosyjskie i kostiumy do tańców tematycznych.

*Koncerty: około 1450 krajowych i zagranicznych. Ważniejsze występy krajowe: tournee po woj. kieleckim (1962), tournee po woj. wrocławskim (1964, 1965), tournee po woj. opolskim (1970), koncert inauguracyjny Krajowego Festiwalu Piosenki Polskiej w Opolu (1970), koncert inauguracyjny Międzynarodowych Zawodów o Puchar Interwizji w Gimnastyce Artystycznej w Mielcu (1974), koncert w ramach prezentacji „Rzeszowska Panorama XXX-lecia” w Warszawie (1975), koncert z okazji 50-lecia działalności ZPiT „Rzeszowiacy” w Mielcu (2002) oraz udział we wszystkich Ogólnopolskich Spotkaniach Folklorystycznych - „Jarmarkach Pieśni i Tańca” w Mielcu (1968, 1969, 1970, 1971, 1973, 1976 i 1979). Tournee i inne występy zagraniczne: VIII Międzynarodowy Festiwal Pieśni i Tańca w Świdniku (CSRS, 1962), ZSRR (1966), CSRS i Jugosławia (1967), Światowy Festiwal Zespołów Folklorystycznych w Bukareszcie i innych miastach Rumunii (1969) – kilka nagród, Węgry (1970), XXVI Międzynarodowy Festiwal Folklorystyczny w Nicei – główne trofeum Złoty Medal i tournee po Francji i Włoszech (1971), Węgry (1972), ZSRR (1974), RFN (1974), USA i Kanada (1975), NRD (1976), RFN (1976), ZSRR (1976), ZSRR (1977), USA i Kanada (1978), RFN (1978), ZSRR (1978), Francja (1979), Jugosławia i Francja (1979), CSRS (1980), Francja i RFN (1981), Francja (1982), RFN, Francja, Belgia i Luxemburg (1983), RFN (1983), RFN (1984), ZSRR (1985), Węgry (1985), Francja, Belgia i RFN (1986), Francja (1987), USA i Kanada (1988), Francja (1993), Ukraina (1993), Włochy (1994), Słowacja (1995), Francja (1996), Szwajcaria (1996), Belgia, Holandia i Francja (1999), Francja (2000), Szwajcaria (2002), Francja (2003), Węgry (2005), Portugalia (2006).

Kierownicy i dyrektorzy ZDK (RCK, MOK, SCK) reprezentujący Zespół: Edmund Toczek (1954-1956 i 1958-1961), Franciszek Duszlak (1961-1987), Irena Nowakowska (1987-1990), Helena Pastuła (1990-1992), Marek Skalski (1992-1997), Jacek Tejchma (1998-nadal). 

Kierownicy artystyczni zespołu i pierwsi dyrygenci: Jan Mejza (1954-1956), Władysław Kotschy (1957), Władysław Skórczyński (1957), Jan Mejza (1958-1990), Antoni Czachor (1990-1996), Sławomir Stan (1996-2000), Jacek Tejchma (2000-nadal), kierownik zespołu – Bartosz Kramarz, kierownik orkiestry – Sławomir Stan.

Chórmistrzowie i dyrygenci: Franciszek Sarama (1954-1957), Jerzy Kopcewicz (1958-1973), Barbara Mialik (1973-1977), Barbara Polańska-Więckowska (1973-1986), Jerzy Kopcewicz (1981-1987), Irena Paluszek (1985-1987), Renata Chmielowiec-Wrażeń (1988-1995), Małgorzata Kusek (1996-1999), Paweł Lis (2000-2010), Sylwia Dudek (2010-nadal).

Choreografowie: Emilia Drabik (1954-1955), Bolesław Downarowicz (1955-1956), Zdzisława Szymańska (1957-1959), Józef Marciniak (1960), Tadeusz Suchodolski (1960), Zbigniew Pieńkowski (1961-1963), Eugeniusz Papliński i Mira Kołpikówna-Paplińska (1963-1964), Janusz Brociek (1964-1965), Kazimierz Redzisz (1965-1978), Stanisław Dowgird (1978-1979), Dariusz Majchrowicz (1979-1980), Halina Proszowska (1980-1982), Maria Orłowska (1982-1985), Emilia Drabik (1985-1987), Leszek Ossoliński (1986-2011), Marek Zaremba (2011-nadal), asystent choreografa – Jakub Jurek. 

Akompaniatorzy: Henryk Grzywacz, Maria Mysińska, Barbara Polańska, Ryszard Kucharski.

Członkowie: w latach 1952-2015 – około 1400 osób.

Ważniejsze wyróżnienia: Krzyż Oficerski OOP, Odznaka 1000-lecia Państwa Polskiego, Złota Odznaka Honorowa „Polonii”, Dyplom Uznania Ministra Spraw Zagranicznych.

 

RZESZOWSKIE PRZEDSIĘBIORSTWO CERAMIKI BUDOWLANEJ, firma państwowa utworzona w 1951 r. na bazie działających po II wojnie światowej zakładów produkujących materiały budowlane i ceramikę budowlaną: cegielni, betoniarni, kaflarni i żwirowni. Jednym z pierwszych pięciu na terenie województwa rzeszowskiego było Mieleckie Przedsiębiorstwo Przemysłu Terenowego Materiałów Budowlanych, które zostało utworzone 18 I 1951 r. Jego siedzibą był budynek kaflarni przy ul. S. Żeromskiego 13. Obejmowało ono zasięgiem powiat mielecki (3 cegielnie, 3 kaflarnie, betoniarnia, wibrobetoniarnia, żwirownia) i część powiatu dębickiego. Początki działalności były trudne, bowiem w czasie II wojny światowej zakłady i ich urządzenia zostały w dużym stopniu zniszczone, a większość z ocalałych była przestarzała. Ponadto poważnym problemem było też przejmowanie ich z rąk prywatnych – zgodnie z ówczesnymi zarządzeniami władz centralnych. W latach 50. odbudowano lub wyremontowano zakłady oraz uruchomiono planową produkcję materiałów budowlanych. Budowano też nowe zakłady, m.in. wytwórnię prefabrykowanych pustaków ściennych w Mielcu. 1 I 1964 r. przeprowadzono reorganizację przemysłu terenowego materiałów budowlanych i z 11 wielobranżowych przedsiębiorstw (w tym mieleckiego) utworzono 6 przedsiębiorstw ceramiki budowlanej, w tym w Mielcu. W latach 60. i 70., ze względu na potrzebę silnie rozwijającego się budownictwa, produkcja materiałów budowlanych systematycznie rosła, ale już od połowy lat 70. nie była w stanie nadążyć za potrzebami w tym zakresie. W niewielkim stopniu na polepszenie sytuacji wpływały kolejne reorganizacje w latach 1973 i 1976, kiedy to przemianowano MPPTMB najpierw na Mieleckie Przedsiębiorstwo Ceramiki Budowlanej, a następnie – Rzeszowskie Przedsiębiorstwo Ceramiki Budowlanej. Największą inwestycją tego okresu była rozbudowa cegielni w Sadkowej Górze kosztem około 8 mln zł. Zmodernizowano też m.in. cegielnie w Mielcu, Podborzu i Rzemieniu. W latach 80., przy utrzymującym się dużym zapotrzebowaniu na materiały budowlane, narastały problemy z ich produkcją, głównie z powodu starzejącego się wyposażenia technicznego. Nie pomagało 8 kolejnych reorganizacji przemysłu, m.in. zmniejszanie zatrudnienia w administracji i likwidowanie przedsiębiorstw, m.in. w Mielcu. Zasadnicze zmiany nastąpiły dopiero w latach 90., kiedy poszczególne zakłady produkcyjne stały się spółkami funkcjonującymi w nowych warunkach rynkowych.

 

RZESZUTEK JANUSZ MAREK, urodzony 22 XI 1950 r. w Mielcu, syn Tadeusza i Pelagii z domu Kiełb. Po ukończeniu Zasadniczej Szkoły Przyzakładowej w Mielcu w 1969 r. został zatrudniony w WSK Mielec na Wydziale 03 (narzędziowym) na stanowisku szlifierza, a później hartownika narzędziowego i galwanizatora. W latach 1970-1972 odbył zasadniczą służbę wojskową w Dębicy i ukończył tamtejszą szkołę podoficerską (specjalność: operator sprężarki), a następnie służył w 7 Pułku Pontonowym w Dęblinie. Po służbie wojskowej powrócił do pracy w Zakładzie Narzędziowym WSK i pracuje tam nadal, także po restrukturyzacji WSK, kiedy to powstały Zakłady Narzędziowe w Mielcu Sp. z o.o. Jego niezwykłą i humanitarną pasją jest Honorowe Krwiodawstwo. Pierwszy raz oddał krew w 1970 r. i później czynił to wielokrotnie bez przynależności do jakiegokolwiek klubu. 29 III 1979 r. został przyjęty do Klubu Honorowych Dawców Krwi im. J. Aleksandrowicza przy WSK Mielec i do dziś pozostaje czynnym krwiodawcą. Oddał dotąd 38 400 ml krwi. Jest także członkiem Zarządu Klubu. Wyróżniony m.in.: Złotym Krzyżem Zasługi, „Kryształowym Sercem” (najwyższe odznaczenie HDK), Odznakami HDK: Brązową, Srebrną i Złotą, Odznakami Zasłużonego HDK – III, II i I stopnia oraz Odznakami Honorowymi PCK III i II stopnia.

 

RZESZUTKO KAZIMIERZ (ksiądz), urodził się 25 VII 1951 r. w Tarnowie, syn Józefa i Anny z domu Siwek. Absolwent I Gimnazjum im. Kazimierza Brodzińskiego w Tarnowie, maturę zdał w 1969 r. Studia filozoficzno-teologiczne w Wyższym Seminarium Duchownym w Tarnowie ukończył w 1975 r. i wtedy też przyjął święcenia kapłańskie. Jako wikariusz pracował w parafiach w Pasierbcu (1975-1977), Wielogłowach koło Nowego Sącza (1977-1980), Łęgu Tarnowskim (1980-1982), Uszwi koło Brzeska (1982-1985), Gawłowie koło Bochni (1985-1987), Siedlisku Bogusz (1987-1989) i Wojniczu (1989-1991). W styczniu 1992 r. został mianowany proboszczem parafii w Bereście koło Krynicy, gdzie poza kościołem parafialnym sprawował opiekę na kościołami pomocniczymi w Polanach i Piorunce (dawnymi cerkwiami greko-katolickimi). Ponadto w latach 1994-1998 pełnił funkcję proboszcza w Kamiannej. W tym czasie otrzymał godność kanonika. W 2002 r., z powodu pogarszającego się zdrowia, zrezygnował z probostwa w Bereście i został przeniesiony na mniejszą parafię w Michalczowej koło Łososiny Dolnej. Coraz większe kłopoty zdrowotne spowodowały, że i tam zrezygnował z funkcji proboszcza i rozpoczął leczenie. We wrześniu 2009 r. został przydzielony do pomocy w pracy duszpasterskiej w parafii Ducha Świętego w Mielcu.

 

RZEŚNY KRZYSZTOF STANISŁAW, urodzony 2 VIII 1946 r. w Łukowie, syn Janusza i Krystyny z Janiszewskich. Karierę piłkarską rozpoczynał w klubach Orlęta Łuków i MKS Chrobry Szczecin (do 1963 r.). W latach 1963-1964 występował w Pogoni Szczecin, a w latach 1964-1970 w Motorze Lublin. Przed sezonem 1970/1971 zasilił Stal Mielec (ówczesnego beniaminka ekstraklasy) i jako obrońca reprezentował mieleckie barwy do końca sezonu 1977/1978. Rozegrał wówczas 196 meczów we I lidze (3 bramki) i wydatnie przyczynił się do osiągnięcia przez Stal największych sukcesów: dwukrotnego mistrzostwa Polski (1973, 1976), wicemistrzostwa (1975) i 3. miejsca (1974). Ukończył Technikum Mechaniczne w Mielcu i studia na AWF w Warszawie, uzyskując tytuły magistra wychowania fizycznego i trenera II klasy. W 1978 r. wyjechał do Ameryki Północnej i przez wiele lat grał w USA (Falcons, Adria Chicago, Wisła Chicago) i Kanadzie (Panhalenik Toronto, Polonia Hamilton). Był także wielokrotnym reprezentantem Polski. W okresie szkolnym grał w reprezentacji Szkolnych Klubów Sportowych, w reprezentacji młodzieżowej – 1 mecz i reprezentacji „B” – 1 mecz. W I reprezentacji Polski zagrał w latach 1973-1976 w 6 meczach (jako zawodnik Stali), m.in. z Anglią w Chorzowie (2 : 0) i Portugalią w Porto (2 : 0). Jako trener pracował w klubach: Stal Mielec, LZS Rzędzian Rzędzianowice, Korona Kielce, Nowiny, Motor Lublin i Orlęta Radzyń Podlaski. W 2001 r. pełnił funkcję prezesa Zarządu FKS Stal Mielec. Później był koordynatorem szkolenia w Motorze Lublin i trenerem żeńskiej drużyny Cisa Nałęczów. Uzyskał licencję do prowadzenia zespołów w I i II lidze. Od 1 IX 2006 r. pracował jako nauczyciel wychowania fizycznego w Zespole Szkół Technicznych w Mielcu, a ponadto był koordynatorem żeńskiej drużyny Cisa Nałęczów (ekstraliga kobiet). W 2012 r. został wyróżniony Medalem Srebrnym za Długoletnią Służbę. 

 

RZEŹBY PLENEROWE, powstały w ramach Ogólnopolskich Spotkań Rzeźbiarskich Mielec –1969 i Mielec –1979 oraz w latach 80. w ramach programu Parku Wypoczynku i Kultury w Mielcu. Są to: *„Biegaczki” – autor Henryk Burzec z Zakopanego (1964-1966), na stadionie MOSiR, *„Brzemię” – Ludmiła Stehnova z Warszawy (1969), przy ul. ks. P. Skargi, *„Dedal i Ikar” – Kazimierz Mierczyński z Sędziszowa Małopolskiego (1969), przy ul. E. Biernackiego, * „Gołąb” – Bernard Lewiński z Wrocławia (1969), w parku Oborskich, *„Iglica” – Ryszard Stryjecki z Warszawy (1969), na Cmentarzu Żołnierzy Radzieckich, * „Kantata mielecka” – Ewelina Michalska z Warszawy, park Oborskich, * „Kompozycja I” – Mieczysław Kałużny z Warszawy (1969), przed Domem Kultury SCK, * „Kompozycja II” – Mieczysław Kałużny (1969), przed Domem Kultury SCK, * „Kompozycja III” – Mieczysław Kałużny (1979), na Górze Cyranowskiej, * „Kwiat paproci” – Alojzy Nawrat z Warszawy (1979), Ogródki Działkowe „Relaks”, *„Lot” – H. Burzec (1964-1966), przed głównym wejściem do SSE EURO-PARK, *„Matka-książka” – Antonina Wysocka-Jończak z Warszawy (1979), przy ul. J. Kusocińskiego, *„Miotacz” – H. Burzec, obok „Hotelu Polskiego”, *„Mój dom” – Ryszard Kozłowski z Warszawy (1979), przy al. Ducha Świętego, * „Muza” – Sergiusz Tumanian z Warszawy (1979), park przy ul. L. Solskiego, * „Pająk” – Grażyna Roman z Warszawy (1987-1989), plac zabaw przy ul. Kazimierza Wielkiego, *„Pierwsza miłość” – Bronisław Kubica z Warszawy (1969), w parku przy ul. S. Sękowskiego, * „Przeplotnia” – Grażyna Roman (1987-1989), plac zabaw przy ul. Kazimierza Wielkiego, *„Radość życia” – Henryk Burzec (1969), przy ul. M. Konopnickiej, *„Requiem” – Janina Barcicka z Warszawy (1969), park przy ul. S. Żeromskiego, *„Rodzina” – S. Tumanian (1979), przy ul. H. Sienkiewicza, * „Rodzina” – Maria Owczarczyk z Warszawy (1987-1989), park przy ul. S. Żeromskiego, *„Spotkanie” – Romuald Grodzki z Warszawy (1969), w parku Oborskich, * „Symfonia” – Janina Barcicka (1979), park przy ul. L. Solskiego, *„Tancerka” – H. Burzec (1964-1966), *„Zdobywcom przestworzy” – Ewelina Michalska w Warszawy (1969), przy ul. Wspólnej, * „Zjeżdżalnia” – Grażyna Roman-Dobrowolska (1987-1989), plac zabaw przy ul. Kazimierza Wielkiego, *„Zwycięzca” – Janina Mirecka z Warszawy (1979), przed Szkołą Podstawową nr 6. Ponadto dwie rzeźby zabawowe zostały zniszczone: „Spodek kosmiczny” – Marii Owczarczyk (1987-1989), plac zabaw przy ul. Kazimierza Wielkiego i „Miś” – M. Owczarczyk, park na Górze Cyranowskiej. Ponadto jedna rzeźba – „Słoneczny zegar” G. Roman (przy ul. Wolności) – po zniszczeniu została odnowiona, ale nieznani sprawcy ponownie ją zniszczyli.

 

RZEŹNIK JÓZEF, urodzony 3 III 1914 r. w Kębłowie, pow. mielecki, syn Jana i Marii z Małasińskich. Do szkoły powszechnej uczęszczał w Padwi Narodowej. W latach 30. był wyróżniającym się działaczem ZMW „Wici” i Stronnictwa Ludowego w gminie Padew Narodowa. W 1937 r. został wcielony do 10 pułku artylerii ciężkiej w Przemyślu. Po ukończeniu szkoły podoficerskiej otrzymał awans na stopień kaprala działowego i we wrześniu 1938 r. zakończył służbę wojskową. W czasie kampanii wrześniowej 1939 r. walczył w 5 pułku artylerii ciężkiej w okolicach Przemyśla. Po zakończeniu walk i rozbrojeniu powrócił do domu w Kębłowie i zajął się gospodarstwem rolnym. Niemal równocześnie, bo już pod koniec 1939 r., rozpoczął działalność konspiracyjną pod pseudonimem „Lew”, stając na czele gminnej trójki, przekształconej w trójkę ROCH-a (kryptonim ruchu ludowego). Nieco później zorganizował grupę operacyjną Batalionów Chłopskich, która w 1943 r. liczyła 25 osób i utrzymała ten stan do końca okupacji hitlerowskiej. W ocenie komendanta obwodu BCh Jana Błachowicza był to jeden z najlepszych oddziałów specjalnych BCh w obwodzie mieleckim. Wykonał kilka brawurowych akcji, zdobywając na niemieckich żołnierzach dużą ilość broni i amunicji. Przeprowadził także ponad 150 mniejszych operacji bojowych. Zdobycze te służyły też innym oddziałom BCh na terenie obwodu mieleckiego. Oddział uczestniczył także w przewozie broni na akcję rozbicia więzienia w Mielcu (29 III 1943 r.), za co Józef Rzeźnik otrzymał awans na stopień porucznika czasu wojny. Wkrótce po wkroczeniu wojsk radzieckich został aresztowany, ale udało mu się uciec i ukrywał się przez pół roku. We wrześniu1945 r. wstąpił do Milicji Obywatelskiej i do czerwca 1946 r. pełnił funkcję komendanta posterunku w Padwi Narodowej. Przed referendum (30 VI 1946 r.) został aresztowany i uwięziony w Mielcu, a po referendum zwolniony. Po tym incydencie złożył rezygnację z pracy w MO. Niedługo potem wstąpił do mieleckiej komórki opozycyjnej organizacji „Wolność i Niepodległość” (WiN), kierowanej przez Leona Wanatowicza. W latach 1946-1956 był wielokrotnie aresztowany i przesłuchiwany w sprawach posiadania broni, przynależności do WiN i współpracy z innymi organizacjami opozycyjnymi. W 1957 r. przeniósł się do Mielca i prowadził niewielkie gospodarstwo (2 ha). Należał do ZSL, a potem do PSL. Posiadał stopień starszego sierżanta rezerwy. Odznaczony m.in. Krzyżem Kawalerskim OOP. Zmarł 6 I 1999 r. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Mielcu przy ul. H. Sienkiewicza.

 

RZEŹNIK MIECZYSŁAW, urodzony 18 XII 1930 r. w Sulimowie, syn Jakuba i Marii z domu Orzech. Absolwent Liceum Pedagogicznego w Mielcu. Po maturze w 1949 r. pracował jako nauczyciel w Szkołach Podstawowych w Rudzie, Gawłuszowicach, Pławie i nr 3 w Mielcu oraz w I Liceum Ogólnokształcącym w Mielcu. W 1961 r. ukończył studia na Akademii Wychowania Fizycznego w Warszawie i uzyskał tytuł magistra. W 1962 r. powierzono mu pełnienie obowiązków kierownika Ogniska Metodycznego w Mielcu, obejmującego opieką szkoły podstawowe w powiecie mieleckim. W latach 1967-1971 pełnił obowiązki podinspektora szkolnego w Wydziale Oświaty w Mielcu. Równocześnie ukończył Studium Nauczycielskie w Raciborzu (1969). W 1973 r. został mianowany profesorem szkoły średniej. W latach 1975-1980 pracował w Kuratorium Oświaty i Wychowania w Rzeszowie na stanowisku wizytatora, a od 1980 r. do przejścia na emeryturę był wizytatorem metodykiem w Instytucie Kształcenia Nauczycieli w Rzeszowie. W 1977 r. ukończył studium podyplomowe z zakresu zarządzania. Jako nauczyciel i wizytator wychowania fizycznego brał udział w organizacji wielu zawodów lokalnych, powiatowych i wojewódzkich w różnych dyscyplinach sportowych oraz przygotowywał indywidualnych uczestników i drużyny do startu w tych zawodach. Jako metodyk organizował kursy i konferencje szkoleniowe dla nauczycieli, propagując psychofizyczne i zdrowotne walory sportu młodzieżowego. Wyróżniony m.in. Krzyżem Kawalerskim OOP, Złotym Krzyżem Zasługi i Nagrodą Ministra Oświaty II stopnia. Zmarł 28 II 2009 r. Spoczywa na cmentarzu komunalnym w Mielcu przy ul. Królowej Jadwigi.

 

RZEŹNIK STANISŁAWA (z domu KOZIOŁ), urodzona 3 IX 1946 r. w Chorzelowie, pow. mielecki, córka Jana i Anny z domu Duszkiewicz. Absolwentka Liceum Pedagogicznego w Mielcu, maturę zdała w 1965 r. Pracę nauczycielską rozpoczęła od roku szkolnego 1965/1966 w Szkole Podstawowej w Dębnie Chałupkach, pow. leżajski, a w 1967 r. przeniosła się do Szkoły Podstawowej w Ławnicy, pow. mielecki. W 1968 r. ukończyła Studium Nauczycielskie w Krośnie (kierunek: wychowanie muzyczne) i została zatrudniona w Szkole Podstawowej nr 2 w Mielcu. Równocześnie studiowała matematykę na Wyższej Szkole Pedagogicznej w Rzeszowie i w 1977 r. otrzymała tytuł magistra. Także w 1977 r. powierzono jej obowiązki wicedyrektora Szkoły Podstawowej nr 2, a w 1986 r. została dyrektorem tej placówki i funkcję tę pełni nadal. W 1981 r. ukończyła studia podyplomowe dla kadry kierowniczej w Rzeszowie, a w 1984 r. uzyskała II stopień specjalizacji zawodowej z zakresu zarządzania oświatą. Jest nauczycielem dyplomowanym. Kierując przez wiele lat szkołą w najstarszym w Mielcu budynku szkolnym, doprowadziła do jej wszechstronnego rozwoju oraz do poprawienia estetyki zewnętrznej budynku i unowocześnienia jego wnętrza z zachowaniem wszystkich walorów zabytkowych. Była współorganizatorem wielu uroczystości i imprez środowiskowych, m.in. w 1996 r. kierowała organizacją uroczystości 500-lecia oświaty mieleckiej. Pracy pedagogicznej nie przerywała na feriach zimowych i wakacjach, organizując i prowadząc kolonie i półkolonie dziecięce. Poza pracą zawodową wiele czasu poświęcała działalności społecznej. Należała do Ligi Kobiet, Towarzystwa Przyjaciół Dzieci i chóru nauczycielskiego ZNP „Akord”. Wyróżniona m.in. Złotym Krzyżem Zasługi i Odznaką „Przyjaciel Dziecka”. Funkcję dyrektora Niepublicznego Gimnazjum w Mielcu pełniła do 2008 r. Od 2010 r. zaangażowała się w działalność Mieleckiego Uniwersytetu Trzeciego Wieku. W roku akademickim 2010/2011 była przewodniczącą rady programowej, a od 2012 r. jest członkiem zarządu.

 

  • Zbigniew Rzeźnik

    Zbigniew Rzeźnik

RZEŹNIK ZBIGNIEW, urodzony 5 VI 1969 r. w Mielcu, syn Mieczysława i Stanisławy z domu Kozioł. Absolwent I Liceum Ogólnokształcącego im. S. Konarskiego w Mielcu (klasa o profilu matematyczno-fizycznym). Maturę zdał w 1987 r. Równolegle uczęszczał do Państwowej Szkoły Muzycznej I st. im. M. Karłowicza i ukończył ją w 1985 r. Studia matematyczne w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Rzeszowie ukończył w 1993 r. i otrzymał tytuł magistra. W roku szkolnym 1993/1994 uczył matematyki w Zespole Szkół Zawodowych im. prof. J. Groszkowskiego w Mielcu, a w latach 1994-1998 był nauczycielem matematyki i informatyki w Zespole Szkół Medycznych w Mielcu. Ponadto pełnił funkcję opiekuna samorządu szkolnego. W tym czasie (1995) ukończył studia podyplomowe z informatyki na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. Od 1998 r. jest nauczycielem matematyki i informatyki w II Liceum Ogólnokształcącego im. M. Kopernika w Mielcu. Przez dwie kadencje pełnił funkcję przewodniczącego Rady Szkoły. W grudniu 2001 r. ukończył studia z zakresu zarządzania oświatą w Wyższej Szkole Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie. Ponadto w latach 1997-2001 pracował w Katedrze Matematyki Wyższej Szkoły Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie, prowadząc ćwiczenia z matematyki i statystyki. W 2003 r. uzyskał tytuł nauczyciela dyplomowanego. Jest egzaminatorem Centralnej Komisji Egzaminacyjnej (z matematyki) od początku przeprowadzania matur w nowej formie. Corocznie uczestniczy w poprawianiu matur z matematyki. Kilkunastu jego uczniów było uczestnikami Olimpiady Matematycznej na szczeblu okręgowym i dwóch na szczeblu centralnym, a kilkudziesięciu było finalistami i laureatami innych konkursów matematycznych o zasięgu wojewódzkim i ogólnopolskim. Od młodości pasjonował się sportem. W latach szkolnych trenował piłkę ręczną w Stali Mielec, a w czasie studiów grał w zespole AZS WSP Rzeszów. Wtedy też ukończył kurs instruktora sportu, uzyskując stopień instruktora piłki ręcznej oraz kurs sędziego piłki ręcznej. Od roku szkolnego 2008/2009 pełni funkcję dyrektora II Liceum Ogólnokształcącego im. M. Kopernika w Mielcu. Ponadto w latach 2009-2014 prowadził ćwiczenia z matematyki w Zamiejscowym Ośrodku Dydaktycznym AGH Kraków w Mielcu oraz przez rok był wolontariuszem w KCEM „Kana” w Mielcu. W 2010 r. otrzymał od Zarządu Głównego Towarzystwa Matematycznego i Komitetu Głównego Olimpiady Matematycznej medal LX-lecia Olimpiady Matematycznej za wybitne osiągnięcia w kształceniu olimpijczyków. W wyborach samorządowych w 2014 r. został wybrany na radnego Rady Miejskiej w Mielcu na kadencję 2014-2018.

 

RZĘSIKOWSKI STANISŁAW, urodzony 3 III 1895 r. w Biegonicach, powiat nowosądecki, syn Wawrzyńca i Małgorzaty z domu Majcher. Brał udział w I wojnie światowej jako kapral w austriackim 20 pułku piechoty. W 1916 r. został wzięty do niewoli przez Rosjan. W 1918 r. zwolniono go i wstąpił w szeregi Wojska Polskiego. Pod koniec 1919 r. przeszedł do Policji Państwowej i służył na posterunkach w województwie krakowskim, m.in. Trzetrzewinie, Gródku nad Dunajcem, Rytrze, Starym Sączu, Wieprzu koło Wadowic, Mogilanach i Siedlcach koło Nowego Sącza, gdzie pełnił obowiązki komendanta posterunku. Tam też otrzymał awans na przodownika PP (8 III 1934 r.). W latach 1935-1938 pełnił funkcję komendanta posterunku PP w Korzennej. Z dniem 20 IX 1938 r. objął stanowisko komendanta posterunku PP w Mielcu. Odznaczony m.in. Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918-1921 i Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości. Po napaści Niemiec na Polskę (1 IX 1939 r.) ewakuował się (wraz z innymi policjantami) w kierunku wschodnim. Wejście wojsk radzieckich na wschodnie ziemie polskie zastało go w okolicach Tarnopola. Tam został aresztowany przez Rosjan i uwięziony w obozie NKWD w Ostaszkowie. W kwietniu 1940 r. został zamordowany w więzieniu NKWD w Twerze. Pochowany na Polskim Cmentarzu Wojennym w Miednoje. Tabliczka z jego nazwiskiem znajduje się  m.in. na Ścianie Katyńskiej w Mielcu.

 

RZOCHOWSKA (ULICA), jedna z głównych ulic osiedla Rzochów. Ma 1300 m długości i asfaltową nawierzchnię. Biegnie najpierw jako przedłużenie ul. Wojsławskiej (fragment drogi wojewódzkiej 985 Nagnajów-Mielec-Dębica), a następnie obok cmentarza parafialnego, przez Przedmieście - prastarą część Rzochowa, obok plebanii i kościołów (starego i nowego), przez środek dawnego miasta Rzochowa, by przy jego ostatnich zabudowaniach połączyć się z ul. Dębicką. Przez setki lat (od powstania miejscowości Rzochów) stanowiła część traktu z Pilzna, przez Rzochów i Mielec, do Sandomierza. W latach 70. XX w. tranzytowy ruch kołowy przeniesiono na nowo wybudowaną ulicę Dębicką, ale ul. Rzochowska pozostała nadal główną ulicą osiedla Rzochów. Od niej wybiegają inne ulice: Jagodowa, Wandy, św. Marka i Kolejowa. Nazwa ulicy: RZOCHOWSKA wiąże się z nazwą osiedla, a kiedyś miasta rywalizującego z Mielcem.

 

RZOCHOWSKI POTOK, potok wypływający ze źródła w lesie w okolicach Rzemienia, w pobliżu leśnych grup domów Białego i Papierni. Płynie obok Ośrodka Wypoczynkowego w Rzemieniu, a następnie w kierunku zachodnim do centrum Rzochowa, pomiędzy ul. Wandy a zapleczem wschodniej pierzei Rynku Rzochowskiego, wzdłuż ul. Rzochowskiej (po stronie zachodniej) i skręcając w lewo, wpada do rzeki Wisłoki. Ma ponad 3,5 km długości. Jego regulację przeprowadzono w pierwszym dziesięcioleciu XX w., a później wykonywano tylko drobne prace melioracyjne. Dwa mostki nad potokiem na terenie centrum Rzochowa przebudowywano kilkakrotnie, ostatni raz przed kilku laty.

 

RZOCHÓW (SOCHOW, ZOCHOW, ŻOCHÓW), osiedle w południowej części Mielca, niegdyś odrębne miasto. W jego granicach znajdują się ulice: Biedronki, Dębicka, Grabiowa, Grzybowa, Jagodowa, Kolejowa, Łuże, Podleśna, Rynek Rzochowski, Rzochowska, Św. Marka, Wandy. Liczy około 910 mieszkańców. Nazwa pochodzi prawdopodobnie od imienia założyciela lub właściciela osady. 

Historia Pierwsze ślady pobytu człowieka na opisywanym terenie pochodzą z około 2500 lat p.n.e. W czasie badań archeologicznych w 1962 r. natrafiono na pozostałości cmentarzyska ciałopalnego (całopalnego), pochodzącego z okresu kultury łużyckiej. Pierwsza pewna wzmianka o osadzie Sochow pojawia się w dokumencie z 1339 r. Sama osada powstała zapewne wcześniej, w czasach akcji osadniczej prowadzonej po obu stronach rzeki Wisłoki. Na początku XIV w. właścicielami tych terenów byli: kasztelan sieciechowski Pełka z Galowa (nieślubny syn króla Kazimierza Wielkiego) i jego żona Małgorzata. W 1365 r. część Rzochowa (i Trześń) drogą zastawu trafiła w ręce Rafała z Tarnowa (zm. 1372/1373). Około 1373-1374 powstała parafia rzymskokatolicka i kościół św. Marka Ewangelisty. 26 IV 1379 r. Jan z Tarnowa odkupił za 300 grzywien od Niemierzy z Galowa (syna Pełki) Rzochów, Trześń i kilka innych wsi na terenie Ziemi Sandomierskiej. Starania Tarnowskich o zezwolenie na założenie miasta na zakupionych terenach uwieńczone zostały powodzeniem około 1383 r. Wtedy to król Ludwik Węgierski zezwolił Janowi Tarnowskiemu na lokację miasta Rzochowa na prawie magdeburskim, zakupienie wsi Grabie oraz nadanie nowemu miastu prawa organizowania trzech jarmarków w roku (8 V, Boże Ciało i 29 IX) i tygodniowych targów w soboty. Centrum miasta stanowił zapewne czworoboczny rynek. Przy rynku stały domy najbogatszych mieszczan, a prawdopodobnie na środku rynku - ratusz i kramy. Dokumenty wspominają także o dwóch bramach, co świadczyłoby o istnieniu wałów obronnych. Od początku życia miasta mieszkańcy zajmowali się rzemiosłem, a zwłaszcza: bednarstwem, garbarstwem, garncarstwem, kołodziejstwem, szewstwem i tkactwem oraz rzemiosłami wytwarzającymi żywność. Dzięki nadanym przywilejom prowadzono ożywiony handel. Powszechnymi zajęciami mieszczan były też uprawa roli i hodowla zwierząt domowych. Zgodnie z prawem niemieckim miastem w imieniu właścicieli zarządzał wójt zwany też burmistrzem. Przez cały niemal wiek XV miastem zarządzali wójtowie dziedziczni: Goworko, jego syn Urban i drugi syn Mikołaj. Dla zapewnienia większego bezpieczeństwa swoich ziem, głównie przed napadami Tatarów, Tarnowscy zbudowali w pobliskim Rzemieniu zamek, w którym rolę obserwacyjną i obronną pełniła wieża. W pobliżu krzyżowały się bowiem dwa szlaki handlowe: gościniec sandomierski i gościniec ruski. Także jako właściciele Rzochowa Tarnowscy wykazywali widoczną troskę o jego rozwój. Byli to: Jan (26 IV 1379 r. zakupił Rzochów i założył miasto), jego syn Jan (od 1409 do 1433? lub później ), Czeszka Elżbieta ze Sternberka – żona Jana (chyba do śmierci w 1448?), Jan Feliks – jej syn, wojewoda lubelski, kasztelan wiślicki (od 1 II 1448 r. do 1484?), Jan Feliks Szram – syn wojewody lubelskiego (od 1487 r. do 1507 r.). W czasie najazdu tatarskiego w 1502 r. Rzochów został niemal całkowicie zniszczony i został zwolniony z podatków i opłat. Kilka lat później przekazywał jednak pieniądze do skarbu państwa, a to znaczyło, że odbudowywał się. Chyba jednak w dalszych latach przeżywał kłopoty, bowiem Stanisław Tarnowski – syn Szrama (1508-1528/1530), musiał wystarać się w 1527 r. u króla Zygmunta Starego potwierdzenie dokumentu lokacyjnego dla Rzochowa. O rozwój klucza rzochowsko-rzemieńskiego dbali kolejni Tarnowscy – synowie Stanisława: Stanisław, Wojciech i Jan Amor (1528/1530-1571/1574), a następnie syn Wojciecha – Stanisław (1571/1574-1585), ożeniony z Zofią c. Stanisława Mieleckiego. W XVI w. działalność produkcyjno-usługową rozwinął młyn, a spore dochody uzyskiwały piekarnie i jatki rzeźnicze. Pod koniec XVI w. ważną rolę zaczął odgrywać Młyn Blechowy (folusz i blech). W 1581 r. miasto liczyło ok. 350-500 mieszkańców. Stałymi zajęciami większości mieszczan były rolnictwo i sadownictwo. Rzochowianie odrabiali też pańszczyznę na polach właścicieli miasta i przekazywali określoną daninę w naturaliach. W 1557 r. na przedmieściu Rzochowa Tarnowscy zbudowali, a następnie utrzymywali kaplicę pod wezwaniem św. Anny i szpital dla ubogich i bezdomnych. Około 1565 r. Jan Tarnowski („Rzemieński”) zamienił kościół rzochowski na zbór kalwiński, a duchownych katolickich wypędził w Rzochowa. Rekatolizację tego kościoła około 1577 r. przeprowadził jego syn – Stanisław. On też troszczył się o kaplicę szpitalną. Już po jego śmierci prepozyturę szpitalną erygował w 1587 r. biskup krakowski Piotr Myszkowski. W 1590 r. zbudowano nowy kościół szpitalny drewniany. (Konsekrował go w 1638 r. biskup Tadeusz Oborski, sufragan krakowski.) Po bezpotomnej śmierci Stanisława Tarnowskiego i jego żony Zofii (z Mieleckich) Rzochów i okolice przejął w 1585 r. Hieronim Mielecki, a po nim jego córka Anna (po mężu Ratowska). Ona to sprzedała w 1616 r. dobra rzochowsko-rzemieńskie Stanisławowi Lubomirskiemu. Prawdopodobnie w tym okresie przybyli do Rzochowa pierwsi Żydzi. Trudnili się handlem i prowadzili karczmy, które w latach 1637-1640 wydzierżawił im zięć St. Lubomirskiego – Franciszek Kazimierz Czarnkowski, a później syn Stanisława – Aleksander Michał. W czasie potopu szwedzkiego Rzochów został splądrowany i spalony, ale wkrótce odremontowano go. Nie wiadomo, kiedy zlikwidowano wały obronne i bramy, ale istnieją przypuszczenia, że uczyniono to właśnie w tym czasie. Nadal centrum stanowił rynek z dominującym „Domem Wójtowskim” oraz drewnianą zabudową wokół. Ponieważ zniszczony został także kościół - A.M. Lubomirski osadził w Rzochowie, po uzyskaniu zgody Jana III Sobieskiego, jeńców tureckich i tatarskich i oni to właśnie pracowali przy odbudowie kościoła. Po śmierci A.M. Lubomirskiego w 1702 r. dobra rzochowsko-rzemieńskie przejął na krótko jego syn Józef Karol, a następnie syn tegoż – Aleksander Dominik. Ten nie miał potomka, toteż majątek dostał się jego siostrze Mariannie – księżnej, żonie księcia Pawła Karola Sanguszki. Kolejnymi właścicielami byli: Lubomirscy (do końca XVIII w.), Lasoccy, Wodziccy, Stadniccy, hr. Kunegunda Stadnicka i jej mąż Cajetan de Verszowiec Rey. Po I rozbiorze Polski (1772) Rzochów znalazł się w cyrkule tarnowskim (podobnie jak Mielec) i został zaliczony do kategorii miasteczek. W 1781 r. oficjał tarnowski ks. Jan Duwall zniósł prepozyturę szpitalną, a kościół szpitalny św. Anny zamieniono na szpital dla ubogich. Od 1834 r. właścicielami miasta zostali: córka Reya Aleksandra i jej mąż Feliks Bogusz, oficer, budowniczy kościoła w Rzochowie, plebanii i budynków gospodarczych. Rynek pozostawał bez zmian, a w zabudowie pojawiły się domy gminne, jeden dla szkoły, od południa, a drugi w narożniku pierzei północnej, od strony drogi. W centrum stała też bożnica żydowska, zbudowana pod koniec XVIII w. W XIX w. Rzochów słynął z szewców i krawców. Obie grupy miały swoje cechy, które przetrwały do I wojny światowej. Inne rzemiosła z wolna upadały, zdominowane przez rzemiosło rozwijające się w pobliskim Mielcu. W 1839 r. wielka powódź zniszczyła zachodnią część Rzochowa, m.in. zbudowany w 1824 r. drewniany kościół, plebanię i cmentarz. Nowy drewniany kościół został wybudowany na wyższym terenie w 1840 r. i tak solidnie, że dotrwał do dzisiejszych czasów. W czasie rabacji chłopskiej w 1846 r. wielu okolicznych właścicieli i dzierżawców z rodzinami schroniło się w Rzochowie, którego pilnowali mieszczanie rzochowscy. Po powstaniu powiatów w latach 1853-1855, miasteczko weszło w skład powiatu kolbuszowskiego. Liczne interwencje w sprawie zmian granic powiatów spowodowały, że w 1867 r. Rzochów, wraz z wieloma miejscowościami leżącymi na południe od Mielca, został włączony do powiatu mieleckiego. W latach 70. stał się przystanią dla kilku uczestników powstania styczniowego 1863, którzy podjęli działalność gospodarczą. Po Feliksie Boguszu właścicielem majątku rzochowsko-rzemieńskiego został jego syn – Zdzisław (żonaty z Jadwigą Chłoniewską), a wkrótce potem przejęły go ich dzieci – Aleksandra i Feliks. Feliks Eques de Ziembic Bogusz zmarł 26 VI 1876 r. i został pochowany w kaplicy Boguszów. Z Aleksandrą ożenił się hrabia Gustaw Szaszkiewicz i on został kolejnym dziedzicem dóbr rzochowsko-rzemieńskich. Ostatnie dwudziestolecie XIX w. wniosło sporo ożywienia i spowodowało widoczny rozwój Rzochowa, który liczył wówczas około 740 mieszkańców, w tym ledwie kilkudziesieciu Żydów. W 1887 r. oddano do użytku linię kolejową Dębica-Rozwadów, a w Rzochowie zbudowano stację osobowo-towarową. W tym czasie otwarto także placówkę pocztową. W historii miasteczka wielokrotnie zdarzały się pożary, przy których niezorganizowani i nieposiadający odpowiedniego sprzętu gaśniczego rzochowianie byli niemal bezradni. W latach 1891-1894 udało się zorganizować straż pożarną, a pierwszym naczelnikiem został jej inicjator Zygmunt Hollender – ówczesny naczelnik poczty. W 1901 r. utworzono kasę Stefczyka – jedną z pierwszych w powiecie mieleckim. W tym czasie powstało też kółko rolnicze. W 1912 r. odbyła się uroczystość poświęcenia figury Matki Bożej Niepokalanie Poczętej, ustawionej na rynku przy drodze przez Rzochów. Odtąd tradycją stało się okrążanie figury przed i po ślubie kościelnym przez parę młodą i uczestników wesela na uroczyście przybranych wozach. (W 1920 r. figurę przeniesiono na środek rynku.) W latach 1911-1914 zbudowano nową szkołę. W czasie początkowych działań wojennych 1914-1915, kiedy front czterokrotnie przetoczył się przez Rzochów i dwukrotnie okupowały go wojska rosyjskie (21 IX – 5 X 1914 r., 10 XI 1914 – 10 V 1915 r), duża część miasta została zniszczona, a na terenie szkoły urządzono niewielki cmentarz wojenny. W 1916 r. kierownictwo rzochowskiej szkoły objął Bronisław Greiss. Z jego inicjatywy jeszcze w tym samym roku przeniesiono zwłoki żołnierzy na cmentarz w Białym Borze, urządzono tymczasowy budynek gminny i zorganizowano szereg ciekawych form kulturalno-oświatowych, m.in. zespół dramatyczny, kółko oświatowe i czytelnię. Zainteresowanie mieszkańców tą działalnością było tak duże, że w latach 1918-1919 w miejscu starej szkoły wybudowano nowy dom gminny, ze salą i sceną, kancelarią gminy i mieszkaniem dla kierownika kółka rolniczego. Wielkim nieszczęściem był natomiast pożar w dniu 29 IX 1919 r., kiedy to spłonęło kilkanaście domów mieszkalnych i kilkadziesiąt obiektów gospodarczych, w tym część plebańskich. Lata 20. zapisały się w historii Rzochowa wieloma pozytywnymi wydarzeniami. W 1922 r. B. Greiss został wybrany posłem na Sejm, a w 1924 r. prezesem miejscowej straży pożarnej. Dzięki jego staraniom, przy współudziale innego posła – rzochowianina Karola Popiela, udało się wybudować w latach 1922-1925 r. okazałą strażnicę ze spinalnią. W tym czasie przy rynku, jak opisał młody mielecki historyk S. Kryczyński, stały drewniane domy, niektóre z podcieniami i facjatkami, a nieco obok bożnica z drewna z ganeczkami i podcieniowymi słupkami. Nie słabła aktywność rzochowian. W 1929 r. założono strażacką orkiestrę dętą. W lipcu tegoż roku witano na rynku prezydenta RP prof. Ignacego Mościckiego, jadącego do Mielca na spotkanie z władzami miasta. Dużą aktywność przejawiał także Związek Młodzieży Katolickiej. Od 1934 r. działała Akcja Katolicka, a od 1936 r. organizacja „Caritas”, która objęła opieką wszystkich biednych na terenie parafii. W latach 1936-1937 Rzochów gościł zloty Zarządów: Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży Męskiej (21-28 VII 1936 r.) i Młodzieży Żeńskiej (3-12 VIII 1937 r.). Aktywne były także: straż pożarna, zespoły artystyczne, drużyna harcerska im. J. Poniatowskiego (powstala w 1926 r.) oraz koło ZMW „Wici”. Aktywności społecznej nie towarzyszył jednak rozwój przestrzenny i demograficzny miasta. W wyniku reformy administracji, przeprowadzonej w latach 1932-1935, Rzochów utracił prawa miejskie i został włączony w granice Gminy Zbiorowej Mielec (tzw. wiejskiej). 8 IX 1939 r., a więc tydzień po napaści Niemiec na Polskę, wojsko niemieckie zajęło Rzochów i Mielec oraz okoliczne miejscowości. Wkrótce potem ustanowiono w Mielcu władze okupacyjne, a utrzymywanie porządku i ładu w mniejszych miejscowościach, m.in. w Rzochowie, powierzono polskiej policji granatowej. Początkowo udawało się unikać większych konfliktów, ale z biegiem czasu było coraz gorzej. Na liście zakładników, którym grożono pozbawieniem życia za ruch oporu, umieszczono Bronisława Greissa. Na przełomie 1940/1941 wysiedlono wszystkich Żydów z Rzochowa, prawdopodobnie do Mielca. Polecono rzochowianom rozebrać bożnicę, ale nie znaleziono chętnych i ostatecznie rozbiórkę wykonali w 1941 r. robotnicy sprowadzeni z innych miejscowości. Ostrzeżony przed aresztowaniem ks. proboszcz Karol Dobrzański zdołał uciec i ukrywał się do końca okupacji. Mimo zagrożeń część rzochowian brała udział w różnych formach konspiracji. W 1940 r. wydawano w Rzochowie gazetkę „Stokrótka” redagowaną przez Wilhelma Lotza w Przecławiu. W okolicy działał aktywnie oddział partyzancki ZWZ-AK Aleksandra Rusina (ps. „Rusal”), którego członkami byli także rzochowianie. W latach 1943-1944 Rzochów posiadał kryptonim „10” w siatce kontaktowej Komendy Obwodu AK Mielec. B. Greiss, jego żona Maryla i Antoni Marcićkiewicz prowadzili tajne nauczanie w zakresie I i II klasy gimnazjalnej. Starano się też przeżyć trudny czas wojny, legalnie rejestrując 16 VI 1941 r. w Tarnowie spółkę spożywczą „Samopomoc” o charakterze rolniczo-handlowym. 29 I 1944 r. na bazie tej spółki powołano Spółdzielnię Rolniczo-Handlową. Ponadto Niemcy zorganizowali firmę wydobywającą żwir z Wisłoki oraz firmę NOLL (1943), która budowała drogi. Plusem tej działalności było ochronienie młodzieży pracującej w tych firmach od wywózki do Niemiec. W pierwszych dniach sierpnia 1944 r. przez Rzochów i okolice przetoczył się front. Szczególnie ciężki i krwawy bój stoczono o stację w Rzochowie 3 - 4 VIII 1944 r., a wkrótce potem (5 VIII) wojska radzieckie wyparły Niemców za Wisłokę. W czasie tych działań wojennych duża część rzochowskich zabudowań została spalona lub zniszczona. Na podstawie reformy rolnej PKWN z 6 IX 1944 r. i parcelacji majątków – właściciele majątku rzochowsko–rzemieńskiego Włodzimierz i Antoni Szaszkiewiczowie, synowie Gustawa, zostali pozbawieni tych dóbr i wyjechali do Krakowa, a ziemia została rozparcelowana. Jesienią tego roku grupa młodych rzochowian otrzymała powołanie do wojska i walczyła w szeregach 2. Armii Wojska Polskiego w końcowej fazie II wojny światowej. Poniesiono ofiary, m.in. Wiktor (ojciec) i Jan (syn) Matuszkiewiczowie zginęli 23 IV 1945 r. w Tzschelln. Utworzona w 1944 r. Gromadzka Rada Narodowa w Rzochowie podjęła starania o przywrócenie normalnego życia. Rozpoczęto naprawianie budynków i usuwanie innych szkód. Uruchomiono sklep, pocztę, przedszkole, szkołę i ogólnodostępną świetlicę szkolną. Reaktywowano harcerstwo, tworząc drużynę im. Mieszka I. Powrócił do parafii ks. K. Dobrzański i doprowadził do naprawienia szkód w obiektach parafialnych. W wyniku podziału administracyjnego w 1947 r. Rzochów stanowił gromadę należącą do gminy Mielec. W tym czasie odrodziła się straż pożarna, której sprzęt został zniszczony w czasie wojny. Wznowiły działalność zespoły artystyczne: strażacka orkiestra dęta i teatr amatorski prowadzony przez nauczycieli Jana Gargałę i Walerię Ciebierę. W grudniu 1954 r. GRN w Rzochowie została zlikwidowana, a Rzochów znalazł się w granicach Gromadzkiej Rady Narodowej w Rzemieniu. W latach 50. i 60. coraz więcej osób z Rzochowa podejmowało pracę w Mielcu, głównie w WSK. Praca zawodowa (na zmiany) i na roli, a także wyjątkowe atrakcje sportowe w Mielcu, nie zostawiały wiele czasu na aktywność społeczną, toteż działalność kulturalna w Rzochowie niemal całkowicie zanikła. W latach 1957-1958, staraniem miejscowego Komitetu Elektryfikacyjnego z przewodniczącym Michałem Smaczniakiem na czele, wykonano czynem społecznym elektryfikację, a pierwsza żarówka zabłysła na Wielkanoc 1958 r. W rezultacie kolejnej reformy podziału administracyjnego kraju – od 1973 r. Rzochów został włączony w granice Gminy Mielec (wiejskiej). Miał wówczas około 760 mieszkańców i około 180 budynków, z roku na rok coraz więcej murowanych. W 1981 r. rozebrano starą strażnicę, a w 1984 r. rozpoczęto na tym miejscu budowę nowego budynku wielofunkcyjnego. Zbiegło się to niemal z przyłączeniem Rzochowa do Mielca (1985) i odtąd władze miejskie podjęły trud wybudowania obiektu. Do użytku oddano go w 1989 r. i umieszczono tam Ochotniczą Straż Pożarną, przychodnię lekarską, filię Miejskiej Biblioteki Publicznej w Mielcu, sklep i placówkę pocztową. W latach 80. i 90. wykonano sieć gazową (1984-1991), sieć wodociągową, rozbudowano budynek Szkoły Podstawowej nr 12 i przeprowadzono remonty ulic wokół rynku i przy kościele. W latach 1994-2002 społeczeństwo Rzochowa, pod duszpasterskim przywództwem proboszcza ks. Jerzego Ptaka, zdobyło się na olbrzymi wysiłek, budując nowy kościół św. Marka Ewangelisty. W 2010 r. zabytkowy drewniany kościół pw. św. Marka został przeniesiony do skansenu w Kolbuszowej. Ukończono na terenie osiedla budowę kanalizacji sanitarnej i przeprowadzono renowację kanalizacji istniejącej.

Wójtowie, burmistrzowie miasta Rzochowa: Sebastian Butka (Budka) – ok. 1603 r., Wojciech Butka – ok. 1641, Tomasz Zdebski – ok. 1655, Stanisław Kucharczyk – ok. 1691, Wawrzyniec Snopkiewicz – ok. 1708, Jan Wydro – ok. 1854, Kazimierz Nowicki – ok. 1871, Mateusz Wydro – ok. 1894, Paweł Nowicki – ok. 1918, Jan Siewierski – ok. 1925, Rudolf Pyzikiewicz (ostatni burmistrz, a następnie wójt) – 1933–1944.

Części Rzochowa: Blechowe (Grodek) – przy drodze do Dębicy, Urodzajne Pole, Grabie, Rżyska, Różańcówka, Szkotnia (pastwisko miejskie), Przedmieście (od strony Wojsławia), Nadstawie, Zawisłocze (przy Kiełkowie), Księży lasek. 

Zwyczaje Powiadamianiem mieszkańców o zarządzeniach zajmował się „rozkaźny”, który przy pomocy bębna gromadził ludzi i ogłaszał komunikaty władz. Ostatnim „rozkaźnym” był Mieczysław Smaczniak, który zakończył dzialalność ok. 1960 r.

 

RZOSIŃSKI BOGUMIŁ, urodzony 11 VI 1965 r. w Ostrołęce, syn Jerzego i Cecylii z domu Jakubowicz. W 1985 r. ukończył szkołę zawodową w Zawierciu. Pracował w WSK PZL-Mielec (monter płatowców), Państwowym Gospodarstwie Ogrodniczym w Mielcu (hydraulik), Towarzystwie Opieki nad Zwierzętami w Mielcu (opiekun zwierząt) i MPGK w Mielcu (robotnik terenów zielonych). Pierwszy raz oddał honorowo krew w 1983 r. W 1997 r. wstąpił do PCK i został członkiem Klubu HDK w Mielcu. Do 2011 r. oddał 31 150 ml krwi. Wyróżniony m.in. Odznakami Zasłużonego HDK III, II i I stopnia.

 

  • s. Alina Rżany

    s. Alina Rżany

RŻANY ALINA (siostra zakonna), urodzona 15 I 1963 r. w Borowej, powiat mielecki, córka Mieczysława i Zofii z domu Wieczerzak. Ukończyła Zasadniczą Szkołę Zawodową w Mielcu (1981). W 1984 r. wstąpiła do Zgromadzenia Sióstr Służebniczek Najświętszej Maryi Panny Niepokalanie Poczętej w Starej Wsi i tam rozpoczęła postulat. Także w Starej Wsi przebywała na formacji i tam odbyły się jej obłóczyny (1985) oraz złożenie ślubów czasowych (1987) i ich ponowienie (1988). Od 1986 r. do 1989 r. brała udział w junioracie w Tarnowie. W 1988 r. ukończyła Studium Katechetyczne w Kałkowie. Śluby wieczyste złożyła w 1992 r. w Szczucinie. Od 1989 r. pracowała w Czchowie jako zakrystianka oraz opiekunka chorych i dziewcząt z rodzin biednych i patologicznych. W 1993 r. ukończyła Liceum Ogólnokształcące dla Pracujących w Tarnowie i zdała maturę. W 1995 r. została mianowana przełożoną wspólnoty sióstr w Czchowie.

 

RŻANY ANDRZEJ, urodzony 26 IX 1973 r. w Mielcu, syn Józefa i Marii z Gładzikowskich. Ukończył liceum ogólnokształcące. Treningi bokserskie rozpoczął w 1986 r. w klubie Igloopol Dębica. W 1992 r. przeszedł do II-ligowego Hetmana Zamość, a w 1993 r. – do I-ligowej (ekstraklasowej) Gwardii Wrocław i w jej barwach walczył do końca wyczynowej kariery w 2007 r. Zdobył 11 tytułów mistrza Polski w dwóch kategoriach – papierowej i muszej, a ponadto 2 razy był wicemistrzem i raz brązowym medalistą. Był wielokrotnym reprezentantem Polski. Trzykrotnie uczestniczył w igrzyskach olimpijskich. W Barcelonie (1992) odpadł w eliminacjach, a w Sydney (2000) i Atenach (2004) dotarł do ćwierćfinałów (5 – 8 miejsce). Zdobył brązowy medal na Mistrzostwach Świata w Houston (1999) i brązowy medal na Mistrzostwach Europy w Puli (2004). Aktualnie jest szkoleniowcem bokserów Wisłoka Rzeszów. Studiuje wychowanie fizyczne na Uniwersytecie Rzeszowskim.

 

RŻANY DARIUSZ MICHAŁ, urodzony 6 I 1973 r. w Tarnobrzegu, syn ( Tadeusza i Danuty z domu Kuca. Absolwent Technikum Budowlanego w Mielcu, maturę zdał w 1994 r. W latach 1994-1997 pracował na stanowisku brygadzisty w CHU PASAŻ Sp. z o.o. w Mielcu. W 1997 r. został zatrudniony w Urzędzie Miejskim w Mielcu i pracował przy budowie Szkoły Podstawowej nr 11 w Mielcu, a następnie w Wydziale Inwestycji na stanowiskach podinspektora i inspektora. Od 1 IV 2017 r. w wyniku konkursu pełni funkcję powiatowego inspektora nadzoru budowlanego w Mielcu. Odznaczony Brązowym Medalem „Za Zasługi dla Pożarnictwa”. 

 

RŻANY MARIAN, urodzony 14 VIII 1959 r. w Mielcu, syn Stanisława i Genowefy z domu Jagusiak. Absolwent II Liceum Ogólnokształcącego im. M. Kopernika w Mielcu, maturę zdał w 1978 r. Studiował na Wydziale Prawa i Administracji na Uniwersytecie Marii Curie Skłodowskiej w Lublinie, uzyskując w 1985 r. tytuły magistra prawa i magistra administracji. W okresie nauki w liceum i na studiach był członkiem chóru chłopięco – męskiego „Mieleckie Słowiki”, a następnie chóru mieszanego UMCS. W latach 1985-1986 pracował jako referent w Urzędzie Miejskim w Mielcu. Od września 1986 r. do września 1988 r. odbył etatową aplikację sędziowską w Sądzie Rejonowym w Kolbuszowej. W październiku 1988 r. został asesorem, a następnie sędzią w Sądzie Rejonowym w Ropczycach. Z dniem 1 II 1992 r. powołano go na funkcję prezesa Sądu Rejonowego w Kolbuszowej i pełnił ją do 30 V 1998 r. Z dniem 1 VI 1998 r. został przeniesiony na stanowisko sędziego Sądu Rejonowego w Mielcu. Od 10 VII 1998 r. do 10 VII 2002 r. pełnił funkcję prezesa Sądu Rejonowego w Mielcu. Aktualnie sprawuje funkcję przewodniczącego IV Wydziału Pracy w Sądzie Rejonowym w Mielcu, orzekając w sprawach pracowniczych i karnych. W wyborach do samorządu powiatowego w 1998 r. i 2002 r. pełnił funkcję przewodniczącego Powiatowej Komisji Wyborczej w Mielcu.

 

RŻYSKA, południowo-wschodnia część miejscowości Wojsław, a od 1985 r. część osiedla Wojsław w Mielcu. Na jej terenie w XIX w. stał stary dwór właścicieli majątku wojsławskiego. Tam prawdopodobnie odbywały się niektóre potajemne spotkania organizatorów powstania 1846 r.

Script logo